قازاقستان • 08 قاڭتار، 2022

سۇيىتىلعان گاز باعاسى تۇراقتالدى ما؟

181 رەت كورسەتىلدى

ەنەرگەتيكا ءمينيسترى ماعزۇم مىرزاعاليەۆ ەلىمىزدە ەنەرگەتيكا سالاسىنىڭ شتاتتىق رەجيمدە جۇمىس ىستەپ تۇرعانىن مالىمدەدى. ترانسپورتتىق شەكتەۋگە بايلانىستى تەڭىز كەن ورنىندا مۇناي مەن گاز ءوندىرۋ كولەمى ازايعان. دەسە دە مۇناي ءوندىرۋ توقتاعان جوق. سونىمەن قاتار ەلدەگى ءۇش مۇناي وڭدەۋ زاۋىتى دا قالىپتى رەجيمدە جۇمىستارىن جالعاستىرىپ جاتىر.

 

«جانارماي قۇيۋ بەكەتتەرىندە قاۋىپسىزدىك شارالارىن ساقتاۋ قاجەتتىلىگىنە وراي، سونداي-اق ينتەرنەتتىڭ جوقتىعىنان ەلىمىزدىڭ كەيبىر وڭىرلەرىندە سۇيىتىلعان مۇناي گازىنىڭ ساتىلۋىندا ۋاقىتشا شەكتەۋ بايقالادى.  بۇل رەتتە، جاعدايدىڭ تۇراقتاۋىن ەسكەرە وتىرىپ، جانارماي قۇيۋ بەكەتتەرىنىڭ يەلەرى سۇيتىلعان گازدى ساتۋدى قالپىنا كەلتىرۋدە. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس بولشەك ساۋداداعى باعا 1 ليتر ءۇشىن 50-75 تەڭگە ارالىعىندا تومەندەدى.شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ شىعىندارىن قالپىنا كەلتىرۋ ءۇشىن ولار ءوندىرۋشىلەرمەن تومەندەتىلگەن باعا بويىنشا كەلىسىمشارتتاردى قايتا جاسايدى» دەدى مىرزاعاليەۆ.

ءوز كەزەگىندە باسەكەلەستىكتى قورعاۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگى كاسىپكەرلەردى مەملەكەتپەن بەكىتىلگەن باعالاردى قاداعالاۋدى جانە گازدى وتكىزۋ تولىقتاي كولەمدە شەكتەۋسىز ىسكە اسىرۋدى قامتاماسىز ەتۋ شارتتارىن بۇلجىتپاي ورىنداۋعا شاقىرادى.سونداي-اق اگەنتتىك مۇناي گازىن بولشەك ساۋدادا ساتۋمەن اينالىساتىن كاسىپكەرلەرگە قاتىستى تەرگەۋدى باستاپ كەتتى: ماڭعىستاۋ – 85،  قاراعاندى – 14، اتىراۋ 22، اقمولا 22، قىزىلوردا وبلىسىندا 12، نۇر-سۇلتان قالاسىندا – 4، شىمكەنتتە – 5، قوستاناي وبلىسىندا 4، سقو 4، تۇركىستان وبلىسىندا 5، جامبىل وبلىسىندا 2، الماتى وبلىسىندا 1.

«بارلىق وڭىرلەردە مونوپولياعا قارسى تەرگەۋ جۇرگىزۋگە سۇيىتىلعان مۇناي گازى (سمگ) باعاسىن بەكىتۋ جانە ۇستاپ تۇرۋ بولىگىندە باعانى كەلىسىپ بەلگىلەۋ بەلگىلەرى سەبەپ بولدى. مىسالى، سقو-دا گازدى ساتۋ كەزىندە 4 نارىق سۋبەكتىسىنىڭ باعانى كوتەرۋگە قاتىستى كەلىسىلگەن ءىس-ارەكەتتەرى انىقتالدى. سمگ ءساۋىر ايىندا ناۋرىزعا قاراعاندا ەلەكتروندىق ساۋدا الاڭدارىندا 1،6 پايىزعا وسكەندە سۋبەكتىلەر باعانى 5،3 پايىزعا كوتەردى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا تەرگەۋدىڭ الدىن الا قورىتىندىلارى 20 كۇن ىشىندە شىعارىلادى. تەرگەۋدەن بولەك، نارىق سۋبەكتىلەرىنە مونوپولياعا قارسى زاڭنامانى بۇزۋ بەلگىلەرى تۋرالى 31 حابارلاما شىعارىلدى. سونداي-اق، باسەكەلەستىكتى قورعاۋ سالاسىنداعى زاڭنامانى بۇزۋ بويىنشا 5 تەرگەۋ اياقتالدى» دەلىنەدى حابارلامادا.

سۇيىتىلعان مۇناي گازىن بولشەك ساۋدادا ساتۋشىلار اراسىندا گازجەلىلىك ۇيىمدار جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى. اتاپ ايتقاندا، «ازس-ليدەر» جشس-ءنىڭ (اقتوبە) سمگ-نى جەكەمەنشىك جانارماي قۇيۋ بەكەتتەرى يەلەرىنە ساتۋدان نەگىزسىز باس تارتقانى انىقتالدى. وسىعان بايلانىستى 5،3 ملن تەڭگە كولەمىندە ايىپپۇل سالىندى. سونداي-اق، «ازس-ليدەر» جشس جانە «ەلامان» جشس ارەكەتتەرىندە باعانى كەلىسىپ بەلگىلەۋ فاكتىلەرى انىقتالدى، سايكەسىنشە ولارعا 4-2 ملن تەڭگە كولەمىندە ايىپپۇل سالىندى. باللوندارداعى سۇيىتىلعان مۇناي گازىن ساتۋ كەزىندە باسەكەلەستىككە قارسى كەلىسىلگەن ءىس-ارەكەتتەرى ءۇشىن «گورگازاستانا 2050» جشس سوتپەن اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلىپ، 160 ملن تەڭگە كولەمىندە ايىپپۇل ارقالادى.

قازىر بەنزين جانە ديزەل وتىنى بويىنشا قالدىقتار جيىرما كۇندىك قاجەتتىلىكتى جابۋ ءۇشىن جەتكىلىكتى ەكەن. 6 قاڭتاردا قابىلدانعان ءتيىستى بۇيرىققا سايكەس، مۇناي ونىمدەرى كەلەسىدەي باعامەن ساتىلادى:

اي-80 بەنزينى – ليتر ءۇشىن 89 تەڭگە; 

اي-92 جانە اي-93 بەنزينى – ليتر ءۇشىن 182 تەڭگە;

اي-95 بەنزينى – ليتر ءۇشىن 215 تەڭگە;

ديزەل وتىنى اقمولا، اقتوبە، شىعىس قازاقستان، باتىس قازاقستان، قوستاناي، سولتۇستىك قازاقستان وبلىستارىندا 1 ليترىنە – 260 تەڭگە;

نۇر-سۇلتان، الماتى، شىمكەن قالالارىندا، الماتى، اتىراۋ، قاراعاندى، قىزىلوردا، پاۆلودار، تۇركىستان وبلىستارىندا 230 تەڭگە.  

ەگەر جانارماي قۇيۋ بەكەتتەرىندە بەنزين، ديزەل، سۇيىتىلعان گاز بەكىتىلگەن باعادان قىمبات ساتىلسا، وندا مونوپولياگا قارسى اگەنتتىك نەگىزسىز باعا ءوسىرۋ ماسەلەسى بويىنشا ءتيىستى تەكسەرىستەر جۇرگىزەدى.

سونىمەن قاتار وڭىرلەردە جىلۋ جانە ەلەكترمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسى دە تۇراقتى. تۇتىنۋشىلار ەلەكتر جانە جىلۋ ەنەرگياسىمەن تولىق قامتىلعان. ەلەكتر ستانتسيالارىندا قاجەتتى وتىن قورى بار. 6 قاڭتاردا ەلدە ەلەكتر ەنەرگياسىن ماكسيمالدى تۇتىنۋ – 13 691 مۆت، گەنەراتسيا 13 829 مۆت-نى قۇرادى. وسىلايشا، بارلىق قاجەتتىلىك تولىق ءوز كۇشىمىزبەن قامتاماسىز ەتىلۋدە. «قازاتومپروم»قۇرىلىمدىق بولىمشەلەرى شتاتتىق رەجيمدە جۇمىس ىستەيدى، وندا تەحنولوگيالىق پروتسەسس بۇزىلماعان.

بەنزين، گاز، جالپى ەنەرگەتيكا سالاسىنا قاتىستى قانداي دا ءبىر قيىندىقتار تۋىنداسا، نە سۇراقتار پايدا بولسا تومەندە كورسەتىلگەن ءنومءىر ارقىلى (+ 7 7172 78 68 35، +7 777 234 51 96) مينيسترلىكپەن بايلانىسۋعا بولادى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

احاڭنىڭ ادالدىعى

احمەت بايتۇرسىن ۇلى • كەشە

قارالى كەزەڭ كارتيناسى

قازاقستان • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار