شىنتۋايتىنا كەلگەندە, بۇگىنگى كەجەگەسى كەرى تارتقان قوعام اباي بەينەلەگەن پەندەگە ءزارۋ ەكەنى بۇكپەسىز شىندىق. قۋ تاماقتىڭ ق ۇلى ەمەس, تۋعان ەلدىڭ ۇلى بولۋ ءۇشىن دە ادامعا ۇلكەن جۇرەك, جانكەشتىلىك كەرەك-اۋ. سەبەبى كۇرەسكە تولى تىرشىلىكتىڭ وزىندىك قاعيداتى, ءوز زاڭى بار. بوركەمىك بولساڭ بورداي ەزىلەسىڭ, تالابىڭمەن تابىندىرساڭ تاۋ قوپاراسىڭ. ايتسە دە, تاعدىر جولىنداعى سان ءتۇرلى كەدەرگىگە مويىماي ەرەن ەڭبەگى ەل ەسىندە ساقتالىپ, ەر ەسىمىنە قىلاۋ تۇسىرمەي كەلە جاتقان جانداردان كەندە ەمەسپىز. سونىڭ ءبىرى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ومىرزاق وزعانباەۆتىڭ ەسىمىن زور قۇرمەتپەن ايتار ەدىم. كوكىرەگى – كومبە, ءومىر جولى – ۇرپاققا كورمە, بولمىس – ءبىتىمى جاستارعا ۇلگى! ول كىسىنىڭ ءجۇرىپ وتكەن جولىنىڭ ءوزى ءبىر قۇندى تاريح ىسپەتتەس.تۋعان ەلىنە, جەرىنە, حالقىنا ادال ەڭبەك ەتىپ, سوزىنەن داۋا, ىسىنەن ءتاۋباسى كەتپەگەن, كوپكە قادىرلى ەل اعاسى, تەكتىلىكتى تەرەڭنەن ولشەگەن, پايىم پاراساتى مول جان.
ومىرزاق وزعانباي ۇلى قازاقتىڭ ماڭداي الدى تۇلعاسى اباي سۋرەتتەگەن «بىلسەم, كورسەم, ۇيرەنسەم», ەلىمە بارىمدى بەرسەم دەيتىن ازاماتتاردىڭ قاتارىنان كورىنە بىلگەن قازىنالى عالىم. وتكەن-كەتكەندى شەجىرەدەي تارقاتاتىن, جازىلىپ قويعان حاتپەن تەڭ – ابىز قاريا! ول كىسىنىڭ مەيىربان جۇرەگىنىڭ مەيىرىمىنە شومىلىپ, ءىلتيپاتىنان ءنار الىپ جۇرگەن جاندار قانشاما دەسەڭىزشى.
جاقسىدا جاتتىق بولۋشى ما ەدى, ساياسىنا تىعىلعاندى باۋىرىنا باسىپ, جابىرقاعاندى ماڭدايىنان سيپاپ, ىزگىلىككە دەگەن قۇشتارلىعىن وياتىپ وتىراتىن قاريالاردىڭ دا قاتارى سيرەپ بارا جاتقانى راس. مەن تانىعان ومىرزاق اعا, تۋمىسىنان تۋراشىل, ادىلدىككە جاناشىر, حالقىنا بولسىن دەيتىن, قانجىعاسىنداعى ولجاسىن ءدۇيىم ەلمەن ءبولىپ جەيتىن, قازاق بالاسىن الالامايتىن, جۇرەكتەرىن جارالامايتىن, پاناسىزعا پانا بولعان, جەرشىلدىكتەن اۋلاق قونعان, سۇيەگىنە ءسوز سىڭگەن دارا تۇلعا, كەشەگى دانا قاريالاردىڭ بۇگىنگە جەتكەن سارقىتى. اتان جىلىك اعانىڭ بالاداي اڭعال مىنەزىنە, دالاداي دارحان پەيىلىنە قانشا مارتە كۋا بولىپ كەلەمىن. رياسىز كۇلەتىن, تىرشىلىگىنە ريزا بولىپ جۇرەتىن, وزگەنىڭ دە پىكىرىنە مەيىرىممەن قۇلاق تۇرەتىن ومەكەڭدەي ابىز اقساقالدى ىلۋدە بىرەۋ شىعار دەسەم اسىلىق ايتقاندىق بولماس.
ول كىسىنىڭ كۇيكى تىرلىكتەگى كۇيبەڭ جانداردىڭ ءىس-ارەكەتىنە تىم بولماسا ءبىر رەت قاباق شىتىپ وتىرعان كەزىن كورمەپپىن. «دۇنيەگە كەلەر ءبىر رەت, داريا-كەۋدە, تاۋ-ءمۇسىن» دەگەن وسى شىعار تۇسىنگەنگە. قاشاندا اقجارقىن, قارياعا ءتان ساليقالى ۇستامدىلىعىن كورسەتىپ, ابزالدىق سىمباتىن تانىتىپ وتىرادى. كەيدە, جۇمىسقا زاۋقىڭ سوقپاي, كوڭىلىڭ الاڭ بولىپ وتىرعان ساتتە, اعانىڭ الدىنا بارساڭ بويىڭدى ءبىر شاراپات نۇرىنا مالىپ العانداي ساۋلەلەنىپ شىعا كەلەسىڭ. قانشا قالجىراپ, شارشاپ وتىرسا دا كوزىنەن كۇلكى ءۇيىرىلىپ, جادىراپ, كەيدە ازىلدەپ ادامنىڭ ىشكى سارايىن گۇلدەندىرىپ جىبەرەتىنىن قايتەرسىڭ.
ەگەر, اقىل مەن مىنەز كىسىلىكتىڭ پارقىن, پاراساتتىلىعى مەن ءبىتىم-كەلبەتى جايساڭ ازاماتتىڭ جارقىن بەينەسىن انىقتار بولسا, وسى قاسيەتتىڭ ءبارى ومىرزاق اعانىڭ بويىنان تابىلار ەدى-اۋ. اسىعىستىققا توقتام جاساۋ, از سويلەپ, كوپ تىڭداۋ, اڭعارىمپازدىق ارقىلى ادامدى وزىنە باۋراپ الاتىن دانالىق فيلوسوفياسى, دالالىق پالساپامەن ۇشتاسقاندا ناعىز قازاق بالاسىنا ءتان العىرلىق پەن ايبىندىلىق اعانىڭ بويىنان ۇشقىنداپ تۇرادى. مەن وسىعان ءتانتىمىن!
ومەكەڭدى, ماڭعىستاۋدىڭ ماڭعاز تاۋلارىنىڭ ۇشار باسىنا قوناقتاپ وتىرعان قىران بۇركىتكە ۇقساتامىن كەيدە. وتكەن ومىرىنە ويشا كوز سالىپ, جەتىستىگىنە قۋانىپ, جەتپەگەنىنە قۋارىپ, جىگەرىن نامىستىڭ بۇلاعىنا سۋارىپ, تولعامدى ويلارى تۋ الىپ, شۇكىرلىگىن ايتىپ, تاۋەلسىز ەلدىڭ ءبىر تاسىن قالاعانىنا شالقىپ وتىرۋى دا زاڭدىلىق! جاقسىلىعى پەن جاماندىعى, ار-ۇياتى مەن قياناتى يتجىعىس تۇسكەن تىرلىكتە, ومەكەڭدى دە تاعدىرى ماڭدايىنان سيپاي قويماپتى. ايتسە دە انا مەيىرىمىنىڭ شۋاعى, اكە ارۋاعىنىڭ تۇمارى جەلەپ-جەبەپ, قينالعاندا ەلەپ-دەمەپ قورعانىشى بولعانى ايدان انىق!
ومىرزاق اعا دۇنيە ەسىگىن اشقان كەزدە قازاقتىڭ قانسىراعان دالاسى ءبورى سىندى ءوز جاراسىن ءوزى جالاپ جاتقان كەز ەدى. تاعدىردىڭ ىسىنە نە شارا, ومىرگە ىڭگالاپ كەلگەن نارەستەنىڭ كورەشەگى دە كوپ ەكەن, دۇنيە ەسىگىن اشقانىنا 13 كۇن تولعاندا سوعىس وتى لاپ ەتە قالادى. «ۇل تۋدى» دەپ ۇلان اسىر توي جاساپ قۋانعان اكەسى وزعانبايدىڭ قۋانىشى دا كەلتە بولدى, جارىن ەلگە اماناتتاپ, ءسابيىن قۇشارلانا ءبىر يىسكەپ اتقا قوندى. اكەسى سول كەتكەننەن مول كەتىپ, مايدان شەبىنەن ورالعان جوق.
ول قاتال زاماننىڭ قاتىڭقى قاباعىن باعىپ ءوستى. بوزداعىن مايدانعا اتتاندىرىپ, ونىڭ جولىن توسىپ, ساعىنىشتى حاتتارىن كۇتىپ سارى ۋايىمعا تۇسكەن جەسىر انانىڭ قينالعان ساتتەرىن, كوز جاسىن دا كوردى. البىرت سەزىمگە تولى بالالىقتىڭ بالداۋرەنى كوزىنەن بۇل-بۇل ۇشتى. سەبەبى ەرتە ەسەيدى, ەرىنبەي وقىدى, وقىعانىن كەۋدەسىنە توقىدى. اشتىق, جالاڭاشتىق, جەتىمدىك قيىندىقتارىنىڭ زاردابىن دا تارتتى. وتباسىنىڭ بار تاۋقىمەتىن, اكەنىڭ اسىل اماناتىن يىعىنا ارتتى. سوعىستان كەيىنگى الەۋمەتتىك قيىنشىلىقتى, تۇرمىستىڭ اۋىرلىعىن كورىپ جەتىلدى.
فورت-شەۆچەنكو قالاسىندا العاش رەت الىپپە تانىپ, ساۋرا مەكتەبىندە وقۋىن جالعاستىرىپ, كلاستان كلاسقا ويداعىداي كوشىپ, كەيىنگى وقۋىن سەنەك پەن بەكداشى تۇبىندەگى التىنشى كەنتىندە, كراسنوۆودسكىدەگى №3 مەكتەپ-ينتەرناتتى وتە جاقسى باعامەن ءبىتىرىپ, كامەلەتتىك اتتەستات الىپ شىعادى دا, ءبىلىم قۋىپ قىزىلوردا قالاسىنا اتتانادى. قىزىلوردا پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىن قىزىل ديپلوممەن ءتامامدايدى. ەڭبەك جولىن شاعىن مەكتەپتە مۇعالىم بولىپ باستاپ, تىنىمسىز ەڭبەگىنىڭ ارقاسىندا قىزمەتتە ساتىلاپ ءوستى. ءبىلىمى مەن جىگەرىنىڭ ارقاسىندا از ۋاقىت ارالىعىندا مەكتەپ ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى لاۋازىمىنا دەيىن كوتەرىلدى.
ارينە, ومەكەڭنىڭ ءار بەلەسى تاقتايداي ءتۇزۋ بولدى دەپ ايتۋعا اۋىز بارماس. تالاس-تارتىسقا دا كەزىگىپ, قياناتقا دا ەزىلىپ قالعان ساتتەرى دە از بولعان جوق. ەڭسەلى ەڭبەكتىڭ ەسەسىن ءتاڭىر ءوزى قايتارادى ەكەن. بىرەۋلەر بۇكىل عۇمىرىن ارناپ بىتىرە المايتىن كۇردەلى دۇنيەنى وزىنە تəن سابىرلىلىق پەن تىڭعىلىقتىلىق قالپىن ساقتاي وتىرىپ قىرۋار ىزگىلىكتى ءىس تىندىردى. تۇرىكمەنستان, قازاقستان جəنە بۇرىنعى كسرو ءبىلىم بەرۋ سالاسىنىڭ وزات قىزمەتكەرى, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, حالىقارالىق پەداگوگيكالىق ءبىلىم جəنە رەسەي ءبىلىم اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قىزمەتكەرى سياقتى جوعارى اتاق-ابىرويعا يە بولىپ, كوپتەگەن مەملەكەتتىك وردەن-مەدالدى دا كەۋدەسىنە تاققانى ادال ءناسىپتىڭ ارقاسى ءارى ءسوزىمىزدىڭ دالەلى.
