«بارلىق نەگىزگى سالالاردا ءوسىم بايقالادى. قازىرگى ەپيدەميالىق احۋالعا قاراماي ناتيجەنى جاقسارتا ءتۇسىپ, دامۋدى ءارى قاراي جالعاستىرۋ قاجەت. ول ءۇشىن بارلىق جاعداي جاسالىندى. نەگىزگى باعىتتار بويىنشا پەرسپەكتيۆا بار. ءبىزدىڭ ماقساتىمىز – ەكونوميكانى وركەندەتۋ جانە حالىقتىڭ تۇرمىس جاعدايىن جاقسارتۋ. وتكەن جىلدىڭ سوڭىندا جانە بيىلدىڭ باسىندا جاريالانعان جوسپارلارىمىز تولىق ورىندالۋدا», دەدى اكىم.
وسى جىلدىڭ العاشقى جارتىسىندا سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا جاڭادان 7 833 تۇراقتى جۇمىس ورنى اشىلعان. جىلدىڭ اياعىنا دەيىن تاعى دا ءتورت مىڭنان ارتىق جۇمىس ورنىن اشۋ جوسپارلانعان. ال جۇمىسقا ورنالاستىرىلعانداردىڭ بارلىق سانى – 18 400.
وبلىستىق ەكونوميكا باسقارماسىنىڭ باسشىسى ز.مولداعاپانوۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, جاڭادان اشىلعان جۇمىس ورىندارىنىڭ 40 پايىزى اۋىل شارۋاشىلىعى قۇرىلىمدارىنا تيەسىلى. ال 25%-ى – جەكە كاسىپتىڭ ۇلەسىندە.
ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ 2017-2021جىلدارعا ارنالعان «ەڭبەك» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى شەڭبەرىندە جۇرگىزىلگەن شارالار 12,1 مىڭ ادامدى قامتىعان. وسىنىڭ ناتيجەسىندە, 2021 جىلدىڭ العاشقى جارتىجىلدىعىندا اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىنىڭ ءوسىمى 1,2 پايىز نەمەسە 89 ملرد تەڭگە بولدى. جالپى, ءونىمنىڭ ءوسىمى وبلىستىڭ بارلىق اۋدانىندا بايقالادى. تەك اسا ءىرى بىرنەشە قۇس فابريكاسى بار قىزىلجار اۋدانىندا عانا جالپى ءونىم بىلتىردىڭ سايكەس مەرزىمىنە قاراعاندا 15,9% ازايعان. بۇل جۇمىرتقا ءوندىرۋدىڭ 60,3%-عا قۇلدىراپ كەتكەندىگىمەن تۇسىندىرىلەدى. وتكەن جىلى وبلىستا قۇس تۇماۋىنان جۇزدەگەن مىڭ باس قۇس قىرىلعانى بەلگىلى. سونىڭ كەسىرى جالپى ءونىمنىڭ تومەندەۋىنە سوقتىرىپ وتىر.
العاشقى جارتىجىلدىقتا ەت ءوندىرۋ 3,4%-عا, ەت 7%-عا ارتقان. وبلىستا مال تۇياعى دا ارتۋدا, سونىڭ ىشىندە قارا مال 3,5%-عا, قوي-ەشكى 3,3%-عا, جىلقى 2%-عا كوبەيىپ, 180 مىڭعا جەتكەن.
ەندى وبلىستاعى ونەركاسىپ الىپتارىنىڭ جۇمىسىنا توقتالا كەتەتىن بولساق, «زيكستو» اق جارتى جىلدا 11,9 ملرد تەڭگەنىڭ ءونىمىن شىعارىپ, 71,4% وسىمگە قول جەتكىزگەن. ولار «كەدەنترانسسەرۆيس» اق لوگيستيكالىق تەرمينالىنا, «PTC Holding» جشس-نا (نۇر-سۇلتان ق.), «RWS Wheelset» جشس-نا (ەكىباستۇز ق.) 380 ۆاگون جوندەپ جانە جاڭادان قۇراستىرىپ اتتاندىردى.
