قوعام • 18 ناۋرىز، 2021

ۇلىس ۇستىنى – ۇرپاق تاربيەسى

194 رەت كورسەتىلدى

كەشە اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن ونلاين فورماتتا «رۋحاني دامۋ جانە ۇلتتىق داستۇرلەردى ساقتاۋ» تاقىرىبىندا دوڭگەلەك ۇستەل ءوتىپ، وعان پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتتارى، عىلىمي-شىعارماشىلىق زيالى قاۋىم وكىلدەرى، مەملەكەتتىك ورگان قىزمەتكەرلەرى جانە ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ جەتەكشىلەرى مەن ساراپشىلارى قاتىستى.

مارتەبەلى جيىندى باسقارىپ، باسقوسۋدىڭ مودەراتورلىق مىندەتىن اتقارعان اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترى ايدا بالاەۆا جيىنعا قاتىسۋشىلاردى الدىمەن كەلە جاتقان ۇلىستىڭ ۇلى كۇنى – ناۋرىز مەرەكەسىمەن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتاپ، اتالعان مەيرامنىڭ ءمان-ماڭىزىنا توقتالدى.

«ناۋرىز مەيرامى – حالقىمىز ءۇشىن قاشاندا ىنتىماعى جاراسقان بىرلىك پەن تاتۋلىقتىڭ مەرەكەسى. حالقىمىز ءۇشىن جىل باسى. جاڭا ويلار مەن تىڭ جوسپارلاردى قولعا الاتىن ۋاقىت. اسىرەسە ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 30 جىلدىعى اياسىنداعى بيىلعى جىلدىڭ – جاڭا رەفورمالار جىلى دەپ جاريالانۋى – بۇل مەرەكەنىڭ ماڭىزىن ارتتىرا تۇسەدى. مەملەكەت باسشىسى «تاۋەلسىزدىك بارىنەن قىمبات» اتتى ماقالاسىندا كوكتەم مەرەكەسىنىڭ مازمۇنىن بايىتۋ تۋرالى تاپسىرما بەرگەن بولاتىن. وسىعان سايكەس، جاڭا تۇجىرىمداما ازىرلەنىپ، ونىڭ نەگىزىندە قوعامدى يگى ىستەرگە جۇمىلدىرىپ، رۋحاني-ادامگەرشىلىك قۇندىلىقتاردى نىعايتۋعا باعىتتالعان ءىس-شارالار كەشەنى جوسپارلانىپ وتىر»، دەدى مينيستر.

ءارى قاراي دوڭگەلەك ۇستەل كۇن تارتىبىندەگى تاقىرىپقا ويىستى. «رۋحانيات ماسەلەسىنە تەك ەسكى سالت-داستۇرلەردىڭ جيىنتىعى دەپ قاراۋ دۇرىس ەمەس. ەسكىنىڭ توزىعىن تاستاپ، جاڭانىڭ وزىعىن دامىتۋ، ونى ۇرپاق بويىنا دارىتۋ دا رۋحاني تاربيەنىڭ وزەگى بولۋى ءتيىس. جاس ۇرپاقتى بۇگىنگى زاماننىڭ تەرىس قىلىقتارىنان قورعاپ، دۇرىس قۇندىلىقتارىنا تاربيەلەۋ – وزەكتى ماسەلە.

بۇل ورايدا، مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ حالىققا ارناعان جولداۋىندا ۇلتتىق بولمىستى، ۇلتتىق سانانى قايتا جاڭعىرتۋ تۋرالى ايتقان بولاتىن. ياعني جاس بۋىندى زامان كوشىنەن قالماۋعا، الەمدىك وزىق ۇلگىلەردى ۇيرەنۋگە ۇندەدى.

بۇل تەك اتا-انالارعا نەمەسە ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنە عانا باعىتتالعان مىندەت ەمەس. بۇل – تۇتاس قوعامعا ارتىلعان جاۋاپكەرشىلىك. سەبەبى، قوعامدا ورىن الىپ جاتقان ءاربىر جەتىستىك تە، كەمشىلىك تە – بۇكىل قوعامنىڭ ورتاق كورسەتكىشى. بۇل تۇرعىدان العاندا، ۇلى اباي اتامىزدىڭ «ادام بالاسىن زامان وسىرەدى، كىمدە-كىم جامان بولسا، ونىڭ زامانداسىنىڭ ءبارى كىنالى» دەگەن ءسوزى بۇگىن دە وزەكتىلىگىن جوعالتقان جوق.

ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 30 جىلىندا رۋحاني دامۋدىڭ سان ءتۇرلى بەلەستەرىن وتكەردىك. حالقىمىزدىڭ رۋحاني-قۇندىلىق الەمى، ۇلتتىق ساناسى مەن دۇنيەتانىمى جاڭاردى. ءوزىن تانۋ، ءوزىن الەمگە تانىتۋ، رۋحاني جانە مادەني قازىناسىن الەمدىك وركەنيەتپەن ۇشتاستىرۋ باعىتىندا قىرۋار شارۋا اتقارىلدى. بۇل تۇرعىدان قاراساق، ەلباسىنىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى قازىرگى زامان جاعدايىندا دامۋدىڭ باستى العىشارتتارىن ايقىنداپ بەردى. بۇگىنگى وتىرىستىڭ تاقىرىبىنا ارقاۋ بولىپ وتىرعان رۋحاني دامۋ ماسەلەسى دە بىرتىندەپ ورلەۋ مەن جوعارى قۇندىلىقتاردى ۇعىنۋدى كورسەتەدى. «جالپاق əلەمدى اۋزىڭا قاراتۋ ءۇشىن  رۋحاني ەرلىك كەرەك، جالپاق əلەمگە قىسىلماي، قىمتىرىلماي قاراۋ ءۇشىن رۋحاني بايلىق كەرەك». زاڭعار جازۋشى ءابىش كەكىلباەۆتىڭ وسى ءبىر ءسوزى رۋحانياتتىڭ قوعامداعى جانە ادام ومىرىندەگى ءرولىن انىق كورسەتىپ تۇرعانى راس.

ارينە ۇرپاق تاربيەسىنىڭ وزەگى، ءتۇپ نەگىزى ەڭ الدىمەن وتباسىدان باستاۋ الاتىنىن دا جوققا شىعارا المايمىز. مەملەكەتتىك وتباسى-دەموگرافيالىق ساياساتى – اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگى قۇزىرىنداعى باستى سالانىڭ ءبىرى. سوندىقتان، بۇل باعىتتاعى سۇراقتار دا ءبىزدىڭ ۇنەمى نازارىمىزدا. وسى ورايدا قوعامدىق تالقىلاۋدىڭ، ساراپشىلار پىكىرىنىڭ ماڭىزى قاشاندا زور. سوندىقتان بۇگىنگى وتىرىستا كەلەلى وي-پىكىر، ناقتى ۇسىنىستار ايتىلادى دەپ سەنەمىن»، دەدى ايدا عالىمقىزى.

ودان كەيىن العاشقى بولىپ ءسوز تىزگىنى تيگەن پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى بەرىك ابدىعالي ۇلى كۇن تارتىبىندەگى تاقىرىپتىڭ بۇگىنگى كۇندە وتە وزەكتى ەكەنىنە توقتالدى. «دارا ەتنوستى ساقتايتىن جول ونىڭ ۇلتتىق رۋحى، وتكەن قيىن كەزەڭدەردى قازاقتىڭ كودى، ياعني ۇلتتىق رۋحى ءوزىن ساقتاپ قالۋ ءۇشىن ادەبيەتكە كوشتى، ول السىرەگەن جاعدايدا مادەنيەتكە، ونەر تۋىندىسى كينوعا بارىپ جاسىرىندى. ونىمەن قويماي ول رۋح – ۇرپاققا «اباي جولى»، «كوشپەندىلەر»، «التىن وردا» ءتارىزدى كىتاپ بولىپ ورالدى. ال بۇگىن زامان باسقا، زاڭ باسقا. جاھاندانۋ قارقىن الۋدا، ونىمەن قاتار ۋربانيزاتسيا ءجۇرىپ جاتىر. وسىنداي الماسۋلار كەزىندە حالقىمىزدى ۇلتتىق قۇلدىراۋدان ساقتاپ قالۋ مىندەتى ەرىكسىز تۋىنداپ وتىر. ول ءۇشىن قوعامدىق وزگەرىستەرگە، سونىڭ ىشىندە جاستار تاربيەسىنە ءمان بەرگەن دۇرىس. ويتكەنى، قازىرگى اقپارات تاسقىنى ولاردىڭ ساناسىن جاۋلاپ بارادى. وسى كەزدە بولاشاق ۇرپاققا ءوزىمىزدىڭ ۇلتتىق ءداستۇرلى ۇعىمدى قالاي سىڭىرەمىز. وسىنىڭ جولىن تابۋدى قاراستىرعان ءجون. ايتالىق، بالالاردى قازاقى رۋحتا تاربيەلەيتىن ەلەكتروندى ونىمدەر اسا قاجەت بۇگىن. مىسالى، الاش ارىستارى مەملەكەتتىلىكتى قالىپتاستىرۋدىڭ جولى رەتىندە جاپونيالىق ۇلگىنى تاڭداعان جوق. ويتكەنى، ول – الەمدە ۇلتتىق قۇندىلىقتارىن ساقتاۋ ارقىلى دامىعان بىردەن-ءبىر مەملەكەت. دەمەك، ءبىز بۇدان ەتنوستى ساقتاۋ ءۇشىن ۇلتتىق قۇندىلىقتىڭ ماڭىزى قانداي ەكەنىن كورەمىز. ودان كەيىن ەلباسى ۇسىنعان «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى – قازاق حالقىن جاڭعىرتۋعا ارنالعان تۇجىرىمداما. مۇندا ءتىل، مادەنيەت، ۇلتتىق رۋح ءبارى قامتىلعان»، دەدى ءماجىلىس دەپۋتاتى.

سونىمەن قاتار دەپۋتات بەرىك ابدىعالي ۇلى: «قازىرگى تاڭدا قوعامدا ءجۇرىپ جاتقان ترانسفورماتسيانى تۇسىنە الماي جاتىرمىز. بۇل ءۇردىستى دۇرىس باعىتقا اينالدىرا الماساق، ۇلتتىق مادەنيەت ەكزوتيكاعا اينالۋى ابدەن مۇمكىن. مىسالى، بۇرىن بارلىق ماسەلە تىلگە تىرەلىپ تۇر دەپ ويلاۋشى ەدىك. قازىر قوعامدا قازاقتىلدى ورتا قالىپتاسىپ كەلەدى. بىراق بۇرىنعى اتانى سىيلاۋ، ۇلكەندى قۇرمەتتەۋ، كىشىگە جىلىلىق سياقتى ءداستۇرلى قۇندىلىقتار ازايىپ بارادى. دەمەك، ءبىر عانا تىلمەن شەشىلمەيتىن دۇنيە بار ەكەن. ول ءۇشىن ءتىل مەن قاتار سالت-ءداستۇر، عۇرىپتىق قۇندىلىقتاردى دا قوسا ساقتاۋ كەرەك ەكەنى انىق بولدى»، دەدى.

قىسقاسى، پارلامەنت مۇشەسىنىڭ ويىنان تۇيگەنىمىز: قازىرگى تاڭدا، ياعني قازىرگى جاھاندانۋ كەزىندە، ۇرپاقتار اراسىندا پايدا بولاتىن تۇسىنىك، ۇعىم قايشىلىقتارىن قابىستىراتىن مەملەكەتتىك باعدارلاما كەرەك ەكەن. بۇل ءتۇيىنسوز مينيسترگە ۇسىنىس رەتىندە ايتىلدى.

مينيسترلىككە قاراتا ايتىلعان ۇسىنىستى قابىل العان ايدا عالىمقىزى بۇل باعىتتا ۆەدومستۆو تاراپىنان باسەكەگە قابىلەتتى، جان-جاقتى دامىعان ۇرپاق قالىپتاستىرۋ ءۇشىن Ulttyq tárbıe جانە جاستاردىڭ عىلىمي جەتىستىكتەرىن ايگىلەۋ باعىتىندا «اقىلدى ۇرپاق» جوبالارى جۇزەگە اسىپ جاتقانىن، سونىمەن قاتار قيىن جاعدايدا جۇرگەن بالالارى بار وتباسىلاردى قولداۋ، جاستار اراسىندا وتباسىلىق قۇندىلىقتاردى نىعايتۋعا ارنالعان گرانتتىق جوبالار ىسكە اسىرىلا باستاعانىن ايتىپ ءوتتى.

كەلەسى كەزەكتە بايانداما جاساعان Nur Otan پارتياسى قوعامدىق ساياسات ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى ءمادينا نۇرعاليەۆا، اۋەلى پارتيا تاراپىنان اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستارعا توقتالدى. اتاپ ايتقاندا، قازاق حالقىنىڭ ۇلتتىق قۇندىلىقتارى، سونىڭ ىشىندە بۇگىنگى ۇلتتىق سالت-ءداستۇردى ساقتاۋ ءۇشىن زامانعا ساي مودەرنيزاتسيالاۋ ءۇردىسى قاجەت ەكەندىگىن عىلىمي دالەل نەگىزىندە ايتىپ ءوتتى. وسى ورايدا، ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» جانە « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» اتتى كونتسەپتۋالدى جازبالارى بىردەن-ءبىر باعىت، قوعامدىق ۇستانىمعا اينالۋى ءتيىس، دەدى.

ءۇشىنشى بولىپ بايانداما جاساعان «قولدانبالى ەتنوساياسي زەرتتەۋلەر ينستيتۋتى» جشس-نىڭ ديرەكتورى تالعات قاليەۆ، جالپى ادامزاتتىق مادەنيەت پەن ۇلتتىق مادەنيەتتىڭ قوعامدى بىرىكتىرۋدەگى ماڭىزىنا قاتىستى ويلارىن جىلىكتەپ جەتكىزسە، ودان كەيىن ءبايانسوزدىڭ تىزگىنى تيگەن ء«بىلىم-يننوۆاتسيا» حالىقارالىق قوعامدىق قورىنىڭ پرەزيدەنتى دارحان وتە ورتاعا ءوز ويلارىن سلايد تەحنولوگياسىن پايدالانا وتىرىپ ورتاعا تاستادى.

«قازاق حالقىندا ء«داستۇردىڭ وزىعى دا بار، توزىعى بار» دەيتىن كەرەمەت پايىم بار. بولاشاقتا ءبىز داستۇرلەرىمىزدىڭ وزىعىن جاڭعىرتىپ، توزىعىنان ارىلۋعا ءتيىسپىز. ودان كەيىن جاڭعىرعان جاڭا ءداستۇردى قوعامعا قالاي كىرىكتىرەمىز؟ وسى ماسەلە حالىقارالىق دەڭگەيدە، وزىق مەملەكەتتەردە قالاي ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. وسىنى زەرتتەۋ ارقىلى ءبىز جاڭا كونتسەپتسيا جاساپ، ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنە ۇسىندىق. مۇنداعى باسىم باعىت – بايىرعى ءداستۇرلى تاربيەنى العا ۇستاپ، ءبىلىم بەرۋدە جاقسى ناتيجەگە جەتىپ وتىرعان حالىقارالىق ءبىلىم وردالارىنىڭ تاجىريبەسى قاراستىرىلدى. وسى ورايدا، ءححى عاسىردا قازاق بالاسىنا قانداي داعدىلار قاجەت دەگەنگە توقتالدىق. ەڭ الدىمەن ەركىن ويلايتىن، رۋحى ازات، ادامگەرشىلىك، ۇلتتىق يماني تاربيەنى بويىنا سىڭىرگەن تۇلعا قاجەت ەكەنى انىقتالدى»، دەدى دارحان ەرماحان ۇلى.

جيىن سوڭىندا «رۋحاني جاڭعىرۋ» قازاقستاندىق قوعامدىق دامۋ ينستيتۋتىنىڭ ورتالىق ديرەكتورى جانار بۇقانوۆانىڭ بايانداماسى تىڭدالدى. «قازاق وتباسىلارىندا بالا تاربيەسىنە ەرتەدەن باسا نازار اۋدارىلعان. سول ارقىلى جاستاردىڭ ومىرلىك جولىن قالىپتاستىرىپ، سالت-ءداستۇردى نەگىزگە الا وتىرىپ، دۇرىس ءوسىپ-ءونۋدىڭ باعدارى بەرىلگەن. ءدال وسىنداي وتباسىلاردا ۇلتتىق قۇندىلىق بويىنا سىڭگەن، قازاقتىڭ سالت-ءداستۇرىنىڭ پارقىن بىلەتىن ونەگەلى ۇرپاق ءوسىپ وتىرعان. وكىنىشكە قاراي، زاماناۋي وركەنيەتتىڭ قازىرگى سىن-قاتەرلەرى بۇكىل الەمدىك كەڭىستىكتەگى وتباسى ينستيتۋتىنا وزگەرىستەر ەنگىزدى. جاھاندانۋ زامانىندا ءداستۇرلى قۇندىلىقتار جويىلىپ، الەم بويىنشا وتباسى داعدارىسى بايقالادى. رەسمي دەرەكتەر بويىنشا 2020 جىلدىڭ قاڭتار مەن ماۋسىم ارالىعىندا 45 036 نەكە تىركەلىپ، ونىڭ 12 747-ءسى اجىراسقان. ياعني ەلىمىزدە ءاربىر ءۇشىنشى وتباسى اجىراسۋدا. ياعني بۇگىنگى تاڭدا الدىمىزدا وتباسى قۇندىلىقتارىن ساقتاۋ مىندەتى تۇر. سەبەبى تاربيە كەز كەلگەن تۇلعانىڭ قالىپتاسۋى مەن الەۋمەتتەنۋىندە ۇلكەن ءرول اتقارادى. وسىعان بايلانىستى، بيىل Ulttyq tárbıe يدەولوگيالىق پلاتفورماسى بويىنشا اقپاراتتىق جانە ادىستەمەلىك ماتەريالدار كەشەنىن ازىرلەۋ جۇمىسى باستالدى. جوبا اياسىندا وتباسىنداعى ۇيلەسىمدى قارىم-قاتىناستى ناسيحاتتاۋعا باعىتتالعان پەداگوگيكا جانە پسيحولوگيا سالاسىنداعى تاجىريبەلى مامانداردىڭ قاتىسۋىمەن بەينەدارىستەر ءتۇسىرۋ، وتباسىلىق قۇندىلىقتار تۋرالى بەينەروليكتەر تاراتۋ، مەملەكەتتىك قولداۋ جۇيەسىن حالىققا تۇسىندىرۋگە باعىتتالعان بەينەروليكتەر ازىرلەۋ كوزدەلگەن.

جاستار اراسىندا ۇلتتىق سالت-داستۇرلەردى دارىپتەۋ ءۇشىن سىنىپتان تىس ءىس-شارالار ستسەناريلەرىنىڭ، تەاترلىق قويىلىمداردىڭ، تانىمدىق كۆەستتەردىڭ جانە Dästür start زياتكەرلىك ويىندارىنىڭ ەلەكتروندى بروشيۋراسىن ازىرلەۋ، اتا-انالارعا ارنالعان «بالانى ەڭبەكقورلىققا قالاي تاربيەلەيمىز؟» قالتا جولنۇسقاۋلىعىن دايىنداۋ، 5-7 سىنىپ وقۋشىلارىنا ارنالعان «تۋعان ەلىڭ – قازاقستاندى جاقسى بىلەسىڭ بە؟» رەسپۋبليكالىق بالالار وقۋلارى بايقاۋىن، وقۋلىقتار مەن كۆەست ويىندارىن ۇيىمداستىرۋدى قولعا الىپ وتىر»، دەدى جانار قالەقانقىزى.

جيىن سوڭىندا ونلاين قاتىسۋشىلار اراسىنان قازاقستان جازۋشىلار وداعى نۇر-سۇلتان قالالىق فيليالىنىڭ ديرەكتورى داۋلەتكەرەي كاپ ۇلى، رەسپۋبليكالىق «اكەلەر وداعى» قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى ماقسۇتبەك دۇيسەنبەك ۇلى جانە فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى راحىمجان تۇرىسبەك تاقىرىپقا قاتىستى ويلارىن ورتاعا سالدى.

