دجونس حوپكينس ۋنيۆەرسيتەتى ۇسىنعان دەرەكتەرگە سايكەس, الەمدە كوروناۆيرۋستان قايتىس بولعان ادامدار سانى 5 ميلليون استى. تىركەلگەن ءولىم جاعدايلارىنىڭ جارتىسىنا جۋىعى تابىسى ورتاشادان جوعارى نەمەسە جوعارى, عالامشار تۇرعىندارىنىڭ سەگىزدەن ءبىر بولىگى تۇرىپ جاتقان ەلدەر ۇلەسىندە (اقش, ەو ەلدەرى, برازيليا). اقش-تىڭ وزىندە ىندەتتەن 740 مىڭنان استام ادام قايتىس بولعان.
ساراپشىلار كوروناۆيرۋس 1950 جىلدان بەرى بولىپ جاتقان بارلىق الەمدىك جانجالدارمەن بىردەي ادام ءومىرىن قيىپ اكەتتى, ادام ءولىمىنىڭ جۇرەك-قانتامىر اۋرۋلارى مەن ينسۋلتتان كەيىنگى ءۇشىنشى باستى سەبەبىنە اينالدى دەپ سانايدى. بۇل رەتتە عالىمدار 5 ملن – ناقتى ساننان الدەقايدا تومەن ەكەنىنە سەنىمدى, سەبەبى ىندەتتەن قايتىس بولعانداردىڭ بارلىعى بىردەي كوروناۆيرۋسقا تەست تاپسىرعان جوق. سوندىقتان, مەديتسينالىق كومەكسىز ۇيىندە كوز جۇمعاندار سول كۇيىندە تىركەلمەي قالدى. پاندەميا باستالعالى 22 ايدىڭ ىشىندە اۋرۋعا شالدىعۋ وشاقتارى دا اۋىسىپ وتىرعان.
قازىرگى كەزدە ۆيرۋس اسىرەسە, ۆاكتسينالاۋعا قارسى تەرىس اقپارات تاراپ, حالقى بيلىك كوزدەرىنە سەنىمسىزدىك تانىتقان رەسەي, ۋكراينا جانە شىعىس ەۋروپانىڭ باسقا ەلدەرىندە تەز تارالۋدا.
