پىكىر • 30 ناۋرىز, 2022

ەلدىك مۇددە تولعاندىرعان شاق

213 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

قازىر كۇردەلى كەزەڭدە ءومىر ءسۇرىپ جاتىرمىز. ءتۇرلى سىناقتاردى باستان كەشۋدەمىز. قاڭتار قاسىرەتى حالقىمىز بەن مەملەكەتىمىزگە ۇلكەن سىناق بولدى. حالىق قاشاندا بولاشاعىنا الاڭدايدى. ءاربىر اتا-انا وسكەلەڭ ۇرپاق بەيبىت زاماندا, اشىق قوعامدا ءومىر ءسۇرىپ, ءبىلىم مەن ەڭبەك جولىندا تابىستارعا جەتسە ەكەن دەپ تىلەيدى. وسىنداي ساتتە قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ حالىققا ارناعان جاڭا جولداۋى حالىقتىڭ سەنىمىن نىعايتا ءتۇستى.

ەلدىك مۇددە تولعاندىرعان شاق

وتكەن كۇننەن ساباق الۋدى قاجەت دەپ ەسەپتەيتىن مەملەكەت باسشىسى بيىلعى قاڭتاردا قازاقستاننىڭ ىشكى جانە سىرتقى جاۋلارىنىڭ تاۋەلسىزدىگىمىزگە ۇلكەن قاۋىپ-قاتەر توندىرگەنىن اشىق ايتتى. بەيبىت شەرۋگە شىققانداردى پايدالانىپ, نيەتى مەن ماقساتى بولەك ادامدار ەلدە توڭكەرىس جاساۋدى كوزدەدى, بىرنەشە قالادا عيماراتتاردى قيراتىپ, ورتەدى جانە كوپتەگەن ساۋدا ورتالىعىن تونادى. نەبىر ارانداتۋشىلىق ارەكەتتەر جاسادى. الايدا ەلدىگىمىزگە سىزات تۇسكەن جوق. حالقىمىز مىزعىماس بىرلىگى مەن ىنتىماعىن ساقتاپ قالدى.

ق.توقاەۆ بۇل جولداۋدا كەشەندى جاڭعىرتۋ باعدارلاماسىن ۇسىندى. اتا زاڭى­مىزعا ەلەۋلى تۇزەتۋلەر ەنگىزىلە­تىن بولدى. سونىڭ ىشىندە لاۋازىمدى تۇلعا­لاردىڭ ءوز قۇزىرەتىن اسىرا پايدا­لانۋعا جول بەرمەۋ ماقساتىنداعى باستاماسى حالىقتىڭ كوڭىلىنەن شىعىپ وتىر. كونس­تيتۋتسيانىڭ 40-بابىنىڭ 2-تارماعىندا: «رەسپۋبليكانىڭ پرەزيدەنتى – حالىق پەن مەملەكەتتىك بيلىك بىرلىگىنىڭ, كونس­­تي­تۋتسيانىڭ مىزعىماستىعىنىڭ, ادام جانە ازامات قۇقىقتارى مەن بوستان­دىق­تارىنىڭ نىشانى ءارى كەپىلى», دەپ جازىلعان.

پرەزيدەنت ءوز قىزمەتى كەزىندە تىنىش ءومىردى قامتاماسىز ەتىپ, حالىقتىڭ بىردەي مۇمكىندىككە يە بولۋىنا كەپىلدىك بەرەتىنىن ايتا كەلىپ: «پرەزيدەنتتىڭ جاقىن تۋىستارىنا ساياسي مەملەكەتتىك قىزمەتشى بولۋعا جانە كۆازيمەملەكەتتىك سەكتوردا باسشىلىق لاۋازىمداردى يەلەنۋگە زاڭ جۇزىندە تىيىم سالىنادى», دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ. بۇل بارلىق دەڭگەيدەگى باسشىلارعا ۇلگى بولۋعا ءتيىس.

مەملەكەت باسشىسى ءوزىنىڭ باستامالارى جۇرتشىلىقتىڭ وتىنىشتەرى, سونداي-اق پارلامەنت دەپۋتاتتارى, كونس­تيتۋتسيالىق كەڭەس, ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى, جوعارعى سوت جانە بەدەلدى ساراپشىلاردىڭ ۇسىنىمدارى نەگىزىندە قالىپتاستىرىلعانىن ەسكەرتىپ ءوتتى. سونىمەن قاتار ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىندە كوكەيكەستى ماسەلەلەر تالقى­لانىپ, ورتاق تۇجىرىمدار جاسال­عانىن جەتكىزدى. ەندى اتالعان كەڭەستىڭ ورنىنا حا­لىقتىق نەگىزدە ۇلتتىق قۇرىل­تاي قۇرى­لاتىن بولدى. ول ەلىمىزدەگى ەڭ وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋدىڭ جولدارىن قاراس­تىرىپ, ناقتى ۇسىنىستار بەرەتىن بولادى.

پرەزيدەنت كوتەرگەن وكىلدى بيلىك تارماعىن قايتا قۇرۋ دا زامان تالابى. پارلامەنتتىڭ قوس پالاتاسىنىڭ قۇرامى وزگەرەدى. سونىمەن قاتار قوعامداعى ءرولى نىعايا تۇسەدى. جۇرت­شىلىقتىڭ بي­لىك­كە دەگەن سەنىمىن نىعايتۋ ماقساتىن­دا جەرگىلىكتى ءماسلي­حاتتاردىڭ دا وكىلەتتىگى ارتادى. بۇل وڭىر­لەردىڭ ساياسي-ەكونوميكالىق, الەۋمەتتىك دامۋىنا وڭ ىقپال ەتەدى.

«پارتيادا جوق ازاماتتار ماجىلىسكە عانا ەمەس, جەرگىلىكتى وكىلدى ورگاندارعا دا سايلانا المايتىن بولدى. مۇنى اشىق مويىنداۋىمىز كەرەك. سونىڭ سالدارىنان حالىقتىڭ سايلاۋ ناۋقانىنا قىزىعۋشىلىعى كۇرت تومەندەدى», دەپ قوعامداعى ورىن العان كەمشىلىكتەردى انىق كورسەتكەن مەملەكەت باسشىسى سايلاۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋدىڭ جولدارىن اتادى. سايلاۋشىلاردىڭ مۇد­دەسى ۇلتتىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيدە تولىق كورىنىس تابۋى ءۇشىن ءماجىلىستىڭ دەپۋتات­تىق كورپۋسىنىڭ 70 پايىزىن پرو­پور­تسيونالدىق, 30 پايىزىن ماجو­ري­تارلىق تاسىلمەن جاساقتاۋ كەرەك­تىگىن العا تارتتى. قاسىم-جومارت كەمەل ۇلىنىڭ بۇل ۇسىنىسى دا قازىر حالىق­تان تولىق قولداۋ تاۋىپ وتىر.

بارلىق پارتيانى دامىتۋدى ۇسىندى. بارىنە تەڭ مۇمكىندىك بەرۋ ماقساتىندا ءتيىستى زاڭدارعا تۇزەتۋ ەنگىزىلەدى. وسىعان وراي جاۋاپتى ورگاندارعا ناقتى تاپسىرمالار بەرىلدى.

اباي, ۇلىتاۋ جانە جەتىسۋ دەپ اتالاتىن جاڭا ءۇش وبلىستىڭ قۇرىلاتىنى وتانداستارىمىزعا ەرەكشە قۋانىش سىيلاعان جاڭالىق بولدى. مۇنىڭ ءبارى سول وڭىرلەردى وركەندەتۋ ءۇشىن جاسالىپ وتىرعان قادام. مۇنداي مىسالدى تۇركىستان وبلىسىنىڭ ورتالىعى بولعان تۇركىستان قالاسىنان كورىپ وتىرمىز. سونىمەن قاتار ىشكى كوشى-قون ماسەلەسىن رەتتەۋدى كوزدەيدى.

بۇگىنگى تاڭدا قارجى تۇراقتىلى­عىن ساقتاۋدىڭ ماڭىزى زور. وسى رەتتە پرە­زي­دەنت داعدارىستى بولدىرماۋ ءۇشىن ونىڭ الدىن الاتىن قاجەتتى ءىس-شارا­لارعا توقتالدى. ۇكىمەتتىڭ بۇل ىستە وتە قىراعىلىق تانىتىپ, كەشەندى جۇمىس­تاردى جۇزەگە اسىرۋى ءتيىس ەكەنىن ايتتى. ويتكەنى ۇلتتىق ۆاليۋتانىڭ قۇنسىزدانىپ كەتپەۋى جانە ەكونوميكالىق ءوسىمنىڭ ساقتالۋى – باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى.

الداعى ۋاقىتتا ازىق-ت ۇلىك ونىم­دەرىنىڭ باعاسى شارىقتاپ كەتسە, ول دا حالىققا اۋىر تيەدى. كوكتەمدە ەگىن ەگۋ ناۋقانى باستالادى. بۇل ءبىزدىڭ قازاقستان ءۇشىن ماڭىزدى كەزەڭ. سولتۇستىك وبلىستاردا, اسىرەسە قوستاناي وڭىرىندە استىقتان مول ءونىم الىپ كەلە جاتقانى­مىز بەلگىلى. مەملەكەت باسشىسى كوكتەم­گى ەگىن ەگۋ ناۋقانىن ساپالى وتكىزۋگە باسا نازار اۋداردى. ديقان قاۋىمىن قاجەتتى جانار-جاعارمايمەن, تەحنيكامەن, تۇقىم جانە تىڭايتقىشپەن قامتۋ ءىسىن جولعا قويعانىمىز ابزال. ۇكىمەت پەن اكىمدىكتەرگە وسى جۇمىستاردى جۇيەلى جۇرگىزۋدى تاپسىردى. ق.ك.توقاەۆتىڭ «فەرمەرلەر قاۋىمداستىعىمەن بىرلەسىپ, اگروونەركاسىپ كەشەنىن مەملەكەتتىك قولداۋ تاسىلدەرىن قايتا قاراۋ كەرەك», دەگەن ءسوزى شارۋا قوجالىقتارىنا ۇلكەن ءۇمىت سىيلاپ وتىر.

ويتكەنى استىق ءوندىرۋ ءبىر ادامنىڭ نە شارۋا قوجالىعىنىڭ جەكە ءىسى ەمەس. استىق – ەلدىڭ بايلىعى, حالىقتىڭ ىرىز­دىعى! قازاقستاندا ەگىن جاقسى شىقسا, حالىق ەشتەڭەدەن تارىقپايتىنى انىق. استىعى مول ەلدە اشتىق بولمايدى!

ءبىزدىڭ پرەزيدەنتىمىز ەل ازامات­تارى­نىڭ ەرتەڭ ەمەس, بۇگىن باقىتتى ءومىر سۇرگەنىن قالايتىنىن, ءوزى ءۇشىن ەلدىڭ اماندىعى مەن جەرىمىزدىڭ تۇتاس­تى­عىنان اسقان قۇندىلىق جوق ەكەنىن مالىمدەدى. ءوسىپ-وركەندەگەن جاڭا قازاق­ستاندى قۇرۋعا كۇش سالىپ جاتقان مەملەكەت باسشىسىنىڭ باستامالارىن تولىق قولدايمىز جانە كەشەندى باعدارلامالاردىڭ تولىق جۇزەگە اسۋى ءۇشىن بارشا قازاقستاندىقتار اتسالىسادى دەگەن سەنىمدەمىن.

 

توقتارباي قادامباەۆ,

قوعام قايراتكەرى

 

قوستاناي

سوڭعى جاڭالىقتار