بۇل يگى ءىس-شارانى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا Egemen Qazaqstan جانە «كازاحستانسكايا پراۆدا» گازەتتەرى قىزمەتكەرلەرىنەن قۇرالعان دەلەگاتسيا قاراعاندى وبلىسىنداعى ۇلىتاۋ-جەزقازعان ءوڭىرى مەن جاڭاارقا اۋدانىنىڭ تاريحي جەرلەرىن ارالاپ, ءتۇرلى ءىس-شارالار ۇيىمداستىرىپ, ەكى مىڭ شاقىرىم شاماسىنداعى جولدى ەڭسەردى.
اقسەلەۋ بيىگىنەن باستالدى
كەنشىلەر استاناسىنان ەكى كولىكپەن شىققان ەكسپەديتسيا مۇشەلەرى تۇسكە تامان جاڭاارقا اۋدانىنا ات-كولىگى امان جەتتى. قۇرامىنا Egemen Qazaqstan جانە «كازاحستانسكايا پراۆدا» گازەتتەرىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ەنگەن دەلەگاتسيانى «ەگەمەن قازاقستان» رگ» اق باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەربولات قامەن باستاپ باردى. ەكسپەديتسيا قۇرامىندا Egemen Qazaqstan گازەتى باس رەداكتورىنىڭ ورىنباسارى تالعات باتىرحان, باسىلىمنىڭ ءبولىم مەڭگەرۋشىسى ميراس اسان, جانبولات كەنجەعۇل, «كازاحستانسكايا پراۆدا» گازەتى سايتىنىڭ رەداكتورى ەۆگەني فەدوروۆ, «كازاحستانسكايا پراۆدا» گازەتىنىڭ ءتىلشىسى زارينا موسكاۋ, قاراعاندىلىق ارداگەر جۋرناليست, ەتنوگراف-جازۋشى تورەحان مايباس, Saryarqa اqparat جشس ديرەكتورى قامبار احمەت, قاراعاندى وبلىستىق ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ ءبولىم باسشىسى نۇرجان ىلياشەۆ بولدى. سونىمەن بىرگە, ەكسپەديتسياعا جەرگىلىكتى Saryarqa تەلەارناسىنىڭ ءتىلشىسى ماقسات بەيسەناەۆ پەن وپەراتور ولجاس عابباسوۆ اقپاراتتىق قولداۋ كورسەتتى.
جاڭاارقا اۋدانىنىڭ ورتالىعىنا جەتكەندە, «اتامەكەن» ەكسپەديتسياسىن اۋدان اكىمىنىڭ ورىنباسارى قانات قوجىقاەۆ, ىشكى ساياسات ءبولىمىنىڭ باسشىسى جالعاسبەك سايلاۋبەكوۆ, اۋداندىق «جاڭاارقا» گازەتىنىڭ رەداكتورى سالتانات ەرالينا قارسى الدى. جاڭاارقا كەنتىندە, اتاپ ايتقاندا, «س.سەيفۋللين اتىنداعى ورتالىقتاندىرىلعان كىتاپحانالار جۇيەسى» مەكەمەسىندە ەكسپەديتسيا مۇشەسى, ەتنوگراف-جازۋشى تورەحان مايباستىڭ «قۇرمالدىق» دەپ اتالعان كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەرى ۇيىمداستىرىلدى.
الاشتىڭ اياۋلى تۇلعاسى اقسەلەۋ سەيدىمبەكتىڭ دۇنيە تانىمى تۋراسىندا سىر شەرتەتىن بۇل تۋىندىنىڭ قۇندىلىعى جونىندە جىلى پىكىرلەر ايتىلدى. سونىمەن قاتار تۇساۋكەسەر راسىمىندە جەرگىلىكتى ونەرپازدار اقسەلەۋ اندەرى شىرقالعان شاعىن كونتسەرت قويىپ, جولسوقتى بولىپ كەلگەن ەكسپەديتسيا مۇشەلەرىن ونەردىڭ رۋحىمەن سەرگىتتى. كىتاپ اۆتورى مۋزەي قورىنا جانە ەكسپەديتسيا مۇشەلەرىنە ءوزىنىڭ قۇندى ەڭبەگىن سىيعا تارتىپ, كورسەتىلگەن سىي-قۇرمەتكە العىسىن ءبىلدىردى.
