جاستىق پلانەتاسى اتانعان جەر

ءبىزدىڭ وتباسىمىز قازاق­ستان­­­عا قونىس اۋدارۋشىلاردىڭ العاش­قى لەگىندە ەرەيمەنتاۋ اۋدانى­نىڭ تايباي اۋىلىنا ورنالاس­­قان ەكەن. جەرگىلىكتى تۇرعىندار­مەن وتە تاتۋ تۇردىق. اكەمنىڭ قازاق تامىرلارىنىڭ بالالارى مەنىڭ دە اينىماس تامىرلا­رىما اينالدى. ەكىن­شى دۇنيەجۇزى­لىك سوعىس باس­تالعاندا اكەلەرىمىز­دى, تۋعان-تۋىس­تا­رى­مىزدى ءوزىمىز دە بىلمەيتىن الىس مايدانعا بىرگە جىلاپ شىعارىپ سالعانىمىز ەسىمدە. بەلگىسىز باسقىنشىلارعا قارسى وشپەندىلىگىمىز كۇشتى بولاتىن. ولاردى تەزىرەك جەڭسەك دەيتىنبىز. سوندىقتان, تىلداعى اۋىر ەڭبەككە مويىماۋعا, قي­نالىسىمىزدى بىلدىرمەۋگە تىرىستىق. تىنىم تاپپادىق. وگىز جەگىپ جەر جىرتتىق, اۋدانعا كىرە تارتتىق, ءشوپ دايىندادىق. قاتالاعان ساتتە كەز كەلگەن اۋىلداعى اجەلەرىمىز ۇسىنعان ايراننىڭ ءدامى الىگە دەيىن تاڭ­دايىمنان كەتپەيدى. ءسويتىپ, ءجۇرىپ جەڭىسكە دە جەتتىك. بىراق, ءبىزدىڭ اۋىر تاعدىرىمىز تاعى دا ءبىر جەڭىستى جولعا باستادى. ەس ءبىلىپ قالعان شاعىمىز عوي, پارتيانىڭ ورتالىق كوميتەتىنىڭ تىڭ جانە تىڭايعان جەرلەردى يگەرۋ تۋرالى شەشىمى تىكەلەي قازاقستانعا ارنالعاندىقتان, ءبىز ونىڭ العى شەبىندە بولۋىمىز كەرەك دەپ تۇسىندىك. جىگەرىمىزدى وبلىسىمىزدىڭ اتباسار اۋدا­نىنىڭ كومسومولدارى كوتەر­گەن باستاما ودان بەتەر كورىك­تەن­دىردى. فەدور رىجەنكو, پەتر مامبۋر, فەدور شيپتەنكو, گريگوري ۆولودچەنكو سياقتى قاتار­لاستارىممەن بىرگە 1953 جىلى تەلمان اتىنداعى كولحوز جانىنداعى متس-تە مەحا­نيزاتورلىق كۋرستى ءبىتىردىم. ءبىزدىڭ اۋدانىمىز بەن اۋى­لىمىزعا ۋكراينادان, بەلا­رۋسسيادان كوپتەگەن جاس مەحانيزاتورلار مەن ماماندار كەلدى. ولارمەن دە دوستاسىپ كەت­تىك. ءبىزدىڭ شارۋاشىلىق 1954 جىلدىڭ ناۋرىزىندا جاڭار­تىلعان «دت-54» جانە «سحتز-ناتي» ماركالى تراكتورلاردى الا باستادى. سونىڭ ءبىرى ماعان سەنىپ تاپسىرىلدى. مەن تىڭگەرلەر بريگاداسىن­دا 10 جىل جۇمىس ىستەدىم. ماقساتىمىز ولاردان قالىسپاۋ, ءتىپتى, وزا قيمىلداۋ بولاتىن. بۇدان كەيىن 20 جىلدان استام ۋاقىت تراكتور-ەگىس بريگاداسىن باسقاردىم. ەڭبەگىم دە جوعارى باعالاندى. «قۇرمەت بەلگىسى», ەڭبەك قىزىل تۋ وردەن­دەرىمەن, كوپتەگەن مەدال­دارمەن ماراپاتتالدىم. تىڭگەرلەردىڭ باسىم بولىگى اۋىلىمىزدا تۇ­راق­تاپ قالدى. ولار دا ەل-جۇرت­­تىڭ قۇرمەتىنە بولەندى. كول­حوزىمىز سوۆحوزعا اينالىپ, اح­مەتجان قاناپيانوۆ, ءومىر­تاي قۇلشىنباەۆ, ماقسۇت باي­مۇ­­رىنوۆ سيايقتى باسشىلارمەن بىرگە شارۋاشىلىعىمىز الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جاعى­نان گۇلدەندى. قازاقستانداعى تىڭ يگەرۋ قوزعالىسى جونىندە ءارتۇر­لى پىكىرلەر ايتىلاتىنى بار. قالاي دەسەك تە, بۇل ءبىزدىڭ تاعدى­رىمىزدا وشپەس ءىز قالدىرعان 60 جىلدىق ايشىقتى وقيعا. ول جەرگىلىكتى جاستاردى ەرەن ىستەرگە جىگەرلەندىردى. سان ۇلتتىڭ باسىن بىرىكتىرىپ, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ يگىلىگى ءۇشىن كۇرەسكە باۋلىدى. ونى تاريحتان سىزىپ تاستاۋعا بولمايدى. تەرەڭدەي قاراپ, بايىپپەن سالماقتاپ, ونىڭ بويىنان ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ ءتالىم تار­ماقتارىن دا كورە بىلگەنىمىز ءجون دەپ سانايمىن. تاۋەلسىزدىك اتالاتىن اسقارالى ارماندى قازاقستان حالقى جۇزەگە اسىردى. فەدور پاناسيۋك, العاشقى تىڭ يگەرۋشى, ەرەيمەنتاۋ اۋدانىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى. اقمولا وبلىسى.