التىناي عايىپتان عاجايىپ جاساعان ونەر يەسى ەدى

تاريحتىڭ قاي قيىرىنا كوز سالساڭىز دا ۇلت پەن ۇلتتىڭ ىقپالداسۋىنا جەكەلەگەن تۇلعالاردىڭ دوستىعى, بىرىگىپ جاساعان باستامالارى سەپ بولادى ەكەن. زامانا تىلىندە ءبىز ونى ينتەگراتسيا دەپ ايتىپ ءجۇرمىز. تاعدىرلى جانداردىڭ بىرىگۋى مىڭداعان ادامداردىڭ ومىرىنە يگى شاپاعاتىن تيگىزىپ, قۋانىش سىيلاي الاتىندىعى تۋرالى مىسالداردى ءومىردىڭ بارلىق سالاسىنان تابۋعا بولادى. ال ءبىزدىڭ كەيىپكەرىمىز التىناي بايتوقانوۆا قازاقستان مەن رەسەيدىڭ مادەنيەتتەرى اراسىنا التىن كوپىر سالىپ, ۇلكەن قازاق تسيركىنە يلليۋزيا جانرىن الىپ كەلدى. جانە جاڭا ونەرگە ۇلتتىق ناقىش سىيلادى. اي مەن كۇندەي التىناي قازاقتىڭ ونەرىن باتىس پەن شىعىستا جارنامالادى. التىنايدىڭ ۇستازى – رەسەيدەگى تسيرك ونەرىنىڭ قايتالانباس تۇلعاسى يگور كيو بولاتىن. ومىردەن ەرتە وزعان يگوردىڭ اتى اتالعاندا ورىس اعايىندار وسى كۇنگە دەيىن تاعزىم ەتسە, وكىنىشكە قاراي, ءبىز دە التىنايدان قاپىدا ايىرىلىپ قالدىق... وعان دا, مىنە, تۋرا ءبىر جىل تولىپتى... ءبارى دە كورگەن تۇستەي. وسىدان ءبىر مۇشەل ۋاقىت بۇرىن التىناي ءازىل-شىنىن ارالاستىرىپ: – اركىم تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ 10 جىلدى­عىنا ارناپ قولىنان كەلەتىن تارتۋىن جاساپتى. مەنى ءوز ەلىنىڭ پاتريوتى دەمەي كورىڭدەرشى, تاۋەلسىزدىك مەرەكەسىنە ءوز ۇلە­سىمدى قوسۋ ءۇشىن باسىمداعى جالعىز باسپانامدى ساتىپ جىبەردىم, ال, – دەيدى. راسىندا دا, ول ءوز ارمانىن ىسكە اسىرۋ ءۇشىن سول كەزدە ءۇيىن ساتىپ جىبەرگەن   بولاتىن. ارمان دەمەكشى, «كىسىنىڭ ماقساتى», «ادامنىڭ ارمانى» دەگەندە مەنىڭ ەسىمە ۇنەمى التىناي تۇسەدى. بالا كۇنىنەن ۇلكەن ساحنالاردان كورى­نۋدى, ايگىلى ونەر ادامى بولۋدى ار­مان­داعان التىنايمەن بىزدەر بالا كۇ­نىمىزدە الماتىدا تۇڭعىش رەت وقۋشىلار اراسىندا وتكەن رەسپۋبليكالىق قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى وليمپياداسىندا تانىسقان ەدىك. وسىلايشا, جەزدىدەن حات الىسىپ ءجۇرىپ, بىرنەشە جىلدان كەيىن بىزدەر قازۇۋ-ءدىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىندە تابىستىق. اقيقاتىن ايتقاندا, ستۋدەنتتىك