ەستەرىڭىزگە سالساق, ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك پەن ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ (ەقىۇ) ادام قۇقىعى جانە دەموكراتيالىق ينستيتۋتتار جانە ادام قۇقىقتارى بيۋروسىنىڭ (دياقب) سايلاۋدى باقىلاۋ ميسسياسى «قازاقستاندا 20 قاراشادا وتكەن كەزەكتەن تىس پرەزيدەنت سايلاۋى باسەكە جوق ساياسي احۋالدا ءوتتى» دەپ مالىمدەمە جاساعان بولاتىن.
ء«ىس باسىنداعى پرەزيدەنت بارلىق پارلامەنتتىك پارتيالار اتىنان ورتاق كانديدات ءتارىزدى سايلاۋعا ءتۇستى, بىراق وعان شىن مانىندە باسەكەلەس بولعان جوق. بايقاۋشىلاردىڭ سوزىنشە, نەگىزگى بوستاندىقتارى مەن قۇقىقتارىنىڭ شەكتەلۋىنە بايلانىستى ازاماتتاردىڭ ساياسي ۇدەرىسكە تولىق ماندە قاتىسۋى بۇرىنعىشا ايتارلىقتاي شەكتەلىپ وتىر», دەيدى ەقىۇ ارنايى باقىلاۋ ميسسياسىنىڭ مالىمدەمەسىندە.
ەقىۇ بايقاۋشىلارى «سايلاۋ ناۋقانى تۋرالى باق-تا ماردىمسىز جازىلۋى جانە ساراپتامالىق رەپورتاجداردىڭ جوقتىعى, سونىڭ ىشىندە ونلاين حاباردىڭ بولماعانى دا سايلاۋشىلاردىڭ سانالى تۇردە تاڭداۋ جاساۋ مۇمكىندىگىن شەكتەگەن. تاۋەلسىز كانديداتتاردىڭ پرەزيدەنتتىككە تۇسۋىنە رۇقسات ەتىلمەيتىنى, ولاردىڭ ءبىلىمى, تۋعان جەرى, مەملەكەتتىك قىزمەتتە نەمەسە سايلانبالى ورگاندا جۇمىس ىستەگەن تاجىريبەسى تۋرالى تالاپتار قازاقستاننىڭ ەقىۇ الدىنداعى مىندەتتەمەلەرى مەن وزگە دە حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي كەلمەيدى», دەيدى ميسسيا.
ميسسيا ەقىۇ/دياقب-نىڭ بۇعان دەيىنگى ۇسىنىستارى ورىندالماعانىن, نورماتيۆتىك-قۇىقتىق بازا حالىقارالىق ستاندارتتارعا ساي ەمەستىگىن ايتقان. مالىمدەمە قورىتىندىسىندا «الداعى پارلامەنت سايلاۋىندا بۇگىن ايتىلعان ماسەلەلەردى شەشۋگە مۇمكىندىگى بار ەكەنىن» قۇلاققاعىس ەتكەن.
بۇل مالىمدەمەگە سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى بىلاي دەپ جاۋاپ بەردى:
«ەقىۇ/دياقب-تىڭ 2022 جىلعى قازاقستانداعى پرەزيدەنتتىك سايلاۋدى باقىلاۋ جونىندەگى ميسسياسىنىڭ الدىن الا ناتيجەلەرى مەن تۇجىرىمدارى تۋرالى مالىمدەمەدە وبەكتيۆتىلىكتىڭ جوقتىعى بايقالادى جانە وسى ۋاقىتقا دەيىن رەسپۋبليكامىزدىڭ قولداۋىنا يە بولعان ۇيىم ماڭىزدى ينستيتۋت رەتىندە دياقب تيىمدىلىگىنە كۇمان تۋعىزادى.
دەموكراتيالىق ينستيتۋتتار جانە ادام قۇقىقتارى جونىندەگى بيۋرو (دياقب) ەقىۇ-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ ولاردىڭ قىزمەتىندە «ادام قۇقىقتارى مەن نەگىزگى بوستاندىقتارىن تولىق ساقتاۋدى قامتاماسىز ەتۋگە, زاڭ ۇستەمدىگى نەگىزىندە ارەكەت ەتۋگە جانە دەموكراتيا قاعيداتتارىن جۇزەگە اسىرۋعا» باعىتتالعان قىزمەتىنە كومەك كورسەتۋ مانداتى بار ەكەنى ءمالىم (1992 جىلعى حەلسينكي قۇجاتى).
مالىمدەمە ەقىۇ/دياقب ءۇشىن داستۇرگە اينالعان بەيتاراپ تۇجىرىمداردىڭ ترافارەتتى جانە بىرجاقتى قورىتىندىلاردى قامتيدى جانە ەلىمىزدەگى ىشكى جاعدايدى تولىق تۇسىنبەيتىنىن كورسەتەدى. ەقىۇ/دياقب بايقاۋشىلار توبى مەن ونىڭ باسشىلىعىنىڭ قىزمەتى قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ ەلىمىزدى ترانسفورماتسيالاۋعا, ونى قۇقىقتىق دامىعان وزىق قوعامعا اينالدىرۋعا باعىتتالعان رەفورمالارىنا قارسى دوستىق ەمەس كوزقاراستى ايقىن كورسەتتى.
ەقىۇ/دياقب ميسسياسىنىڭ دالەلسىز جانە فاكتىلەرمەن راستالماعان ايىپتاۋ مالىمدەمەسى سايلاۋدى باقىلاعان بارلىق بەدەلدى حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ قورىتىندىسىنا سايكەس كەلمەيدى, بۇل ونىڭ بىرجاقتىلىعىن تاعى دا كورسەتەدى. ەقىۇ/دياقب مالىمدەمەسىنىڭ مازمۇنى قازاقستان بيلىگىمەن ۇزاق مەرزىمدى جانە سىندارلى ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا ۇمتىلىستىڭ جوقتىعىن كورسەتەدى جانە بۇل مىندەتتى تۇردە ءبىزدىڭ تاراپىمىزدان ەسكەرىلەدى», دەلىنگەن سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى جاۋابىندا.