پىكىر • 23 قىركۇيەك، 2022

جاڭا قازاقستاندا – جاڭا سايلاۋ

87 رەت كورسەتىلدى

جىلدى جاڭادان سايلانعان پرەزيدەنتپەن اياقتا­عالى وتىرمىز. نەگىزى، سايلاۋ وتەتىنى تۋرالى كەيبىر ساراپشىلار اشىق ايتىپ تا ءجۇردى. ونداي بولجام جاساۋعا ساياسي-الەۋمەتتىك وقيعالاردىڭ سەبەپ بول­عانىن جوققا شىعارا المايمىز.

«كەزەكتەن تىس پرەزيدەنت سايلاۋى نەگە قازىر جاريا­لاندى؟» دەگەن سۇراققا كەلسەك، بۇل ماسەلەنىڭ تامىرىنا تەرەڭ ءۇڭىلۋ قاجەت. سەبەبى ونىڭ ساياسي ءمانى اسا زور. بۇعان دەيىن ەلدەگى ساياسي، ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك رەفورمالاردىڭ نەگىزى ەكى جولداۋدا اشىق ايتىلدى. ونى كوكىرەگى وياۋ، كوزى اشىق قوعام كورىپ، ءبىلىپ وتىر. بۇعان قوسا، اتا زاڭىمىزعا وزگەرىستەردى رەفەرەندۋم ارقىلى بەكىتتىك. ەندى «وسى رەفورمالاردى حالىق قولداي ما؟» دەگەن سۇراق تۋىندايدى. ال بۇل ءۇشىن سايلاۋ كەرەك.

مۇنىڭ سىرتىندا تاعى ءبىر قاۋىپ بار. اتاپ ايت­قان­دا، ساياسي قاۋقارىنان ايىرىلىپ، ەكونوميكالىق الەۋەتى شەكتەلىپ جاتقان كۇشتەردىڭ ەل تۇتاستىعىنا سىنا قاعۋ مۇمكىندىگى. بۇدان بولەك، سىرتقى دۇنيە دە تىنشىماي تۇر. جالپى، سالماقتاپ، سارالاپ قاراساق، وسى جىل ەلىمىز ءۇشىن وتە كۇردەلى كەزەڭ بولدى. وسىنىڭ بارلىعى پرەزيدەنت سايلاۋىن جاريالاعان مەملەكەت باسشىسىنىڭ لوگيكاسىن ءتۇسىندىرىپ بەرەدى.

پرەزيدەنت سايلاۋىنان سوڭ پارلامەنت سايلاۋى بار. ماجىلىستە جاڭا ەسىمدەردى كورەمىز دەگەن ءۇمىت بار. جاڭا ادامدار، جاڭا لەپ كەلىپ، پارلامەنتتىڭ ىقپالىن كۇشەيتكەنى دۇرىس. جاڭارعان پارلامەنت ۇكىمەتكە دە تىڭ سەرپىن اكەلەرى انىق. وسىلايشا، پرەزيدەنت، پارلامەنت، ۇكىمەت قايتا تۇلەپ، رەفورمالاردى ىسكە اسىرۋعا بەل شەشە كىرىسپەك. سەنىم مانداتىنا يە بولعان سوڭ رەفورمالاردى الاڭسىز ىسكە اسىرۋعا دا مۇمكىندىك تۋادى.

قوعامنىڭ كۇتەتىنى – ءادىل سايلاۋ. ەرتەڭ ۇمىتكەرلەردى تىركەۋ باستالادى. بىراق، سايلاۋعا قاتىسۋ ءۇشىن قارجىلىق، الەۋمەتتىك، ينتەللەكتۋالدىق الەۋەت كەرەك ەكەنىن ەسكە­رۋىمىز قاجەت. تانىمالدىلىق تا كەرەك. ۇمىتكەردىڭ بەدەلى، ايقىن باعدارلاماسى بولۋى ءتيىس.

بۇل سايلاۋ «جاڭا قازاقستان» دەپ اتالعان داۋىردەگى جاڭا سايلاۋ بولماق. وسى سايلاۋدان باستاپ، پرەزيدەنتتى تەك ءبىر مەرزىمگە سايلايمىز. سونداي-اق جاڭا سايلاۋ بيۋللەتەنىندە «بارلىعىنا قارسىمىن» دەگەن باعان ەنگىزىلەدى.

سايلاۋ وتكىزىلگەن سايىن ەل دۇرلىگەدى. بۇل – قا­لىپتى قۇبىلىس. ەڭ باستىسى، الەمدەگى احۋال كۇردە­لەنىپ، قاۋىپسىزدىك ماسەلەسى كۇن تارتىبىنەن تۇسپەي تۇرعان قازىرگىدەي ۋاقىتتا وسىنداي ساياسي ءىس-شارالار مەملەكەتتىگىمىزدى بەكىتە تۇسسە دەيمىز.

 

ەلدوس جۇماعۇلوۆ،

ە.بوكەتوۆ اتىنداعى قاراعاندى ۋنيۆەرسيتەتى

ساياساتتانۋ جانە الەۋمەتتانۋ كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى

سوڭعى جاڭالىقتار

«تازا كوكجايلاۋ» اكتسياسى ءوتتى

ەكولوگيا • بۇگىن، 19:11

ءرۋبلدى ساتىپ الۋ 31%-عا ءوستى

ەكونوميكا • بۇگىن، 15:23

ۇقساس جاڭالىقتار