ەلوردادا مادەنيەت سالاسىنداعى قارقىندى دامۋ ەل تاۋەلسىزدىگىن العان ساتتەن باستالدى.
قازىرگى نۇر-سۇلتاننىڭ قالىپتاسۋىنىڭ باستاپقى كەزەڭىندە مۇندا ەكى وبلىستىق تەاتر (قازاق, ورىس), ءۇش وبلىستىق مۇراجاي (بەينەلەۋ ونەرى مۇراجايى, س.سەيفۋللين مۇراجايى, تاريحي-ولكەتانۋ مۇراجايى), ءبىر كينوتەاتر (وكتيابر), مادەنيەت جانە دەمالىس ساياباعى, ءۇش مادەنيەت سارايى, وبلىستىق كينوۆيدەولاردى جالعا بەرۋ, فيلارمونيا, 19 قالالىق جانە ءبىر وبلىستىق كىتاپحانا (س. سەيفۋللين اتىنداعى) جۇمىس ىستەدى. وسىلايشا قالادا باس-اياعى 32 مادەنيەت نىسانى بولاتىن.
جاس قالامىزدا جىل سايىن جاڭا مادەنيەت نىساندارى اشىلىپ, شىعارماشىلىق ۇجىمدار, فەستيۆالدەر قۇرىلدى. ولاردىڭ كوبىسى بۇگىنگە دەيىن ءتۇرلى حالىقارالىق بايقاۋلاردا جۇلدەلى ورىندار الدى.
1997 جىلى ەل استاناسىنىڭ مەملەكەتتىك فيلارمونياسى قۇرىلدى, ونىڭ نەگىزىندە العاشقى كاسىبي ۇجىم – قازاق حالىق اسپاپتار وركەسترى قۇرىلدى.
1998 جىلعى 10 ماۋسىمدا قازاقستاننىڭ جاڭا استاناسىنىڭ تۇساۋكەسەرى ءوتتى. ءبىر ايدان كەيىن «استانا» ءبىرىنشى حالىقارالىق اۆتورلىق اندەر فەستيۆالى, ال قازان ايىندا «شابىت» ءبىرىنشى حالىقارالىق شىعارماشىل جاستار فەستيۆالى ءوتتى. وسى ايتۋلى مادەني ءىس-شارالار ءالى كۇنگە دەيىن كوپتەگەن تالانتتاردى جيناپ, ولاردىڭ شىعارماشىلىق جولىنا سەپتىگىن تيگىزىپ كەلەدى.
2000 جىل ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جارلىعىمەن مادەنيەتتى قولداۋ جىلى بولىپ جاريالاندى. ءدال سول كەزدە ەلوردادا ك.بايسەيىتوۆا اتىنداعى ۇلتتىق وپەرا جانە بالەت تەاترى اشىلدى. ونىڭ جانىنان سيمفونيالىق وركەستر, حور, بالەت ترۋپپاسى قۇرىلدى.
قازىرگى ۋاقىتتا قر قك ۇلتتىق اسكەري-پاتريوتتىق ورتالىعى ورنالاسقان قر پرەزيدەنتتىك مادەنيەت ورتالىعىنىڭ اشىلۋى جىلدىڭ جارقىن وقيعاسى بولدى. سونداي-اق تاريحي-مادەني مۇرانى قورعاۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك ينسپەكتسيا قۇرىلدى.
2001 جىلدىڭ 8 قىركۇيەگىندە «اتامەكەن» قازاقستان كارتاسى كەشەنىنىڭ اشىلۋىمەن ەستە قالدى, مۇندا ەلىمىزدىڭ بارلىق قالالارى مەن وڭىرلەرىنىڭ باستى كورىكتى جەرلەرىن كورۋگە بولادى. 2001 جىلى استانا العاش رەت X رەسپۋبليكالىق «جاس قانات» ەسترادالىق اندەر فەستيۆالىنىڭ يەسى اتاندى.
ءبىر جىلدان كەيىن ەلوردادا ەڭ بىرەگەي جانە ايتۋلى نىسانداردىڭ ءبىرى – «بايتەرەك» مونۋمەنتى ءوز ەسىگىن ايقارا اشتى.
2003 جىلى ينتەرناتسيونالنىي, ميچۋرينو, پريگورودنىي سياقتى تۇرعىن الاپتارىندا كىتاپحانالار بەلسەندى تۇردە اشىلا باستادى. ال كوكتال شاعىن اۋدانىندا مادەنيەت ءۇيى قالپىنا كەلتىرىلدى, قازىر مۇندا «ناز» مەملەكەتتىك بي تەاترى جۇمىس ىستەيدى.
2004 جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ مۋزەيى مەن قر ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحاناسى قۇرىلدى.
ءبىر جىلدان كەيىن «استانانىڭ گۇلدەنۋى – قازاقستاننىڭ گۇلدەنۋى» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا 2000 ورىندىق استانالىق تسيركتىڭ قۇرىلىسى اياقتالدى. ال 2006 جىلى ەلوردادا بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم سارايى سالىندى.
