بايقاساڭىز, دۇكەندەردە, كوپشىلىك ورىنداردا ساداقا تاستايتىن جاشىكتەر كەزدەسەدى. بولماسا, قوعامدىق كولىكتەردە اۋىر ناۋقاسقا شالدىققان بالالارعا دەپ قاراجات جيناپ جۇرگەن جاستار الدىڭىزدان شىعادى. جۇرەگىنىڭ جىلۋىن جوعالتپاعاندار شاماسى كەلگەنشە تيىن-تەبەنىن قالدىرسا, كەيبىرەۋلەر اجەپتەۋىر سوما سالىپ كەتەتىنىن دە كورىپ ءجۇرمىز. دەگەنمەن, وسى قاراجات دىتتەگەن جەرىنە جەتە مە؟ باقاي ەسەپسىز ۆولونتەر مەن الاياقتى قالاي اجىراتۋعا بولادى؟ بۇل سۇراققا الماتى قالالىق وڭىرلىك كوممۋنيكاتسيا قىزمەتى الاڭىندا وتكەن بريفينگتە «ۇلتتىق ۆولونتەرلىك جەلىسى» زتب اتقارۋشى ديرەكتورى تاتيانا ميرونيۋك جاۋاپ بەردى.
بۇل ساۋال نەگە وزەكتى بولىپ وتىر؟ الماتى مەن وڭىرلەردە ۆولونتەرلىكتى دامىتۋدىڭ «2024-2027 جىلدارعا ارنالعان جول كارتاسى» ىسكە قوسىلدى. ال ەلىمىزدە ۆولونتەرلىكتى دامىتۋدىڭ 2021-2023 جىلدارعا ارنالعان جول كارتاسى اياقتالىپ كەلەدى. ەندىگى جەردە بۇل قۇجاتقا جاڭا ۇسىنىستار ەنگىزۋ قاجەت. وسى ورايدا «ۇلتتىق ۆولونتەرلىك جەلى» زتب قۇزىرلى ورىنداردىڭ قولداۋىمەن «Birgemiz: áreket ýaqyty» ۆولونتەرلىك سالاسىنداعى ءىس-شارالار كەشەنىن ۇيىمداستىرۋ» جوباسىن ىسكە اسىرۋ ءارى ۆولونتەرلىكتى مەملەكەتتىك تۇرعىدا قولداۋ ستاندارتىن ەنگىزۋ ماقساتىندا 17 وبلىس پەن رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار 3 قالادا بىرقاتار باستامانى قولعا الىپ وتىر.
«ۆولونتەرلىك ارەكەت – ءسوزسىز ادامنىڭ ومىرلىك تاجىريبەسىن بايىتادى, جۇمىسقا تۇرعان كەزىندە دە قايىرىمدىلىق قىزمەتپەن اينالىسقانىڭىز تۋرالى تۇيىندەمەڭىزدە جازا الاسىز. سول سياقتى ۆولونتەرلىك يدەياسى مول ادامداردى تابۋعا كومەكتەسىپ, كەيىن ولاردىڭ كوبى ومىرلىك دوسقا اينالۋى دا عاجاپ ەمەس. تاعى ءبىر مۇمكىندىگى – ساياحات. ۆولونتەرلىك جوبالاردىڭ ارقاسىندا تەك ەلىمىزدە عانا ەمەس, شەت ەلدەرگە دە ساپار شەگۋگە بولادى», دەيدى تاتيانا ميرونيۋك.
بريفينگتە جۋرناليستەر جاشىك ارقالاعان جاستار اۆتوبۋستار مەن قالا كوشەلەرىندە اۋرۋ بالالاردى ەمدەۋگە دەپ اقشا جينايتىنىن مىسالعا كەلتىرە وتىرىپ, ەرىكتى تۇردە ناعىز ساۋاپتى ىسپەن اينالاسىپ جۇرگەندەردى الاياقتاردان قالاي اجىراتۋعا بولاتىندىعى تۋرالى سۇرادى.
