ىنتىماقتاستىقتىڭ جارقىن قىرلارى

الماتىدا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى قازاقستان ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىندا “گەرمانيانىڭ قازاقستان مەن ورتالىق ازياداعى ساياسي جانە ەكونوميكالىق مۇددەلەرى” اتتى حالىقارالىق عىلىمي-تاجىريبەلىك كونفەرەنتسيا بولىپ ءوتتى. ءسوز رەتى كەلگەندە اتاپ ايتارلىعى, حالىقارالىق كونفەرەنتسيا گەرمانيانىڭ قازاق­ستانداعى جىلى اياسىندا ۇيىمداستىرىلدى. ونىڭ جۇمىسىنا سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى ەۋروپا دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى ءادىل تۇرسىنوۆ, گفر-دىڭ قازاقستانداعى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى راينەر شلاگەتەر, حالىقارالىق ۇيىمدار وكىلدەرى, عالىمدار مەن ديپلوماتتار قاتىستى. كوپشىلىككە بەلگىلى, وتكەن جىل­دىڭ اقپان ايىندا گەرمانيا­عا رەسمي ساپارى كەزىندە مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ماشينە جاساۋ, اۋىل شارۋا­شى­لىعى, تاعام ءوندىرىسى سالالارىن­دا­عى ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى جەتىلدىرۋ جانە كەڭەيتۋ قاجەتتىگى تۋرالى اتاپ ايتقان بولاتىن. قازاقستان ەكونوميكاسى ءۇشىن, سونىمەن قاتار, جاڭا تەحنولوگيا مەن ينجينيرينگ سالالارىندا الەمدىك كوشباسشى بولىپ ەسەپتە­لەتىن كومپانيالارمەن ەكونومي­كا­لىق بايلانىستى ودان ءارى نىعاي­تۋدىڭ ماڭىزى جوعارى ەكەنى بەل­گىلى. حالىقارالىق عىلىمي-ءتا­جىريبەلىك كونفەرەن­تسياعا قاتىسۋ­شى­لار پىكىرىنشە, “ەكونوميكانىڭ ءارتۇرلى سالالارىنداعى ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستى ودان ءارى تەرەڭ­دەتۋدىڭ بۇگىن دە, كەلەشەكتە دە بەرەرى مول”. وتكەن جىلى تاۋار اينالى­مىن­داعى كەيبىر كۇردەلىلىكتەرگە قارا­ماستان, بيىلعى جىلدىڭ العاشقى توقسانىنداعى كورسەتكىش دەڭگەيى ءبىرشاما جاقسارىپ, ول 948 ميل­ليون دوللاردى قۇرادى. ءبىر قۇپ­تار­لىعى, ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ەكو­نو­مي­كاسىنا گەرمانيادان كەلەتىن تىكە­لەي ينۆەستيتسيالار كولەمى دە ارتا تۇسۋدە. ال مۇنىڭ ءوزى, تۇپتەپ كەل­گەندە, ينۆەستيتسيالىق كليماتتىڭ ناقتى تارتىمدىلىعىنىڭ ايقىن كەپىلى. قازاقستان بيىلعى جىلى جاقىن ونجىلدىقتا يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋعا كىرىستى. ءسويتىپ, قازىردە بەس ميلليارد دوللاردى قۇرايتىن 140 جوبانى اياقتاۋ جوسپارلانۋدا. سونداي-اق, 50-گە جۋىق جوبانى جۇزەگە اسىرۋ جۇ­مىسى دا باستالماق. جيىنعا قا­تىسىپ, ءوز پىكىرىن ورتاعا سالعاندار نەمىس ينۆەستورلارىن ءوز كاپيتال­دارىن وسى جوبالارعا باعىتتاۋعا شاقىردى. سونىمەن, “گەرمانيانىڭ قا­زاق­ستان مەن ورتالىق ازياداعى سايا­سي جانە ەكونوميكالىق ءمۇد­دە­لەرى” اتتى كونفەرەنتسيادا قاۋىپ­سىز­دىك, ساۋدا-ەكونوميكالىق, قارجى-ينۆەستيتسيالىق جانە ەنەرگەتيكا سالالارىنا قاتىستى ناقتى ءپى­كىر­لەر مەن ۇسىنىستار ورتاعا سالىن­دى. تاعى ءبىر اتاپ ايتارلىق ءجايت, ەۋروپا مەن قازاقستان جانە ورتا­لىق ازيا ەلدەرى اراسىنداعى قا­رىم-قاتىناس جىل وتكەن سايىن ۇلعايا تۇسۋدە. ارينە, مۇنىڭ ءوزى ەۋروپالىق وداق ەلدەرىنىڭ سىرتقى ساياساتىندا ورتالىق ازيا ەل­دەرىنىڭ ستراتەگيالىق ماڭىزىنىڭ ارتۋىنىڭ ناتيجەسى ەكەندىگى ءسوزسىز. بۇل ورايدا, ەۋرووداقتىڭ ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرىمەن 2007 جىلى قابىلداعان جاڭا ارىپتەستىك ستراتەگياسى ىنتىماقتاستىقتىڭ ماڭىزدى قىرلارىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. باقىت بالعارينا, الماتى.