2007 جىل جاڭا شىعارماشىلىق ۇجىمداردىڭ قۇرىلۋىمەن ەستە قالدى: «ناز» مەملەكەتتىك حالىق بي تەاترى, «شالقىما» حالىق بي ءانسامبلى, جاس كورەرمەندەر تەاترى.
ەلوردانىڭ ون جىلدىعىندا, ياعني 2008 جىلى «قازاق ەلى» مونۋمەنتى مەن تاۋەلسىزدىك سارايى سالتاناتتى تۇردە اشىلدى. سونىمەن قاتار, حالقىمىزدىڭ كورنەكتى تۇلعالارى – ءاليا مولداعۇلوۆاعا, جامبىل جاباەۆقا, باۋىرجان مومىش ۇلىنا ارنالعان ءۇش ەسكەرتكىشپەن تولىقتى.
2009 جىلدىڭ سوڭىندا 3 500 كورەرمەنگە ارنالعان بىرەگەي جانە ەڭ ءىرى «قازاقستان» ورتالىق كونتسەرت زالى اشىلدى.
2010 جىلدىڭ جەلتوقسانى ەلوردا ءۇشىن ايتۋلى وقيعالارعا تولى بولدى. ءدال سول كەزدە قالادا ەقىۇ-عا قاتىسۋشى ەلدەردىڭ ءسامميتى ءوتتى.
قازاقستان 2011 جىلى ەلوردادا VII قىسقى ازيا ويىندارىنىڭ سالتاناتتى اشىلۋىندا حالىقارالىق قوعامداستىق نازارىن وزىنە اۋدارتتى. ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىن مەرەكەلەۋ جىلى قالادا «ماڭگىلىك ەل» سالتانات قاقپاسى اشىلدى.
ءبىر جىلدان كەيىن ەل استاناسىندا رەسەيدىڭ حالىق ءارتىسى دەنيس ماتسۋەۆتىڭ قامقورلىعىمەن «Accordi di Astana» ءبىرىنشى حالىقارالىق كلاسسيكالىق مۋزىكا بايقاۋى تانىستىرىلدى.
2013 جىلعى 2 شىلدە – قازاقستاننىڭ ۇلتتىق مۇراجايىن اشۋ تۋرالى قاۋلىعا قول قويىلعان كۇن.
2015 جىلدىڭ مامىر ايىندا ەلوردادا كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى, اسكەري جەتەكشى يۆان پانفيلوۆ ەسكەرتكىشى سالتاناتتى تۇردە اشىلدى. 2016 جىلدىڭ قىركۇيەگىندە قازاقستاننىڭ جۇرەگىندە بارلىق پارامەترلەر بويىنشا بىرەگەي وقۋ ورنى – قازاق ۇلتتىق حورەوگرافيا اكادەمياسى ەسىگىن ايقارا اشتى. ءبىر ايدان كەيىن حالىق قاھارمانى راقىمجان قوشقارباەۆقا ەسكەرتكىش ورناتىلدى.
2017 جىلى ەسىل وزەنىنىڭ جاعاسىندا امفيتەاتردىڭ, سونداي-اق «استانا-ەكسپو» كەشەنىنىڭ سالتاناتتى اشىلۋى ءوتتى: نۇر-الەم سفەراسى, كونگرەسس-ورتالىق جانە ەنەرگيا حولى.
ءبىر جىلدان كەيىن ەلوردادا كومەديا تەاترى اشىلدى, ول بۇگىندە كورنەكتى قازاقستاندىق رەجيسسەر ازەربايجان مامبەتوۆتىڭ ەسىمىمەن اتالادى («Nomad City Hall» مكقك).
2020 جىل قالانىڭ مادەني ومىرىندە مۋزىكالىق جاس كورەرمەن تەاترىنىڭ اشىلۋىمەن جانە ق.قۋانىشباەۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك اكادەميالىق قازاق مۋزىكالىق دراما تەاترىنىڭ جاڭا عيماراتىنىڭ سالىنۋىمەن ەستە قالدى.
وسى جىلدىڭ مامىر ايىندا نۇر-سۇلتان قالاسىندا كەڭەس وداعىنىڭ ەكى مارتە باتىرى تالعات بيگەلدينوۆتىڭ ەسكەرتكىشى اشىلدى.
بۇگىندە ەلوردادا 66 مادەنيەت مەكەمەسى جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ ىشىندە 7 ساراي (كونتسەرت زالى), 5 مۋزەي, 9 تەاتر, 20 كىتاپحانا, 1 تسيرك, 8 كينوتەاتر, 4 جەكە كوركەمونەر گالەرەياسى, 2 كونتسەرتتىك ۇيىم, 8 مادەنيەت جانە دەمالىس ساياباعى بار.
