ينفوگرافيكانى جاساعان امانگەلدى قياس, «ەQ»
ۇلتتىق پاركتەرگە كەلۋشىلەر كوبەيدى
وسى اپتاداعى ۇكىمەت وتىرىسىندا ءتۋريزمدى دامىتۋ ماسەلەسى تالقىلاندى. مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترى داۋرەن اباەۆتىڭ پىكىرىنشە, بىلتىر ىلە الاتاۋى, كولساي, شارىن سياقتى ۇلتتىق پاركتەرگە كەلۋشىلەر سانى ەسەلەپ وسكەن. 2020 جىلمەن سالىستىرعاندا ورنالاستىرۋ ورىندارىنىڭ سانى 172 بىرلىككە ارتىپ, 3 686 قوناقۇيدى قۇرادى. نومىرلىك قور ءوسىپ, 193 مىڭ توسەكتىك ورىنعا جەتتى. ءبىر عانا تۇركىستان وبلىسىندا 40 قوناقۇي سالىندى. 2021 جىلى تۋريزم سالاسىندا كورسەتىلگەن قىزمەتتەردىڭ كولەمى 109 ملرد تەڭگەنى قۇراعان. ءوسىم بار. ول وتاندىق تۋريستەر سانىنىڭ ارتۋىمەن بايلانىستى.
– سالادا ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. بۇگىندە وڭىرلەردە تۋريزم ينفراقۇرىلىمىنىڭ جالپى قاجەتتىلىگى 870,5 ملرد تەڭگە بولاتىن 244 جوبانى قۇرادى. باسىم تۋريستىك دەستيناتسيالار ينفراقۇرىلىمدىق جوبالارىنىڭ قاجەتتىلىگى – 422,8 ملرد تەڭگە بولاتىن 178 جوبا. دەستيناتسيالاردا ينفراقۇرىلىم سالۋدان باسقا, مارشرۋتتار بويىنداعى ينفراقۇرىلىمنىڭ دامۋىنا نازار اۋدارۋ, سونداي-اق تۋريستىك ءونىمنىڭ ماتەريالدىق ەمەس كومپونەنتتەرىن دامىتۋ قاجەت. ەل بويىنشا «قازاقستاننىڭ گراند-تۋرى» نەگىزىنە كىرەتىن بەس باسىم باعىت ايقىندالدى. بۇل قازىردىڭ وزىندە سۇرانىسقا يە باعىتتار, – دەدى مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترى.
2021 جىلى تۋريزم سالاسىنداعى نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيالار كولەمى 564,4 ملرد تەڭگەنى قۇراپتى. جوسپارلانعان كورسەتكىشتەرگە 8 وڭىردە قول جەتكىزىلگەن. بيىلعى قاڭتار-ساۋىردە سالاعا 75,6 ملرد تەڭگە تارتىلعان. 2022 جىلعى جوسپار – 1 ترلن تەڭگە.
بيىل 1 قاڭتاردان باستاپ تۋريستىك سالادا مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ جاڭا شارالارى قولدانىسقا ەنگىزىلدى. ولاردى جەتىلدىرۋ ماقساتىندا مينيسترلىك ءماجىلىس دەپۋتاتتارى باستاماشىلىق ەتكەن تۋريستىك سالانى قولداۋ ماسەلەلەرى جونىندەگى زاڭ جوباسى اياسىندا جۇمىس جۇرگىزىپ جاتىر.
– قازىرگى ۋاقىتتا 25 ەلمەن 80 باعىت بويىنشا حالىقارالىق اۋە قاتىناسى قالپىنا كەلتىرىلدى. 74 ەلگە ۆيزاسىز رەجىم جۇيەسى بار. قۇرلىق شەكارالارى اشىلدى. تاياۋ كەلەشەكتە ۆيزالىق رەجىمدى ودان ءارى ليبەراليزاتسيالاۋ مىندەتى تۇر, – دەدى د.اباەۆ.
مينيستر تۋريستىك سالانى تسيفرلاندىرۋ اياسىندا جۇمىس جالعاسىپ جاتقانىن ايتتى. قازىرگى ۋاقىتتا eQonaq جۇيەسىندە رەسپۋبليكا بويىنشا 3 123 ورنالاستىرۋ ورنى تىركەلگەن. 159 320 شەتەلدىك تۋريست تىركەۋدەن وتكەن.
– تۋريزم نىساندارىنىڭ, گيدتەردىڭ, تۋركومپانيالاردىڭ, جول بويىنداعى سەرۆيستەردىڭ جۇمىس ساپاسىن باعالاۋ ءۇشىن شاعىمدار مەن پىكىرلەردى قابىلدايتىن تسيفرلى مودۋل قۇرىلدى. الىنعان اقپارات تۋريستىك ونىمدەردىڭ ساپاسىن باقىلاۋ, وڭىرلەردىڭ رەيتينگتەرىن قۇرۋ, كەمشىلىكتەردى انىقتاۋ جانە ناقتى شەشۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن بولادى, – دەدى د.اباەۆ.
وكىنىشكە قاراي, بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندا بىلىكتى گيدتەردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى بايقالادى. ولاردى دايىنداۋ جانە سەرتيفيكاتتاۋ جۇيەسى جاڭعىرتۋدى تالاپ ەتەدى. وسى ماقساتتا گيدتەردىڭ بىرىڭعاي ءتىزىلىمىن تسيفرلاندىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. پلاتفورما گيدتى تىركەۋگە, سەرتيفيكاتتاۋدى راستاۋعا, جۇمىستا پايدالانۋ ءۇشىن QR كود پەن بەيدج الۋعا ءوتىنىش بەرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل جۇيە – گيدتەر مەن ەكسكۋرسيا جەتەكشىلەرىن ىزدەۋ مۇمكىندىگى بار تولىققاندى دەرەكتەر بازاسى. ال QR-كودتار جۇيەسى ءوز كەزەگىندە بەلسەندى ەمەس گيدتەردى انىقتاۋعا جانە تىزىلىمنەن شىعارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
دۇنيەجۇزىلىك ەكونوميكالىق فورۋمنىڭ نۇسقاسى بويىنشا جاقىندا جاريالانعان جاھاندىق تۋريزم رەيتينگىندە قازاقستان 80-ورىننان 66-ورىنعا كوتەرىلىپ, ءوز پوزيتسياسىن جاقسارتقانىن اتاپ وتكەن ءجون.
ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترى سەرىكقالي برەكەشەۆ ۇلتتىق پاركتەر اۋماعىندا ەكولوگيالىق ءتۋريزمنىڭ دامۋى تۋرالى باياندادى. ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى ۋاقىتتا قازاقستاندا جالپى اۋدانى 2,7 ملن گەكتاردى قۇرايتىن 14 ۇلتتىق پارك بار. سوڭعى جىلدارداعى ستاتيستيكا تۋريستەر سانىنىڭ وسكەنىن كورسەتەدى. ماسەلەن, 2021 جىلى ۇلتتىق پاركتەرگە كەلگەن تۋريستەردىڭ سانى شامامەن 1,5 ملن ادامدى قۇرادى. بۇل 2020 جىلعا قاراعاندا 40 پايىزعا كوپ.
– ۇلتتىق پاركتەر اۋماعىندا حالىقارالىق تاجىريبەنى ەسكەرە وتىرىپ, جاڭا مارشرۋتتار جانە سوقپاقتار سالۋ ارقىلى ەكوتۋريزم دامىپ كەلەدى. بۇل رەتتە زاماناۋي ۆيزيت-ورتالىقتار, گلەمپينگتەر, كەمپينگتەر, قازاق ەتنواۋىلدارى مەن كەرۋەن-ساراي سالىنۋى كوزدەلۋدە. وسىعان بايلانىستى بارلىق ۇلتتىق تابيعي پاركتەر جۇيەسىن دامىتۋدىڭ باس جوسپارلارى بەكىتىلدى, كەيبىر پاركتەر بويىنشا تۇزەتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر, – دەدى مينيستر.
ۇكىمەت باسشىسى ءاليحان سمايىلوۆ ءتۋريزمنىڭ وتە پەرسپەكتيۆتى سالا ەكەنىن اتاپ ءوتتى. پاندەمياعا دەيىن تۋريزم سالاسىنا جاھاندىق قىزمەت كورسەتۋ ەكسپورتىنىڭ 30 پايىزى, الەمدىك ينۆەستيتسيالاردىڭ 7 پايىزى جانە سالىق تۇسىمدەرىنىڭ 5 پايىزى تيەسىلى بولدى. باسقا جاعىنان, بۇل فاكتور ىشكى ءتۋريزمدى دامىتۋعا ۇلكەن سەپتىگىن تيگىزدى. قازاقستانداعى تۋريستىك وبەكتىلەرگە قىزىعۋشىلىق ارتىپ كەلەدى. سوندىقتان ۇكىمەت باسشىسى تۋريستىك الەۋەتى جوعارى وڭىرلەردە ينفراقۇرىلىم مەن سەرۆيستى دامىتۋ قارقىنىن ودان ءارى كۇشەيتۋ قاجەت ەكەنىن ايتتى.
سونداي-اق ەكوتۋريزم وبەكتىلەرىندەگى قىزمەت كورسەتۋ ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋدىڭ ماڭىزى زور. ونى ىسكە اسىرۋ كەزىندە ەرەكشە قورعالاتىن تابيعي اۋماقتاردىڭ ەكوجۇيەسى قاتاڭ ساقتالۋعا ءتيىس.
ءا.سمايىلوۆتىڭ پىكىرىنشە, كەيبىر تۋريستەر دەمالاتىن جەرلەرگە اۋە جانە تەمىر جول تاسىمالىنىڭ بولماۋى, دەمالىس ماۋسىمىندا جول قاتىناسىنىڭ قيىندىعى ءتۋريزمنىڭ دامۋىن تەجەپ وتىر. وسىعان بايلانىستى يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگى ينتەرمودالدىق جولاۋشىلار تاسىمالىن دامىتۋ بويىنشا ۇسىنىستار ازىرلەپ, اۆيا, اۆتو جانە تەمىر جول كولىكتەرىنىڭ ىڭعايلى قيىلىسقان باعىتتارىن قامتاماسىز ەتۋى قاجەت. سونداي-اق تۋريستىك سالا ماماندارىن كاسىبي دايارلاۋعا جۇيەلى ءتاسىل كەرەك ەكەنى ايتىلىپ ءجۇر.
– قولدانىستاعى باعدارلامالار تۋريزم سالاسىنىڭ ناقتى قاجەتتىلىكتەرىنە ساي كەلمەيدى. سوندىقتان وسى باعىتتاعى جۇمىستى, ونىڭ ىشىندە تۇركىستان قالاسىنداعى حالىقارالىق تۋريزم جانە مەيماندوستىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ بازاسىندا كۇشەيتۋ قاجەت, – دەدى ءا.سمايىلوۆ.
جالپى, ۇكىمەت باسشىسى تۋريزم سالاسىنىڭ دامۋىندا وڭ ديناميكا بار ەكەنىن, وسى ورايدا كەلەسىدەي ماسەلەلەرگە كوڭىل ءبولۋ كەرەك ەكەندىگىن اتاپ ءوتتى. بىرىنشىدەن, تۋريستىك وبەكتىلەردى ينجەنەرلىك ينفراقۇرىلىممەن ۋاقتىلى قامتاماسىز ەتۋ شارالارىن قابىلداۋ قاجەت. ەكىنشىدەن, تۋريستەردىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن قىزمەتتەردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋدى كوزدەيتىن تۋريستىك ونىمدەر ۇسىنۋ جونىندە كەشەندى جۇمىستاردى ۇيىمداستىرۋ ماڭىزدى. ۇشىنشىدەن, يمانتاۋ-شالقار كۋرورتتىق ايماعىن دامىتۋ جوسپارىن بەكىتىپ, ونداعى شارالاردى ىسكە اسىرۋعا كىرىسۋ كەرەك.
– تۋريستەرگە قىزمەت كورسەتۋ ساپاسىنا نازار اۋدارۋ كەرەك جانە دە بيوتۋالەتتەر ماسەلەسى شەشىلۋگە ءتيىس. بۇل تۋريستەر سانىنىڭ وسۋىنە ىقپال ەتەدى. وتاندىق جانە شەتەلدىك تۋريستەر كوبىنە ءدال وسى سەرۆيستىڭ ناشارلىعىن ايتىپ, شاعىمدانادى. سوندىقتان بۇل ماسەلەنى مۇقيات پىسىقتاۋ قاجەت, – دەدى ۇكىمەت باسشىسى.
بار جاقسىلىق – بالالارعا
سونىمەن قاتار ۇكىمەت وتىرىسىندا بالالار جىلىن ويداعىداي وتكىزۋ ماسەلەسى قارالدى. ءبىلىم جانە عىلىم ۆيتسە-ءمينيسترى شولپان قارينوۆانىڭ ايتۋىنشا, بالالار جىلى اياسىندا مەكتەپ جاسىنا دەيىنگى بالالار ءۇشىن 34 مىڭ ورىندىق 322 بالاباقشا اشىلادى. بيىلعى 5 ايدا 9,4 مىڭ ورىندىق 130 بالاباقشا اشىلعان. جىل سوڭىنا دەيىن 3-6 جاستاعى بالالاردى بالاباقشامەن قامتۋ 99,3 پايىزعا جەتكىزىلمەك.
– جەكەمەنشىك بالاباقشالاردا ورىن الاتىن كەلەڭسىزدىكتەرگە جول بەرمەۋ ءۇشىن قاۋىپسىزدىك شارالارىن كۇشەيتەمىز. بىلىكتىلىگى سايكەس ماماندارمەن قامتاماسىز ەتۋ تالاپتارىنىڭ ورىندالۋىن قاداعالاپ, مەملەكەتتىك تاپسىرىستىڭ ساپاسىن ۆاۋچەرلىك مەحانيزم ارقىلى جاقسارتامىز. 15 مىڭنان اسا تاربيەشى جاڭا مودەل بويىنشا ءتيىستى كۋرستاردان ءوتىپ جاتىر. ولار تاربيەلەۋ ساپاسىن جاقسارتادى. اشىقتىقتى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن كەزەكتىڭ بىرىڭعاي بازاسىن قۇرۋ جۇمىسى جۇرگىزىلىپ جاتىر, – دەدى ۆيتسە-مينيستر.
ونىڭ ايتۋىنشا, بيىل العاش رەت 25 مىڭنان اسا بالانى وقۋ ورنىنا قاۋىپسىز تاسىمالداۋ ءۇشىن ارنايى مەكتەپ اۆتوبۋستارىنىڭ اۆتوپاركى جاڭارتىلادى. اكىمدىكتەر 515 مەكتەپ اۆتوبۋسىن ليزينگپەن ساتىپ الۋدا. وعان قوسا, بالالار جىلى باستاۋىش سىنىپ وقۋشىلارىن تەگىن ىستىق تاماقپەن قامتۋ 10 پايىزعا وسكەن.
– 2,4 ملن وقۋشى قوسىمشا ءبىلىم الىپ جاتىر. بيىل 270 مىڭنان اسا بالا قوسىمشا ۇيىرمە جانە سەكتسيالارمەن قامتىلادى. جىل سوڭىنا دەيىن قامتۋ كورسەتكىشى 5 پايىزعا ۇلعايادى. ودان بولەك, بيىل قازاقستاندىق وليمپياداشىلارعا حالىقارالىق 7 بەدەلدى وليمپياداعا قاتىسۋعا 31 تولىق كۆوتا ءبولىندى. العاش رەت رەسپۋبليكالىق قاراجات ەسەبىنەن اتالعان حالىقارالىق ينتەللەكتۋالدىق وليمپيادالاردىڭ جەڭىمپازدارى مەن جۇلدەگەرلەرىنە, ولاردى دايىنداعان پەداگوگتەرگە سىياقى بەرىلەدى. الەۋمەتتىك وسال وتباسىلاردان شىققان ۇلگەرىمى تومەن 1 000 بالا العاش رەت دارىندى بالالارعا ارنالعان 134 مەكتەپتە تالانتتى بالالارمەن قاتار وقۋ مۇمكىندىگىنە يە بولادى, – دەدى ش.قارينوۆا.
بيىل كوللەدجگە تۇسەتىن بالالارعا تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋگە 45 مىڭ ورىنعا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 10 ملرد ءبولىندى. ءسويتىپ, مەملەكەتتىك تاپسىرىس 40 پايىزعا ۇلعايتىلدى. جوعارى وقۋ ورنىنا باراتىن بالالارعا ارنالعان گرانتتاردىڭ سانى 88 214-كە ارتتى. بۇل 2021 جىلمەن سالىستىرعاندا 15 مىڭعا ارتىق. تەحنيكالىق ماماندىقتارعا گرانتتار 60 پايىزعا, اۋىلدىق كۆوتا 35 پايىزعا ۇلعايتىلدى. الەۋمەتتىك از قامتىلعان ساناتتارعا 7 مىڭنان اسا گرانت ءبولىندى.
دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى اجار عينياتتىڭ ايتۋىنشا, بالالار مەن جاسوسپىرىمدەردىڭ دەنساۋلىعىن ساقتاۋداعى ەڭ ماڭىزدىسى – جۇكتىلىك كەزەڭىنەن باستاپ, بالالاردىڭ ءوسىپ-دامۋ كەزەڭدەرىندە مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدىڭ بىرىڭعاي جۇيەلى ستراتەگياسىن ايقىنداۋ. سوندىقتان بۇگىنگى تاڭدا جۇكتى ايەلدەردى ۇرىق اعزالارى مەن جۇيەلەرىنىڭ اقاۋلارىن انىقتاۋعا ارنالعان پرەناتالدىق سكرينينگپەن قامتۋ تولىقتاي جۇرگىزىلەدى.
– جاڭا تۋعان نارەستەلەردەگى دەنساۋلىق كەمىستىگى قۇرىلىمىندا اعزالار مەن جۇيەلەردىڭ اقاۋلارى 96,3 پايىزدى, حروموسومالىق ءارتۇرلى بۇزىلۋ 3,7 پايىزدى قۇرايدى. تۋا بىتكەن اقاۋلاردان بولاتىن ءولىم-ءجىتىم نارەستەلەر ءولىمىنىڭ سەبەپتەرى قۇرىلىمىندا ەكىنشى ورىن الادى جانە تومەندەۋ ءۇردىسى جوق. بۇل ۋلترادىبىستىق زەرتتەۋ ماماندارىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگى مەن بىلىكتىلىگىنىڭ جەتكىلىكسىزدىگىنە بايلانىستى. رەسپۋبليكا بويىنشا پرەناتالدىق سكرينينگكە ارنالعان ۋلترادىبىستىق زەرتتەۋ اپپاراتتارىمەن جاراقتاندىرىلۋى 67 پايىزدى قۇرايدى, – دەدى ا.عينيات.
جاعدايدى جاقسارتۋ ءۇشىن مينيسترلىك پرەناتالدىق سكرينينگتى جۇرگىزۋدىڭ جاڭا قاعيدالارىن بەكىتتى. پرەناتالدىق ۋلترادىبىستىق زەرتتەۋ سكرينينگىن وتكىزۋ ستاندارتىن ازىرلەدى. ۋلترادىبىستىق زەرتتەۋ دياگنوستيكاسىنىڭ حالىقارالىق ستاندارتى بويىنشا 150 ماماندى وقىتقان. بيىل جوعارى ەكسپەرت-كلاسىنىڭ 50-دەن استام ۋلترادىبىستىق زەرتتەۋ اپپاراتى ساتىپ الىنباق.
پرەمەر-مينيستر بالالاردىڭ ءبىلىم الىپ, جان-جاقتى دامۋىنا, دەمالۋى مەن مەديتسينالىق قىزمەت الۋىنا جاعداي جاساۋ مەملەكەتتىڭ ماڭىزدى مىندەتى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. جىل سايىن ەلىمىزدە جۇزدەگەن مەكتەپ, بالاباقشا, مادەنيەت جانە سپورت نىساندارى سالىنادى – مۇنىڭ ءبارى بالالاردىڭ جان-جاقتى دامۋى ءۇشىن قاجەت.
ۇكىمەت باسشىسى بالالاردى قورعاۋ كۇنى قاشان دا جازعى ساۋىقتىرۋ كومپانياسىنىڭ باستاماسى بولعانىن اتاپ ءوتىپ, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنە جاز مەزگىلىن بارىنشا ءتيىمدى پايدالانىپ, كەشەندى شارالاردى قابىلداۋدى تاپسىردى.
– ەڭ باستىسى – كوشەدە, سۋدا دەمالۋ كەزىندە, ءتۇرلى ەكسكۋرسيادا بالالارىمىزدىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ. بالالار قاتىساتىن كەز كەلگەن ءىس-شارانى ۇيىمداستىرۋ, ەڭ الدىمەن, ولاردىڭ قاۋىپسىزدىگىنە كەپىلدىك بەرۋى ءتيىس, – دەدى پرەمەر-مينيستر.
وسىعان بايلانىستى سالالىق ۆەدومستۆولارعا ءتيىستى قىزمەتتەردىڭ جۇمىسىن جۇمىلدىرىپ, وقۋ ورىندارىن قاۋىپسىزدىك جۇيەسىمەن جاراقتاندىرۋ جانە جاڭعىرتۋ جۇمىستارىن جانداندىرۋ تاپسىرىلدى.
وعان قوسا, ءا.سمايىلوۆ وبلىس اكىمدىكتەرىنە الەۋمەتتىك جاعىنان از قامتىلعان ساناتتاعى بالالاردى ساۋىقتىرۋ شارالارىمەن, جازعى دەمالىسپەن جانە بوس ۋاقىتتارىن پايدالى وتكىزۋمەن بارىنشا قامتۋدى تاپسىردى. بارلىق اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردە سپورت الاڭدارىن, بالالاردى دامىتۋ ورتالىقتارىن جابدىقتاپ, ويىن-ساۋىق, مادەني ءىس-شارالار ۇيىمداستىرۋ قاجەت.
– دەنساۋلىق ساقتاۋ بويىنشا شالعايداعى ەلدى مەكەندەردە بالالاردىڭ دەنساۋلىق جاعدايىنا سكرينينگتىك جانە ستوماتولوگيالىق تەكسەرۋلەر جۇرگىزۋ ءۇشىن جىلجىمالى مەديتسينالىق پۋنكتتەردىڭ جۇمىس ىستەۋىنە قاتىستى شارالار قابىلدانۋى كەرەك. ودان بولەك, بالالار قۇقىقتارىنىڭ ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءوڭىر اكىمدىكتەرى جانىنداعى تاۋەلسىز بالا قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىلدەردىڭ لاۋازىمدارىن ەنگىزۋدى تەزدەتۋ تاپسىرىلدى. ىشكى ءتۋريزمدى دامىتۋ اياسىندا بالالار ءۇشىن ەكسكۋرسيالىق-تانىمدىق ءىس-شارالار ۇيىمداستىرۋ ماڭىزدى. بالالاردى ۇيىرمە جانە سەكتسيالارمەن قامتۋ ماقساتىندا مەملەكەتتىك ءبىلىم بەرۋ, سپورت جانە شىعارماشىلىق تاپسىرىستار بويىنشا اقپاراتتىق جۇيەلەر ينتەگراتسياسى قامتاماسىز ەتىلەدى. بۇل سەكتسيالار مەن ۇيىرمەلەردەگى ناقتى جاعدايدى كورۋگە, سونداي-اق ولاردىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى, – دەدى ۇكىمەت باسشىسى.