ال «كيروۆ اتىنداعى زاۋىت» اق ءونىمىنىڭ ءوسىمى 173,8%-عا جەتكەن. ولار وسى ۋاقىت ارالىعىندا 338,5 ملن تەڭگەنىڭ ەنەرگەتيكالىق بۇيىمدارىن, كوتەرگىش-كولىك تەحنيكالارىن شىعاردى. سونىمەن قاتار مۇناي-گاز سالاسىنا قاجەتتى بۇيىمدار شىعاراتىن «پويسك» جشس, «پەتروماشزاۆود» جشس قارقىندى جۇمىس ىستەۋدە. الدىڭعىسىنداعى ءوسىم 23,6% بولسا, كەيىنگىسى 5,3% وسىمگە قول جەتكىزگەن. بۇلار رەسەيدىڭ تۇمەن, يجەۆسك, چەليابى, ەكاتەرينبۋرگ, سانكت-پەتەربۋرگ جانە ماسكەۋ قالالارىنىڭ كاسىپورىندارىنا 1,5 ملرد تەڭگەنىڭ ءونىمىن ساتقان.
وبلىستا قۇرىلىس ماتەريالدارىن شىعارۋ دا قالىپتى قادامعا تۇسكەن. ماسەلەن, «ەدينستۆو» جشس ءوسىمىن 59% ارتتىرىپ, 651,5 ملن تەڭگەنىڭ ءونىمىن شىعارسا, «زاۆود سترويتەلنىح ماتەريالوۆ» اق ءوسىمدى 2,1 ەسە ارتتىرىپ, بۇگىنگى تاڭدا 750 ملن تەڭگەنىڭ ءونىمىن شىعارۋعا قول جەتكىزگەن.
ونەركاسىپتىڭ باسقا بارلىق سالالارىندا ءوسىم بولعانىمەن تاۋ-كەن سالاسى بويىنشا ءوسىم جوق. سونىڭ ىشىندە قيىرشىق تاس ءوندىرۋ 25,3%-عا, تەمىر رۋدالارى 6,6%-عا ازايعان. سولتۇستىكتەگى قۇرىلىس تا قارقىندى جۇرگىزىلۋدە. وتكەن جىلعىمەن سالىستىرعاندا بۇل بيىل 4,9% نەمەسە 34,7 ملرد تەڭگەگە ارتقان. ءوسىمنىڭ قوماقتى بولىگى كۇردەلى جوندەۋلەردىڭ ەسەبىنەن بولىپ وتىر. بۇل سالا بويىنشا شال اقىن اۋدانىنىڭ ءوسىمى – الدىڭعى قاتاردا. ال ارتتا قالعاندار قاتارىندا ايىرتاۋ اۋدانى بار. مۇنىڭ سەبەبى بىلتىردىڭ سايكەس مەرزىمىندە مۇندا اۆتوجولدارعا كۇردەلى جوندەۋلەر بولعان ەدى, ال بيىل ونداي قاراجاتتى كوپ شىعىندايتىن جوندەۋ جۇمىستارى بولماعاندىقتان قۇرىلىس قارقىنى دا تومەن كورسەتىلىپ تۇر.
جارتىجىلدىقتا 83,2 مىڭ شارشى مەتر تۇرعىن ۇيلەر پايدالانۋعا بەرىلگەن. بۇل بىلتىرعى مەجەدەن 6,8 پايىزعا ارتىق. وبلىس ەكونوميكاسىنا بيىل قۇيىلعان ينۆەستيتسيا كولەمى دە بىلتىرعى سايكەس مەرزىمگە قاراعاندا 23,4% ارتىق بولىپ, 139 ملرد تەڭگەگە جەتتى. ينۆەستيتسيانىڭ 56,1%-ى كاسىپورىنداردىڭ ءوز قاراجاتى ەسەبىنەن قۇيىلعان, ال مەملەكەتتىك بيۋدجەتتەن بەرىلگەنى – بارلىق كولەمنىڭ 13,8%-ى. ەكونوميكا سالالارى اراسىندا ەڭ كوپ ينۆەستيتسيا اۋىل شارۋاشىلىعى مەن ورمان جانە بالىق شارۋاشىلىعىنا قۇيىلعان.
سىرتقى ساۋدادا وبلىس بيىل جاقسى ناتيجەلەرگە قول جەتكىزىپ وتىر. وتكەن جىلدىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا بۇل بيىل 1,7 ەسە ارتىپ, 478,8 ملن دوللارعا جەتكەن. سونىڭ ىشىندە ەكسپورت 3,2 ەسە ارتىپ, 274,8 ملن دوللاردى قۇراعان. ەكسپورتتىڭ ءوسىمى نەگىزىنەن مال جانە وسىمدىك مايىن, مەتالل مەن ونىڭ ونىمدەرىن ساتۋدان ارتىپ وتىر. ال يمپورتتىڭ ءوسىمى نەگىزىنەن حيميا ونەركاسىبىنىڭ ونىمدەرىن ساتىپ الۋدان ارتۋدا.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى
