كاۋسار ءۇندى ءانشى

الەمدىك وپەرا جۇلدىزدارىنىڭ ءبىرى ماريا كاللاستىڭ: ء«انشى – ماڭگى ستۋدەنت, ونەرىن دامىتۋ ءۇشىن ول ۇنەمى ىزدەنىستە جۇرەدى» دەگەن ءسوزى بار ەكەن. قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن ءارتىسى, عاريفوللا قۇرمانعاليەۆ اتىنداعى باتىس قازاقستان وبلىستىق فيلارمونياسىنىڭ ءانشىسى جۇماعانىم راحيموۆا وسى ويلى تىركەستى ۇنەمى ۇستاناتىنىن بايقاپ جۇرەمىز. «ۇستازى جاقسىنىڭ – ۇستامى جاقسى» دەگەندەي, جۇماعانىمنىڭ ونەر جولى مەن ءان ولكەسىندە وعان جاقسى ۇستازدار كەزىكتى. بۇل رەتتە ەڭ الدىمەن ول ءۇشىن بيبىگۇل تولەگەنوۆانىڭ ورنى بولەك. ءان رەجيسسۋراسىنىڭ ىشكى يىرىمدەرىن جانە ءان سالۋ مادەنيەتىنىڭ قايتالانباس زاڭدىلىقتارى مەن ەرەكشەلىكتەرىن ج.راحيموۆا ءبىرىنشى كەزەكتە قازاق ءان ونەرىنىڭ بۇگىنگى كوريفەيىنەن ۇيرەنگەنىن اركەز ماقتان تۇتادى. سونداي-اق, يتاليا ءان مەكتەبىنىڭ قابىرعالى وكىلى الەكساندر كۋرگانوۆ پەن ۆوكال بويىنشا ورتالىق ازياداعى تۇڭعىش پروفەسسور بەكەن جىلىسباەۆتىڭ ونىڭ ءان كوگىنە قاناتتانىپ ۇشۋىنا قوسقان ۇلەستەرى مول. جۇماعانىم راحيموۆانىڭ ەسىمى ەلىمىزدەگى بارشا انسۇيەر قاۋىمعا تانىمال. «وتىرار سازى» فولكلورلىق-ەتنوگرافيالىق وركەسترىندە قىزمەت جاساعان جىلدارىن ول ايرىقشا تولقىنىسپەن ەسكە الىپ جۇرەدى. اتاعى الىسقا كەتكەن وسى وركەستردىڭ قۇرامىندا ءجۇرىپ, ءبىزدىڭ بۇگىنگى كەيىپكەرىمىز ەلگە كەڭىنەن تانىلدى. ءارى ەكىنىڭ ءبىرىنىڭ جۇرەگى داۋالاي بەرمەيتىن لاتيف ءحاميديدىڭ «بۇلبۇل» جانە «قازاق ءۆالسى» اندەرى ونىڭ جۇرەگىنە قاشاندا جاقىن. بۇل كۇردەلى شىعارمالار قازاق ءان ونەرىنىڭ جارىق جۇلدىزدارى كۇلاش بايسەيىتوۆا مەن بيبىگۇل تولەگەنوۆانىڭ رەپەرتۋارىنان تۇراقتى ورىن الىپ كەلگەنىن ەسكەرسەك, جۇماعانىم راحيموۆانىڭ تاستاي تاۋەكەلدىگى مەن باتىلدىعى, كاسىبي ءان شىرقاۋ شەبەرلىگى ايقىندالا تۇسەدى. سونداي-اق, ونىڭ ءان پاديشالارىنا جالاڭ ەلىكتەپ-سولىقتاماي وزىنە ءتان ءان ايتۋ مانەرى مەن ماشىعىن تابا بىلگەنى دە اتاپ ايتۋعا تۇرارلىق. ول ءۇشىن «قىز جىبەك», ء«بىرجان-سارا» وپە­راسىنداعى قىز جىبەك پەن سارانىڭ اريالارى ايرىقشا ىستىق. سونداي-اق, قازاقتىڭ ونەرلى قىزى ۇكىلى ىبىرايدىڭ «گاككۋى» مەن الەمدىك مۋزىكادان ا.اليابەۆتىڭ «سولوۆەيىن» تامىلجىتا شىرقاعان كەزدە دە وزىنەن-ءوزى بيىكتەپ, ءوزىن-ءوزى ۇمىتىپ, قالقىپ, قاناتتانىپ, قۇلپىرىپ سالا بەرەدى. ماقساتكەرلىك – قاي كەزدە دە كەشتىك ەتپەيتىن, تولدىم, تولىستىم دەيتىن جىلدارمەن بىرگە كەلەتىن كەلەڭسىز كەۋدەمسوقتىق دەرتىنەن ساقتاپ وتىراتىن ادام بويىنداعى ايرىقشا قاسيەتتىڭ ءبىرى. وسىنداي ءبىتىم-بولمىس بىرنەشە دۇركىن حالىقارالىق مۋزىكا فەستيۆالدارىنىڭ لاۋرەاتى, رەسپۋبليكالىق تەلەراديوكومپانيانىڭ التىن قورىنا جۇزدەن استام حالىق اندەرى مەن قازاق جانە شەتەل كومپوزيتورلارىنىڭ شىعارمالارىن جازدىرعان ونەر شەبەرى ج.راحيموۆاعا دا ءتان دەسەك قاتەلەسپەيمىز. – ايتالىق, يتاليانىڭ ءاربىر قالاسىندا كەم دەگەندە ەكى-ءۇش وپەرا تەاترى بار. قازىرگى ماقساتىم كلاسسيكالىق ءان قاينارى كەمەلدەنگەن سول ەلگە بارىپ انشىلەردى تىڭداۋ, ولاردىڭ قانداي جۇمىس ىستەيتىنىن كورۋ بولىپ وتىر. كونسەرۆاتوريانى اياقتاعان كەزدە ديپلومدىق جۇمىسىم ءپۋچچينيدىڭ «چيو-چيو-سان» وپەراسىنداعى باتتەرفليايدىڭ وبرازى بولعان ەدى. وسى ايشىقتى دا بەدەرلى بەينە ءومى­­رىم مەن ونەرىمدە وشپەستەي ءىز قالدىردى. ستۋ­دەنتتىك شاقتاعى جارقىن ساتتەر ەش ۋاقىتتا ۇمىتىلمايدى. سودان با ەكەن باتتەرفلياي بەينە ءبىر ءومىر بويى مەنىمەن بىرگە قاتار ءجۇرىپ كەلە جاتقانداي كوڭىل-كۇيگە بەرىلەتىن ساتتەرىم از ەمەس. ۇلىم اسپانديار مەن قىزىم اقبوتانى ەرتىپ سول جاققا ءبىر بارىپ قايتقىم كەلەدى دە تۇرا­دى. بۇل قادامىما بالالارىمنىڭ اكەسى, مار­قۇم, ءومىر مەن ونەردەگى سەرىگىم بولعان قازاقتىڭ دارىندى ۇلدارىنىڭ ءبىرى, ءانشى-كومپوزيتور ءاشىر مولداعايىنوۆتىڭ رۋحى دا ريزا بولاتىن شىعار دەپ ويلايمىن, – دەيدى بەلگىلى ءانشى. ءيا, جۇماعانىم راحيموۆانىڭ كاۋسار كوڭىلدەن شىرقاتا, تامىلجىتا ءارى اۋەلەتە سالعان اندەرى قاي كەزدە دە تىڭداۋشىسىنىڭ قۇلاق قۇرىشىن قاندىرا الادى. ءانشى باقىتى دەگەنىمىز دە مۇمكىن وسى شىعار. تەمىر قۇسايىن, «ەگەمەن قازاقستان». ورال. –––––––––––––– سۋرەتتە: قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن ءارتىسى, ءانشى جۇماعانىم راحيموۆا.