جىلداردا ەكەۋمىز ارادان قىل وتپەيتىن دوستار بولىپ كەتتىك دەپ ايتا المايمىن. الما­تىعا ارمان قۋىپ كەلگەن بارلىق باسپا­ناسىز جاستار سەكىلدى ول دا ءبىراز تالكەكتى كوردى. ۋنيۆەرسيتەت بىتىرگەننەن كەيىن التىناي بالاسىن باعىپ, تابىسىن تابۋ ءۇشىن كورگەن حيكمەتتەرىن «كوبىك سەريالدارعا» ستسەناري ەتىپ جازۋعا بولار ەدى. الايدا, ول كەيىن سول كۇندەردى ەسكە الۋدى قالامايتىن. قوڭىز تەرىپ كەتە جازداپ جۇرگەن كەزدەرىمىزدە دە ءبىر رەت ەڭسەسىن تۇسىرمەگەنىنە, ەشكىمنىڭ الدىنا كومەك سۇراپ بارماعانىنا ءالى كۇنگە دەيىن قايران قالامىن. نامىسشىلدىعىندا شەك جوق. ءىشى جىلاپ تۇرسا دا بوتەن كوزگە ونى كورسەتپەيتىن قايسارلىعى تاعى بار. كەيىن ول ءوزىنىڭ وسى كۇندەرى تۋرالى «ۋنەسەننىە ۆەتروم» فيلمىندەگى سكار­لەتتىڭ تاپقىرلىعىمەن سالىستىرىپ, كوي­لەك­سىز قالعاندا پەردەگە ورانىپ, ۇلدە مەن بۇلدەگە ورانىپ وتىرعانداي, جايناپ شىعا كەلەتىنىمەن سالىس­تىرىپ, راحاتتانا كۇلەتىنى بار-دى. ايتقانداي, اڭگىمەنى التىنايدىڭ ارمانى تۋرالى باستاپ ەدىك قوي. جۋر­ناليستيكا فاكۋلتەتىن بىتىرگەننەن كەيىن تاعدىر ءبىزدى تاعى دا قوستى. قولاقپانداي ديپلومىمەن ەش جەردەن جۇمىس تابا الماي ۋنيۆەرسيتەت پەن جاتاقحانا اراسىنداعى ۇزاق جولدا جا­بىعىپ كەلە جاتىر ەكەن. ارامىز سال­قىن تارتىپ جۇرگەن ەكەۋمىز شىجىعان ىستىقتا شۇيىركەلەسە كەتتىك. سول كۇنى تاڭ اعارىپ اتقانشا ءبىر بىرىمىزگە ىشىمىزدەگىنى اقتاردىق. وسىلايشا, ءتۇندى تاڭعا ۇرىپ اڭگىمەلەسۋ ادەتكە اينالدى. ءبىز وسىلايشا جيىرما جىل سىرلاسقان ەكەنبىز... وسىدان كەيىن قازۇۋ-ءدىڭ قايىرىمدى ءبىر كومەندانتىنا كەزىگىپ, ستۋدەنتتەر قالاشىعىندا تاعى بىرنەشە جىل تۇراق­تادىق. ول كەزدە ءبىزدىڭ باسپانامىز دا,  اقشا­مىز دا, تۇراقتى جۇمىسىمىز دا جوق, ارمان-تىلەكتەرىمىز عانا بار. ءومىر ءسۇرۋ­گە دەگەن عاجايىپ قۇشتارلىق قانا بار ەدى. باستاپقىدا ول بارلىق مەكەمەلەردە قىسقارتۋ ءجۇرىپ جاتقاندىقتان, دۇڭگىر­شەكتە ساتۋشى, كەڭسەلەردە ەدەن جۋ­شى, تسيركتە جارىق ءتۇسىرۋشى بولىپ ىستەپ ءجۇردى. ويتكەنى, تسيركتىڭ قوناق­ۇيى­نەن بالالى التىنايعا ءبىر بولمە بۇيىر­دى. التىنايدىڭ ەڭبەكقورلىعىن, ءارتۇر­لى قىزىقتى يدەيالارعا تولى بولمىسىن بايقاعان تسيرك باسشىلىعى ونى مەنەد­جەرلىككە, سوسىن جۇرگىزۋشىلىك قىزمەت­تەرگە اۋىستىردى. الايدا, وسى قىزمەتىن جال­عاستىرا ءجۇرىپ, التىناي ءوزىنىڭ نەگىزگى ماماندىعى – جۋرناليستيكادان قول ءۇزىپ قال­ماۋ ءۇشىن راديودا دا قاتار جۇمىس ىستەدى. سول جىلدارى جاڭادان اشىلعان راديو-سيتيگە ونى قىزمەتكە شاقىرعاندا, قازاق تىلىندە تارتىمدى ءبىر باعدارلاما جاساۋدى اڭساپ جۇرەتىن ول بىردەن اۋە تول­قىنىندا «التىنايمەن بىرگە» باعدار­لاماسىن دۇنيەگە اكەلدى. بىراق, از جەتىستىككە الداناتىن التى­ناي ما؟! ۇدايى ۇلكەن ونەر تۋرالى ار­ماندايتىن ول قۇدايدىڭ بەرگەن قابىلەتىنە قيانات جاساپ جۇرگەندەي كورىنەتىن. كۇندىز-ءتۇنى تىنباي, بىرنەشە جۇمىستى قاتار الىپ ءجۇرىپ, ارەڭ دە­گەندە قولى جەتكەن قالانىڭ قاق ورتا­سىنداعى ۇياداي پاتەرى, ءبارى-ءبارى ونى الداندىرا المادى. ءسويتىپ, 2001 جىلى جىل باسىندا اپ­تىعىپ كەلىپ, جاڭا يدەياسىمەن ءبو­لىس­كەن-ءدى. بۇرىن-سوڭدى ورتالىق ازيا­نىڭ تسيرك ونەرىندە بولىپ كورمەگەن جا­ڭا ءنومىر قالاي جاسالاتىنى تۋرالى ايت­قاندا التى­نايدىڭ كوزدەرى جانىپ كەتتى. ەڭ باستىسى, بۇل ءنومىردى قازاق تسير­­كىنە الىپ كەلۋ ءۇشىن اسا قوماقتى قارا­جات كەرەك ەدى. سوندىقتان ول ماعان سول كەزدە قولدان كەلمەس شارۋا سياقتى كورىن­گەنى راس. كىم ارماندامايدى؟! الايدا, التىناي ايتىپ قويا سالاتىن ادام با, اراعا ساناۋلى كۇندەر سالىپ: «نارتاۋەكەل, مەن سول ءنومىردى جاساۋ ءۇشىن پاتەرىمدى ساتامىن. باسقا جەردەن قارجى كوزى تابىلماي تۇر», دەپ قاراپ تۇر. ونىڭ بۇل شەشىمىنە تالىپ قالا جازدادىق. باسىنان كەشكەن تالاي تاۋ­قى­مەتىنە كۋا بولعان بىزدەر ءبىر ءبول­مەلى پاتەرىن ەكى بولمەلىگە ەندى عانا كەڭەيتىپ, جانى جايلانعانداي بولعان التىنايعا ءۇيىڭدى ساتپا دەپ ولەردەگى ءسوزىمىزدى ايتقانىمىزبەن, ول اينالاسى ءبىر ايدىڭ ىشىندە پاتەرى مەن بار ىسكە تاتىر دۇنيەسىن ساتىپ, جاڭا ءنومىردى جاساۋ ءۇشىن ماسكەۋگە ۇشاتىن بولدى. حالىقارالىق اۋەجايدان ۇشاققا شىعارىپ سالۋ ءۇشىن بىرنەشە دوستار بارىپ, كوڭىلدەندىرىپ تۇردىق تا, ول ءتىر­كەلۋدەن ءوتىپ ۇشۋ زالىنا بەتتەگەندە جۇرەگىم دۇرسىلدەپ, كوزىمە جاس كەلە باستادى. ول دا وسىنى الىس­تان سەزگەندەي داۋىسى دىرىلدەپ, قول بۇلعادى. نەگە ەكەنىن بىلمەيمىن, وسىدان كەيىن ەت-باۋىرىم ەزىلىپ, كوزىمنەن جاس پارلاپ كەتتى. – جانىم-اۋ, ءبىر جاپىراق بولىپ قايدا كەتىپ باراسىڭ؟ نە دەگەن تىنىمسىز جان ەدىڭ؟ ەندى سەنىڭ جانىڭا نە كەرەك؟ جاراتقان يەم, قارعاداي ءبىر قىزعا قامقور بولا گور! ۇرى-قارىدان, جامان ادامداردان ساقتا! ارمانىنا جەتكىزە گور! – دەپ ىشتەي اللاعا جالبارىنىپ اسپانعا بىرتىندەپ كوتەرىلىپ, ۇزاپ بارا جاتقان ۇشاقتىڭ ارتىندا قالا بەردىك. وسىدان كەيىن دە شەتەلدەرگە التى­نايدى ءجۇز رەت شىعارىپ سالىپ, ءجۇز رەت قارسى الدىق. ك ۇلىپ-ويناپ كەتەدى دە, ارتىنىپ-تارتىنىپ, ورالىپ جاتاتىن. بىراق, سول كۇنى نەگە ەگىلىپ جىلا­عانىمنىڭ ءمانىن ەندى تۇسىنە باستاعان سياقتىمىن. وسى ونەردىڭ جولىندا قۇربان بولارىڭدى قۋ جۇرەك سەزدى مە؟ سونىمەن, ءبىز كۇتكەندەگىدەي رەسەيدىڭ كىسىسى قۇمىرس­ق­ا­­­­­داي قۇجىناعان مەگاپوليس قالاسىندا ارمان قۋعان قا­زاقتىڭ ءبىر جاپىراق قىزى اداسپاي, اراعا ايلار سالىپ, جاداپ-جۇدەپ قايتىپ كەلدى. – قالاي؟ – دەگەن ءبىزدىڭ كۇدىگى مول سۇراعىمىزعا ول ءنومىردىڭ بەينەتاسپاعا جازىلعان العاشقى سۇلباسىن كورسەتتى. وسىلايشا, الماتىداعى ۇلكەن قازاق تسيركى تاماشا نومىرمەن تولىقتىرىلعان ەدى. بۇكىل ورتالىق ازيادا بۇرىن-سوڭدى بول­ماعان بۇل جاڭا تسيرك ونەرىنىڭ سيقىر­لى-ترانفورماتسيالىق ۇلگىسىن ەلىمىزگە اكەلگەن, بۇرىن ونەر الەمىندە اتى ەستىلمەگەن التىناي بايتوقانوۆا ەدى. التىنايعا العاشقى كىشكەنتاي كو­رەر­­مەندەرى, ءتىپتى, ەرەسەكتەردىڭ ءوزى دە تاڭ­دانىس ءبىلدىرىپ, ءنومىردىڭ قۇپياسىن ۇعا الماي: «ءسىزدىڭ سىڭارىڭىز جوق پا؟ كوز الدىمىزدا تۇرىپ كويلەكتەرىڭىزدى قالايشا اۋىستىرىپ ۇلگەرەسىز», دەپ قىزىعۋشىلىق بىلدىرەتىن. ساحنادا اۋىستىراتىن سيقىرلى كوي­لەك­تەرىنىڭ جەتىنشىسى – ول بيلەپ ءجۇرىپ, ءبىر مەزەتتە ەلىمىزدىڭ كوك باي­راعىنا ورانادى دا, تۋ تارقاتىلعاندا جارقىراپ جالاۋ تۇستەس كوگىلدىر كوي­­­لەككە مالىنىپ شىعا كەلەدى. كورەر­­مەندەردىڭ ريزاشىلىقپەن قول سوعاتىن تۇسى دا وسى ءسات! ادامنىڭ جاراتىلىسى قىزىق قوي, بىرەۋلەر ءىشىپ-جەگەنىنە, بىرەۋلەر كۇنىنىڭ وتكەنىنە ءماز. ەندى بىرەۋلەر زىمىراپ ءوتىپ جاتقان ۋاقىتپەن الىسىپ, ارمان-ماقساتتارىن جۇزەگە اسىرۋمەن الەك. ال مەنىڭ سول تۇستا ۇققانىم, كىسى دەگەنىنە جەتۋ ءۇشىن عايىپتان ءبىر عاجايىپتى كۇ­­تىپ وتىرماي, تاۋەكەلدى جەلقايىق ەتىپ, التىنايشا ءجۇزىپ كەتۋ كەرەك ەكەن. وسىلايشا, جانى ءبىر ساتكە دە بايىز تاۋىپ كورمەگەن التىنايدىڭ بالا كۇنگى ءبىر ارمانى ورىندالدى. ءوزىنىڭ ادەمى ءبىر الەمىن اشتى. كەيدە ۇزاق تۇندەر ويلانا كەلە التى­نايدىڭ وسى ونەردى تاڭداۋىنىڭ سىرىن بالالىق شاعىنىڭ تۇكپىرلەرىنەن دە ىزدەيمىن. كوپبالالى وتباسىندا تۋعان, اتاسى مەن اجەسىنىڭ قولىندا وسكەن, اتا-انانىڭ مەيىرىمىنە تولىق قانباي, جاقىندارىنىڭ قامقورلىعىن اڭساعان ول ونى ءوز ومىرىنەن دە تابا الماي, سول ولشەۋسىز ىقىلاستى ونەردەن ىزدەگەنى اقيقات. ءسويتىپ, الەمگە التىنايداي جاراتىلىسى بولەك جان بار ەكەنىن پاش ەتكىسى كەلدى. سان الۋان كويلەككە مالىنىپ, جاسىرىنىپ جاتقان سۇلۋلىعىن پاش ەتتى. ول ءسوزسىز تالانتتى ەدى! قانداي تىرلىك­­تى قولعا السا دا تۇبىنە دەيىن جەتكى­زىپ, ءمىنسىز بولىپ شىققانىن قالايتىن. ونىڭ ىسمەرلىگى مەن سۋرەت سالاتىن ونەرى بار ەكەندىگى وزىنە عانا ايان. كەيىن يلليۋزيالىق شوۋدى جاساعاندا دا ونىڭ قۇپياسىن اشىپ الماۋ ءۇشىن عاجايىپ كويلەكتەردى ءوزى تىكتى. ءاربىر تاسىنا دەيىن ءوزى قادادى. كوز مايىن تاۋىسىپ, تاڭدى تاڭعا ۇرىپ, تاڭعاجايىپ ماتالاردان ونەر جاسادى. تاماشا اۋدارمالار جاسادى. كەيىنگى جىلدارى ايتۋلى مادەني شارالاردىڭ ستسەناريلەرىن جاساپ ءجۇرىپ, ايگىلى حيت اندەردىڭ قازاقشا ءماتىنىن جاسادى. ولەڭدى وزىندە دە اقىندىق بار, ءتىل بايلىعى بار ادام عانا ناشىنە كەلتىرىپ, بۋىنىنان اۋىتقىماي اۋدارا الاتىنى اقيقات قوي. ەكى تىلگە دە جۇيرىك التىناي شۆەي­تساريادا, يتاليا مەن تۇركيادا كەلىسىمشارتپەن ايلاپ ونەر كورسەتىپ ءجۇرىپ, وسى ەلدەردىڭ ءتىلىن دە تەز مەڭگەردى. سول باياعى ەڭبەكقورلىق, سول باياعى نامىس. ەڭ بولماسا, ءوز ەلىنىڭ اتىن, قاي­دان كەلگەنىن, ءوزىنىڭ ءنومىرىن تانىس­تى­رۋدى ۇيرەنەمىن دەپ ءجۇرىپ, بىرنەشە ءتىلدى قوسا مەڭگەرىپ الدى. قىزىق, وزىمەن سىرالعى ەمەس ادامعا ول ءبىر قاراعاندا باس­قاشا دا بولىپ كورىنەتىن. ارينە, التىنايدا مىنەز بولدى. ەگەر ول مىنەزسىز بولسا بۇل بيىككە شىعا الماس ەدى. اڭ­قىلداپ-جارقىلداپ وتىرسا دا, اينالاسىنداعىلاردىڭ قاس پەن قاباعىنداعىنى اڭعارىپ, الىستان ويلاپ وتىراتىن. ايتپەسە, وتىز جاسىندا ادام مۇن­داي ونەرگە كەلە مە؟ تسيركتىڭ كەز كەل­گەن جانرى ادامداردىڭ بالالىق شا­عىن ۇر­لايتىنى اقيقات قوي. تسيرك ماي­تال­مان­دارى كۇندىز-ءتۇنى جاتتىعىپ, ماشىق­تانىپ, جاستىق شاعىن سارپ ەتپەي مە؟ وسىلايشا, التىناي باسقالاردىڭ وندا­عان جىلدار بويى جاساي المايتىنىنا تالانتىمەن, قاجىرلىلىعىمەن بىرنەشە جىلدا جەتتى. ونشاقتى جىل ىشىندە ونەر­دەگى تانىمال ادامداردىڭ بىرىنە اي­نالدى. بىرەگەي ەشكىم قايتالامايتىن ونەر جاسادى. ادام قانداي كاسىپپەن اينالىسسا دا ونىڭ شىڭىنا جەتۋ كەرەك دەپ ەسەپ­تەيتىن التىناي قىتايدا وتكەن يلليۋ­زيونيستەردىڭ حالىقارالىق فەستيۆالىندە گران-ءپريدى دە جەڭىپ الدى. الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن «سەن تۇرا تۇر, مەن اتايىندار» كەلىپ جاتقاندا ونىڭ جۇرەكسىنسە دە جەڭىلمەگەنىن كورىپ تاڭعالماۋ مۇمكىن ەمەس ەدى. باس جۇلدەنى جەڭىپ العاندا قۋانا-قۋانا sms-تەر جىبەرۋمەن بولدى. الايدا, مەن ءۇشىن سول جولى جۇمباق بولىپ قالعان جاعداي بار. ەل ونەرى ءۇشىن ەرەكشە وقيعانى جەردە قالدىرماي, ءباسپاسوز ءماسليحاتىن ۇيىمداستىرىپ, ءسۇيىنشى سۇراماقشى بولعانبىز. ول بىراق, ۇشاققا وتىرار الدىندا وتە كوڭىلسىز حابارلاسىپ: «ءوزىمىزدىڭ تاماقتى ساعىندىم. جۋرناليستەر دە, ەشكىم دە كەرەك ەمەس. دوستارعا دا بۇگىن كەلمەيدى ەكەن دەپ ايتارسىڭ», دەدى. سونىمەن بۇكىل قىتايدى تاڭدان­دىرىپ كەلگەن قىزىمىزدى ەكى-ءۇش ادام عانا قارسى الدىق. تۇندەلەتىپ كەلگەن التىناي فەستيۆال تۋرالى, قيىن بولعانى جايلى قىزىقتى اڭگى­مەلەپ وتىرسا دا, كوڭىلى ءپاس بولدى. الىپ كەلگەن جۇلدەسىن, ديپلومىن, سۋرەتتەرىن تاماشالاپ كورىپ وتىردىق. الەمدەگى ەڭ ايگىلى مونتە-كارلوداعى يلليۋزيونيستەردىڭ «ماگيا جۇل­دىزدارى» دەگەن فەستيۆالىنە شاقىرتۋ الىپتى. ال بۇل التىنايدىڭ ەكىنشى ارمانى بولاتىن. كەز كەلگەندى ەسىگىنەن سىعالاتا بەرمەيتىن اسا بەدەلدى فەستيۆالعا قاتىسۋ وسى ونەردىڭ شىڭىنا شىعۋدىڭ بەلگىسى بولاتىن. بۇل فەستيۆالعا الىپ رەسەيدىڭ وزىندە ارنايى شاقىرتۋ العان ونەرپاز ساۋساقپەن سانارلىق ەدى. بىراق, سول ءتۇنى شارشامايتىن التى­ناي شارشادىم دەپ جاتىپ قالدى. تاڭەرتەڭ ول ماعان تۇنىمەن جىلاپ شىققانداي كورىندى جانە نەگە ەكەنى, بۇل جايىندا ءتىس جارعىسى كەلمەدى. ودان كەيىن كوڭىل كۇيىن قايتا بۇزباۋ ءۇشىن قازبالاپ سۇراۋعا باتپادىم. نە­دەن كوڭىلى قالدى ەكەن دەگەن ساۋال ماعان كوپكە دەيىن تىنىشتىق بەرمەدى. ەشنار­سەسىن جاسىرمايتىن التىنايدىڭ ءبىر سىرى ىشىندە كەتتى. باس جۇلدە الىپ كەل­گەنى تۋرالى ءباسپاسوز ءماسليحاتىن كە­يىنگە ىسىرا بەردى, ەشكىمدى كورگىسى كەلمەدى. دەگەنمەن, التىنايدىڭ وسى ونەردىڭ يەسى مەن كيەسى بار ەكەندىگىنە ۋاقىت وتە كەلە كوزى جەتە باستادى. ءبىر جاعىنان التىناي وسىناۋ سوقپاققا كەزدەيسوق ءتۇستى دەپ تە ايتۋعا كەلمەس. ءوز ءومىرىن ءوزى كەيدە سارالاپ, سالماقتاپ وتىرعان كەزدەرىندە ساناسىنىڭ تۇكپىرىندە ءبىر تىلسىم وسى ونەرگە بىرتىندەپ جەتەلەپ كەلگەنىن دە تۇسىندىرمەك بولاتىن. بىردە تىعىرىققا تىرەلىپ, قينالعاندا جامبىل بابانىڭ باسىنا بارىپ قاي­تايىقشى دەگەنى. شەتەلگە دە كەتە الماي, الماتىدان ءۇي الا الماي ءارى-ءسارى بولىپ جۇرگەن كەزى. ءسويتىپ, استانادان كەلگەن دوسىمىز جاننانى الىپ, ۇزىناعاش جاققا تارتىپ كەتتىك. س ۇلىكتەي قارا كولىكتىڭ رولىندە ءوزى. سۇراستىرىپ ءجۇرىپ, جامبىل اتانىڭ باسىنا دا جەتتىك-اۋ. اللانىڭ قۇدىرەتى, جىلدىڭ قاي مەزگىلى ەكەنى ءدال ەسىمدە جوق, تۋرا اتامىز جاتقان جەرگە كەلگەندە اپپاق قار جاۋىپ كەتتى. ايتپەسە, بۇل قار جاۋاتىن مەزگىل ەمەس بولا­تىن. التىناي اسپاننان ۇلپىلدەپ ءتۇسىپ جاتقان قارلارعا قولىن توسىپ: «قۇ­دايعا شۇكىر, جولىمىز بولادى ەكەن!» دەپ قۋاندى. سول جەردە دۇعا بىلەتىن كىسىلەرگە قۇران وقىتقىزىپ, كەرى قايتۋعا جينالدىق. تاڭعالارلىعى, قار جامبىل اتا مەن نۇرعيسا تىلەنديەۆ اتامىزدىڭ اينالاسىنا عانا جاۋىپ تۇر. قاقپادان بەرى شىققاندا ءبارى ساپ تىيىلدى, قار تۇگىلى اسپاندا بۇلت تا جوق. ءسال بەرى شىققاندا الدىمىزدان ءدۇر­كىرەپ جىلقىلار كەسىپ ءوتتى. التىناي بۇعان تاعى قۋاندى. الماتىعا كەلگەندە زارىقتىرىپ كۇتكەن قۋانىشتى حابار دا كەلىپ جەتتى. قاي مەملەكەت ەكەنى ءدال ەسىمدە جوق, ءبىر ەلدىڭ پروديۋسەرلەرىمەن ءساتتى كەلىسىمشارتقا وتىرىپ, يتالياعا اتتانىپ كەتتى. قايتادان باسپانالى بولۋ ءۇشىن بالاسىن تۇمسىعىمەن تىستەلەپ, كەتە باردى. بۇل جىلدارى بىزدە ونەردىڭ كەز كەلگەن ءتۇرى ارزان ەدى. ءمۇيىزى قاراعايداي جازۋشىلار قالاماقى المايتىن, ماڭدايعا بىتكەن ونەر جۇلدىزدارى توي جاعالاۋعا ءماجبۇر بولعان كەزەڭدەر... التىناي بۇل ونەرگە تىم كەش كەل­گەنىنە وكىنەتىن دە ەدى. «ون جاسىمنان, ءتىپتى, ون سەگىز جاسىمنان كەلگەندە تاۋ توڭكەرمەسەم دە, سوعان جۋىق ىستەردى اتقارعان بولار ما ەدىم», دەپ كۇرسىنەتىن. شەتەلدەردە 30-عا جۋىقتاعان ادامدار بۇل ونەرمەن قوش ايتىسىپ جاتسا, ول جيىرما توعىز جاسىندا كەلدى. ۇلتشىلدىعى ءبىر بولەك. ەۋروپانى ارالاپ ءجۇرىپ, شىعىس پەن باتىستى شارلاعاندا ادام ءوز ۇلتىمەن عانا قادىر­لى, ءوز بولمىسىمەن عانا بولەك ەكەنىن سان رەت ۇعىپ, ولاردى ەشنارسەمەن تاڭ­عالدىرۋعا بولمايتىندىعىنا كوزى جەتكەندە قازاق بولىپ قانا ەرەكشەلەنە الاتىنىن ءبىلدى. «مەنىڭ ونەرىم – قازاقتىڭ قۇدا قور­جىنى سياقتى, اشقان سايىن ىشىنەن ءىنجۋ دە, مارجان دا, ءتۇرلى-ءتۇستى ماتا دا, ءبارى شىعادى. ال بۇل ءوز ۇلتىڭنىڭ بارىن كورسە­­تۋدىڭ تاپتىرماس جولى», دەگەندى ۇدايى ايتىپ وتىراتىن. ايتقانداي, التىناي 2010 جىلى يلليۋزيونيستەردىڭ حالىقارالىق فەستي­ۆالىندە گران-ءپريدى جەڭىپ الىپ, ەلگە كەلگەننەن كەيىن قىتاي حالقىنىڭ رۋحىمەن تانىس ورالماندار وعان حابارلاسىپ, ميللياردتان اسا حالقى بار قىتايدىڭ ءوز جەرىنە بارىپ تۇرىپ, التىن الىپ قايتقانى ءۇشىن العىستارىن ايتىپ: «ولار اناۋ-مىناۋ سيقىرعا تاڭعالا بەرمەيدى, ولاردا ونداي سيقىرشىدان كوپ نارسە جوق. وزدەرىنىڭ اشپايتىن جاڭالىقتارى دا, تاپپايتىندارى دا جوق, ءسىزدىڭ مۇنىڭىز ەرلىك بولدى», دەگەن پەيىلدەرىنە بالاشا قۋانىپ, مەرەيى ءوسىپ ءجۇردى. اينالىپ كەلگەندە, التىناي جانى قالاعان جولدى تاپتى. قانداي قيىندىق كورسە دە ول ءۇشىن ەشكىمدى كىنالاعان جوق. ەشكىمگە مىندەت ارتپادى, كىسىگە الاقان جايمادى. كەرىسىنشە, كەيىن كوپ ادامعا كومەكتەسىپ جۇرەتىن. جاقسى كورەتىن ادامىنا ۇيىندەگىسىنىڭ جارتىسىن كوتەرتىپ جىبەرەتىن جومارتتىعى بار ەدى. ءومىرى دە, ونەرى دە, مىنەزى دە وتە كۇردەلى ەدى... ايناش ەسالي, «ەگەمەن قازاقستان». الماتى.