دوڭگەلەك ۇستەلدى قورىتىندىلاعان ايدا بالاەۆا ماڭىزدى باسقوسۋعا اتسالىسقان تۇلعالارعا العىس ايتىپ، بۇگىنگى وتىرىستا ساراپشىلار رۋحاني دامۋدىڭ بىرقاتار اسپەكتىسىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ىشىندە ءبىلىم بەرۋ، بالا تاربيەسى جانە وتباسى ينستيتۋتىن نىعايتۋ ماسەلەلەرىنىڭ وزەكتىلىگىن ايرىقشا اتاپ وتكىم كەلەدى دەي وتىرىپ: «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىن ۇلتتىق جاڭعىرۋ كەزەڭىنە ۇلاستىرۋدىڭ ارنايى جول كارتاسى اياسىندا دا بىرقاتار شارا جۇزەگە اسىپ جاتىر. سولاردىڭ ىشىندە، اسىرەسە ء«داستۇر مەن عۇرىپ» جانە «ۇلتتىق تاربيە» جوبالارىن ەرەكشە اتاپ وتكىم كەلەدى. بۇلاردىڭ بارلىعى دا – وتباسىلىق تاربيە، جالپىحالىقتىق رۋحاني قۇندىلىقتار، ۇلتتىق سالت-ءداستۇردى ناسيحاتتاپ، ۇلتارالىق قارىم-قاتىناس پەن تولەرانتتىلىقتى نىعايتۋعا باعىتتالعان. 2020 جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى 2030 جىلعا دەيىنگى وتباسىلىق جانە گەندەرلىك ساياسات تۇجىرىمداماسىنىڭ ەكىنشى كەزەڭىن ىسكە اسىرۋ باستالدى. ۇكىمەتتىڭ ناقتى ينديكاتورلارى، ءىس-شارالارى مەن جوبالارى بار ءتيىستى جوسپاردى قابىلدادى. پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا وڭىرلەردە «جانۇيا»، «باقىتتى وتباسى» جانە باسقا دا وتباسىلاردى قولداۋ ورتالىقتارىنىڭ قىزمەتى ۇيىمداستىرىلدى. «قازاقستاندىق وتباسىلار-2020» ۇلتتىق بايانداماسى دايىندالىپ، جانە تانىستىرىلدى. الەۋمەتتىك زەرتتەۋلەر كورسەتكەندەي، ءبىزدىڭ جاستار ءۇشىن وتباسى ەڭ جوعارى قۇندىلىققا يە (85،2%). ودان كەيىن دەنساۋلىق (51،8%) جانە دوستىق (28،3%). بۇگىنگى جيىندا سىزدەر تاراپتان ايتىلعان ۇسىنىس-پىكىرلەر الداعى جۇمىس بارىسىندا باستى نازارعا الىناتىن بولادى. شارا قورىتىندىسى بويىنشا ۇسىنىمدار ازىرلەنىپ، ءتيىستى مەملەكەتتىك ورگاندارعا جولدانادى»، دەپ جيىندى قورىتىندىلادى اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترى.

سوڭعى جاڭالىقتار

ەسىل وزەنىنە جاڭا كوپىر سالىنادى

ايماقتار • بۇگىن، 15:16

شىعىس قازاقستان «جاسىل» ايماقتا

ايماقتار • بۇگىن، 12:15

دوللار ارزانداپ، مۇناي قىمباتتادى

ەكونوميكا • بۇگىن، 11:36

قىركۇيەكتە حالىق ساناعى باستالادى

قازاقستان • بۇگىن، 09:47

بۇگىن ەلىمىزدە قاتتى ىستىق بولادى

قازاقستان • بۇگىن، 09:05

بەكىرەگە قويىلعان بەلگى

ايماقتار • بۇگىن، 07:45

«COVID-19» سپەكتاكلى قويىلدى

ونەر • بۇگىن، 07:43

ەركىن جۇرگىڭ كەلسە، ەكپە سالدىر

مەديتسينا • بۇگىن، 07:22

شابان قيمىل شاڭ قاپتىرماسىن

تەحنولوگيا • بۇگىن، 07:20

نە ەكسەڭ، سونى ورارسىڭ

قازاقستان • بۇگىن، 07:17

«استانا» ۇزاپ بارادى

فۋتبول • بۇگىن، 07:07

ۇقساس جاڭالىقتار