الماتىدا “احمەت جۇبانوۆ اتىنداعى قور” قوعامدىق قورى العاش رەت ۇيىمداستىرعان “قازاقستان كومپوزيتورلارى – بالالارعا” اتتى مۋزىكالىق فەستيۆال تۇساۋىن كەستى.
قازاق كومپوزيتورلارىنىڭ شىعارمالارىن, كلاسسيكالىق مۋزىكا جاۋھارلارىن قۇلاق قۇرىشىڭدى قاندىرىپ, ناشىنە كەلتىرىپ, ءمىنسىز ورىندايتىن ءبۇلدىرشىن بۋىننىڭ ءوسىپ كەلە جاتقانىن پاش ەتكەن بۇل فەستيۆالدى احمەت جۇبانوۆتىڭ نەمەرەسى شولپان جۇبانوۆا تولقىپ تۇرىپ, باستاپ بەردى. تالانتتىڭ تۇياعى بۇل شارا مادەني مۇرالارىمىزدى ساندىق جاعىنان دا, ساپالىق جاعىنان دا ۇلىقتاپ وتەتىندىگىنە سەنىم بىلدىرگەن.
ايتسا ايتقانداي, ەكى بولىمنەن تۇراتىن كونتسەرت مۋزىكانىڭ ءمولدىر الەمىنە تارتىپ اكەتتى. كومپوزيتورلاردىڭ فورتەپيانوعا ارنالعان شىعارمالارىنا ارنالعان العاشقى ءبولىمدى №5 مۋزىكالىق بالالار مەكتەبىنىڭ 2-سىنىپ وقۋشىسى يۋري تروفيموۆ باستاپ بەردى. كىپ-كىشكەنتاي يۋرانىڭ ورىنداۋىندا فورتەپيانودان كومپوزيتور م.ەرجانوۆتىڭ تاماشا تۋىندىسى توگىلىپ جاتىر. تيتىمدەي نازىك ساۋساقتار كوز ىلەسپەس قيمىلمەن قانداي سۇلۋ نوتالاردى سىڭعىر-سىڭعىر توگە الادى دەسەڭشى.
ءدال وسىنداي لەپپەن ەسكەن ابايدىڭ “كوزىمنىڭ قاراسىن” ءجانيا اۋباكىروۆانىڭ اۆتورلىق مەكتەبىنىڭ وقۋشىسى ۆەنەرا اتاشەۆا ورىندادى. سان ءتۇرلى مۋزىكالىق بايقاۋلاردىڭ جۇلدەلى ورىندارىن تالاسسىز جەڭىپ الىپ ءجۇرگەن №83 ونەر گيمنازياسىنىڭ 8-سىنىپ وقۋشىسى الەكساندر ۋستينوۆتىڭ ورىنداۋشىلىق شەبەرلىگىمەن قاۋىشۋ دا ءبىر عانيبەت. ونىڭ ورىنداۋىنداعى ك.دۇيسەكەەۆتىڭ “نار جايلاۋىن” كاسىپقوي مۋزىكا ماماندارىنىڭ ءوزى ۇيىپ تىڭداپ, ءمىنسىز شالىقتاعان شىعارماعا رياسىز قوشەمەت ءبىلدىردى.
قازاق كومپوزيتورلارىنىڭ ەڭ تاڭداۋلى, ەڭ كۇردەلى شىعارمالارىن فورتەپيانودان توگىلدىرگەن ا.جۇبانوۆ اتىنداعى رەسپۋبليكالىق مامانداندىرىلعان مۋزىكالىق ورتا مەكتەپ-ينتەرناتىنىڭ وقۋشىسى قۇرالاي ساتباەۆا, پ.چايكوۆسكي اتىنداعى مۋزىكالىق كوللەدجىنىڭ وقۋشىلارى – ولجاس بايدىلداەۆ, ماريا يسمايلوۆا, انەل تويشىبەكوۆا, №5 مۋزىكالىق بالالار مەكتەبىنىڭ وقۋشىلارى دميتري زابروۆسكي مەن نازىگۇل ارىستانبەكوۆا, №83 ونەر گيمنازياسىنىڭ وقۋشىسى ديانا ومىرزاق, ك.بايسەيىتوۆا اتىنداعى رەسپۋبليكالىق مامانداندىرىلعان مەكتەپ-ينتەرناتىنىڭ وقۋشىسى دالەر مىرزاعاليەۆتار تۋرالى جەكە-دارا ايتىپ, كەلەشەكتەرىنە قانات بىتىرۋگە بولادى.
از-كەم ۇزىلىستە, كورەرمەندەر اراسىندا وتىرعان تالانتتى ديريجەر الان بورىباەۆتى كوزىمىز شالىپ, الەمنىڭ ايگىلى ساحنالارىندا ۇلتىمىزدىڭ اتىن شىعارىپ جۇرگەن جەرلەسىمىزدەن سىر تارتىپ, بالالاردىڭ ورىنداۋشىلىق قابىلەتىنە بۇكپەسىز, بوياماسىز باعا بەرۋىن سۇراعان ەدىك.
– تاماشا يدەيا. مەن, راسىندا, دەمالىپ وتىرمىن. العاش رەت قازاقستاندىق كومپوزيتورلاردى جاڭا بۋىننىڭ ورىنداۋىندا تىڭدادىم. ءتىپتى ورىنداۋشىلاردىڭ كەيبىرى مەكتەپتىڭ باستاۋىش سىنىپتارىندا عانا وقيدى, بىراق, تالاپتارى تاۋداي. ۇلتتىق مادەني مۇرالارىمىزدى بالالاردىڭ بويىنا تۋعانىنان دارىتۋ باستاماسى – تابىلعان اقىل. مەن مۇنى ەلجاندىلىق اكتسيا دەپ بىلەمىن. بالالار قانداي قابىلەتتى, شەتتەرىنەن سۇيكىمدى, ەڭبەكقور. تۋعان ەلىنىڭ مۋزىكاسىن سۇيگەن, قادىرلەگەن, قاستەرلەگەن ادامنان ەرتەڭ ءسوزسىز جاقسى ادام شىعادى, – دەدى ول.
– كونتسەرت كوپشىلىككە ۇناپ وتىر. بالالاردىڭ اتا-انالارى دا اسا تولقۋلى. دەگەنمەن, ءسىز كاسىپقوي مۋزىكانتسىز عوي. بالالاردىڭ ورىنداۋشىلىق دەڭگەيى قالاي؟ – دەيمىز تاعى دا.
– وتە جاقسى. وزىمە ۇنادى. مۇنداي فەستيۆالدەردى ءجيى وتكىزۋ كەرەك. سوندا ءبۇلدىرشىندەردىڭ باسقا زامانداستارى دا كلاسسيكالىق ونەرگە كەلە باستايدى. ەلىكتەيدى. مەنىڭشە, بالالار ورىنداۋ بارىسىندا مۇنان دا ەركىندەۋ بولسا. بىراق, ول ۋاقىتپەن كەلەتىن دۇنيە. ەڭ باستىسى, دارىنداردىڭ جانە مىقتى مۋزىكالىق مەكتەپتىڭ بار ەكەندىگىنە ءوز باسىم كۋا بولىپ وتىرمىن, – دەيدى الان بورىباەۆ.
فەستيۆالدىڭ ەكىنشى بولىگىن ا.جۇبانوۆ اتىنداعى رەسپۋبليكالىق مامانداندىرىلعان مۋزىكالىق ورتا مەكتەپ-ينتەرناتتىڭ ترومبوشىلار كۆارتەتى اشتى. ىلە-شالا جامبىل اتىنداعى فيلارمونيانىڭ كامەرالىق زالىن №1 مۋزىكا مەكتەبىنىڭ بالالار حورى ە.برۋسيلوۆسكيدىڭ “شولپان” شىعارماسىمەن الديلەدى.
جاقسىنىڭ جالعاستى بولعانىن, ۇلىلاردان تۇياق قالعانىن تىلەگەن حالىقپىز عوي. “قوزى كورپەش – بايان سۇلۋ” بالەتىنەن سولو ورىنداپ تۇرعان وندىردەي جەتكىنشەك احمەت جۇبانوۆتىڭ شوبەرەسى ەدى. الىستان تالىپ جەتكەن سكريپكا سازى ادامدى ارباي-ارباي, سانانى سيقىرلاپ جاقىنداپ كەلەدى. ءسات سايىن سۇلۋلانىپ, وزىنە تارتا باستادى. ءدال قۇلاعىڭنىڭ تۇبىنە جەتىپ, دەگبىرىڭدى قاشىرىپ, دەمىڭدى تارتقىزعان اۋەن ساپ تىيىلعاندا, تىڭدارمان ءدۇر ەتە ءتۇستى. ارينە, بۇل قانىندا بار قابىلەتپەن كوپشىلىكتى ءتانتى ەتكەن جىگەر جۇبانوۆ بولاتىن.
تەگىندە بار تالانتپەن تىڭدارماندى ءتانتى ەتكەن دارىننىڭ ءبىرى ەلمار بورىباەۆ بولدى. ەلمار دا احمەت جۇبانوۆتىڭ جيەن نەمەرەسى. 15 جاستاعى ەلمار ك.بايسەيىتوۆا اتىنداعى مۋزىكالىق مەكتەپ-ينتەرناتتا وقيدى.
سول سياقتى ا.جۇبانوۆتىڭ “ارياسىن” فورتەپيانو مەن سكريپكادا ورىنداعان ايدانا مەن گۇلدانا دانيالوۆالار, س.كيبيروۆانىڭ “سكەرتسينوسىن” ورىنداعان اسەم ءنۇسىپوۆا, ل.ءحاميديدىڭ “قازاق ءۆالسىن” بلوك-فلەيتادا سىرنايلاتقان داستان شاپيەۆ, ا.زاتاەۆيچتىڭ “قازاق ءبيىن” سكريپكادا ورىنداعان شىڭعىس بەلگىباەۆ سىندى دارىندى بالالار ءتىل-كوزدەن امان بولسا ءالى دە اتتارى ەستىلىپ, جۇلدىزدارى جارقىراي بەرمەك.
فەستيۆال دا اياقتالىپ كەلەدى. №1 مۋزىكالىق بالالار مەكتەبىنىڭ سكريپكاشىلار ءانسامبلى قازاق كومپوزيتورلارىنىڭ شىعارمالارىنان پوپپۋري ورىنداپ, تۇڭعىش فەستيۆالدى مارەگە جەتكىزدى.
وسى فەستيۆالگە شەنەۋنىك رەتىندە ەمەس, ونەردىڭ بەل بالاسى رەتىندە كەلگەن مادەنيەت ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى اسقار بورىباەۆ ءسوز الىپ, ورتاعا شىققان.
– مەن ءتىپتى سويلەيمىن دەپ ويلاماپ ەدىم. بىراق, قۋانىشىم ارناسىنان اسىپ تۇر. كومپوزيتورلاردىڭ شىعارمالارىن بالالار قانداي عاجاپ ورىنداپ شىقتى. كلاسسيكالىق ونەردىڭ كەلەشەگى كەمەل ەكەندىگىن كوردىك. بۇل جەردە ەشقانداي فونوگرامما دا, ميكروفون دا جوق. مۋزىكانت پەن مۋزىكا قۇرالى عانا بار. بالالاردىڭ ابدەن دايىندالعانىن, قاجىرلى جۇمىس ىستەگەنىن كوردىك. كلاسسيكالىق مۋزىكا وتە ۇلكەن ءتوزىمدى قاجەت ەتەدى. كۇن سايىن دايىندالۋ كەرەك, كۇن سايىن ونىمەن اينالىسۋ قاجەت. سوندا عانا بۇگىنگى ناتيجەگە قول جەتكىزۋگە بولادى, – دەدى ۆيتسە-مينيستر.
“احمەت جۇبانوۆ اتىنداعى قور” قوعامدىق قورى ۇيىمداستىرعان العاشقى فەستيۆالدىڭ ءاربىر قاتىسۋشىسى ارنايى ديپلوممەن, ەستەلىك سىيلىقتارمەن ماراپاتتالدى. جەڭگەن دە, جەڭىلگەن دە جەتكىنشەك بولعان جوق. ونەر ءوز بيىگىندە قالدى.
ايناش ەسالي, سۋرەتتەردى تۇسىرگەن بەرسىنبەك سارسەنوۆ, الماتى.
قازاق كومپوزيتورلارىنىڭ شىعارمالارىن, كلاسسيكالىق مۋزىكا جاۋھارلارىن قۇلاق قۇرىشىڭدى قاندىرىپ, ناشىنە كەلتىرىپ, ءمىنسىز ورىندايتىن ءبۇلدىرشىن بۋىننىڭ ءوسىپ كەلە جاتقانىن پاش ەتكەن بۇل فەستيۆالدى احمەت جۇبانوۆتىڭ نەمەرەسى شولپان جۇبانوۆا تولقىپ تۇرىپ, باستاپ بەردى. تالانتتىڭ تۇياعى بۇل شارا مادەني مۇرالارىمىزدى ساندىق جاعىنان دا, ساپالىق جاعىنان دا ۇلىقتاپ وتەتىندىگىنە سەنىم بىلدىرگەن.
ايتسا ايتقانداي, ەكى بولىمنەن تۇراتىن كونتسەرت مۋزىكانىڭ ءمولدىر الەمىنە تارتىپ اكەتتى. كومپوزيتورلاردىڭ فورتەپيانوعا ارنالعان شىعارمالارىنا ارنالعان العاشقى ءبولىمدى №5 مۋزىكالىق بالالار مەكتەبىنىڭ 2-سىنىپ وقۋشىسى يۋري تروفيموۆ باستاپ بەردى. كىپ-كىشكەنتاي يۋرانىڭ ورىنداۋىندا فورتەپيانودان كومپوزيتور م.ەرجانوۆتىڭ تاماشا تۋىندىسى توگىلىپ جاتىر. تيتىمدەي نازىك ساۋساقتار كوز ىلەسپەس قيمىلمەن قانداي سۇلۋ نوتالاردى سىڭعىر-سىڭعىر توگە الادى دەسەڭشى.
ءدال وسىنداي لەپپەن ەسكەن ابايدىڭ “كوزىمنىڭ قاراسىن” ءجانيا اۋباكىروۆانىڭ اۆتورلىق مەكتەبىنىڭ وقۋشىسى ۆەنەرا اتاشەۆا ورىندادى. سان ءتۇرلى مۋزىكالىق بايقاۋلاردىڭ جۇلدەلى ورىندارىن تالاسسىز جەڭىپ الىپ ءجۇرگەن №83 ونەر گيمنازياسىنىڭ 8-سىنىپ وقۋشىسى الەكساندر ۋستينوۆتىڭ ورىنداۋشىلىق شەبەرلىگىمەن قاۋىشۋ دا ءبىر عانيبەت. ونىڭ ورىنداۋىنداعى ك.دۇيسەكەەۆتىڭ “نار جايلاۋىن” كاسىپقوي مۋزىكا ماماندارىنىڭ ءوزى ۇيىپ تىڭداپ, ءمىنسىز شالىقتاعان شىعارماعا رياسىز قوشەمەت ءبىلدىردى.
قازاق كومپوزيتورلارىنىڭ ەڭ تاڭداۋلى, ەڭ كۇردەلى شىعارمالارىن فورتەپيانودان توگىلدىرگەن ا.جۇبانوۆ اتىنداعى رەسپۋبليكالىق مامانداندىرىلعان مۋزىكالىق ورتا مەكتەپ-ينتەرناتىنىڭ وقۋشىسى قۇرالاي ساتباەۆا, پ.چايكوۆسكي اتىنداعى مۋزىكالىق كوللەدجىنىڭ وقۋشىلارى – ولجاس بايدىلداەۆ, ماريا يسمايلوۆا, انەل تويشىبەكوۆا, №5 مۋزىكالىق بالالار مەكتەبىنىڭ وقۋشىلارى دميتري زابروۆسكي مەن نازىگۇل ارىستانبەكوۆا, №83 ونەر گيمنازياسىنىڭ وقۋشىسى ديانا ومىرزاق, ك.بايسەيىتوۆا اتىنداعى رەسپۋبليكالىق مامانداندىرىلعان مەكتەپ-ينتەرناتىنىڭ وقۋشىسى دالەر مىرزاعاليەۆتار تۋرالى جەكە-دارا ايتىپ, كەلەشەكتەرىنە قانات بىتىرۋگە بولادى.
