جيىن بارىسىندا پرەزيدەنتتىڭ كەڭەسشىسى مالىك وتارباەۆ مەملەكەت باسشىسى ق.توقاەۆتىڭ قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىدى. «ىدىرىس كوشكىنوۆ ەلىمىزدىڭ بىرنەشە وبلىسىن باسقارىپ, ەل مۇددەسى ءۇشىن كۇرەسكەن ايتۋلى تۇلعالاردىڭ ءبىرى. وسىنداي كەزەڭدە ەل ءۇشىن ەڭبەك ەتكەن ارىستاردىڭ ەسىمىن ەستە قالدىرۋ, ەلگە ەتكەن قىزمەتىن جان-جاقتى دارىپتەۋ جاس ۇرپاقتى وتانسۇيگىشتىككە تاربيەلەۋ ءۇشىن قاجەت. ى.كوشكىنوۆ جانە تۇلعاتانۋدىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىنە ارنالعان جيىننىڭ ءمان-ماڭىزى زور. كۇردەلى كەزەڭدە ۇلت مۇددەسىنە قىزمەت ەتىپ, باسىن بايگەگە تىگىپ, جانكەشتىلىكپەن ەڭبەك ەتكەن تۇلعالاردى ۇلىقتاۋ ءبىزدىڭ پارىزىمىز» دەلىنگەن قۇتتىقتاۋ حاتتا.
جيىن مودەراتورى, ورتالىق مەملەكەتتىك ارحيۆ ديرەكتورى ءسابيت شىلدەباي اتاپ وتكەندەي, حح عاسىردىڭ 20-30 ءجىلدارى ارتۇرلى دەڭگەيدەگى مەملەكەتتىك قىزمەتتەردە بولىپ, قازاق حالقى ءۇشىن ەرەن ەڭبەك سىڭىرگەن ىدىرىس كوشكىنوۆتىڭ قوعامدىق-ساياسي جانە مەملەكەتتىك قىزمەتى بۇگىندە تەرەڭ زەرتتەۋدى قاجەت ەتەدى. وسى كەزەڭدە ى.كوشكىنوۆ دارەجەسىندە ەڭبەك ەتكەن قايراتكەرلەردىڭ, تاريحي تۇلعالاردىڭ كوپشىلىگى بۇگىندە ءوز دارەجەسىندە زەرتتەلمەي كەلەدى. وكىنىشكە قاراي ولاردىڭ ۇلت مۇددەسى جولىنداعى قىزمەتى زەرتتەۋشىلەردىڭ نازارىنان تىس قالدى. وسى ورايدا «ىدىرىس كوشكىنوۆ: قۇجاتتارى مەن ماتەريالدار جيناعىنىڭ» جارىققا شىعۋى «ىدىرىستانۋعا» قوسىلعان سۇبەلى ۇلەستىڭ ءبىرى سانالادى.
ايتۋلى شارا بارىسىندا ارحيۆ ىستەرى جانە قۇجاتتامانى باسقارۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى قۋات بوراش, «عىلىم ورداسى» ديرەكتورىنىڭ عىلىمي ىستەر جونىندەگى ورىنباسارى نۇرلان سەيدىن, الماتى وبلىستىق ىشكى ساياسات باسقارماسى «قوعامدىق دامۋ ورتالىعى» كمم باسشىسى ەراسىل تولىمبەك ۇلى, الماتى وبلىسى كەگەن اۋدانى, ۇزىنبۇلاق اۋىلىنداعى ىدىرىس كوشكىنوۆ اتىنداعى مەكتەپتىڭ ديرەكتورى اباي حاسەنوۆ قاتىسىپ, تۇلعا ەسىمىن دارىپتەۋگە بايلانىستى قولعا الىنعان ءارى اتقارىلعان ىستەرگە بايلانىستى پىكىرلەرىن ورتاعا سالدى.
«ىدىرىس كوشكىنوۆ: قۇجاتتارى مەن ماتەريالدار جيناعى» قۇراستىرۋشىلاردىڭ ءبىرى, تاريح عىلىمدارىنىڭ كانديداتى راشيد ورازوۆ «ىدىرىس كوشكىنوۆتىڭ ءومىرى مەن قىزمەتىنە» قاتىستى بايانداما جاساپ, قوعامدىق-ساياسي جانە مەملەكەتتىك قىزمەتى, قۋعىندالۋى, قازاق ۇلتتىق اۆتونومياسىن قۇرۋ يدەياسى, جەتىسۋداعى جەر-سۋ رەفورمالارى, ورتا ازيا مەن قازاقستانداعى ۇلتتىق-مەملەكەتتىك مەجەلەۋ جانە قازاق جەرلەرىنىڭ ءبىر رەسپۋبليكا قۇرامىنا بىرىگۋى جولىنداعى ەڭبەكتەرىنە كەڭىنەن توقتالىپ ءوتتى.
قايراتكەردىڭ قىزى رايا ىدىرىسقىزى وتباسى عانا ەمەس, ەل باسىنا تۋعان سول ءبىر قيىن جىلدارمەن بايلانىستى ەستەلىگىمەن ءبولىسىپ, ۇيىمداستىرۋشىلارعا ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى.
جيىن بارىسىندا ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى تاريحى جانە ەتنولوگيا ينستيتۋتى ديرەكتورىنىڭ عىلىم جونىندەگى ورىنباسارى شامەك تىلەۋباەۆ, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى سۆەتلانا سماعۇلوۆا جانە باسقا دا عالىمدار ىدىرىس كوشكىنوۆتىڭ قۋدالانۋىنا, شىعارماشىلىعىنا, سول كەزەڭدەگى ساياسي جاعدايلارعا قاتىستى بايانداما جاسادى. سونىمەن بىرگە جۋرناليست سالتانات باكەەۆانىڭ «ۇلت ءۇشىن تۋعان ىدىرىس» دەرەكتى ءفيلمى كورسەتىلىپ, ورتالىق مەملەكەتتىك ارحيۆى مەن ورتالىق عىلىمي كىتاپحانا قورلارىنان تۇپنۇسقا ارحيۆ قۇجاتتارىنىڭ, كىتاپ, گازەت-جۋرنالدار كورمەسى ۇيىمداستىرىلدى.
الماتى
