ناتو-عا مۇشە ەلدەردىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى ۋكرايناداعى جاعدايدى تالقىلاۋ ءۇشىن بريۋسسەلگە جينالدى. ۇيىمنىڭ باس حاتشىسى يەنس ستولتەنبەرگ رەسەيدىڭ ۋكرايناداعى امبيتسياسىنان باس تارتپايتىنىن مالىمدەدى. «قازىر ءبىز اسكەردىڭ قايتا توپتاسىپ, قايتا قارۋلانىپ, قاتارىن تولىقتىرۋ ءۇشىن كيەۆتەن شىققانىن كورىپ وتىرمىز. الايدا ولار نازارىن شىعىسقا اۋدارادى», دەدى ناتو-نىڭ باس حاتشىسى. جيىنعا قاتىسقاندار رەسەي اسكەرى بەلارۋس ەلىنە بارىپ, كەرەك-جاراعىن جيناپ, قايتا ۇيىمداسىپ, تەحنيكاسىمەن رەسەي ارقىلى شىعىس ۋكراينا باعىتىنا ءوتۋى مۇمكىن دەگەن پىكىر ءبىلدىردى.
«الداعى اپتالاردا ءبىز رەسەيدىڭ ۋكراينانىڭ شىعىسى مەن وڭتۇستىگىندە ۇرىس جۇرگىزىپ, دونباستى باسىپ الۋعا ارەكەت جاساۋىن كورۋىمىز مۇمكىن. بۇل – سوعىستىڭ شەشۋشى كەزەڭى», دەدى ي.ستولتەنبەرگ.
ۇيىمعا مۇشە ەلدەردىڭ جيىنىنا دەيىن باس حاتشى يەنس ستولتەنبەرگ ۋكراينانىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى دميتري كۋلەبانى ناتو شتاب-پاتەرىندە قابىلداعان بولاتىن. د.كۋلەبا ءبىر عانا وتىنىشپەن كەلگەنىن حابارلادى. ول ۇيىمنان كوبىرەك قارۋ-جاراق بەرۋدى سۇرادى. ول كەزدەسۋدىڭ كۇن ءتارتىبى «قاراپايىم» ەكەنىن ايتىپ, ۋكراينا ءۇشىن رەسەيدى جەڭۋدىڭ ەڭ جاقسى ءتاسىلى اسكەري قولداۋدى كۇشەيتۋ ەكەنىنە سەنىم ءبىلدىردى.
اقش رەسەي اسكەرلەرىنىڭ كيەۆ پەن چەرنيگوۆتان شىققانىن راستاپ وتىر. ەندىگى نازار ۋكراينانىڭ شىعىس بولىگىنە اۋاتىنىنا سەنىمدى.
بۋچاداعى جاعداي بۇكىل الەمگە بەلگىلى بولعاندا باتىس كوشباسشىلارى رەسەي اسكەرىنىڭ ارەكەتىن قاتاڭ سىنعا الىپ, جاڭا سانكتسيالار ەنگىزە باستادى. ۇلىبريتانيا مەن اقش رەسەيدىڭ ەڭ ءىرى بانكى سبەربانكتىڭ اكتيۆتەرىن بۇعاتتاۋدى ۇيعاردى. ال ەۋروپالىق وداق باسشىلارى رەسەيدىڭ اسكەري ارەكەتىن توقتاتۋ ءۇشىن قانداي شارالار ەنگىزۋگە بولاتىنىن تالقىلاپ جاتىر. ۇسىنىستاردىڭ ءبىرى كومىر يمپورتىنا تىيىم سالۋ بولدى, الايدا كەيبىر باسشىلار رەسەي مۇنايى مەن گازىنان دا باس تارتۋ ماسەلەسىن كوتەرگەن.
ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆولوديمير زەلەنسكي سانكتسيالاردى قۇپتاعانىمەن, ولاردىڭ ءالى دە جەتكىلىكسىز ەكەنىن العا تارتتى. ول باتىستى رەسەي مۇنايىنا بويكوت جاريالاۋعا شاقىرىپ وتىر. جالپى, ۆ.زەلەنسكي العاشقى ۇندەۋىنەن باستاپ باتىس ەلدەرىنەن ەنەرگەتيكا سالاسىندا باتىل شەشىمدەر جاساۋىن سۇراپ كەلگەن-ءدى.
رەسەي پرەزيدەنتىنىڭ رەسمي وكىلى دميتري پەسكوۆ جاڭا سانكتسيالارعا جاۋاپ بۇرىنعىداي بولاتىنىن ايتقان. ول رەسەي مىندەتتى تۇردە قاجەت دەپ تاپقان جولمەن جاۋاپ بەرەتىنىنە سەندىردى.
اقش-تىڭ قارجى ءمينيسترى رەسەي مۇنايىن يمپورتتاۋعا تولىق تىيىم سالۋ ەۋروپادا ەنەرگيا باعاسىنىڭ «اسپانداۋىنا» سەبەپ بولاتىنىن ەسكەرتتى. ەۋروپا ەلدەرىنىڭ ەنەرگەتيكا سالاسىنا قاتاڭ سانكيالار جاريالاماۋىنىڭ سەبەبى دە وسى.
