مەكتەپتىڭ جۇرەگى – مۇعالىم

“اقپاراتتىق تەحنولو­گيالار زامانىندا وقۋشى مۇعالىمنىڭ الدىندا كەتىپ بارادى. قازىر مۇعالىم بولۋ وڭاي ەمەس. سوندىقتان دا قازىرگى مەكتەپ وقىتۋشى­لا­رى بۇرىنعىدان دا ەكى ەسە كوپ ىزدەنىپ, ۋاقىتقا ىلەسىپ وتى­رۋى كەرەك. بۇگىنگى وقۋشىنىڭ الدىندا شىن بەدەلدى بولۋ ءۇشىن مۇعالىمدەرگە شىن ءما­نىندە ءبىلىمدى, جاۋاپكەرشى­لىكتى, مىقتى پسيحولوگ بو­لۋعا تۋرا كەلەدى”, دەيدى و.ءجاۋ­تىكوۆ اتىنداعى دا­رىن­دى بالالارعا ارنالعان رەس­پۋبليكالىق ماماندان­دى­رىلعان فيزيكا-ماتە­ما­تيكا مەكتەپ-ينتەرناتى جانىن­داعى “كەلەشەك” مەك­تەبىنىڭ ديرەكتورى گۇلشار­بان سابۋروۆا. بيىل بارلىق مەكتەپتەردە تۇلەك­تەر ءۇشىن سوڭعى رەت سىلدىر قاققان سوڭعى قوڭىراۋ ءراسىمىنىڭ ەرەكشە­لىكتەرى بار. الماتىداعى بىرقاتار مەكتەپتەردەگى جىل جابار سالتاناتىنا كۋا بولىپ, وسىنداي پايىمعا كەلدىك. ەلىمىزدىڭ ەرتەڭى بيىل ەقىۇ-عا توراعالىق ەتىپ وتىرعانىمىزدى ماقتانىش كورەدى. سونداي-اق ۇلى جەڭىستىڭ 65 جىلدىعىمەن تۇسپا-تۇس مەكتەپ ءتامامداپ وتىرعان تۇلەكتەر وسى وقيعالاردى ۇلىقتاپ, ماقتانىش تۇتاتىنىن بىلدىك. بيىلعى سوڭعى قوڭىراۋ سالتا­ناتىنا ماتەماتيكا, ينفورماتيكا مەن فيزيكا پاندەرىن تەرەڭدەتىپ وقىتاتىن “كەلەشەك” مەكتەبى دە اۋىز تولتىرىپ ايتارلىقتاي تابىستارمەن كەلىپ وتىر. مەكتەپ ءبىلىم بەرۋدىڭ بارلىق سونى جاڭالىقتارىن ەنگىزىپ عانا قويماي, اياقتالعان وقۋ جىلىندا ماتەماتيكالىق لوگيكا اتتى جاڭا ءپاندى دەندەپ ەندىرگەن. وعان قوسا مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ ءتۇرلى ولي­م­پيادالاردا, ينتەللەكتۋالدىق باي­قاۋ­لار مەن حالىقارالىق جارىستار­دان الىپ كەلگەن جۇلدەلەرى بار. سوڭ­عى قوڭىراۋدا بالالاردىڭ جارىس­تاردان جەڭىپ اكەلگەن ديپلومدارى مەن مەكتەپتىڭ العىس حاتتارى وزدەرىنە تابىستالدى. “كەلەشەك” مەكتەبىن باسقا اقىلى مەك­تەپتەردەن دارالايتىن نە دەسەك, ال­دىمەن مۇنداعى شاكىرتتەر اتال­مىش پاندەر بويىنشا 5 سىنىپتان باس­تاپ ارناۋلى قابىلدانعان باع­دارلامالار ارقىلى جوعارى دەڭ­گەيدەگى دايىن­دىق­تان وتەدى. وليمپيا­دالاردا جۇلدەلى ور­ىنداردان تابىلعان تالانتتى بالالار مەن ۇزدىك وقىعاندار العاش­قىلار قاتا­رىندا و.جاۋتىكوۆ اتىن­داعى دارىندى بالا­لارعا ارنالعان رەس­پۋبليكالىق ما­مان­­داندىرىلعان في­زي­كا-ماتەماتيكا مەك­تەپ-ينتەرناتىنا 9 سىنىپتان باستاپ ەمتيحانسىز قابىل­دانادى. – ءاۋ باستا وسىنداي مەكتەپتى اشۋداعى مەنىڭ ماقساتىم دا وسى بو­لاتىن. اۋمالى-توكپەلى, ەكونوميكا­نىڭ قيىن كەزەڭدەرىندە, قايتا قۇرۋ جىلدارىندا رەسپۋبليكالىق فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەپ-ينتەرناتىنىڭ دەڭگەيى تومەندەپ كەتتى. اسىرەسە ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن جينالعان قابىلەتتى وقۋشىلاردىڭ ماتەماتيكا مەن فيزيكا پانىنەن ءبىلىمى اسا كوڭىل كونشىتپەدى. ويلانا كەلە, بالالاردى 8 سىنىپقا دەيىن وتە جوعارى داي­ىندىقتان وتكىزۋ قاجەتتىگىنە كوزىم جەتتى. سودان 1996 جىلى 5 سىنىپتان باستاپ وقۋشىلاردى ماتەماتيكا مەن ينفورماتيكا, 7 سىنىپتان باستاپ فيزيكا پانىنە تۇبەگەيلى دايىنداۋدى قولعا الدىق, – دەيدى قر ءبىلىم بەرۋ ءىسىنىڭ ۇزدىگى, ى.التىنسارين مەدا­لىنىڭ يەگەرى گۇلشاربان سابۋروۆا. قازىرگى وزىق تەحنولوگيالاردى, ينتەراكتيۆتى تاقتالاردى, مۋلتيمە­ديالىق وقۋ قۇرالدارىن شىن ءمانىن­دە قولداناتىن, ونىڭ عاجاپ مۇمكىن­دىكتەرىن تەرەڭ بىلەتىن مۇعالىمدەر دە وسى مەكتەپتە. قازىر كەيبىر مەكتەپتەر جاس, ءتا­جىريبە جيناقتاماعان مۇعالىمدەردەن قاشادى. “كەلەشەك” كەرىسىنشە ۇيرە­نۋگە ۇمتىلىسى بار جاس ۇستازداردى جۇمىسقا الۋعا قاشاندا بەيىل. – ويتكەنى, جاس مامانداردىڭ اقپاراتتىق تەحنولوگيالاردان حابارى بار. جانە ەرىنبەي-تالماي ءوزىمنىڭ ءومىر بويى پەداگوگيكا سالاسىندا جي­ناعان ماشىعىمدى ولارعا ۇيرەتەمىن. تەز قاعىپ الادى, ءبىر كورگەندەرىن ۇم­ىت­پايدى. جاڭاشىل جاس مۇعالىمدەر قازىردىڭ وزىندە مەكتەپتى جەتىستىكتەرگە جەتەلەي باستادى. وقۋشىلارى وليم­پيادالاردان جۇلدەمەن ورالۋدا, – دەيدى مەكتەپ ديرەكتورى. ديرەكتوردىڭ وسى ءسوزىن دە راستاي كەتۋگە بولادى. مەكتەپكە رەسەيدەگى ماتەماتيكا مۇعالىمدەرى اراسىندا وتەتىن بايقاۋدا ەكى رەت قاتارىنان جۇلدەگەر اتانعان يبراگيم يباتۋلين جۇمىسقا شاقىرىلىپ, وعان بالالار­دى حالىقارالىق دەڭگەيدە وتەتىن وليمپيادالارعا دايىنداۋدى سەنىپ تاپسىرعان. ناتيجەسى كوز الدىمىزدا ءوتتى. سوڭعى قوڭىراۋ سالتاناتىندا ءتۇرلى جارىستاردىڭ جەڭىمپازدارى ماراپاتتالعانىن اتادىق. سونىڭ ءبىرى – سوڭعى جىلدارى ءداستۇرلى تۇردە وتكىزىلە باستاعان في­زي­كا مەن ماتەماتيكا پاندەرى بوي­ىنشا وقۋشىلاردىڭ حالىقارالىق جاۋتىكوۆ وليمپياداسى قازىردىڭ ءوزىن­دە شەت مەملەكەتتەردەگى ەسەپكە ءجۇي­رىك وقۋشىلاردىڭ اراسىندا اتى ءماش­ھۇر بولا باستاعانىن ايتۋعا ءتيىسپىز. مەكتەپتى دارالايتىن تاعى ءبىر تۇس – مۇنداعى وقۋشىلارعا مەكتەپ قا­بىر­عاسىندا ءجۇرىپ-اق عىلىمي جوبا­لارمەن اينالىسۋعا مۇمكىندىك جاسا­لىنعان. وعان قوسا ارناۋلى مەكتەپ باعدارلا­مالارى شاكىرتتەردىڭ وزگە پاندەردەن اقساماۋىن ۇنەمى قاداعا­لاپ وتىرادى. وقۋشىلار بوس ۋاقىت­تارىندا شىعار­ماشىلىق جۇمىستار­مەن, ونەر تۇرلەرىمەن, سپورتپەن اينالىسادى. – بۇگىنگى بالالار مۇعالىمدەردىڭ الدىنا ءتۇسىپ كەتتى. ينتەرنەتتى جاقسى بىلەدى. اقپاراتتىق تەحنولوگيالاردى جاقسى مەڭگەرگەن. وسىنداي جاعدايدا مەكتەپ وقىتۋشىلارىنا جۇمىس ىستەۋ دە وڭاي ەمەس. مۇعالىمنىڭ ءوزى كوم­پيۋ­تەردىڭ “قۇلاعىندا وينايتىن” قابىلەتتى بولۋى كەرەك. بارلىق يننو­ۆاتسيالىق تەحنولوگيالاردىڭ ءتىلىن يگەرىپ وتىرۋى قاجەت. باسەكەگە قابى­لەت­تىلىك دەگەن وسى! – دەيدى گۇلشا­ر­­بان قامىلبايقىزى. سابۋروۆا سىندى تاجىريبەلى پەدا­گوگ ماتەماتيكا عىلىمداردىڭ پات­شاسى ەكەندىگىن العا تارتا وتىرىپ, ۋاقىتتىڭ تالابى ءبىر باسقا, ودان ءبو­لەك اتا-انالاردىڭ تالابى دا كۇشەيىپ كەلە جاتقانىن ايتادى. ۇل-قىزى ساپالى ءبىلىم الۋ ءۇشىن كاپيتال سالىپ وتىرعان جانداردىڭ مەكتەپكە جانە مۇعالىمدەرگە جان-جاقتى تالاپ قويۋعا دا قاقىسى بار. ايناش ەسالي, الماتى.