ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە, وتكەن جىلى 146 جوبانى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن 51,3 ملرد تەڭگە قاراستىرىلىپ, سول جوبالاردىڭ 39-ى پايدالانۋعا بەرىلگەن. بيىل 38 جوبانى اياقتاۋ ءۇشىن بيۋدجەتتەن 45,8 ملرد تەڭگە مولشەرىندە قاراجات كوزدەلگەن.
بۇل رەتتە پارتيانىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ اياسىندا 2025 جىلعا دەيىن نۇر-سۇلتان, قاراعاندى, كوكشەتاۋ, وسكەمەن, پاۆلودار, پەتروپاۆل جانە سەمەي قالالارىن, سونداي-اق 900 مىڭنان اسا حالقى بار 246 اۋىلدى گازبەن قامتاماسىز ەتۋ جوسپارلانىپ وتىر.
«سارىارقا» ماگيسترالدى گاز قۇبىرى بەلگىلەنگەن مەرزىمدە پايدالانۋعا بەرىلدى. الايدا تۇرعىن ۇيلەردى گازداندىرۋ جۇمىستارىن اياقتاۋ مەرزىمى ۇنەمى كەيىنگە شەگەرىلىپ كەلەدى. جەلىلەردى جوسپارلاۋ جانە جوبالاۋ كەزەڭىندە دە ايتارلىقتاي كەمشىلىكتەرگە جول بەرىلگەنى انىقتالدى. سونىڭ سالدارىنان قازىردىڭ وزىندە كەيبىر وڭىرلەردە گاز قۇبىرلارى قۋاتىنىڭ تاپشىلىعى بار. گازبەن جابدىقتاۋ جەلىلەرىن سالۋ جوبالارى 2019 جىلعى باعانى ەسكەرە وتىرىپ ازىرلەنگەندىكتەن ول تۇزەتۋدى قاجەت ەتەدى. بيىل ىسكە اسىرۋ ءۇشىن جوسپارلانعان جوبالاردى پايدالانۋعا بەرۋدى كەيىنگە قالدىرۋ جانە قاراجات جەتكىلىكسىزدىگى ورىن الۋ قاۋپى بار», دەدى كوميتەت توراعاسى, ءماجىلىس دەپۋتاتى ارتۋر پلاتونوۆ.
كوميتەت مۇشەسى ميراس شەكەنوۆ تۇركىستان وبلىسىنىڭ بايدىبەك اۋدانىندا قۇبىرلار تارتىلىپ بىتكەنىمەن, 7 اۋىلعا گاز جۇرگىزىلمەگەنىن اتاپ ءوتتى. شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ زايسان اۋدانىندا بۇگىنگە دەيىن اۋىل ىشىندە جەلىلەردى سالۋعا قارجى بولىنبەگەن. «شىمكەنتتە «اسار 2» جانە «التىن توبە» اۋداندارىن گازداندىرۋ جۇمىستارى تەك ەسەپ بەرۋ ءۇشىن جاسالعان. سەبەبى مۇندا تۇرعىندارعا گاز بەرىلگەنى تۋرالى باق, الەۋمەتتىك جەلىلەردە جاريا ەتىپ, كەيىن ءوشىرىپ تاستاعان. قازىر ولاردىڭ گازدى قالىپتى پايدالانۋعا مۇمكىندىكتەرى جوق», دەدى م.شەكەنوۆ.
جيىندا ەنەرگەتيكا ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى مۇرات جۇرەبەكوۆ گاز سالاسىنداعى جۇمىستاردىڭ قازىرگى جانە الداعى جاعدايى جايلى حابارلادى. ماسەلەن, ەگەر بۇرىن قىتايعا گاز جەتكىزۋدەن تۇسكەن پايدا QazaqGaz-دىڭ ىشكى نارىقتاعى شىعىندارىن جاپسا, ەكسپورت كولەمى ازايعان كەزدە شىعىن 60 ملرد تەڭگە شاماسىندا دەپ بولجانۋدا.
تۇركىستان, شىعىس قازاقستان جانە قاراعاندى وبلىستارىنداعى مەكتەپ-ينتەرناتتارداعى بالالارعا ءتيىستى جاعدايدى قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا جۇرگىزىلگەن تەكسەرۋ قورىتىندىسى تۋرالى پارتيا جانىنداعى وتباسى جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ماسەلەلەرى جونىندەگى رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كەڭەستىڭ توراعاسى دينارا زاكيەۆا باياندادى.
د.زاكيەۆانىڭ ايتۋىنشا, تۇركىستان وبلىسىنىڭ سارىاعاش اۋدانىنداعى س.سەيفۋللين اتىنداعى №12 مەكتەپ-ينتەرناتى اپاتتى جاعدايدا تۇر. مەكتەپكە 70 جىلعا جۋىق ۋاقىت جوندەۋ جۇرگىزىلمەگەن. ينتەرناتتا 61 بالا ءبىلىم العانىنا قاراماستان, شتاتتا ەكى-اق تاربيەشى جۇمىس ىستەيدى. شىمكەنتتەگى ەستۋ قابىلەتى تومەن بالالارعا ارنالعان №2 مەكتەپ-ينتەرناتىنا شۇعىل تۇردە جاڭا عيمارات سالۋ كەرەك. بالقاش كولىنىڭ ىرگەسىندەگى شۇبارتۇبەك اۋىلىندا اۋىزسۋ تاپشىلىعىنان جۇمىسى توقتاپ تۇرعان جازعى ساۋىقتىرۋ لاگەرى ورنالاسقان. ال سۋدى تۇششىلاندىراتىن قۇرىلعىنى ساتىپ الۋ ءۇشىن 30 ملن تەڭگە قاراجات قاجەت.
قوعامدىق كەڭەستىڭ توراعاسى بۇل ماسەلە وتكەن جىلدىڭ قازان ايىندا پارتيالىق باقىلاۋ كوميتەتىنىڭ وتىرىسىندا قارالعانىن اتاپ ءوتتى. سول كەزدە ءبىلىم مينيسترلىگىنە, سونداي-اق جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندارعا ءاربىر ينتەرنات بويىنشا انىقتالعان ماسەلەلەردى شەشۋدىڭ ناقتى مەرزىمدەرى مەن جولدارىن قامتيتىن ەگجەي-تەگجەي جوسپار ازىرلەۋ ۇسىنىلدى.
كوميتەت مۇشەسى, ءماجىلىس دەپۋتاتى ءاليا ابسەمەتوۆا اۋلالارداعى دارەتحانالار ماسەلەسىن كوتەردى. ءبىلىم مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە, رەسپۋبليكا بويىنشا كوشە دارەتحانالارى بار 167 مەكتەپ بولسا, بۇل كورسەتكىش بۇدان الدەقايدا كوپ بولۋى مۇمكىن. «ەرەكشە بالالارعا قاتىستى ماسەلە ارقاشاندا وتكىر. مىسالى الماتى وبلىسىنىڭ سارقان قالاسىندا اقىل-ەسى بۇزىلعان بالالارعا ارنالعان مەكتەپ-ينتەرنات بار. ولار تۇراتىن جەردە ەشقانداي جاعداي جاسالماعان, وقۋ عيماراتى جوق, اسحانا اپاتتى جاعدايدا تۇر, ال دارەتحانا كوشەدە 10 مينۋتتىق جەردە ورنالاسقان. 2020 جىلى جىلىتىلعان دارەتحانا سالىندى, الايدا جارامسىزدىعىنا بايلانىستى جابىلىپ قالدى. كارىز جۇيەسى دۇرىس ەمەس. ۋاكىلەتتى ورگانداردان ماسەلەنى جەدەل شەشۋ ءۇشىن شارالار قابىلداۋدى سۇرايمىن», دەدى دەپۋتات.
پارتيانىڭ وڭىرلىك فيليالدارى مەن پارتيالىق باقىلاۋ كوميسسيالارىنا ينتەرنات مەكەمەلەرىندە انىقتالعان قولايسىزدىقتاردى جويۋ ءۇشىن جۇمىس جوسپارلارىن ازىرلەۋ, ونى ناقتىلاپ, وڭىرلەردە جۇزەگە اسىرۋ جۇمىستارىنا كەشەندى تەكسەرۋ جۇرگىزۋ تاپسىرىلدى. تەكسەرۋ قورىتىندىسى بويىنشا زاڭ بۇزۋشىلىقتار, ولقىلىقتارعا جول بەرگەن نەمەسە فورمالدى قاراعان جاعدايلاردا كىنالى پارتيا مۇشەلەرىن, جەرگىلىكتى ۋاكىلەتتى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جاۋاپتى قىزمەتكەرلەرىن پارتيالىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتۋعا قاتىستى ماسەلە دە ءسوز بولدى.