وسى اپتادان باستاپ ەلىمىزدىڭ بارلىق وبلىس جانە اۋداندارىندا 216 پارتيالىق مونيتورينگ جانە قاداعالاۋ توبى جۇمىسقا كىرىستى. ولار ساۋدا نىساندارىن تەكسەرەدى جانە الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ونىمدەردىڭ باعاسىنا مونيتورينگ جۇرگىزەدى.
Amanat پارتياسىنىڭ اتقارۋشى حاتشىسى اسحات ورالوۆ ەلدەگى ينفلياتسيانىڭ جەدەل وسۋىنە سىرتقى فاكتورلاردان باسقا, ساۋدا جۇيەسىندەگى دەلدالدار مەن الىپساتارلاردىڭ ايتارلىقتاي كوبەيۋى ىقپال ەتكەنىنە نازار اۋداردى.
«14 شىلدەدە مەملەكەت باسشى-
سى قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇكىمەتتىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا تاۋارلار باعاسىن تۇراقتاندىرۋ جانە ازاماتتاردىڭ تابىسىن ارتتىرۋ بويىنشا ناقتى مىندەتتەردى بەلگىلەدى. دەگەنمەن مەملەكەتتىك ورگاندار قابىلداعان ءىس-شارالار باعانىڭ ءوسۋىن تەجەۋگە تولىق كولەمدە ىقپال ەتپەيدى. باعانى ءجون-جوسىقسىز كوتەرەتىن ساتۋشىلار تەكسەرۋ ۋاقىتىن الدىن الا ءبىلىپ وتىرادى جانە ولار مەملەكەتتىك ورگاندار تەكسەرۋشىلەرىنىڭ ءتۇرىن تانيدى», دەدى اتقارۋشى حاتشى.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ دەرەكتەرىنە سۇيەنسەك, ماۋسىم ايىندا جىلدىق ينفلياتسيا 14,5 پايىزدى قۇرادى. ءبىر جىل ىشىندە ەڭ كوپ قىمباتتاعان – ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى (17,9 پايىز). ازىق-ت ۇلىك ەمەس تاۋارلاردىڭ باعاسى 11,1 پايىزعا, اقىلى قىزمەتتەردىڭ باعاسى 8,9 پايىزعا ءوستى.
«قوعامدىق ساياسات ينستيتۋتىنىڭ الەۋمەتتىك زەرتتەۋىنە سايكەس, قازاقستاندىقتاردىڭ 80 پايىزدان استامى باعانىڭ وسۋىنە الاڭدايدى. بۇل ماسەلە اسىرەسە, الەۋمەتتىك وسال توپتار ءۇشىن وتە وزەكتى. ءبىز وسى جاعدايدى پارتيانىڭ بارلىق وڭىردەگى قوعامدىق قابىلداۋ بولمەلەرىنە كەلىپ تۇسكەن وتىنىشتەردىڭ ارتۋىنان بايقاپ وتىرمىز. ماسەلەن, جىل باسىنان بەرى الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ ماسەلەلەرىمەن جۇگىنگەندەردىڭ ۇلەسى 30 پايىزعا ءوستى. وسىعان بايلانىستى ءبىز جەرگىلىكتى جەردەگى ناقتى جاعدايدى انىقتاۋ ءۇشىن ازىق-ت ۇلىك پەن تاۋارلار باعاسىنا مونيتورينگ جۇرگىزەتىن 216 ارنايى توپ قۇردىق. قازىردىڭ وزىندە دۇكەن سورەلەرىندەگى باعالار مەن مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ەسەپتەرى ءبىر-بىرىنە سايكەس كەلمەيدى», دەپ اتاپ ءوتتى اسحات ورالوۆ.
اتقارۋشى حاتشى مونيتورينگ توبىنا تەك پارتيالىقتار عانا ەمەس, سونداي-اق قوعام بەلسەندىلەرى, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى, بيزنەسمەندەر, جۋرناليستەر مەن تاۋەلسىز ساراپشىلار دا كىرەتىنىن ايتتى. جۇمىس ناتيجەلەرى پارلامەنت ماجىلىسىندە جانە ۇكىمەتتە قارالادى.
