سۋرەتتى تۇسىرگەن ەرلان ومار, «EQ»
«ادام جانە قوعام» قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ زاڭ كەڭەسىن ۇيلەستىرۋشىسى دانا ءسلامجانوۆانىڭ ايتۋىنشا, ورتالىققا حابارلاسقان ازاماتتارعا قۇقىقتىق كەڭەس بەرىلىپ, قۇجاتتارى راسىمدەلگەن. سونداي-اق سوتقا دەيىنگى امالدار قاراس-
تىرىلىپ, ادىستەمەلىك كومەك كورسەتىلدى. كەڭەس بەرۋ ورتالىعىنىڭ زاڭگەرلەرى ۇيالى بايلانىس ارقىلى – 500-گە جۋىق, Whatsapp الەۋمەتتىك جەلىسىمەن – 185, سايت ارقىلى ونلاين كەڭەسشى 30 ازاماتتىڭ ساۋالىنا جاۋاپ بەرگەن. بۇگىندە ورتالىقتا تىركەلگەن 12 ءىستىڭ 10-ى سوتقا جولدانىپ وتىر.
ورتالىق ماماندارى «24/7 جەدەل جەلى» ارقىلى كەڭەس بەرىپ, قالانىڭ 8 اۋدانى بويىنشا جىلجىمالى ءموبيلدى زاڭ قىزمەتىن كورسەتتى. اي سايىن, كەمىندە 2 رەت «باقىتتى وتباسى» الەۋمەتتىك ورتالىقتارى, مۇگەدەكتەر قوعامى, بازارلار, ەمحانالار, ساۋدا جانە حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىقتارىندا, جۇرت كوپ جينالاتىن قوعامدىق ورىنداردا جالپى سانى 60-تان استام ازامات كەڭەس العان. اقپاراتتىق ءتۇسىندىرۋ بويىنشا مىڭعا جۋىق كىتاپشا تاراتىلدى.
«ادام جانە قوعام» قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ زاڭگەرى ايبول قوجاتاەۆ اتاپ وتكەندەي, ورتالىققا حابارلاسقان ازاماتتاردىڭ كوپشىلىگى الاياقتاردىڭ قۇربانى بولعان. الدەكىمدەر اتىنا نەسيە رەسىمدەپ العاندار اراشا سۇراپ, زاڭ ادىلدىگىن ىزدەپ ءجۇر.
– وتىنىشپەن حابارلاسقانداردىڭ 20-عا جۋىعى قارجى پيراميدالارىنا الدانىپ قالعان بولسا, نەكە, وتباسى, ەڭبەك زاڭناماسى, ازاماتتىق قارىم-قاتىناس, قىلمىستىق ماسەلەلەرگە قاتىستى ساۋالدار مازالاعان تۇرعىندارعا زاڭگەرلەر دەر كەزىندە جاۋاپ بەردى. الەۋمەتتىك جەلىلەر ارقىلى قازاقستاندا تىركەلمەگەن كومپانيالارعا الدانۋ دەرەكتەرى كوپ كەزدەسەدى. ال ونىڭ سەبەپ-سالدارىن دالەلدەۋ شەشىمىن وڭاي تاپپايتىنى ءسوزسىز. بۇل باعىتتا قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى تاراپىنان ىزدەستىرۋ جۇمىستارىنىڭ دا ۇزاققا سوزىلاتىنى انىق. «تەگىن زاڭ كەڭەسى» ورتالىعىنىڭ ماماندارى وسى مازمۇنداعى ساۋالدارعا وراي جاۋاپ بەرىپ, باستالعان ءىستى سوڭىنا دەيىن قاداعالايدى. جوبانىڭ مەرزىمى شەكتەۋلى بولعانىمەن, ازاماتتاردىڭ ءوتىنىشى اياقسىز قالمايدى, – دەيدى ا.قوجاتاەۆ.
زاڭگەردىڭ پىكىرىنشە, ءارتۇرلى جاعدايلارعا تاپ بولعان ازاماتتاردىڭ جاعدايى – قوعام تاراپىنان نازار اۋداراتىن كۇردەلى ماسەلە. وسى ورايدا زاڭگەر قاراپايىم حالىقتىڭ قۇقىقتىق, قارجىلىق ساۋاتىن كوتەرۋ ۋاقىت كۇتتىرمەيتىن ماسەلە ەكەنىن العا تارتتى. «بۇل باعىتتاعى اقپاراتتاندىرۋ جۇمىستارى مەكتەپتەردە, بارلىق ءبىلىم بەرۋ ورتالىقتارىندا العاشقى كۋرستاردىڭ ءبىرى رەتىندە وقىتىلسا قۇبا-قۇپ. ءوز قۇقىعىن قورعاۋدا ءتيىستى ورىندار تاراپىنان پروفيلاكتيكالىق شارالار ءجيى ىسكە اسىپ, زاڭگەر ماماندار قاجەت بولعان جاعدايدا ازاماتتارعا كەڭەس بەرىپ وتىرۋ وتە ماڭىزدى», دەيدى ا.قوجاتاەۆ.
جيىندا حالىقتىڭ قارجىلىق جانە قۇقىقتىق ساۋاتتىلىعى جونىندە بايانداما جاساعان زاڭگەر سۇلتان نۇرعاليەۆ «تەگىن زاڭ كەڭەسى جالعاسىن تاپسا يگى» دەيدى.