كسرو مەملەكەتتىك جəنە لەنيندىك سىيلىقتاردىڭ لاۋرەاتى, قازاق كسر عىلىم اكادەمياسىنىڭ كوررەسپوندەنت-مۇشەسى, فيزيك-اتومشى گلەب بوريسوۆيچ پومەرانتسەۆ دەگەن اتاقتى عالىممەن يىق تىرەسە قىزمەت ەتىپ, توننىڭ ىشكى باۋىنداي ءجيى ارالاسىپ, كەڭەس ەلىنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە وتكەن عىلىمي كونفەرەنتسيالارعا قاتىسىپ, ۇلكەن مىنبەرلەردەن ساليقالى ويلار ايتتى. كۇرمەۋى قيىن ماسەلەلەردى كوتەردى.
«ساباقتى ينە ساتىمەن» دەمەكشى, ءسوز ورايى كەلگەندە ايتا كەتەيىك, 1990 جىلدىڭ 17 تامىزى كۇنى ەكىنشى رەت اتىراۋ وبلىسىنان ەنشىسىن الىپ, ماڭعىستاۋ وبلىسى ءوز الدىنا جەكە شاڭىراق كوتەردى. اق تۇيەنىڭ قارنى جارىلىپ, تۇبەك جۇرتى بوركىن اسپانعا اتقان كۇن بولدى. اياعىن ءتاي-ءتاي باسقان جاڭا وبلىسقا بىلىكتى ماماندار قاجەتتىگى تۋىندادى. اقىرى, قاي جەردىڭ جۇمىسى اقساپ جاتسا, سونى دوڭگەلەتىپ əكەتەتىنىن بىلەتىن ماڭعىستاۋ جۇرتشىلىعى ومىرزاق اعانى الماتىدان ارنايى شاقىرتىپ, وبلىستىق ءبىلىم بەرۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى قىزمەتىن ۇسىندى. وسى قىزمەتتە جۇرگەندە اعىلشىن تىلىنەن وليمپيادا وتكىزىپ, ونىڭ 11 جۇلدەگەرىن انگليانىڭ برونماۋت قالاسىندا ءبىلىمىن جالعاستىرۋعا مۇرىندىق بولدى. بىلىكتىلىگىن شىنايى ەڭبەگىمەن دəلەلدەپ, تۋعان ولكەسىنە جاڭاشا لەپ əكەلگەن ىسكەر ازاماتقا زور سەنىم ارتىپ جوعارعى كەڭەستىڭ دەپۋتاتتىعىنا كانديدات بولۋعا قولداۋ ءبىلدىردى. سايلاۋعا قاتىسسام دەگەن ويى مۇلدە بولماسا دا كوپشىلىك قالاۋىن ەسكەرىپ, ساياسي دوداعا ارالاستى. وڭاي بولعان جوق. ءبىر ورىنعا التى ادام تالاستى. اللانىڭ بەرگەن باعى بولار, اسىعى الشىسىنان ءتۇسىپ, حالىق قالاۋلىسى بولىپ شىعا كەلدى. بىراق جوعارعى كەڭەستىڭ سول جولعى شاقىرىلىمىنىڭ عۇمىرى ۇزاققا بارعان جوق. ءبىر جىلدان كەيىن جۇمىسىن توقتاتىپ, تاراپ كەتتى. سودان ۋاقىت وتە كەلە 1995 جىلى تامىز ايىندا ەلىمىزدىڭ جاڭا كونستيتۋتسياسى قابىلداندى. بۇل اتا زاڭنىڭ ءبىر ەرەكشەلىگى, پارلامەنتتىڭ ەكى پالاتاسى بولاتىن بولدى. حالىقتىڭ قولداۋىمەن ومىرزاق اعامىز تاعى دا ساياسي دوداعا ارالاسىپ, سەناتقا دەپۋتات بولىپ سايلانىپ, قازاقتىڭ تۇڭعىش سەناتورى دەگەن اتاققا يە بولدى.
وسى ورايدا عۇلاما جازۋشى ءƏبىش كەكىلباي ۇلىنىڭ مىنا ءبىر جۇرەكجاردى لەبىزى ويعا ورالادى: «...توز-توز زاماندا تۋىپ, ەلدەن-جەردەن شالعايدا وسۋگە ءمəجبۇر بولساڭىز دا, ەلىڭىزبەن, جەرىڭىزبەن بىردەي جاڭارىپ, بىردەي ەڭسەلەنەر دəۋرەن كەشىپ كەلەسىز. تۋعان حالقىڭىزدىڭ جاس ۇرپاعىن تəربيەلەپ جەتىلدىرۋگە قالتقىسىز ۇلەس قوستىڭىز. ءبىلىم بەرۋدىڭ ءəرى عۇلاما عالىمى, ءəرى شەبەر ۇيىمداستىرۋشىسى بولىپ, جۇرتشىلىق قۇرمەتىنە بولەندىڭىز. ەكى دۇركىن ەل پارلامەنتىنە مۇشە بولىپ سايلانىپ, تəۋەلسىزدىگىمىزدىڭ ورنىعۋىنا, رەفورمالاردىڭ تەرەڭدەپ, وڭ وزگەرىستەردىڭ تۇبەگەيلەنە تۇسۋىنە ەلەۋلى ۇلەس قوستىڭىز... بەلسەندى مەملەكەتتىك قىزمەت, قوعامدىق جۇمىستى تىنىمسىز عىلىمي زەرتتەۋشىلىك, شىعارماشىلىق ەڭبەكپەن جەمىستى بايلانىستىرا ءبىلدىڭىز. عىلىم دوكتورىسىز. جۇزدەگەن ماقالا, ونداعان كىتاپ, سان سالالى زەرتتەۋ ەڭبەكتەرىنىڭ اۆتورىسىز. حالقىڭىزعا قادىرلى, قاتارىڭىزعا سىيلى, جەتكىنشەكتەرىڭىزگە سۇيكىمدى ازاماتسىز, ۇستازسىز, əكەسىز, اتاسىز. كورنەكتى عالىمسىز» دەپ ەدى. ايتۋلى اقىن سەرىك تۇرعىنبەك ۇلى:
مۇنايلى ولكە تابىسقان
ءوز ىرىسىڭ.
ءبىر-بىرىمەن قابىسقان
ءسوزىڭ − ءىسىڭ.
اللا بەرگەن اتىڭدى −
«ومىرزاق» دەپ −
وزعانباەۆ جارالعان وزۋ ءۇشىن! – دەپ جىرمەن تولعاعان. راسىندا ومىرزاق اعا وزۋ ءۇشىن جارالعان تۇلعا. ول كىسى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ قۇرمەتتى مۇشەسى, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور. زەردەلى زەرتتەۋشىنىڭ بۇگىنگە دەيىن قوعامنىڭ دامۋى, الاش قايراتكەرلەرى, ادامدار, تاعدىرلار تۋرالى جازىلعان قىرىققا جۋىق كىتابى مەن جۇزدەگەن ماقالاسى جارىق كوردى. جاقىندا بەس تومدىق شىعارمالار جيناعى وقىرمانعا جول تارتتى. بۇل جيناققا «رەسەي مەملەكەتتىك دۋماسى جانە قازاقستان», «تاريح تاعىلىمى», «قازاقتىڭ شەشەندىگى مەن كوسەمدىگى استاسقاندا», «جارىق جۇلدىزدار», «تاعزىم» اتتى تۋىندىلاردان جيناقتالىپ, حالقىمىزدىڭ تاريحى مەن تانىمال تۇلعالارىنىڭ, اتاقتى كوسەمدەرى مەن شەشەندەرىنىڭ ەل كوسەگەسىن كوگەرتۋ جولىنداعى جانكەشتى ءىس-ارەكەتتەرى ايشىقتى زەردەلەنگەن.
اۆتور «تاريحتى تۇلعالار جاسايدى» دەگەن ماقالاسىندا: « ۇلى دالا زامانىندا كوپتەگەن تۇلعانى ومىرگە اكەلدى. بەس مىڭ جىلداي بۇرىن تاعى جىلقىنى ەرتتەپ ءمىنىپ, بايكالدان بالقانعا دەيىنگى ارالىققا دەيىنگى يەلىك ەتكەن بابالارىمىز ۇلى دالا وركەنيەتىن قالىپتاستىردى. ءتىپتى مىسىر, قىتاي, ءۇندى, يران, ريم جانە ۆيزانتيا سەكىلدى ىرگەلى وركەنيەتتەردەن دە ارعى اتا-بابالارىمىزدىڭ تۇركىلەردىڭ ىزدەرى كورىنەدى. شىعىس پەن باتىستىڭ اراسىن قوسقان ۇلى دالا الەمدىك ساۋدانىڭ دا كۇرەتامىرى بولدى. كەيىن تۇركىلەردىڭ باسىن قوسۋ شىڭعىس حاننىڭ پەشەنەسىنە جازىلدى. زامانا اعىنى, الاساپىران كەزەڭدەر ونى ءۇيىرىپ جوعارى شىعارىپ, 1206 جىلى «ماڭگىلىك ەل» مەملەكەتى قۇرىلدى. ودان بەرگى كەزەڭدە جوشى ۇلىسىندا قازاق حاندىعى تاريح ساحناسىنا شىقتى. كەرەي مەن جانىبەك ەسىمى ەندى-ەندى اتالا باستادى. ويتكەنى تۇركىلەر تاريحىن جازىپ, سونىڭ سالدارىنان كوپ دۇنيەسى عاسىرلار باتپاعىنا كومىلىپ قالعان ەدى» دەپ وتكەن تاريحتى تەرەڭنەن تولعايدى.
سونىمەن بىرگە ول الاش قايراتكەرلەرى: ءاليحان بوكەيحانوۆ, باقتىگەرەي قۇلمانوۆ, باقىتجان قاراتاەۆ, احمەت ءبىرىمجانوۆ, الپىسباي قالمەنوۆ, شايمەردەن قوسشىعۇل ۇلى, تەمىرعالي نۇرەكەنوۆ, تىلەۋلى مىڭباسى اللابەرگەن ۇلى, سالىمگەرەي جانتورە جايىندا تىڭنان تۇرەن سالعان مازمۇندى ەڭبەكتەر جازدى. اعانىڭ «الاشتىڭ ارداقتى ۇلى» اتتى ماقالاسىندا ءاليحان بوكەيحان تۋرالى تەرەڭنەن وي تولعاي كەلىپ: «الاشوردا ۇكىمەتىنىڭ رەسمي قۇرىلعانىن قازاق حالقى زور قۋانىشپەن قارسى الدى. ۇكىمەت توراعاسىنا ۇسىنىلعان ءۇش ۇمىتكەردىڭ اراسىنان جاسىرىن داۋىس بەرۋ ناتيجەسىندە ءاليحان بوكەيحان سايلاندى. ەكى عاسىرعا جۋىق رەسەي پاتشالىعىنىڭ بوداندىعىندا رۋحى جاسىعان قازاق حالقىنىڭ ەڭسەسى كوتەرىلىپ, ءوز الدىنا دەربەس مەملەكەتتىگىن تۇزە باستاۋى ورىس شوۆينيزمىنە ۇناي قويمادى» دەپ جازادى.
بەلگىلى عالىم سەرىك نەگيموۆ: «شايمەردەن قوسشىعۇلوۆ پەن اقان سەرىنىڭ باجاسى ناۋان حازىرەت سول زاماننىڭ ءدىني ءبىلىمدى ادامدارى بولعان. سول ەكەۋىن يتجەككەنگە ايدايدى. ارادا ەكى جىل وتكەندە, ياعني 1905 جىلى ناۋرىز ايىندا ءاليحان بوكەيحانوۆ پەن مامبەتالى سەردالين پاتشا وكىمەتىنە كىرىپ, يتجەكەننەن اراشالاپ الادى. ومەكەڭنىڭ كىتابى مىنە, وسىنداي تىڭ دەرەكتەرگە تولى, قۇندى كىتاپ. بۇل كىسىنىڭ ەڭبەكتەرى الاش قايراتكەرلەرىنە ارنالعان عاجاپ دۇنيەلەر» دەپ جوعارى باعا بەرگەنى بار.