ايماقتارداعى قازىرگى جاعداي تۋرالى ءماجىلىس دەپۋتاتى, پارتيا جانىنداعى اگروونەركاسىپتىك كوميتەت توراعاسى قاينار اباسوۆ جانە ءماجىلىس دەپۋتاتى, پارتيا جانىنداعى ەكونوميكا, كاسىپكەرلىك جانە اگرارلىق سەكتور ماسەلەلەرى جونىندەگى رەسپۋبليكالىق كەڭەستىڭ مۇشەسى عالىم امىرەەۆ بايانداما جاسادى. شىعىس قازاقستان وبلىسىنداعى جاعداي تۋرالى مونيتورينگ توبىنىڭ مۇشەسى, وسكەمەن قالالىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى زويا نوۆولودسكايا ايتىپ بەردى.
«كەشەدەن بەرى وڭىردە 84 ساۋدا نىسانىنا مونيتورينگ جۇرگىزىلدى. جۇرگىزىلگەن تالداۋ ناتيجەسىندە اكەلىنەتىن كوكونىستەردىڭ (كارتوپ, ءسابىز, پياز, قىرىققابات) باعاسىن 19%-عا كوتەرۋ فاكتىسى انىقتالدى. مونيتورينگ كەزىندە كاسىپكەرلەر ساتىپ الۋ باعاسىن كورسەتەتىن قۇجاتتارىن ۇسىنا المادى. ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ, اتالعان نىساندار پارتيالىق باقىلاۋعا الىندى», دەدى زويا
نوۆولودسكايا.
سونداي-اق جيىن بارىسىندا نۇر-سۇلتان قالاسى بويىنشا ەكونوميكا جانە كاسىپكەرلىك ماسەلەلەرى جونىندەگى قوعامدىق كەڭەستىڭ توراعاسى بولات وماروۆ ءسوز الدى.
«ەلوردادا كارتوپ – 10872 توننا (65%), ءسابىز – 2938 توننا (76%), قىرىققابات – 1900 توننا (49%), پياز – 2695 توننا (107%) سياقتى الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىنىڭ بەس اي تۇتىنۋعا بولاتىن 30% قورى جاسالدى. ءبىرىنشى سۇرىپتى ۇننان جاسالعان نان باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن مەموراندۋم اياسىندا ەلوردانىڭ وڭدەۋ كاسىپورىندارىنا استىق جىبەرىلۋدە», دەدى ب.وماروۆ.
Amanat-تىڭ تۇركىستان وبلىستىق فيليالىنىڭ اتقارۋشى حاتشىسى بەيسەنباي تاجىباەۆتىڭ ايتۋىنشا, وڭىردە 18 پارتيالىق مونيتورينگ توبى قۇرىلعان.
«28 شىلدەدە اتالعان توپتار وبلىستىڭ 88 بازارى مەن ءىرى ساۋدا نىساندارىن ارالادى. باعانىڭ ءوسۋىن تەجەۋ ءۇشىن وبلىستا تۇراقتى تۇردە اۋىل شارۋاشىلىعى جارمەڭكەلەرى ۇيىمداستىرىلادى, باعانىڭ نەگىزسىز وسۋىنە جول بەرمەۋ بويىنشا ءىرى ساۋدا ۇيىمدارىمەن مەموراندۋمدار جاسالادى. ءبىز قازىردىڭ وزىندە 1467 ءۇي ماڭىنداعى دۇكەندەردىڭ 1463-ءىن (99,7%) تەكسەردىك, باعانى نەگىزسىز كوتەرۋدىڭ 38 فاكتىسى انىقتالدى. ءتيىستى شارالار قابىلداۋ ارقىلى باعالار 10-15 پايىزعا تومەندەدى», دەپ اتاپ ءوتتى ول.
Amanat پارتياسىندا مونيتورينگ جۇرگىزەتىن توپتار كۇن سايىن جۇمىس ىستەيتىنى ايتىلدى. ايماقتارداعى الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك باعاسىنىڭ وزگەرگەنىنە قاتىستى مالىمەتتىڭ ءمان-جايى پارتيالىق باقىلاۋ كوميسسياسىنىڭ وتىرىسىندا قارالادى. وزگەرىس انىقتالعان جاعدايدا ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن ۇسىنىمدار ازىرلەنىپ, ناقتى مەرزىمى مەن جاۋاپتى تۇلعالار بەلگىلەنەدى.
