ادام شىعىنىن بولدىرماۋ ماڭىزدى

قازىرگى كەزدە جامبىل وبلى­سىندا جۇزدەن استام وزەن جانە اقكول, بيلىكول كولدەرى مەن بالقاش كولىنىڭ ءبىر بولىگى ورنا­لاسقان. سونداي-اق ءىرى تاس­وتكەل, تەرىس-اششىبۇلاق, ىن­تالى, قاراقوڭىز, قاقپاتاس سۋ قوي­مالارى مەن 112 توعان تاعى بار. اتال­عان سۋ ارنالارىنىڭ ءبارى دە ءوڭىر­دىڭ ءاربىر اۋدانى مەن اۋىل­دارىنا جاقىن. ال قاي كەزدە دە ءتىلسىز جاۋدىڭ ءتۇبى تۇڭعيىق, تەرەڭى قۇردىم ەكەنى بەلگىلى. بىراق دەمالىس ءۇشىن, كوڭىل كوتەرۋ ماقساتىندا, سەرگۋ ادەتىمەن سۋعا ءتۇسۋدىڭ سوڭى كوپ جاعدايدا ادام ولىمىنە اكەلىپ سوعىپ جاتادى. ما­سەلەن, وتكەن جىلى سۋعا كەتۋ وقيعاسى بايزاق اۋدانىندا كوپ تىركەلگەن. ەڭ وكىنىشتىسى, سۋعا باتۋ بويىنشا اتالعان اۋداندا باقيلىق بولعانداردىڭ كوبى بالالار ەكەن. بايزاق اۋدانىندا وتكەن جىلى 3 ادام سۋعا كەتۋ سالدارىنان قايتىس بولسا, ونىڭ ىشىندە 2 بالا بار. مۇنداي جاعداي تاراز قالاسى مەن شۋ, جامبىل, مويىنقۇم, جۋالى, مەركى, ت.رىس­قۇلوۆ جانە سارىسۋ اۋداندا­رىندا دا ورىن العان. اتالعان اۋدانداردا دا ەكىدەن-ۇشتەن بالالار سۋعا كەتىپ, قازا بولعان. تەك قورداي جانە تالاس اۋداندارىندا مۇنداي وقىس وقيعا تىركەلمەگەن. «وتكەن جىلى وبلىستىڭ سۋ ايدىندارىندا 16 سۋعا باتۋ وقيعاسى بولىپ, سونىڭ سالدارىنان 17 ادام كوز جۇمعان. ونىڭ ىشىندە 9 بالا بار. وسى ورايدا وتكەن جىلى ءتيىستى جۇمىستار اتقارىلىپ, ناتي­جەسىندە سۋعا كەتۋ 6 وقيعاعا, قايتىس بولعان ادامدار سانى 8-گە تومەندەدى. ال قازا بولعان بالالار سانى تورتەۋگە كەمىدى», دەيدى وبلىستىق توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتى ازاماتتىق قورعانىس باسقارماسىنىڭ باستىعى رۋسلان شاريەۆ. مۇنداي قايعىلى وقي­عانىڭ الدىن الۋ اۋەلى ءاربىر ادام­نىڭ وزىنە بايلانىستى. قاۋىپ­سىزدىك شارالارىن بارىنشا ساق­تاپ سۋعا تۇسۋگە رۇقسات ەتىلگەن. دەيتۇرعانمەن, بۇل ماقساتتا ءتيىس­تى سالا وكىلدەرى جۇمىستار جۇر­گىزىلىپ جاتقانىن ايتادى. ناتيجەسىندە, جىل باستالعالى بەرى ءتورت اي ىشىندە وبلىستاعى سۋ ايدىندارىندا توتەنشە جاعداي تىركەلمەپتى. بۇعان ءبىر جاعىنان وڭىردە قابىلدانعان كارانتين تالاپتارى دا اسەر ەتكەن. بۇگىندە توتەنشەلىكتەردىڭ جازعى ماۋسىمعا جابدىقتارى دايىن ەكەن. سۋ قاۋپىنىڭ الدىن الۋعا 17 تەحنيكا, 12 ءجۇزۋ قۇ­رالى ۇيىمداستىرىلىپتى. بۇدان بولەك, 27 بىرلىك قۇتقارۋ جابدىعى دايىندالىپتى.

ءتىلسىز جاۋدىڭ تاعى ءبىر ءتۇرى – ءورت. بۇل دا كوكتەمنىڭ سوڭىن الا, جاز مەزگىلى جاقىنداعاندا تۇتانۋى ىقتيمال قاۋىپتىڭ ءبىرى. وسىدان بىرەر جىل بۇرىن شۋ جانە مويىنقۇم دالاسىنداعى «قوسقۇدىق» ورمان ماڭىنان شىققان ءورتتىڭ تالاي القاپتى الىپ كەتكەنى ەل ەسىنەن شىعا قويعان جوق. بۇگىندە وڭىردە ءورتتىڭ الدىن الۋ جۇمىستارى قانداي دەڭگەيدە جۇرگىزىلۋدە؟ اپاتتىڭ ايتىپ كەلمەيتىنىن ەسكەرسەك, بۇعان دا ءتاستۇيىن دايىندىق قاجەت بولىپ تۇر. بۇل ورايدا وب­لىستىق توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتى مەملەكەتتىك ءورت باقىلاۋ باسقارماسىنىڭ باس­تىعى ماقسات اكىمباەۆ وبلىس اۋماعىنىڭ عارىشتىق موني­تو­رينگىن جۇرگىزۋگە وتكەن جىلى وبلىس بيۋدجەتىنەن 5 ميلليون 200 مىڭ تەڭگە بولىنگەنىن ايتتى. بۇل باستاما وسى جىلى دا جالعاسىن تابادى. «بيىل ءۇش رەت وبلىستىڭ جالپى كولەمى 3,048 ميلليون گەكتار بولاتىن مەملەكەتتىك ورمان قورى اۋما­عىن «قازاۆياورمانقورعاۋ» رەسپۋب­ليكالىق مەكەمەسىنىڭ اۆياتەحنيكاسىمەن ۇشۋ ارقىلى اۋەدەن كۇزەتۋ جۇرگىزىلەتىن بولادى. «قازاۆياقۇتقارۋ» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ اۆياتەحنيكاسىمەن وڭىردەگى ورتكە قاۋىپتى ۋچاسكەلەردى ارالاپ شىعۋ, ولاردىڭ ورتكە قارسى جاعدايىنا مونيتورينگ جۇر­گىزۋ ءۇشىن وبلىس اكىمدىگى ار­قىلى اعىمداعى جىلى 47 ميلليون 500 مىڭ تەڭگە ءبولىنىپ, 48 ۇشۋ ساعاتى بەلگىلەندى. سونداي-اق مەملەكەتتىك ورمان قورىنىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن جاقسارتۋ ءۇشىن 217 ميلليون تەڭگە ءبولىندى», دەيدى ول.

تالاي ادامنىڭ ءومىرىن قيعان ءتىلسىز جاۋ قاي كەزدە دە تۇتقيىلدان تاپ بەرۋى مۇمكىن. بۇل ورايدا جامبىل وڭىرىندە قاۋىپتىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا ءتيىستى شارالار ۇيىمداستىرىلۋدا. قاراجات ءبو­لىنىپ, جۇمىس كۇشى دە جولعا قويىلعان.