02 ماۋسىم, 2010

ساحارا سازىنىڭ سانسىز تولقىندارى

581 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن
كەشە بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم سارايىندا ساۋد ارابياسى كورولدىگىنىڭ قازاقستانداعى مادەنيەت كۇندەرىنىڭ ەلورداداعى اشىلۋ ءراسىمى ءوتىپ, ايشىقتى ساتتەر كوپ كوڭىلىنە شۋاقتى اسەر قوندىردى. سارايعا اعىلا كوشكەن جۇرتقا قاز-قاتار تىزىلگەن يسلام مادەنيە­تىنىڭ تاڭداۋلى وكىلدەرى فولكلور­لىق ۇلگىدەگى مۋزىكالارىن شارىق­تاتا اۋەلەتىپ, سىپايى ىزەتپەن قار­سى الۋدا. يسلامي قۇندىلىقتار ورتاق بولعاندىقتان قوناقتار ۇس­ىنعان قاسيەتتى قۇرما جەمىسىنەن, ءزامزام سۋى­نان ءدام تاتۋعا اركىم-اق ۇمتىل­عان. كىرە بەرىستە ساۋد ارا­بياسى كورولدىگىنىڭ وتكەن, قازىرگى ءومىرى تۋرالى تۇشىمدى باياندايتىن ءتۇرلى پلاكاتتار, كىتاپشالار تەگىن تاراتى­لىپ, مۇسىلمان ەلىنىڭ بەيمالىم قىرلارىن اشۋدا شەكسىز قىزمەت كورسەتىلۋدە. مادەني شارا قاسيەتتى قۇران-كا­رىمنىڭ اياتىن جۇرەك تولقىر ما­قام­مەن وقۋمەن باستالىپ, ەكى ەلدىڭ مادە­نيەت سالاسى باسشىلارىنىڭ قۇتت­ىق­تاۋ لەبىزدەرىمەن جالعاستى. مادەنيەت ءمينيسترى مۇحتار قۇل-مۇحاممەد اراب باۋىرلاردىڭ ەلور­داعا كەلۋى ۇلكەن تاريحي وقيعا بو­لىپ سانالاتىن سەبەبى ساۋد ارابيا­سى كورولدىگىنىڭ مادە­نيەت كۇندەرى قازاق ەلىنىڭ استانا­سىندا تۇڭعىش رەت وتكىزىلىپ وتىر دەي كەلىپ, يسلام وركەنيەتىندەگى مۇرات-مۇددەسى ءبى­رە­گەي ەلدەردىڭ ساياسي-ەكونوميكالىق الەۋمەتتىك-مادەني, ديپلوماتيالىق باعىتتاعى بايلانىس­تارى قارقىندى دامىپ كەلە جاتقا­نىن باياندادى. ساۋد ارابياسىن دۇنيە جۇزىندەگى ەكى ميللياردقا جۋىق ادامداردىڭ ەڭ قاسيەتتى مەكەنى بولىپ سانالا­تىن يسلام دۇنيەسىنىڭ قوس كيەسىنىڭ شىراقشىسى, ۇستاۋشىسى رەتىندە بىلەتىنىن, قازاقستاننىڭ باسقا وڭىرلەرىن ايتپاعان كۇننىڭ وزىندە استاناداعى كوپتەگەن اسەم عيما­راتتارعا ساۋديالىق باۋىرلاردىڭ قوسقان ۇلەسى ايرىقشا ەكەنىن, ونىڭ ىشىندە كورول ءفاحدتىڭ تىكەلەي شەشىمىمەن سەناتتىڭ عيماراتى, كارديولوگيالىق ورتالىق سياقتى اسا ۇلكەن مادەني, مەديتسينالىق كەشەن­دەر ساۋديالىقتاردىڭ بىزگە تەگىن كور­سەتكەن كومەگىنىڭ ارقا­سىندا سالىنعانىن ايتىپ, وسى ارالىقتا ەل پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ەكى رەت ساۋد ارابياسىنا رەسمي ساپارمەن بارىپ, ەكى ەل اراسىنداعى دوستىق قارىم-قاتى­ناستى بيىك دەڭگەيگە كوتەرگەنىن تىلگە تيەك ەتتى. مارتەبەلى قوناق­تارعا بۇل سىزدەردىڭ دە وتاندا­رىڭىز, ويتكەنى يسلام وركەنيەتى ءبىرتۇتاس, مۇباراك دىنىمىزبەن جۇرەكتەر ارقىلى جاقىنداستىراتىن قاسيەتتى ءدىن بولعاندىقتان ءوز باۋىرلارى­ڭىزدىڭ ۇيىنە كەلدىڭىزدەر دەگەن تىلەك بىلدىرسە, ساۋد ارابياسى ءما­دەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترىنىڭ ورىنبا­سارى ءابۋ باكر بين احماد باكادير قاسيەتتى مەشىت ورنالاسقان جەردىڭ حالقىنىڭ سىزدەرگە زور سالەمىن جەتكىزگىم كەلەدى دەدى. وسىناۋ شارانى مەن ەكى ەل اراسىنداعى ەرەكشە سيپاتتاعى دوستىق قارىم-قاتىناستىڭ دالەلى دەپ بىلەمىن دەگەن ول ساۋد ارا­بياسىندا وتكەن قازاقستاننىڭ ءما­دەنيەت كۇندەرىنە وتە جوعارى باعا بەردى. ءال-فارابي, سۇلتان بەيبا­رىس سياقتى ۇلى تۇلعالاردى دۇنيەگە اكەلگەن قازاق ەلىنە كەلۋ قۋانى­شى­نا يە بولعانىنا جانى مارقايدى. كەرنەيشىلەر, ليفا-شوۋ, حا­بيتي-شوۋ, ساۋدي-شوۋ ونەرى اراب ەلىنىڭ ءار وڭىرلەرىندە ساقتالعان مۋزىكالىق ۇلگىلەردى ۇسىندى. كوشپەلىلەر مە­كەنىنىڭ ءدۇبىرى ءدۇيىم دالاعا جايىلىپ, ساحارا سالتى ساعىنىش سازدارىمەن اسەم جەلپىدى. استانا مەن الماتىدا ارابيا مادەنيەتىن مەيلىنشە جايىپ كور­سەتۋگە دايىن مەيماندار قولتاڭ­باسى تەك ساحنالىق كورىنىستەرمەن, مۋزىكالىق ارناۋلارمەن اياقتال­ماسى بەلگىلى. بۇگىن ول باسقا سا­رىن­دا جال­عاسادى. تامەر بەن حەمدان ءال-حاربي, ميحرەز بەن سالەح نا­سير, حاسان بەن ءالي كاليم شەبەر­لەردىڭ قوس مەشىتكە ارناعان كورمەسى يماندى جۇرتتى يبالى ويعا جە­تەلەيدى دەگەن سەنىم­دەمىز. “پالما مەن قۇرما” كورمەسى ارابتاردىڭ ءومىرى تۋرالى تىڭ ماعلۇ­ماتپەن قانىقتىراتىنى سەزىلەدى. ەلۋ ءبىر قىلقالام شەبەرىنىڭ كارتينالارى مەن ساندىق ونەردىڭ ون ەكى شەبەرى ازىرلەگەن بۇيىمدار كوڭىل ايناسىن شۋاقتاندىرىپ جىبەرەتىندەي. ەمال ونەرى مەن اراب جازۋىنىڭ مۇلتىكسىز شەبەرلەرى ۇسىنعان قۇندىلىقتار يسلام مادەنيەتىنىڭ زاماناۋي ۇندەرىن زاڭعار كوككە كوتەرۋدى اڭ­ساعان مۇرات­تار سىندى قابىل­دانباق. وسى ءىس-شارا شەڭبەرىندە كەڭەس وداعىنىڭ ساۋد ارابياسى كورولدىگىندەگى ءبىرىنشى ەلشىسى ءنازىر تورەقۇلوۆقا ارنالعان اراب­تىڭ كونە كىتاپتارى, سونداي-اق قولدانبالى, اسپازدىق ونەرلەر بوي­ىنشا كورمەلەر ۇيىمداستىرىلماق. مادەنيەت مينيسترلىگى مەن “قازاق­ستان حالقىنىڭ رۋحاني دامۋ قورى” اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ ۇيىتقى بولۋىمەن وتەتىن ءار شارادان جان-دۇنيەنى نۇرلى تاڭمەن سەرگىتەر ەرەكشە ساز ەسەدى. قاراشاش توقسانباي.
سوڭعى جاڭالىقتار