از-كەم ۇزىلىستە, كورەرمەندەر اراسىندا وتىرعان تالانتتى ديريجەر الان بورىباەۆتى كوزىمىز شالىپ, الەمنىڭ ايگىلى ساحنالارىندا ۇلتىمىزدىڭ اتىن شىعارىپ جۇرگەن جەرلەسىمىزدەن سىر تارتىپ, بالالاردىڭ ورىنداۋشىلىق قابىلەتىنە بۇكپەسىز, بوياماسىز باعا بەرۋىن سۇراعان ەدىك.
– تاماشا يدەيا. مەن, راسىندا, دەمالىپ وتىرمىن. العاش رەت قازاقستاندىق كومپوزيتورلاردى جاڭا بۋىننىڭ ورىنداۋىندا تىڭدادىم. ءتىپتى ورىنداۋشىلاردىڭ كەيبىرى مەكتەپتىڭ باستاۋىش سىنىپتارىندا عانا وقيدى, بىراق, تالاپتارى تاۋداي. ۇلتتىق مادەني مۇرالارىمىزدى بالالاردىڭ بويىنا تۋعانىنان دارىتۋ باستاماسى – تابىلعان اقىل. مەن مۇنى ەلجاندىلىق اكتسيا دەپ بىلەمىن. بالالار قانداي قابىلەتتى, شەتتەرىنەن سۇيكىمدى, ەڭبەكقور. تۋعان ەلىنىڭ مۋزىكاسىن سۇيگەن, قادىرلەگەن, قاستەرلەگەن ادامنان ەرتەڭ ءسوزسىز جاقسى ادام شىعادى, – دەدى ول.
– كونتسەرت كوپشىلىككە ۇناپ وتىر. بالالاردىڭ اتا-انالارى دا اسا تولقۋلى. دەگەنمەن, ءسىز كاسىپقوي مۋزىكانتسىز عوي. بالالاردىڭ ورىنداۋشىلىق دەڭگەيى قالاي؟ – دەيمىز تاعى دا.
– وتە جاقسى. وزىمە ۇنادى. مۇنداي فەستيۆالدەردى ءجيى وتكىزۋ كەرەك. سوندا ءبۇلدىرشىندەردىڭ باسقا زامانداستارى دا كلاسسيكالىق ونەرگە كەلە باستايدى. ەلىكتەيدى. مەنىڭشە, بالالار ورىنداۋ بارىسىندا مۇنان دا ەركىندەۋ بولسا. بىراق, ول ۋاقىتپەن كەلەتىن دۇنيە. ەڭ باستىسى, دارىنداردىڭ جانە مىقتى مۋزىكالىق مەكتەپتىڭ بار ەكەندىگىنە ءوز باسىم كۋا بولىپ وتىرمىن, – دەيدى الان بورىباەۆ.
فەستيۆالدىڭ ەكىنشى بولىگىن ا.جۇبانوۆ اتىنداعى رەسپۋبليكالىق مامانداندىرىلعان مۋزىكالىق ورتا مەكتەپ-ينتەرناتتىڭ ترومبوشىلار كۆارتەتى اشتى. ىلە-شالا جامبىل اتىنداعى فيلارمونيانىڭ كامەرالىق زالىن №1 مۋزىكا مەكتەبىنىڭ بالالار حورى ە.برۋسيلوۆسكيدىڭ “شولپان” شىعارماسىمەن الديلەدى.
