تاريحي قۇجاتتارعا كوز جۇگىرتسەك, ەكىباستۇز قالاسىنىڭ ىرگەتاسى 1957 جىلى قالانىپتى. «ەلۋ جىلدا – ەل جاڭا» دەمەكشى, سودان بەرى ءار سالادا ساتىلاي دامۋدىڭ كورىنىسى كوپ. بۇگىندە ەكىباستۇز – ەلىمىزدىڭ ەنەرگەتيكالىق ورتالىعى. مۇندا بۇكىل قازاقستانداعى ەنەرگيانىڭ 40 پايىزى وندىرىلەدى. كومىرلى شاھارداعى گرەس-1 جانە گرەس-2 ستانسالارى قازاقستاننىڭ ءبىرتۇتاس ەلەكتر ەنەرگەتيكالىق جۇيەسىنىڭ سولتۇستىك جانە وڭتۇستىك ايماعىنىڭ نەگىزگى ەنەرگيا كوزدەرى بولىپ سانالادى. اتالعان ستانسالار الدەقالاي «تۇشكىرەر» بولسا, وزگە نىسانداردىڭ «تۇماۋراتىپ» قالاتىنى دا سوندىقتان.
شىرايلى شاھار باسقا قىرىمەن دە تانىلماق نيەتتە. قالا اكىمى ارداق قاڭتارباەۆ جاعىمدى جاڭالىقتارمەن ءبولىستى.
– «پرومماشكومپلەكت» كومپانيالار توبى «قتج» ۇق» اق-نىڭ دوڭعالاق جۇپتارىنا دەگەن بارلىق قاجەتتىگىن قامتاماسىز ەتەدى. سونىمەن قاتار قۋاتتىلىعى جىلىنا 240 مىڭ توننا فەرروسيليتسي شىعارۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن جاڭا فەرروقورىتپا زاۋىتىنىڭ قۇرىلىسى باستالدى. سوندىقتان جاقىن ارادا ەكىباستۇز مەتاللۋرگتەر قالاسىنا دا اينالادى, – دەدى اكىم.
شاھاردىڭ 65 جىلدىعىن تويلاۋ جىل باسىنان باستالىپ كەتتى. بۇعان دەيىن جاڭا تۇرعىن ۇيلەر بوي كوتەرىپ, وزگە دە نىساندار اشىلعان ەدى. تويدىڭ قىزىعى يپپودروم اۋماعىندا جانە «شاحتەر» دەمالىس ساياباعىندا جالعاسىن تاپتى. يپپودروم اۋماعىندا كوكپاردان وبلىستىق ءتۋرنيردىڭ فينالى ءوتiپ, تۇرعىندار تۇلپارعا تاقىم قىسقان اتبەگىلەردىڭ ونەرىن تاماشالادى. ءدۇبىرلى دوداعا باياناۋىل, ماي, اقتوعاي اۋداندارىنان جانە ەكىباستۇز وڭىرىنەن 9 كوماندا قاتىستى. ناتيجەسىندە, 1-ورىندى اقكول اۋىلىنىڭ «سايفۋللاح» كومانداسى, 2-ورىندى ماي اۋدانىنىڭ «ساتى» كومانداسى جانە 3-ورىندى ماي اۋدانىنىڭ «اقشيمان» كومانداسى يەلەندى.
«شاحتەر» مادەنيەت جانە دەمالىس ساياباعىندا وتكەن مەرەكەلىك كونتسەرتكە كەلگەن قالا تۇرعىندارى روزا باعلانوۆا اتىنداعى «قازاقكونتسەرت», يسا بايزاقوۆ اتىنداعى وبلىستىق فيلارمونيا, دجاز وركەسترى جانە باسقا دا شىعارماشىلىق ۇجىمداردىڭ ونەرىنە ءتانتى بولدى. مىڭ بۇرالىپ بيلەگەن حورەوگرافيالىق توپتار, بالالار كوركەمسۋرەت مەكتەبىنىڭ تاربيەلەنۋشىلەرى قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتارىنا بىرەگەي ءسان ۇلگىلەرىن كورسەتتى.
«اتامۇرا» مادەنيەت ورتالىعىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن «ونەر» قالالىق مادەنيەت سارايىندا «جىر ارقاۋى – ەكىباستۇز!» اتتى رەسپۋبليكالىق اقىندار ايتىسى ءوتتى. جىر دوداسىنا ەلىمىزگە تانىمال 12 اقىن قاتىسىپ, باق سىنادى. اۋزىمەن قۇس تىستەگەن جىر جامپوزدارى قالانىڭ جەتىستىگى مەن جەڭىسىن جىرلاي وتىرىپ, حالىقتىڭ جاعدايىن, ەلدەگى احۋالدى دا تىلگە تيەك ەتتى. قازىنالى ونەرگە تورەلىك ەتكەن قازىلار القاسىنىڭ شەشىمىمەن 1 ملن تەڭگەلىك باس جۇلدەنى الماتى وبلىسىنان كەلگەن اقىن رۇستەم قايىرتاي ەنشىلەدى. ءبىرىنشى ورىن ەركەبۇلان قاينازاروۆقا (تۇركىستان وبلىسى – 800 مىڭ تەڭگە), ەكىنشى ورىن اسپانبەك شۇعاتاەۆقا (باياناۋىل اۋدانى – 600 مىڭ تەڭگە), ءۇشىنشى ورىن راۋان قايداروۆ (ەكىباستۇز قالاسى – 400 مىڭ تەڭگە) بۇيىردى.
پاۆلودار وبلىسى,
ەكىباستۇز قالاسى