ومىرزاق اعا تورعاي وڭىرىنەن رەسەيدىڭ العاشقى ەكى دۋماسىنا دەپۋتات بولىپ سايلانعان, اتاقتى زاڭگەر احمەت ءبىرىمجانوۆ تۋرالى دا قالام تەربەدى. ءبىراز جىلدار تاريحتىڭ تاساسىندا قالعان تۇلعانىڭ ءومىر جولى مەن ەڭبەگىن ءسوز ەتە كەلىپ: «دۋما وتىرىسىندا احمەت ءبىرىمجانوۆ ءسوز سويلەپ, قازاق ەلىنىڭ جەرگە بايلانىستى شەشىلمەي جاتقان كوپ ماسەلەلەرى بار ەكەندىگىن ايتىپ, اگرارلىق ماسەلە بويىنشا قۇرىلعان كوميسسيانىڭ قۇرامىنا قازاق دەپۋتاتتارىنىڭ وكىلىن ەنگىزۋدى ۇسىنادى. I مەملەكەتتىك دۋما جۇمىسىنا قازاق دەپۋتاتتارىنىڭ مۇسىلمان فراكتسياسى قاتارىندا اتسالىسادى. اتالعان فراكتسيا اگرارلىق ماسەلەگە بايلانىستى باس قۇجات بولىپ تابىلاتىن زاڭ جوباسىن جاساۋعا كۇش سالادى» دەيدى اۆتور.
وسىنىڭ ءبارى كەلەشەك ۇرپاققا قالدىرىلعان ەلەۋلى ەڭبەك, ۇلكەن مۇرا. ءيا, قاريالىق بەلەسكە جەتىپ, ەلگە سىڭىرگەن ەڭبەگىڭ ەلەنىپ, حالىقتىڭ قۇرمەتىنە بولەنگەننەن ارتىق باقىت بار ما, دەسەڭىزشى؟! بۇل دا اللانىڭ بەرگەن سىيى. ەڭسەسىن اسقاق ۇستاپ, تار جول تايعاق كەشۋلەردەن ءوتىپ, دىتتەگەن ماقساتىنا يەك ارتتى. بولمىسىنا قىلاۋداي شاڭ تۇسىرمەي, ادامگەرشىلىك قاسيەتتى ەسىمدى ارداقتاۋمەن كەلەدى.
ايتپاقشى, اللانىڭ راقىمى بولار, انا ءبىر جىلدارى ءتəڭىردىڭ ءنəسىپ ەتۋىمەن اللانىڭ əمىرلەرى مەن اياتتارى ءتۇسىپ, قاسيەت نۇرىن سەپكەن جەرى, ەكى دۇنيە ساردارى مۇحاممەد (س.ع.س.) پايعامبارىمىزدىڭ دۇنيە ەسىگىن اشقان كيەلى مەكەنى مەككەگە بارىپ قاجىلىق پارىزىن دا وتەپ قايتتى. وسىنىڭ ءوزى-اق, قادىرلى اقساقالدىڭ قادىرىن ارتتىرىپ, قۇنانباي قاجى سالعان قۇلا جولمەن ءجۇرىپ كەلە جاتقانىنىڭ دالەلى ەمەس پە. ومىرزاق اعا قازىر دە ات ۇستىنەن تۇسە قويعان جوق. رەسپۋبليكالىق ارداگەرلەر كەڭەسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى. ەلىمىزدەگى قاريالاردىڭ قامقورى. سولاردىڭ الەۋمەتتىك جاعدايى, تۇرمىسى جاقسى بولسا ەكەن دەپ الاڭداپ جۇرەدى. توقسان اۋىز ءسوزدىڭ توبىقتاي ءتۇيىنىن ايتار بولساق ومىرزاق وزعانباي ۇلى قازاقىلىقتىڭ قالىبىنان شىقپاعان, ادىلدىكتىڭ اق تۋىن نىق ۇستاعان, ات توبەلىندەي زاڭعارلاردىڭ زاڭدى جالعاسى. بۇگىندە, سەكسەننىڭ سەڭگىرىن باعىندىرىپ وتىرعان تۇماسى تازا, تەگى اسىل ابىز اعامىزعا جاراتقان قۋات بەرىپ, ءدىن امان جۇرە بەرسىن, توقساننىڭ دا ءتورىن ءناسىپ ەتسىن دەيمىز.
بەيبىت وسپان,
قازاقستان جۋرناليستەر وداعىنىڭ مۇشەسى