كىتاپحاناداعى كەلەلى ءىس-شارادان كەيىن «اتامەكەن» ەكسپەديتسياسى اقسەلەۋ سەيدىمبەكتىڭ ماڭگىلىك تىنىس تاپقان مەكەنىنە كەلىپ, وقىلعان قۇراننىڭ, باعىشتالعان دۇعانىڭ ىشىندە بولىپ, تاۋ تۇلعانىڭ رۋحىنا تاعزىم ەتتى. ۇلت رۋحانياتىنىڭ دامۋىنا ولشەۋسىز ۇلەس قوسقان قايراتكەر تۇلعا 2009 جىلدىڭ 16 قىركۇيەگىندە دۇنيەدەن وزعان بولاتىن. ءوزىنىڭ اماناتى بويىنشا ونىڭ سۇيەگى قازىر جۇرت «اقسەلەۋ بيىگى» دەپ اتاپ كەتكەن توبە باسىنا قويىلعان. مارقۇمنىڭ قۇلپىتاسىنا «كوكتەگى كۇنگە, جەردەگى ەلگە مەيىرىم قانبادى», دەگەن ءمانىنىڭ استارى تىم تەرەڭدە جاتقان ءوز ءسوزى جازىلعان.
ايتا كەتۋ كەرەك, اقسەلەۋ سەيدىمبەك 1976-1983 جىلدار ارالىعىندا «سوتسياليستىك قازاقستان» (قازىرگى Egemen Qazaqstan گازەتى) گازەتىندە ادەبيەت جانە ونەر ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى بولىپ قىزمەت ەتكەن. مىنە, «ەگەمەن» ۇيىمداستىرعان ەكسپەديتسيانىڭ اقسەلەۋ بيىگىنەن باستاۋ العانىندا وسىنداي سيمۆوليكالىق ءمان جاتقان ەدى.
جەزقازعان جەرىندەگى جىلى جۇزدەسۋلەر
اقسەلەۋ بيىگىنەن اتتانعان «اتامەكەن» ەكسپەديتسياسى 325 شاقىرىمدى ارتقا تاستاپ, جەزقازعان قالاسىنىڭ شەتىنە ءىڭىر تۇسكەن مەزگىلدە ات تۇمسىعىن ىلىكتىردى. بۇل جەردە دەلەگاتسيا مۇشەلەرىن قالالىق ىشكى ساياسات ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى مەرەكە مىرزابەكوۆا مەن ساتباەۆ قالالىق ىشكى ساياسات ءبولىمىنىڭ قىزمەتكەرى دارحان مۇقان باستاعان توپ قارسى الدى.
ەرتەسىنە «اتامەكەن» ەكسپەديتسياسىن جەزقازعان قالاسىنىڭ اكىمى قايرات ءابساتتاروۆ قابىلداپ, ءباسپاسوز وكىلدەرىن ءوڭىردىڭ قازىرگى تىنىس-تىرشىلىگىمەن تانىستىردى.
جالپى العاندا قالانىڭ ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەرى قالىپتى دەڭگەيدە ەكەن. سوڭعى ءۇش جىلدا ونىڭ قارقىنى 1,7 ەسە ارتقان. قالاداعى نەگىزگى ءوندىرىس كوزى – «قازاقمىس» كورپوراتسياسىنىڭ كاسىپورىندارى. ولاردىڭ ونىمدەرى قالا ەكونوميكاسىنىڭ 96%-ىن قۇرايدى. اكىمنىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى باستى ماقساتتىڭ ءبىرى – شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتىپ, سول ارقىلى مونو قالا قاتارىنان شىعۋ.
جەزقازعاننىڭ رۋحاني ءورىسى كەڭ, وزىندىك كەلبەتى بار شاھار ەكەنى راس. قالادا مۋزىكالىق-دراما تەاتر, ۋنيۆەرسيتەت, 2 مۋزەي, فيلارمونيا, 20 مەكتەپ, 8 كوللەدج جۇمىس ىستەيدى. جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى رەسپۋبليكالىق كورسەتكىشتەن اسپايدى, ورتاشا جالاقى كولەمى بويىنشا رەسپۋبليكا بويىنشا 3-4 ورىندى يەلەنەدى.
جەزقازعاننىڭ اكىمى اڭگىمە بارىسىندا تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىق تويى قۇرمەتىنە «جەزقازعاننىڭ 70 جىلدىعىنا 70 يگى ءىس» جوباسىن جۇزەگە اسىرۋدى باستاپ كەتكەندەرىن ءمالىم ەتتى.
«جوباعا كىرگەن 70 يگى ءىس قالادا جايلى جاعداي جاساۋعا جانە ونىڭ ساۋلەتتىك كەلبەتىن جاقسارتۋعا, حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ارتتىرۋعا, جەزقازعاندى ينۆەستيتسيالىق جانە باسقا دا جوبالاردى ىسكە اسىرۋ تۇرعىسىنان تارتىمدى, ەڭ جايلى قالا رەتىندە تانىمال ەتۋگە, ادامي كاپيتالدى ءتيىمدى پايدالانۋعا باعىتتالعان», دەيدى قايرات ءابساتتاروۆ.
كەزدەسۋ بارىسىندا قالاداعى اۋىز سۋ جانە ەكولوگيالىق احۋالدىڭ كۇردەلى ماسەلەلەرى, ونى شەشۋدىڭ جولدارى دا ءسوز بولدى.
بۇدان كەيىن ەكسپەديتسيا مۇشەلەرى جەزقازعان تاريحي-ارحەولوگيالىق مۋزەيىندە بولىپ, ەجەلگى زامان سىرىن شەرتكەن ەكسپوناتتارمەن تانىستى. اتالعان مۇراجاي قورىندا 50 مىڭعا تارتا جادىگەر ساقتالعان.
مەكەمەنىڭ سوڭعى جىلدار ىشىندە قول جەتكىزگەن تابىس تا از ەمەس. مىسالى, كەدەندىك وداق پەن تمد مۇشەلەرى – رەسەي, ۋكراينا, قازاقستان, بەلارۋس جانە ازەربايجان رەسپۋبليكالارىن قامتىعان جالپىمەملەكەتتىك ۇلتتىق رەيتينگ-باعدارلاماسى بويىنشا التىن مەدالمەن جانە «سالا كوشباسشىسى-2014» ۇلتتىق سەرتيفيكاتىمەن ماراپاتتالعان. 2015 جىلى جەزقازعان تاريحي-ارحەولوگيالىق مۋزەيىنە قازاقستان يكوم يۋنەسكو-عا قاراستى حالىقارالىق مۋزەيلەر كەڭەسىنىڭ شەشىمىمەن «جىل مۋزەيى» ديپلومى تابىستالعان.
«اتامەكەن» ەكسپەديتسياسىنىڭ مۇشەلەرىنە جەزقازعان جەرىنىڭ جىلىلىعىن سەزدىرگەن جاننىڭ ءبىرى – «ەگەمەننىڭ» ەلدەگى جاناشىرى, بەلگىلى مەتسەنات بەكزات التىنبەكوۆ بولدى. الىس جولدان كەلگەن دەلەگاتسيانىڭ تىنىعىپ الۋىنا بارلىق جاعدايدى جاساعان ازاماتقا دەگەن العىس مول, ارينە.
«جوشى حانعا» جول كەرەك
جەزقازعان قالاسىنان جوشى حان كەسەنەسى ورىن تەپكەن جەرگە دەيىنگى قاشىقتىق 50 شاقىرىمداي بولادى. «اتامەكەن» ەكسپەديتسياسىنىڭ مۇشەلەرى قارا جولدىڭ شاڭىن شىعارىپ مەجەلى جەرگە جەتكەندە, قۇلادۇزدە بوي كوتەرگەن ساۋلەتتى عيماراتتى كورىپ تاڭعالعانى راس ەدى. قىسقا ۋاقىتتا قابىرعاسى قالانعان بۇل كەشەننىڭ قۇرىلىسىن قازىردىڭ وزىندە اياقتالعان دەپ سەنىممەن ايتا بەرۋگە بولادى. ونىڭ اشىلۋى بيىلعى قازان ايىنا جوسپارلانعان كورىنەدى.
كەشەننىڭ اۋماعى وتە اۋقىمدى: ول 2,5 مىڭ شارشى مەتردى قۇرايدى. ونىڭ ىشىندە, 1,8 مىڭ شارشى مەتر اۋماقتا كورمە زالى, اسحانا, 20 ورىندىق قوناق ءۇي مەن نامازحانا سياقتى بولىمدەر ورنالاسقان. ۇلكەن ءدالىزدىڭ كىرەبەرىسىنە مونيتور قويىلعان, ونىڭ كومەگىمەن كەسەنەگە كەلۋشىلەر كەشەننىڭ ىشكى مازمۇنىمەن جانە جوشى حان كەسەنەسىنىڭ تاريحىمەن قازاق, اعىلشىن جانە ورىس تىلدەرىندە تانىسا الادى.
مادەني-تاريحي كەشەننىڭ اۋلاسىندا جوشى حان ەسكەرتكىشى ورىن تەپكەن. بيىكتىگى بەس مەتر بولاتىن بۇل ءمۇسىندى قازاقستان سۋرەتشىلەر وداعىنىڭ مۇشەسى عازيز ەشكەنوۆ سومداپتى. ەسكەرتكىش جانىنا حان شاتىرى ورىن تەۋىپتى. ونىڭ ءىشى كىلەمدەرمەن جانە اشەكەيلەرمەن كومكەرىلگەن, سونىمەن قاتار سۋرەتكە تۇسۋشىلەرگە ارنالىپ سيمۆوليكالىق تاق ورناتىلعان ەكەن. بۇدان بولەك, كەشەن اۋماعىندا «اقساق قۇلان» مەن پار ات جەگىلگەن كۇيمە سىندى ساۋلەت نىساندارى تۇر, تۋلار, تۋتۇعىرلار قويىلعان.
كەشەن عيماراتىنىڭ تەحنيكالىق جاقتارىنا تولىققاندى كوڭىل بولىنگەن. اتاپ ايتساق, ەكسپوزيتسيالار مەن دەمونستراتسيالارعا ارنالعان زالدار, نامازحانا, تاماق ىشەتىن ورىن بۋفەت-شايحانا, قىزمەتكەرلەردىڭ تۇرۋىنا ارنالعان بولمەلەر, دەمالۋعا ارنالعان گالەرەيالار, كەشەنگە كەلۋشى ساياحاتشى قاۋىم مەن قوناقتارعا ارنالعان دەمالىس بولمەلەرى بار.
«جوشى حان» مادەني-تاريحي كەشەءنىنىڭ ءبولىم جەتەكشىسى باقىتجان كوپباەۆتىڭ ايتۋىنشا, جاڭا نىسان جەزقازعانداعى حالىقتار دوستىعى مەن مادەنيەت ءۇيى مەكەمەسىنىڭ قاراۋىنا بەرىلگەن ەكەن.
ەسكە سالا كەتەر بولساق, «جوشى حان» تاريحي-مادەني كەشەنىنىڭ قۇرىلىسى مەملەكەت باسشىسىنىڭ «سىندارلى قوعامدىق ديالوگ – قازاقستاننىڭ تۇراقتىلىعى مەن وركەندەۋىنىڭ نەگىزى» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا ايتىلعان مىندەتتەردى جۇزەگە اسىرۋ بويىنشا قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2019 جىلدىڭ 31 جەلتوقسانىنداعى №1059 قاۋلىسىمەن بەكىتىلگەن « ۇلىق ۇلىس» – التىن وردانىڭ 750 جىلدىعىن دايىنداۋ جانە مەرەكەلەۋ جونىندەگى ءىس-شارالار» جوسپارىنا ەنگەن بولاتىن.
جەزقازعان قالاسىنىڭ اكىمى جاڭا كەشەننىڭ نەگىزگى ماقساتى حالقىمىزدىڭ قالىپتاسۋ تاريحىنىڭ ماڭىزدى كەزەڭدەرىنىڭ بىرىنە ەلدىڭ قىزىعۋشىلىعىن وياتىپ, تۋريستەردى تارتۋ ەكەندىگىن ايتادى.
«جوبا جۇزەگە اسقاندا جۇرت جەزقازعان قالاسىنىڭ عانا ەمەس, ۇلىتاۋ اۋدانىنىڭ دا تاريحي نىساندارىن ارالاۋعا مۇمكىندىك الادى. سونىمەن قاتار بۇل نىسان جەزقازعان ءوڭىرى مەن ەلىمىزدىڭ باعا جەتپەس مادەني مۇراسىن ناسيحاتتاۋعا دا يگى ىقپالىن تيگىزەدى دەگەن سەنىمدەمىز», دەيدى ق.ءابساتتاروۆ.
ايتا كەتەتىن ءبىر جايت, ەكسپەديتسيا مۇشەلەرىنىڭ جوشى حان كەسەنەسىنە ايالداعان كەزدە مۇنداعى كونەنىڭ ەسكەرتكىشىن تاماشالاپ جۇرگەن بىرقىدىرۋ كوزىمدى شالدى. بۇل كورىنىس جاڭا كەشەن پايدالانۋعا بەرىلگەندە, كەسەنەگە كەلەتىن ساياحاتشى قاۋىم سانىنىڭ ءتىپتى دە ارتا تۇسەتىنىنە كوڭىلدى سەندىرەدى. تەك, ءبىر عانا اتتەگەن-اي بار: ول – جول ماسەلەسى. وسى جاعى ويداعىداي شەشىم تاپسا, جوشى حان مەن الاشا حان كەسەنەلەرىنە تۋريستەردىڭ تولاسسىز اعىلاتىن ءتۇرى بار ەكەن.
ۇلىتاۋ ۇلىقتالسىن دەسەك...
ەكسپەديتسيا مۇشەلەرى جوشى حان كەسەنەسىنەن كەيىن 25 شاقىرىم جەردەگى الاشا حان مازارىنا سوققان سوڭ, ۇلىتاۋ اۋدانىنىڭ ورتالىعىنا جول تارتتى. ۇلت ۇياسى قاقپاسىنىڭ الدىنان كۇتىپ العان اۋدان اكىمى سوۆەتبەك مەدەباەۆ جۋرناليستەر توبىن ۇلىتاۋ ۇلتتىق تاريحي-مادەني جانە تابيعي قورىق-مۇراجايىنا باستادى.
قابىرعاسى 1990 جىلى قالانعان ۇلىتاۋ ۇلتتىق تاريحي-مادەني جانە تابيعي قورىق-مۇراجايىنىڭ جالپى اۋدانى 147,246 مىڭ گەكتار. ال مۋزەيدىڭ وزىندە ەكى كورمە زالىنان باسقا ۋاقىتشا كورمەلەر, ساقتاۋ قويمالارى, كىتاپحانا, ينتەرنەت-كافە جانە اقپاراتتىق-تۋريستىك دۇڭگىرشەك ءۇشىن ءۇي-جاي قاراستىرىلعان. مۇراجاي قورىندا مىڭداعان جىلدار بويى ەۋرازيا دالاسىندا ءومىر سۇرگەن مادەني قاۋىمداستىقتاردىڭ دامۋىن كورسەتەتىن ەرەكشە جادىگەرلەر بار. ولاردىڭ جالپى سانى 4 902 ەكەن.
جالپى, ۇلىتاۋ اۋدانىنىڭ اۋماعىندا كونەدەن قالعان, رەسمي تىركەلگەن 337 ەسكەرتكىش بار. ونىڭ 282-ءسى ۇلىتاۋ قورىق-مۋزەيى قورىنىڭ تاريحي-مادەني كارتاسىنا ەنگىزىلگەن. قورىق-مۇراجايدىڭ اۋماعىندا الاشا حان, جوشى حان, تەرەكتى اۋليە سياقتى ايگىلى ەسكەرتكىشتەر, بايقوڭىر, باسقامىر تاستارىنداعى سۋرەتتەر جانە باسقا دا ءتۇرلى تاريحي جادىگەرلەر بار. ۇلىتاۋ قورىعى ءوزىنىڭ ەرەكشە فلوراسى مەن فاۋناسىمەن تانىمال ەكەندىگىن ايتا كەتۋ كەرەك. مۇندا انىقتالعان وسىمدىكتىڭ 617 ءتۇرى بار ەكەن, ونىڭ 90-ى ەمدىك شوپتەر كورىنەدى.
مۋزەي ەكسپوناتتارىمەن تانىسقان ەكسپەديتسيا مۇشەلەرى كەنتتەگى جاڭادان بوي كوتەرگەن «ساپار ورتالىعى» عيماراتىندا دا بولدى. قۇرىلىسى 2018 جىلى باستالعان بۇل نىسان بيىل كەلۋشىلەرگە ايقارا ەسىك اشپاقشى. مۇندا تۋريستەرگە قاجەتتى بارلىق جاعداي قاراستىرىلعان: ءدامحانا, كادەسىي دۇكەندەرى, ءماجىلىس زالى جۇمىس ىستەيتىن بولادى. ۇلىتاۋ اۋدانىنىڭ اكىمى «ساپار ورتالىعى» زاماناۋي قۇرال-جابدىقتارمەن قامتاماسىز ەتىلىپ, ساياحاتشىلارعا جوعارى دەڭگەيدە قىزمەت كورسەتۋگە, مادەني-اعارتۋ, عىلىمي زەرتتەۋ جۇمىستارىن جانداندىرۋعا سۇبەلى ۇلەس قوسادى دەگەندى ايتادى.
ۇلى قورعاندار, قورىمدار, بەعازى-ءداندىباي مادەنيەتىنىڭ كەسەنەلەرى, تاستاعى تاڭبالار, پەتروگليفتەر, شاحتالار, مەتالل قورىتۋ پەشتەرى جانە باسقا دا كونە ەسكەرتكىشتەرىمەن ايگىلى ۇلىتاۋ – جەر اۋماعى بويىنشا ەلىمىزدەگى ەڭ ءىرى اۋدان. التى وبلىسپەن شەكارا تۇيىستىرگەن ونىڭ تەرريتورياسى 122,9 مىڭ شارشى شاقىرىمدى قۇرايدى.
اتتەڭ, ۋاقىتتىڭ تىعىزدىعىنا بايلانىستى, التىن وردانىڭ حانى توقتامىس, ۇلى قولباسشى, ەل قامىن جەگەن ەدىگە جەرلەنگەن تاريحي ورىنداردى, التىنشوقى تاۋىنداعى اقساق تەمىر جازبا قالدىرعان تاس تاقتانى كورۋدىڭ ءساتى تۇسپەدى. ۋاقىت بولعان كۇننىڭ وزىندە, ۇلت ۇياسى – ۇلىتاۋدا بەل سۋىتار قوناق ءۇيدىڭ, جۇرەك جالعار اسحانانىڭ جوقتىعى قوناقتى قوندىرماس تا ەدى. قالاي بولعاندا دا, كۇنى ەرتەڭ تۋريستەر قاپتاپ كەلىپ جاتسا, ۇلىتاۋ ۇياتقا قالماسىن دەسەك, مەيمانحانا مەن ءدامحانا جانە ساپالى جول مىندەتتى تۇردە سالىنۋى كەرەك-اق.
كۇن ۇياسىنا قۇلاعان مەزگىلدە «اتامەكەن» ەكسپەديتسياسى بيىلعى جاز دالا ورتىنەن كوز اشپاعان ۇلىتاۋ اۋدانىنا تىلەۋلەستىك ءبىلدىرىپ, ەكى قولىن بۇلعاپ قيماي قوشتاسقان جاڭا اكىمىنىڭ قىزمەتىنە ساتتىلىك تىلەپ, اتقا قوندى.
«ەگەمەن قازاقستان» اكتسيونەرلىك قوعامى ۇيىمداستىرعان بۇل جوبا ءوزىنىڭ ماقساتىنا جەتتى دەپ سەنىممەن ايتۋعا بولادى: جوسپارلانعان ءىس-شارالار تۇگەلدەي جۇزەگە اسىپ, ەل تاريحىن تانۋعا, اتامەكەندى ارداقتاۋعا, ءتۋريزمدى ناسيحاتتاۋعا باعىتتالعان ميسسيا ءوز مەجەسىن باعىندىرعان ەدى.
ءسوز سوڭىندا استىن سىزا ايتپاعىمىز, وسى ساپاردىڭ بارىسى تاريحقا تۇنعان ولكەمىزگە تۋريستەر لەك-لەگىمەن كەلۋى ءۇشىن تاقتايداي تەگىس جول كەرەك ەكەنىنە كوزدى تاعى ءبىر مارتە جەتكىزدى. سونىمەن بىرگە, ساياحاتشىلارعا ساپالى قىزمەت كورسەتەتىن قوناق ۇيلەر سانى دا ارتا تۇسسە دەگەن تىلەك بار. وسى ەكى ماسەلە شەشىمىن تاپسا – جەزقازعان- ۇلىتاۋ ءوڭىرى تۋريزم يندۋسترياسىنىڭ شاراپاتىن مولىنان كورەدى دەپ سەنىممەن ايتۋعا بولۋشى ەدى.
قاراعاندى وبلىسى
