ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ الماتى وبلىسىنىڭ تالعار اۋدانىنداعى «بايسەركە-اگرو» جشس-ىندە بولدى.
نەگىزى 2002 جىلى قالانىپ, ءۇش سالا – مال شارۋاشىلىعى, ۆەتەريناريا جانە ەگىنشىلىكپەن اينالىساتىن بۇل ۇجىمدا 300-دەن استام ادام ەڭبەك ەتەدى. 43 332 گا جەرى بار. سەرىكتەستىك مال ءوسىرىپ, ەگىن سالىپ, ءسۇت پەن ەت ونىمدەرىن وڭدەپ, جاقسى جەتىستىكتەرگە جەتىپ ءجۇر. ايتالىق, 2013 جىلى 698 ملن. تەڭگەنىڭ ونىمدەرىن ءوندىردى. ناقتىلاي تۇسسەك, سالعان ەگىننىڭ ءار گەكتارىنان 26,2 تسەنتنەردەن ءونىم الدى. بۇگىنگى تاڭدا 2218 باس ءىرى قارا, 9243 قوي-ەشكى, 573 جىلقى, 149 باس تۇيە وسىرۋدە.
ءىرى قارانىڭ ءسۇت باعىتىنداعى «قارا الا سيىر», «گوليشتينو-فريس» اسىل تۇقىمدى سيىرلارىنان 7500 ليتر ءسۇت ساۋادى. ۋاقىت تالابىنا ساي يتاليالىق «megatex» اتتى قوندىرعىمەن ساۋعان سۇتتەرىنەن وزدەرىنىڭ ارنايى تسەحىندا ءسۇت ونىمدەرىن – ايران, ىرىمشىك, كىلەگەي, يوگۋرت, سارى ماي شىعارادى. بىلتىرعى جىلى 8148 توننا ءونىم ءوندىرىپ, 18,6 ملن. تەڭگەگە ساتتى. «قازاقتىڭ قۇيرىقتى قويى» جانە «ەتتى-مەرينوس» اسىل تۇقىمدى قويلارىن ءوسىرىپ, ساپا جەتىستىگىمەن بيىككە كوتەرىلگەنى ءوز الدىنا.
ال جىلقى مالىن ەكى باعىتتا باعادى. اسىل تۇقىمدى سايگ ۇلىكتەر ات جارىستارىنا جانە ات سپورتى ويىندارىنا قوسۋ ءۇشىن دايىندالادى. تۇيە مەن قۇس تا تابىس كوزىن ەسەلەۋدە.
«بايسەركە-اگرو» جشس ەلىمىزدەگى ەڭ ءىرى مەگاپوليس – الماتى قالاسىنا جاقىن ورنالاسقاندىقتان, وندىرگەن ونىمدەرىن بىردەن ءىرى سۋپەرماركەتتەر مەن ارنايى تاپسىرىس بەرىپ ساتىپ الاتىن ساۋدا ورىندارىنا وتكىزەدى. بۇل – ەكى جاققا دا ءتيىمدى. اسىرەسە, ادەمى ءيسى تاناۋ جاراتىن سارى ۋىز سەكىلدى ءسۇت ءونىمدەرىنە سۇرانىس كۇننەن كۇنگە ارتا تۇسۋدە. ولاي بولاتىنى مال ازىعى دا ەكولوگيالىق تازا ايماقتا دايىندالىپ بەرىلەتىندىكتەن, ونىڭ وتەۋى ساپالى ءسۇت جانە ەت ونىمدەرىمەن قايتارىلۋدا.
بۇل ءوندىرىس ورنىندا سان الۋان ءتۇرلى كوكونىس تە ءوسىرىلىپ, ساۋداعا شىعارىلادى. قورىتا ايتقاندا, حالىقتىڭ سۇرانىسى كۇننەن كۇنگە ارتىپ, ءتىپتى, «بايسەركە-اگرو» جشس ونىمدەرىن ەكسپورتقا شىعارۋ جولدارى دا قاراستىرىلۋدا.
مەملەكەت باسشىسى وسىندا بولعان كەزىندە شارۋاشىلىق بازاسىندا قازاق ۇلتتىق اۋىل شارۋاشىلىعى ۋنيۆەرسيتەتىمەن بىرلەسىپ قۇرعان «بايسەركە-اگرو» عىلىمي-ءوندىرىستىك وقىتۋ ورتالىعى جۇمىسىمەن تانىستى.
قازاقستان پرەزيدەنتىنە ءداندى داقىلداردىڭ جاڭا سورتتارى, پەستيتسيدتەر مەن بيوتىڭايتقىشتاردىڭ سان الۋان ءتۇرى, سونداي-اق, قازاقستان عالىمدارى «بايسەركە-اگرو» عووو بازاسىندا جاساپ شىعارعان ۆەتەرينارلىق پرەپاراتتار كورسەتىلدى. سونىمەن قاتار, نۇرسۇلتان نازارباەۆ اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسىنىڭ جەتىلدىرىلگەن ارقيلى تۇرلەرى مەن مال شارۋاشىلىعى نىساندارىن ارالاپ كوردى.
مەملەكەت باسشىسى وتاندىق جوعارى وقۋ ورىندارى وقىتۋ ۇدەرىسىن عىلىممەن جانە ءوندىرىسپەن ۇشتاستىرۋ تاجىريبەسىن قولدانۋى قاجەتتىگىنە نازار اۋداردى.
– بارلىق ۋنيۆەرسيتەتتەر عىلىممەن اينالىسۋعا ءتيىس. ولاردا زەرتحانالار اشىپ, كەيىن ءوندىرىس ۇيىمداستىرۋ ءۇشىن قاجەت بولاتىن تاجىريبەلىك-ونەركاسىپتىك جۇمىستاردى جۇرگىزۋگە ارنالعان تەحنيكالىق بازا قۇرعان ءجون, – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
مەملەكەت باسشىسى ەلدەگى اۋىل شارۋاشىلىعى كەشەنىن ءتيىمدى دامىتۋ ءىسى بۇل سالادا زاماناۋي عىلىمي ادىستەمەلەر مەن ازىرلەمەلەردى قولدانۋدى تالاپ ەتەتىنىن ايتتى.
– ازىق-ت ۇلىك ءوندىرىسى ەلىمىزدى دامىتۋدىڭ باستى فاكتورىنا اينالىپ كەلەدى. 2050 جىلعا قاراي الەمدە حالىق سانى 9 ميللياردقا دەيىن وسەدى, ول اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ءوندىرۋدى ەكى ەسەگە ارتتىرۋدى قاجەت ەتەتىن بولادى. قازاقستاننىڭ, وراسان كەڭ القاپتاردى قوسا العاندا, سول ورىندى يەلەنۋگە بارلىق مۇمكىندىگى بار. بۇل رەتتە, اۋىل شارۋاشىلىعى جاڭا تەحنولوگيالاردىڭ كومەگىنسىز ودان ءارى دامي المايدى. عىلىمنىڭ بار كۇشىن پايدالانۋ كەرەك, تەك سوندا عانا ءبىز اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا ىلگەرىلەي الامىز, – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
«بايسەركە-اگرو» وندىرىستىك شارۋاشىلىعىندا اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارىن ءوسىرۋ بارىسىندا وتاندىق عالىمدار ازىرلەگەن يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار بەلسەندى تۇردە قولدانىلادى. شارۋاشىلىق قۇرامىنا ەكى ۆەتەرينارلىق پاتولوگيا-اناتوميالىق زەرتحاناسى, جەم-ءشوپتى زووتەحنيكالىق تالداۋدان وتكىزەتىن زەرتحاناسى جانە اگروحيميا زەرتحاناسى بار عىلىمي-وندىرىستىك وقىتۋ ورتالىعى كىرەدى.
نۇربول الدىباەۆ,
«ەگەمەن قازاقستان».
الماتى وبلىسى,
تالعار اۋدانى.
سۋرەتتەردى تۇسىرگەن يۋري بەككەر.