جاقىندا رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين ماجارستاننىڭ پرەمەر-ءمينسترى ۆيكتور وربانمەن سويلەسىپ, بۇگىنگى احۋالدى تالقىلاعانى حابارلاندى. ۆ.وربان رەسەي باسشىسىنان ۋكرايناداعى اتىستى توقتاتۋدى سۇراعانىن ايتقان. ول ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا ءپۋتيندى ۋكراينا مەن فرانتسيا پرەزيدەنتتەرىمەن, سونداي-اق گەرمانيا كانتسلەرىمەن بىرگە ماجارستانعا بەيبىت كەلىسسوزدەرگە شاقىرعانىن مالىمدەدى. ونىڭ ايتۋىنشا, پۋتين بىرقاتار شارتىن ايتىپ, كەلىسكەندەي بولعان. ۆ.وربان سونىمەن بىرگە جۋرناليستەرگە رەسەيدىڭ مۇناي مەن گاز يمپورتىنا سانكتسيالاردى ارتتىرۋ بويىنشا قىسىمعا ۇشىرامايتىنىن ايتىپ, رەسەيدىڭ گازى ءۇشىن رۋبلمەن تولەۋگە دايىن ەكەنىن جەتكىزگەن. وسىلايشا, ماجارستان ماسكەۋدىڭ ءوز ۆاليۋتاسىمەن تولەۋ تۋرالى تالابىنا قارسى بولعان ەۋرووداقتىڭ ءبىرتۇتاس كەلىسىمىن بۇزدى.
ۋكراينا پرەزيدەنتى كەڭسەسىنىڭ كەڭەسشىسى ميحايل پودولياك ورباننىڭ مالىمدەمەسىنە تۇسىنىكتەمە بەرە وتىرىپ, كيەۆ كەلىسسوز تۋرالى ۇسىنىستى قاراستىرمايتىنىن ايتتى. ول رەسەي-ۋكراينا كەلىسسوزدەرى ونلاين فورماتتا جالعاسىپ جاتىر, بىراق بۋداپەشتتەگى كوشباسشىلاردىڭ كەزدەسۋى تالقىلانبادى دەدى.
ماجار ۇكىمەتى باسشىسىنىڭ ۇستانىمىن ەۋروپاداعى وزگە ارىپتەستەرى دە سىنعا العان-دى. ولار ۆ.ورباننىڭ ءپۋتيندى قولدايتىن كوزقاراسىن ايىپتاپ وتىر. ۆ.زەلەنسكي دە ۆ.ورباندى وسىعان قاتىستى سىناعانى بار. الايدا ماجارستان باسشىسى ءوز شەشىمىن ەل مۇددەسىن قورعاۋىمەن بايلانىستىرادى.
رەسەيمەن سەرىكتەس وزگە ەلدەرگە دە وسىنداي ەسكەرتۋلەر كەلىپ جاتىر. ماسەلەن, اقش ءۇندىستاندى رەسەيمەن جاقىن سەرىكتەستىكتەن ساقتاندىرىپ, «سالدارى اۋىر ءارى ۇزاق» بولاتىنىن ەسكەرتكەن.
ء«بىزدىڭ ءۇندىستان ۇكىمەتىنە جولداۋىمىز – رەسەيمەن جاقىن ستراتەگيالىق سەرىكتەستىكتىڭ شىعىندارى مەن سالدارى ايتارلىقتاي جانە ۇزاق مەرزىمدى بولادى», دەدى اق ءۇيدىڭ ۇلتتىق ەكونوميكالىق كەڭەسىنىڭ ديرەكتورى برايان ديز. ول سونداي-اق جۋرناليستەرگە سوڭعى وقيعالارعا بايلانىستى قىتاي مەن ءۇندىستاننىڭ كەيبىر شەشىمدەرىنەن كوڭىلى قالعانىن مالىمدەدى. ءۇندىستان رەسەيگە قارسى سانكتسيالاردى قولداۋدان باس تارتقانى بەلگىلى.
كەلىسسوزگە كەلەر بولساق, بەلارۋس پرەزيدەنتى ا.لۋكاشەنكو ۋكراين-رەسەي كەزدەسۋىن بەلارۋسسىز وتكىزۋگە بولمايتىنىن مالىمدەدى.
«بەلارۋستىڭ قاتىسۋىنسىز كەلىسسوزدەر بولۋى مۇمكىن ەمەس. ءبىزدى باتىس ەلدەرى بۇل وقيعاعا ارالاستىرعان ەكەن, كەزدەسۋدە ءبىزدىڭ دە ۇستانىمىمىز ايتىلۋى كەرەك. سوندىقتان بەلارۋستىڭ ارتىندا ەشقانداي بولەك كەلىسىم بولۋى مۇمكىن ەمەس. رەسەي بۇل ۇستانىمدى تۇسىنەتىنىنە تولىق سەنىمدىمىن», دەدى الەكساندر لۋكاشەنكو قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا.
العاشقى كەلىسسوزدەر بەلارۋس ەلىندە ءوتىپ, كەيىنىرەك بەينەبايلانىس رەجىمىندە جالعاسقانى بەلگىلى. ال سوڭعى كەزدەسۋ تۇركيا استاناسىندا ۇيىمداستىرىلدى. سول جەردە رەسەي اسكەرىن كيەۆ ماڭىنان شىعارۋعا كەلىسكەن.