بۇل ماسەلەنىڭ وزەكتى ەكەنىن اتاپ وتكەن تاتيانا ميرونيۋك: «كوبىنە مۇنداي ادامدار زاڭنىڭ ءۇش بىردەي بابىن بۇزادى. بىرىنشىدەن, ولار مۇنداي ارام ىستەرىنە نەگىزىنەن جاسوسپىرىمدەردى جالدايدى. مۇندايدا كەلىسىمشارتتىڭ دۇرىستىعىنا كوز جەتكىزۋ قاجەت. ەكىنشى ماسەلە – «ۆولونتەرمىن» دەپ كوشەدەگى وتكەن-كەتكەن ادامداردىڭ اياعىنا وراتىلىپ, مازاسىن الۋ دا زاڭعا قايشى ارەكەت. بۇلاردى جاقسىلىق جاساپ ءجۇر دەپ ايتۋ قيىن. كەز كەلگەن ادام قايىرىمدىلىق ءۇشىن بەرىپ وتىرعان قاراجاتىنىڭ قايدا, كىمگە بەرىلەتىنىن قاداعالاي المايدى. سوندىقتان قايىرىمدىلىق جاساعان ءار ادام مۇنداي ىسپەن اينالىسىپ وتىرعان ۇيىم قىزمەتىنىڭ اشىقتىعىن, اماناتقا قيانات جاسامايتىندىعىن دا بىلە المايتىنىن تۇسىنگەن ءجون», دەيدى.
سپيكەر «ۆولونتەرلىك» پەن «قايىرىمدىلىق قىزمەتى» تۋرالى ارناۋلى زاڭداردا ۆولونتەرلىك پەن قايىرىمدىلىق دەگەن سوزدەرگە ناقتى انىقتاما بەرىلگەنىن, سوندىقتان جينالعان قاراجات ءۇشىن ەل الدىندا اشىق ەسەپ بەرىلۋى كەرەكتىگىن اتاپ ءوتتى.
دەگەنمەن ۆولونتەرلىكپەن اينالىسىپ جۇرگەن جاستاردىڭ ارقاسىندا قالادا تالاي اۋقىمدى جۇمىس اتقارىلىپ, ەلىمىزدىڭ, مەگاپوليستىڭ ءيميدجىن ارتتىرۋعا دا سەپتىگىن تيگىزىپ جۇرگەندەرى از ەمەس. مىسالى, قايتا ورالعان «ازيا داۋىسى» فەستيۆالى كەزىندە ەرىكتىلەر شەتەلدىك قوناقتارعا, تۋريستەرگە بارىنشا كومەكتەسىپ, باعىت-باعدار سىلتەپ وتىردى. الماتىلىق ۆولونتەرلەر بيىل مامىر ايىندا وتكەن حالىقارالىق ەرىكتىلەر فورۋمىن ۇيىمداستىرۋعا دا بەلسەنە ارالاستى. ورايى كەلگەندە ايتا كەتەيىك, مەگاپوليستە 30-دان استام ۆولونتەرلەر ۇيىمى مەن توبى جۇمىس ىستەيدى, ولاردىڭ قۇرامىندا 50 مىڭنان استام ادام بار. قالالىق جاستاردى الەۋمەتتەندىرۋ جانە جاستار باستامالارىن قولداۋ ءبولىمى باسشىسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى نۇرسۇلتان بەكقايىروۆ الماتى جاستارى ۆولونتەرلىك باستامالارعا بەلسەندى تۇردە قاتىساتىندىعىن ايتادى. مىسالى, ۆولونتەرلەردىڭ قازىرگى كەڭسەسىنىڭ ارقاسىندا بىرنەشە جوبا قولعا الىنعان. ولاردىڭ ىشىندەگى ەڭ ءىرىسى – «تىلدەر ساياباعى». جوبا اياسىندا قالانىڭ 8 اۋدانىندا قازاق جانە شەت تىلدەرىن وقىتۋ بويىنشا تەگىن ساباقتار وتكىزىلەدى. ءبىلىم بەرۋ تازا اۋادا, قالانىڭ ساياباقتارى مەن سكۆەرلەرىنىڭ اۋماعىندا بەيرەسمي جاعدايدا وتەدى.
جىل باسىنان بەرى الماتىلىق ەرىكتىلەر 450-دەن اسا ءىس-شاراعا اتسالىسقان ەكەن. ماسەلەن, قالا ۆولونتەرلەرى اباي وبلىسىندا الاپات ورتتەن زارداپ شەككەندەرگە 50 تونناعا جۋىق گۋمانيتارلىق كومەك جيناپ بەردى.
الماتى