– قوعامدا ازاماتتاردى تۇرعىن ءۇي, نەسيەلەۋ, وتباسى, بورىشكەرلىك, اجىراسۋ, مۇراگەرلىككە قاتىستى مازالايتىن ماسەلە كوپ. زاڭ كەڭەسى, اسىرەسە ومىرلىك قيىن جاعدايداعى جاندارعا قاجەت. ادىلدىك ىزدەپ, اراشا سۇراپ جۇرگەندەرگە زاڭگەرلەر, ادۆوكاتتار, زاڭگەرلىك قوعامداستىق تاراپىنان تەگىن كەڭەستەر, تىپتەن كەڭەسپەن شەكتەلىپ قالماي, قاجەت بولعان جاعدايدا قۇقىعىن قورعاۋ ىسىنە ارالاسۋى قاجەت. جەرگىلىكتى باسقارۋشى ورگاندارعا جۇگىنگەن ازاماتتىڭ الەۋمەتتىك ماسەلەسى دەر كەزىندە شەشىلمەي قالعان بولسا, ءتيىستى ورگاندار ماماندارى ناقتى زاڭگەرلەرگە باعىتتاپ وتىرۋى كوپ ماسەلەنىڭ شەشىمىن تاۋىپ, الدىن الۋعا ىقپال ەتەر ەدى. بۇگىندە قوعامدا تۋىنداپ وتىرعان قۇقىقتىق, قارجىلىق ساۋاتتىلىقتى ارتتىرۋعا زاڭگەرلەر قاۋىمداستىعى, قوعامدىق ۇيىمدار تىكەلەي اتسالىسۋى قاجەت. «تەگىن زاڭ كەڭەسى» وسى قىسقا مەرزىم ىشىندە كوپ ازاماتقا قولۇشىن سوزىپ, قولداۋ كورسەتتى. جوبا اياسىندا ءوتىنىش بەرۋشىنىڭ جاۋاپتى وكىلى رەتىندە سوتتارعا بارۋعا تۋرا كەلدى. ەندىگى كەزەكتە باستالعان ىستەردى اياعىنا دەيىن جەتكىزۋ مىندەتى تۇر, – دەيدى س.نۇرعاليەۆ.
ورتالىق زاڭگەرى جاسۇلان وماروۆتىڭ ايتۋىنشا, ازاماتتاردىڭ وتىنىشتەرىنىڭ دەنى نەسيە ماسەلەسىنە قاتىستى. ءوزىنىڭ زاڭدى قۇقىعىن بىلمەگەندىكتەن, العان نەسيەسىن ۇزاق ۋاقىت بويى تولەپ جۇرگەندەردىڭ ماسەلەسى قيىندىق تۋعىزادى.
– قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنىڭ دەرەگىنشە, ەلىمىزدە 28 مىڭ ادامنىڭ نەسيەسى كەشىرىلەتىنى ايتىلدى. وسى ماسەلەگە وراي حابارلاسقان ازاماتتار كوپ. ازاماتتاردىڭ جاعدايىن جەڭىلدەتۋدەن تۋعان ءبىر رەتتىك شارا قوعامدا قوردالانعان ماسەلەنى شەشپەيتىندىگى بەلگىلى. قانداي دا ءبىر كەلىسىمشارت جاسالعاندا ونىڭ قۇقىقتىق ماڭىزىنا نازار اۋدارۋ قاجەت. ەندىگى كەزەكتە نەسيە رەسىمدەگەندە بانك شارتتارىمەن جەتە تانىسىپ, تولەي المايتىن جاعدايدا ءوتىنىش بەرۋ, تولەۋ مەرزىمىن قايتا قاراستىرۋ, تىپتەن نەسيە كانيكۋلىن قاراستىرۋ جاعىن ەسكەرگەن ابزال. ازاماتتار زاڭنامالاردى, ءوز قۇقىعىن جەتكىلىكتى بىلمەۋىنەن زاڭسىزدىققا ۇرىنىپ وتىر. تىپتەن بۇگىندە ءبىراز حالىق ينتەرنەت الاياقتاردىڭ قۇرىعىنا تۇسكەن. باسپانالى بولۋدى ارمانداعان كوپشىلىكتىڭ سەنىمسىز قۇرىلىس كومپانيالارىنا الدانىپ جۇرگەنى دە الاڭداۋشىلىق تۋعىزادى, – دەيدى ج.وماروۆ.
قوعامداعى مۇنداي كەرەعار جايتتاردىڭ الدىن الۋدا قۇقىقتىق كەڭەس بەرۋ, قارجىلىق ساۋاتتى ارتتىرۋ جەتكىلىكسىز. مامانداردىڭ پىكىرىنشە, اۋدان ورتالىقتارىندا, ايماقتاردا ءوندىرىس ورىندارىن اشىپ, شاعىن جانە ورتا بيزنەسكە قولداۋ كورسەتىلسە, تابىسى تۇرمىسىنا جەتىپ وتىرعان جۇرتشىلىقتىڭ الەۋمەتتىك جەلىدەگى جەڭىل تابىسپەن اۋرەسى دە بولماس ەدى.
الماتى
