ايماقتار • 21 شىلدە، 2021

قاعاز جۇزىندە كوپ، ءىس جۇزىندە جوق

45 رەت كورسەتىلدى

جايىلىمدىق جەردىڭ ازدىعى جامبىل وبلىسىندا كۇردەلى ماسەلەگە اينالىپ وتىر.

شىندىعىنا كەلگەندە، قاعاز جۇزىندە كوپ جەر ءىس جۇزىندە جوق بولىپ تۇر. كەزىندە وڭىردەگى جەرلەردىڭ كوپشىلىگى جەكەمەنشىكتىڭ قولىنا ءوتىپ كەتكەن. سودان دا قازىرگى كەزدە اۋىل تۇرعىندارى نە مال جايا الماي، نە ءشوپ شابا الماي، اۋرەگە ءتۇسىپ كەلەدى.

وڭىردەگى جايىلىمدىق جەر­لەردەن بولەك، شابىندىق جەر­لەردىڭ دە ماسەلەسى وسى. جام­بىل ءوڭىرى نەگىزىنەن اگرار­لىق اي­ماق بولعاندىقتان، مۇن­داعى حا­لىق­­تىڭ دەنى مال اسى­راپ كۇ­نەل­­­تەدى. ال اۋىل شارۋا­شى­لى­­­عى ماقساتىنداعى ەتەكتەي جەر­­­لەر­­دىڭ كوبى پايدالانىلماي جا­تىر. يەلەرىنىڭ نە وزىنە، نە وزگە­گە جوق جەرلەرىنىڭ بۇگىنگى جاعدايى وسى.

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ يگەرىلمەي جات­قان جايىلىمدىق جەرلەردى اۋىل تۇرعىندارىنا قايتارىپ بەرۋدى تاپسىرعان بولاتىن. شىنىندا دا، بۇگىندە ەسىگىنىڭ الدىنداعى مالىنا عانا سەنىپ وتىر­عان اۋىلدىقتار ءۇشىن جەر تاپ­شىلىعى تۇيتكىلدى ماسە­لەنىڭ بىرى­نە اينالعان. بيىل ءشوپ­تىڭ از­دىعى بولسا مىناۋ. جەرى بار­لار مەن ۇلەسكەرلەر عانا سول جەر­گە مالىن جايا­دى، ءشو­بىن ورا­دى. ال بۇرىن ۇشسا، قۇس­­تىڭ قا­نا­تى تالاتىن كەڭ دالا­دان قازىر قا­را­پايىم شارۋاعا ۇلت­ا­­راق­تاي جەر بۇيىرماي تۇر. ب­ىراق پرە­زي­دەنتتىڭ بۇل باستاما­سى، اسى­رەسە، قا­راپايىم جۇرت ءۇشىن جاقسى جا­ڭالىق بولدى. جەر­گى­لىكتى حا­لىق تا الداعى كۇند­ەر­دىڭ جاقسى بولاتىنىنا سەنىپ كۇنەلتۋدە.

پرەزيدەنت تاپسىرماسىنان كەيىن وڭىردە سەڭ قوزعالعانداي بولىپ، ايماق­تا پايدالانۋسىز جاتقان اۋىل شارۋا­شىلىعى جەرلەرىن مەملەكەت قورىنا قايتارۋ بويىنشا جۇمىس توپ­تارى قۇ­رىلدى. ەندى جىل سوڭى­نا دەيىن 82 مىڭ گەكتار اۋىل­شارۋاشىلىق جەر­لەرى مەملەكەتكە قايتارىلادى دە­گەن جوسپار بار. ەسەپ بويىن­شا قال­عان بەس ايدا بۇل جوس­پار ورىندالۋعا ءتيىس. بۇل رەتتە وبلىستىق جەر قا­تى­­نا­ستارى باسقارماسىنىڭ باس­شى­سى باقتيار كوپبوسىنوۆ بۇگىندە اۋىل شارۋاشىلىعى ماق­ساتىنداعى جەر­لەردىڭ پايدالانۋ تيىمدىلىگىنە جان-جاقتى تالداۋ جۇرگىزىلگەنىن جەتكىزدى. سونىمەن قاتار وڭىردەگى ءار­بىر اۋىلدىق وكرۋگ بويىنشا اۋىل شارۋا­شى­لىعى جەرلەرىنىڭ كارتا­سى دا ازىر­لەنىپ، جەر زاڭنا­ماسىنىڭ نورمالارى بويىنشا ادىستەمەلىك ۇسىنىمدار دايىندالىپتى.

«وبلىس بويىنشا جايىلىم­دىق جەر­لەردىڭ جالپى اۋدانى – 8،1 ملن گەكتار. بۇل وڭىردە تىركەلگەن 860،2 مىڭ باس شارتتى مال باسىنا شاققاندا 9 گەكتاردان كەلەدى. ەگەر قولدا بار جايىلىم قورىن ءتيىمدى پايدالانا بىلسەك، وندا جايىلىم تاپشىلىعىن شە­­شۋگە تولىق نەگىز بار»، دەيدى ب.كوپبوسىنوۆ.

سونداي-اق تاپشىلىق تۇر­عىن­دار­دى تار قىسپاققا ءتۇسىرىپ، ءتۇر­لى ماسەلە­لەر تۋىنداتۋدا. ماسە­لەن، جايىلىم­نىڭ جوقتىعى­نان ايماقتاعى كوپتەگەن اۋىل­­دىڭ جەكە جانە قوسالقى شارۋا­­شى­­لىقتارىندا مال ۇستاۋعا قا­تىس­تى ۆەتەريناريا تالاپتارى ساق­تالماي وتىر ەكەن. ەندى اتال­­عان ماسەلەنى شە­شۋ ءۇشىن اۋدان اكىمدەرىنە بەس نەگىزگى با­عىت بويىنشا شارا قابىلداۋ تاپ­­سى­رىلىپتى. بۇگىنگە دەيىن 486،5 مىڭ گەك­تاردان اسا اۋىل شارۋاشىلىق القاپ­تارىن پاي­دالانۋعا كەلىسىم دە جا­سالعان. قا­زىرگى تاڭدا 100 اۋىلدىڭ جەر پايدالانۋشىلارىمەن وسىنداي مە­موراندۋمعا قول قويىلىپتى. ەندى وڭىر­دە جايىلىم ماسەلەسى ءجۇز پايىز شە­شىلە مە، جوق پا، ونى دا ۋاقىت كورسەتەدى.

دەگەنمەن جايىلىمدىق جەر­دىڭ ماسەلەسى ءالى دە وزەكتىلىگىن جويعان جوق. ءتىپتى بۇل قابىل­دانعان شارالار­دان بار­لىق ماسە­لەنىڭ شەشىلىپ كەتۋى دە ەكى­تالاي. سەبەبى وسى كۇنگە دەيىن يگەرىل­مەگەن ءجۇز مىڭداعان گەكتار جەر­دىڭ از ۋاقىتتىڭ ىشىندە يگەرىلە قا­لۋى مۇمكىن ەمەس سياقتى. بۇل ما­سە­لە دە قاعاز جۇزىندە شە­شىلىپ، ءىس جۇ­زىندە قالىپ قوي­ماسا بولدى دەگەن قا­ۋىپ بار. ما­سەلەن، وبلىستىق جەر­لەردى پايدالانۋ جانە قورعالۋىن با­قى­لاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ءابىل­حايىر تامابەكتىڭ ايتۋىنشا، زەردەلەۋ جۇمىستارىنىڭ قورىتىندىسى بو­يىنشا وبلىس اۋماعىندا 252 مىڭ 277 گەكتار جايىلىم جەردىڭ پاي­دا­لا­نۋسىز جاتقانى انىقتالعان. اسى­رەسە، وبلىس ورتالىعىنان شالعايدا ورنا­لاسقان مويىنقۇم، سارىسۋ جانە قورداي اۋداندارىنداعى كورسەتكىش كوڭىل كونشىتپەيتىن بولىپ شىقتى. زەردەلەۋ بارىسىندا 269 مىڭ 891 گەكتار جايىلىمعا مال باسى تىركەلگەن ەكەن. الايدا كولەمى 6 124 گەكتار بولاتىن 120 جەر ۋچاسكەسى يەسىز م ۇلىك رە­تىندە ەسەپكە الىنىپ، 11 مىڭ 630 گەك­­تار جايىلىمدىق جەردى پايدالانۋ­شى­­لار ءوز ەركىمەن مەملەكەت مەنشىگىنە قايتارىپتى. بۇل مىندەت ءارى قاراي ­اۋدان اكىم­دەرىمەن قاتار، اۋىلدىق وكرۋگ اكىم­دەرىنە دە جۇكتەلىپ وتىر. ال­داعى ۋاقىت­تاردا اكىمدەرگە اۋىلشارۋاشىلىق جەر­لەرىن ۇتىم­دى پايدالانۋ بويىنشا ات­قا­رىلىپ جاتقان جۇمىستارى تۋرالى تۇراقتى تۇردە ەسەپ بەرىپ وتىرۋ مىن­دەتتەلگەن. سونداي-اق اۋدان اكىمدەرى ءتيىستى باسقارمالارمەن بىرلەسىپ، اۋىل شارۋاشىلىعى جەرلەرىنىڭ كارتاسىن تولىقتىرۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزەتىن بولادى. مۇنىڭ بارلىعىن ماماندار جايىلىمدىق جەرلەردىڭ ماسەلەسىن شەشۋ ماقساتىنداعى جۇمىستار رەتىندە قاراستىرۋدا. وڭىردە پايدالانىلماي جاتقان ءجۇز مىڭداعان گەكتار جەر مەملەكەت مەنشىگىنە قايتارىلىپ، ەل يگىلىگىنە بەرىلسە، بۇل دا بىتكەن ءىستىڭ ءبىرى بولار ەدى.

جامبىل وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار

«شىڭىراۋ» شىڭعا شىقسىن

ونەر • بۇگىن، 00:18

تىڭ تاسىلدەردىڭ ءتيىمدى تۇسى كوپ

مەديتسينا • بۇگىن، 00:14

پاسپورت

رۋحانيات • كەشە

جەكە پەسا جازۋعا لايىق

رۋحانيات • كەشە

انا مەيىرىمى

قوعام • كەشە

دوللار ارزاندادى

قارجى • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار