قازاقستان • 29 ءساۋىر, 2022

كەتكەندەر قايتىپ كەلەدى

356 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

تىرلىگى مەن بىرلىگى جاراسقان قازاق ەلى كىسى بالاسىن كوكىرە­گىنەن كەرى يتەرمەگەنى قارت تاريح پاراقتارىندا حاتتاۋلى تۇر. قايتا ناۋبەت جىلدارىندا, ستاليندىك رەپرەسسيا كە­زىندە جەر اۋدارىلىپ كەلگەن وزگە ۇلت وكىلدەرىن باۋىرىنا با­سىپ, مەيىرىن توككەنىن تاريح پاراقتارىنان جاقسى بىلەمىز.

كەتكەندەر قايتىپ كەلەدى

وزگە ەلدەن كەلگەندەر قاي كەزدە دە قازاقتاردىڭ وزەكتەن تەپپەگەنىن ايتۋدان شارشاعان ەمەس. ولار جىل سايىن كوڭىلى بالاداي رياسىز, پەيى­لى دارحان دالاداي كەڭ قازاق حال­قىنا شىن كوڭىلدەن شىققان العىس­­تارىن جاۋدىرىپ-اق جاتادى. سارتاپ دالا, جۋساندى قىردان باقى­تىن تاپقانداردىڭ قاراسى قالىڭ. ءتىپتى جىل وتكەن سايىن ەسەلەنىپ تە كەلەدى.   

ۋاقىتىندا كوپتەگەن وزگە ۇلت وكىل­دەرى ەس جيىپ, ەتەك جيناعان سوڭ تاريحي وتاندارىنا ورالۋعا نيەتتى بولدى. بابالارىنىڭ كىندىك قانى تام­عان ولكەگە اياق باسقىلارى كەلگەندىكتەن بولار, ولاردىڭ ءبىرى گەرمانيا, گرەكيا, يز­رايل, رەسەي, ۋكراينا دەپ شەكارا استى, جاڭا ومىرگە قادام باس­تى. الايدا قازاقستاننىڭ بايتاق دالاسىنداعى ەركىن­دىك پەن ەلدىڭ اق ادال نيەتىن اڭساعان تالاي وتباسى كەرى ورالدى. ايتەۋىر كوكىرەگىن ساعى­نىش تابى سارعايتتى ما, الدە بايىرعى وتانىنداعى ەكونوميكالىق جاعدايلار اسەر ەتتى مە, الەۋمەتتىك ماسە­لەلەر مەزى ەتتى مە, ول جا­عىن كىم ءبىلسىن؟! بەلگىلىسى, كوش كەرۋەنىنىڭ بەتى كەرى بۇ­رىلدى. قازاقستانعا قايتا ورالعانداردىڭ سانى ۋاقىت وتكەن سايىن ارتا تۇسكەنىن ستاتيستيكالىق دەرەك­تەر دە ايقىنداپ تۇر.

شىرايلى شىمكەنت شا­ھارىن مەكەن ەتكەن يونيس سيدي­روپۋلوعا تاۋەل­­سىزدىكتىڭ ال­عاش­قى جىلدارى وڭاي بول­ماعان كورىنەدى. ول تاريحي وتانى – ەللادا ەلىنە كوشۋگە بەل باي­لايدى. الايدا ارادا كوپ ۋا­قىت وتپەي, قازاقستان­عا قايتا ورالعاندى ماقۇل كورەدى.

– مەن قازاقستانعا جاع­دايدى باي­قاپ كورەيىن, ەلدەگى احۋالدى بارلا­يىن دەگەن نيەتپەن, باقاي ەسەپپەن قايتا ورالعان جوقپىن. شەتەلدى كەز­گەننەن دە كادىمگىدەي شار­شايسىڭ. ونى ءوزىم ايقىن سەزىن­دىم. كوپ ادامدار ايتىپ, ىزدەپ جۇرگەن ەرتەگىدەگىدەي ءتاتتى ءومىردى شىن مانىسىندە ول جاقتان تابا بەرمەيسىڭ. بۇل دالەلدەۋدى قاجەت ەتپەيتىن اكسيوما ىسپەتتى. ءوزىمنىڭ بو­لاشاعىمدى قازاقستانمەن بايلانىستىرامىن. نەگە دەسەڭىز, بۇل – مەنىڭ وتانىم. بالالارىمدى ءوسىرىپ, قازاق دالاسىندا تاربيەلەگەندى, ولار­دىڭ وسىندا تۇرعانىن, وسىندا جەتىلگەنىن راسىندا دا ماقۇل كورەمىن, – دەيدى ول.

دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, كەيىنگى جىل­دارى شەتەلدەن مىڭ­­داعان وزگە ۇلت وكىلى قا­­زاق­ستانعا كوشىپ كەلگەن ەكەن. ولاردىڭ بارلىعى دا ۋاق­تىلى قازاقستاننىڭ ازامات­تى­عىن الىپ, تىر­لىكتەرىن باستاۋعا نيەتتەنگەن. كوشىپ كە­لۋشىلەردىڭ قاتارىندا ۋكراين, ورىس, ازەربايجان ۇل­تى وكىلدەرىنىڭ ۇلەس سال­ماعى باسىم. ەلگە قايتا ورال­عانداردىڭ دەنى قوستاناي, الماتى, ماڭعىستاۋ وبلىس­تارى مەن الماتى قالاسىنا قونىستانعاندى ءجون كورەدى. بايقاعانىمىز, تاريحي وتاندارىنا ورالعانداردىڭ باسىم كوپشىلىگى قازاقستاندا­عى باۋىرمالدىقتى, مەيىر­باندىقتى قاتتى اڭسايدى. ونى وزدەرى ءجيى ايتىپ تا ءجۇر. ەڭ باستىسى ولار ەلدەگى تى­نىشتىقتى ماق­تان تۇتادى. بىرلىك ۇستەمدىك قۇرعان ەلدە بەرەكەنىڭ ورنايتىنىنا دەگەن سەنىمدەرى زور.

جوعارىدا ءبىز اڭگىمەگە ارقاۋ ەتكەن يونيس سيديرو­پۋلو بابالارى­نىڭ تابانىنىڭ تابى قالعان ەلگە بارىپ, وندا 19 جىل ءومىر ءسۇرىپتى. تۇسىنگەن­گە 19 جىل از ۋاقىت ەمەس. ەللادا ەلىندە جۇرگەنىمەن, ونىڭ قا­زاقستانعا, وڭتۇستىكتەگى شىرايلى شا­ھار شىمكەنتكە اڭسارى اۋا بەرگەن. ول البەتتە, ءوز سوزىندە تۇراقتىلىق پەن ەلدەگى تاتۋلىق, تىنىشتىق اتاۋ­لى قاستەرلى ۇعىمداردى قاتتى باعا­لايتىنىن تىلىنە تيەك ەتتى. ونىڭ كوكىرەگىندەگى قازاقستانعا دەگەن سا­عى­­نىش كەرى قايتۋىنا سەپ بولعان سى­ڭايلى. قانشا دەگەنمەن قازاق حالقىنا باۋىر باستى, توننىڭ ىشكى باۋىنداي ارا­لاستى, سىيلاستى. سول سىيلاستىق گرەكيا اسقان ازاماتتىڭ شىمكەنتكە كەلىپ, تىرلىگىن تىكتەۋىنە تۇرتكى بول­عانى انىق.

سوڭعى جاڭالىقتار