قالاعاڭنىڭ نەمىس ماشىڭكەسى

مۋزەي ءىشىن ارالاپ ءجۇرىپ, قالاعاڭ­نىڭ جەكە زاتتارى قويىلعان بۇرىشتا ۇزاق ايالدادىق. قالامگەر كوزى تىرىسىندە ەرەكشە جان بولعان دەسەدى. اسىرەسە قاريا شاعىندا اسكەري كيىممەن تۇسكەن فوتوسۋرەتى قانداي اسە­ر­لى.

مىناۋ سۋرەتتەگى ماشىڭكە – قا­لا­عاڭا جارتى عاسىرعا جۋىق سەرىك بول­عان جازۋ قۇرالى. قازىر قاز-قال­پىندا ساقتالىپ تۇر. 2001 جىلى قالمۇقان يساباەۆ كەرەكۋگە كەلگەندە ءوز قولىمەن مۋزەيگە سىيعا تارتىپ كەتىپتى.

– قالامگەر ءومىرىنىڭ 12 جىلىن اسكەر­دە, سونىڭ ىشىندە ەكى جىلىن سوعىستا وت­كەرگەنى ءمالىم. مايداننان كەيىن گەرمانيانىڭ يلمەناۋ قالا­سىندا كومەندانت بولىپ قىز­مەت ەتتى. گەرمان جەرىندەگى «Groma Gromina» كومپانياسى ول تۇستا تەك لا­تىن قارپىندەگى جازۋ ماشىنكەلەرىن شىعارىپتى. مىناۋ باسپا ما­شىڭكەسى 1952 جىلى ارنشتاد دەگەن ەلدى مەكەندە كيريلليتسا ارىپتەرىمەن ارنايى جاسالعان. ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس ار­داگەرى, جازۋشى قالمۇقان يسا­باەۆ كومەندانتتىقتان بوساپ, تۋعان ەلگە ورالۋعا دايىندالىپ جاتقاندا سونداعى گەرمانيالىق ارىپتەستەرى سىيلاعان, – دەيدى مۋزەيدىڭ قور ساقتاۋشىسى ءاليا ساماتوۆا.

جازۋشى گەرمانيا جەرىمەن رۋحاني بايلانىسىن ۇزبەگەن. يلمەناۋ قالاسىنان ءتورت شاقىرىم جەردەگi گابەلباحتا ورنالاسقان نەمiستiڭ ۇلى اقىنى گەتەنiڭ مۇراجايىنا 1979 جىلى ابايدىڭ «قاراڭعى تۇندە تاۋ قالعىپ» اۋدارماسىن تابىس ەتەدi. كەيىن وندا ابايعا ارنالعان شاعىن ءمۇيiس اشتىرىپ, قازاقتىڭ دومبىراسىن قويعىزىپ قانا قويماي, 2000 جىلى ۇلى اقىنىمىزدىڭ اتىنا بەرليندە كوشە بەرۋگە ۇيىتقى بولادى.

پاۆلودار وبلىسى