قارا ولەڭ ءتورىن كۇزەتتىم,
قاعبامداي كورىپ كيەلى.
اتىلعان وعان مىڭ وقتىڭ,
ءبىر ۇشى ماعان تيەدى, - دەپ وسى ولەڭى ارقىلى ەشكىمنىڭ پەشەنەسىنە جازىلا بەرمەيتىن اباي, شاكارىم, مۇحتار سىندى ۇلىلار تۋعان ورتادان شىققانىن ماقتانىشپەن جەتكىزگەن اق پەيىلى قانداي دەسەڭىزشى! قاڭتار ايىنىڭ 27-كۇنى 72 جاسقا تولعان ارقالى اقىننىڭ تاعى ءبىر دارالىعى - بار اتاعىنان «ابايلىق اقىن» دەگەن دارەجەسىن بيىك قوياتىنى.
بوساماي جۇرگەن تاقىمى,
بولايىن مەن-اق قولبالا,
الاشتىڭ كوپ قوي اقىنى,
ابايلىق اقىن مەن عانا, - دەپ اقىننىڭ ءوزى جىرلاعانداي, جاقىندا شقو, ءبىلىم باسقارماسىنىڭ «اباي كوللەدجى» كمم-ءسىنىڭ كىتاپحاناشىسى جاننا شەريزاتقىزىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن كوللەدج ستۋدەنتتەرىمەن قر جازۋشىلار جانە قر جۋرناليستەر وداعىنىڭ مۇشەسى, "قۇرمەت" وردەنى مەن ى.التىنسارين توسبەلگىسىنىڭ يەگەرى, اباي اۋداننىڭ "قۇرمەتتى ازاماتى", "اقسۇڭقار" اقىندار سىنىبىنىڭ جەتەكشىسى اقىن تولەگەن جانعاليەۆتىڭ شىعارماشىلىعىنا ارنالعان "ابايلىق اقىن" اتتى كەزدەسۋ كەش بولىپ ءوتتى. كىتاپحاناشى جاننا شەريزاتتىڭ وسىناۋ شاراعا تىڭعىلىقتى دايىندالعاندىعى بايقالدى.
شەريزاتقىزى جاننا 1978 جىلى 16 قاراشادا اباي اۋدانى, مەدەۋ اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن. ءبىلىمى جوعارى. ش.ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى كوكشەتاۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىن, س.تورايعىروۆ اتىنداعى پاۆلودار مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىن كىتاپحانا ءىسى ماماندىعى بويىنشا بىتىرگەن. الەۋمەتتىك عىلىمدار ماگيسترى. «قازاقستاننىڭ قۇرمەتتى كىتاپحاناشىسى» توسبەلگىسىنىڭ جانە قر مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ «قۇرمەت» گراموتاسىنىڭ يەگەرى. كۇمىس القالى كوپ بالالى انا.
تولەگەن اعامىزدىڭ شىعارماشىلىققا تولى كىتاپ كورمەسى كوپشىلىكتىڭ قىزىعۋشىلىعىن ارتتىردى. كەزدەسۋدى كوللەدج ديرەكتورى روللان جۇماقسانوۆ العى سوزبەن اشىپ, اقىننىڭ شىعارماشىلىعىنا تابىس تىلەدى. كەزدەسۋدە, اقىننىڭ شاكىرتى باقىتجان اقان ۇلى ۇستازىنىڭ جىرلارىن تەبىرەنە وقىسا, ءداستۇرلى ءانشى قونىسبەك سوۆەتبەك ۇلى "قۇنانباي" ءانىن, كوللەدج ۇستازى ءشاربانۋ الىبەكقىزى "اباي ۇرپاقتارى ءانىن" ورىندادى. ستۋدەنت جاستار توقتاسىن گۇلنار «ساۋالناما», امانگەلدى ەرسىن «قانسونار», تولەۋبەكوۆا ەلميرا ء«تىل», جاقسىلىقوۆا مارجان «مەن», دۇيسەنباەۆا ەركەجان «تۋعان جەر» اقىن ولەڭدەرىن جاتقا وقىپ, اقىننىڭ ءجۇرىپ وتكەن جولى شىعارماشىلىعى تۋرالى وزدەرىن تولعاندىرعان ء«سىزدىڭ وسى ۋاقىتقا دەيىن, قانشا كىتابىڭىز باسىلىپ شىقتى جانە قانشا دانادان؟ ءالى دە كىتاپ شىعارۋ ويىڭىزدا بار ما؟», «سىزگە ءوزىڭىز جىرلاعانداي, «ابايلىق اقىن» دەگەن اتاقتى الىپ ءجۇرۋ قانشالىقتى ماڭىزدى؟», ء«وزىم كەتەم دەپ قايعىرمايمىن, ارتىمدا وسى توپىراقتا ولەڭنىڭ كيەسىن ۇشىرماي ۇستاپ وتىراتىن "قارا" تابىلا ما, جوق پا؟ سوعان الاڭدايمىن. ولەڭسىز, جىرسىز قالعان كۇنى اباي ەلىنىڭ ولگەنى..." – دەگەن ەدىڭىز ءبىر سۇحباتىڭىزدا. بۇلاي دەۋىڭىزدىڭ سىرى نەدە؟» دەگەن وننان اسا سۇراقتارىنا جاۋاپ الدى. كەزدەسۋ سوڭىندا اقىن ءوزىنىڭ "ەرتىستىڭ ارعى جاعى, بەرگى جاعى..." اتتى كىتابىن قولتاڭباسىمەن كوللەدج كىتاپحاناسىنا سىيعا تارتتى.
ۇلى اباي اتامىزدان باستاۋ العان اقىندىق ونەردىڭ ادال ۇلى بولىپ, ەل نامىسى سىنعا تۇسەر ساتتە ۇلىلار ەلىنىڭ ۇلاعاتىن ۇلىقتاپ, اباي, مۇحتار, شاكارىم دەپ ۇرانداپ ەلىم دەپ سوققان ەلجاندىلىعى ءبىر توبە تولەگەن اعامىزبەن بارشامىز ماقتانامىز. قارا ولەڭنىڭ ءتورىن كۇزەتىپ قانا قويماي, تالانت كوزىن تامىرشىداي تاپ باسىپ, قانشاما دارىندى شاكىرت تاربيەلەپ كەلەدى. اباي ەلىنىڭ ايبارىن اسىرىپ, شىنشىلدىعىمەن, شەشەندىگىمەن شىڭعىستاۋ جۇرتىنىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن شىر-پىر بولىپ ولەڭمەن ءورىپ جۇرگەن تولەگەن جانعالي ۇلىنىڭ ءومىرى مەن شىعارماشىلىق جولى جاس ۇرپاققا ۇلگى. سول سەبەپتى دە اقىنىمىزدى اركەز دارىپتەپ, قوشەمەتتەۋگە قاشاندا ءازىرمىز.
حاكىم اباي اتىنداعى كوللەدج ستۋدەنتتەرى اقىن شىعارماشىلىعىنان مول ماعلۇمات پەن اسەر الىپ تاراستى. الداعى ۋاقىتتاردا وسىنداي تاربيەلىك ءمانى بار كەزدەسۋلەر جالعاسىن تابا بەرمەك.
Anar SÄRSENBİNA,
شىعىس قازاقستان وبلىسى, اباي اۋدانى
«Abai elı» گازەتىنىڭ جاۋاپتى حاتشىسى, جۋرناليست