جاقسىنىڭ جالعاستى بولعانىن, ۇلىلاردان تۇياق قالعانىن تىلەگەن حالىقپىز عوي. “قوزى كورپەش – بايان سۇلۋ” بالەتىنەن سولو ورىنداپ تۇرعان وندىردەي جەتكىنشەك احمەت جۇبانوۆتىڭ شوبەرەسى ەدى. الىستان تالىپ جەتكەن سكريپكا سازى ادامدى ارباي-ارباي, سانانى سيقىرلاپ جاقىنداپ كەلەدى. ءسات سايىن سۇلۋلانىپ, وزىنە تارتا باستادى. ءدال قۇلاعىڭنىڭ تۇبىنە جەتىپ, دەگبىرىڭدى قاشىرىپ, دەمىڭدى تارتقىزعان اۋەن ساپ تىيىلعاندا, تىڭدارمان ءدۇر ەتە ءتۇستى. ارينە, بۇل قانىندا بار قابىلەتپەن كوپشىلىكتى ءتانتى ەتكەن جىگەر جۇبانوۆ بولاتىن.
تەگىندە بار تالانتپەن تىڭدارماندى ءتانتى ەتكەن دارىننىڭ ءبىرى ەلمار بورىباەۆ بولدى. ەلمار دا احمەت جۇبانوۆتىڭ جيەن نەمەرەسى. 15 جاستاعى ەلمار ك.بايسەيىتوۆا اتىنداعى مۋزىكالىق مەكتەپ-ينتەرناتتا وقيدى.
سول سياقتى ا.جۇبانوۆتىڭ “ارياسىن” فورتەپيانو مەن سكريپكادا ورىنداعان ايدانا مەن گۇلدانا دانيالوۆالار, س.كيبيروۆانىڭ “سكەرتسينوسىن” ورىنداعان اسەم ءنۇسىپوۆا, ل.ءحاميديدىڭ “قازاق ءۆالسىن” بلوك-فلەيتادا سىرنايلاتقان داستان شاپيەۆ, ا.زاتاەۆيچتىڭ “قازاق ءبيىن” سكريپكادا ورىنداعان شىڭعىس بەلگىباەۆ سىندى دارىندى بالالار ءتىل-كوزدەن امان بولسا ءالى دە اتتارى ەستىلىپ, جۇلدىزدارى جارقىراي بەرمەك.
فەستيۆال دا اياقتالىپ كەلەدى. №1 مۋزىكالىق بالالار مەكتەبىنىڭ سكريپكاشىلار ءانسامبلى قازاق كومپوزيتورلارىنىڭ شىعارمالارىنان پوپپۋري ورىنداپ, تۇڭعىش فەستيۆالدى مارەگە جەتكىزدى.
وسى فەستيۆالگە شەنەۋنىك رەتىندە ەمەس, ونەردىڭ بەل بالاسى رەتىندە كەلگەن مادەنيەت ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى اسقار بورىباەۆ ءسوز الىپ, ورتاعا شىققان.
– مەن ءتىپتى سويلەيمىن دەپ ويلاماپ ەدىم. بىراق, قۋانىشىم ارناسىنان اسىپ تۇر. كومپوزيتورلاردىڭ شىعارمالارىن بالالار قانداي عاجاپ ورىنداپ شىقتى. كلاسسيكالىق ونەردىڭ كەلەشەگى كەمەل ەكەندىگىن كوردىك. بۇل جەردە ەشقانداي فونوگرامما دا, ميكروفون دا جوق. مۋزىكانت پەن مۋزىكا قۇرالى عانا بار. بالالاردىڭ ابدەن دايىندالعانىن, قاجىرلى جۇمىس ىستەگەنىن كوردىك. كلاسسيكالىق مۋزىكا وتە ۇلكەن ءتوزىمدى قاجەت ەتەدى. كۇن سايىن دايىندالۋ كەرەك, كۇن سايىن ونىمەن اينالىسۋ قاجەت. سوندا عانا بۇگىنگى ناتيجەگە قول جەتكىزۋگە بولادى, – دەدى ۆيتسە-مينيستر.
“احمەت جۇبانوۆ اتىنداعى قور” قوعامدىق قورى ۇيىمداستىرعان العاشقى فەستيۆالدىڭ ءاربىر قاتىسۋشىسى ارنايى ديپلوممەن, ەستەلىك سىيلىقتارمەن ماراپاتتالدى. جەڭگەن دە, جەڭىلگەن دە جەتكىنشەك بولعان جوق. ونەر ءوز بيىگىندە قالدى.
ايناش ەسالي, سۋرەتتەردى تۇسىرگەن بەرسىنبەك سارسەنوۆ, الماتى.
