پىكىر • 28 قاڭتار، 2021

جوعارى وقۋ ورىندارىنا تالاپ قاتايتىلادى

65 رەت كورسەتىلدى

1948 جىلى ادام قۇقىقتارىنىڭ جالپىعا بىردەي دەكلاراتسياسى قابىلدانعان كەزەڭنەن باستاپ، ءبىلىم الۋ – ارتىقشىلىق رەتىندە تانىلۋىن توقتاتىپ، قۇقىقتار ساناتىنا «قونىس اۋداردى». سوڭعى 70 جىلدا ءبىلىم دە، وعان دەگەن كوزقاراس تا ايتارلىقتاي وزگەرىسكە ۇشىرادى. بۇل رەتتە مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇكىمەتتىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا ناق وسى ءبىلىم سالاسىنا قاتىستى كەيىنگە قالدىرۋعا بولمايتىن بىرقاتار ماسەلەگە توقتالدى.

 

ەل پرەزيدەنتى ءوز سوزىندە جىل سايىن بولىنەتىن 50 مىڭ گرانت قاجەتتى مامان­دىقتار سۇرانىسىنا سايكەس كەلمەيتىنىنە نازار اۋداردى. بۇل ولقىلىق بيۋدجەت قارجىسىنىڭ بوسقا كەتۋىنە اكەلىپ سوعادى. مەملەكەت قارجى سالۋعا قىزىعۋشىلىق تانىتاتىن ماماندىقتاردى تاڭداۋ ماسەلەسى بارعان سايىن كۇردەلەنە تۇسۋ­دە. ءبىر جاعىنان، كوپ جاعدايدا بالالارىن وقىتۋ ءۇشىن اقشا تولەيتىن اتا-انا­لاردىڭ ءداستۇرلى تاسىلدەرى بار. ەكىنشى جاعىنان، ەڭبەك نارىعىنىڭ قۇرى­لىمى تەز وزگەرىپ، جاڭا، كەيدە تۇسىنىك­سىز بولىپ كورىنەتىن ماماندىقتارعا سۇرا­نىستىڭ ارتۋى بايقالادى. سونىڭ سالدارى­نان ءبىز ۋنيۆەرسيتەتتەر ۇسىناتىن مامان­داردىڭ ۇلتتىق ەكونوميكانىڭ ناقتى قاجەتتىلىكتەرىنە سايكەس كەلمەۋ پروبلەماسىنا تاپ بولدىق. ءداستۇرلى كاسىپ­تەردە دە ماماندار تاپشىلىعى بايقا­لادى. بۇعان پاندەميا كەزىندە سۇرا­نىسقا يە بىرقاتار ماماندىق بويىن­شا مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ جەتىس­پەۋشىلىگى سەزىلگەندىگى ايعاق.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ ۇكىمەت الدىنا قويعان تاعى ءبىر مىندەتى – قازاقستاندىق جوعارى ءبىلىمنىڭ جوعارى ساپاسىن قامتاماسىز ەتەتىن شەشۋشى شارالاردى قابىلداۋ. بۇعان دەيىن ساپاسىز ءبىلىم بەرۋ قىزمەتىن ۇسىناتىن ۋنيۆەرسيتەتتەردى جابۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانعان بولاتىن. الايدا پروتسەسس باياۋ جۇرۋدە. «كەيبىر ۋنيۆەرسيتەتتەر ءارتۇرلى پروتسەدۋرالىق ارەكەتتەردى قولدانا وتىرىپ، جابىلۋ پروتسەسىن ءبىر جارىم جىلعا دەيىن «سوزادى» جانە وسى باعىتتاعى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ شەشۋشى قادامدارىنا قارسى تۇتاس اقپاراتتىق ناۋقان ءجۇرىپ جاتىر»، دەپ اتاپ ءوتتى مەملەكەت باسشىسى. ۇلتتىق ستاتيستيكاعا سايكەس، سوڭعى ءۇش جىلدا ەلدەگى ۋنيۆەرسيتەتتەردىڭ سانى ازايۋدىڭ ورنىنا، 122-دەن 125-كە دەيىن وسكەن. بۇل رەتتە ەل پرەزيدەنتى ۇكىمەتكە ءتيىستى شارالاردى قابىلداۋ، سونىڭ ىشىندە اكادەميالىق ادالدىقتى بۇزۋشىلىق پەن سىبايلاس جەمقورلىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتارعا قاتىستى ۋنيۆەرسيتەتتەردىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن ودان ءارى كۇشەيتۋ، ءتىپتى ليتسەنزيادان ايىرۋعا دەيىنگى شارالاردى قابىلداۋ تۋرالى تاپسىرمالار بەردى.

وسى ماڭىزدى ماسەلەلەردىڭ بارلىعىن ۇكىمەت جاڭا وقۋ جىلى باستالعانعا دەيىن شەشۋى كەرەك. 1 شىلدەگە دەيىن ۇكىمەت قارجىلاندىرۋدىڭ تاسىلدەرى، كەزەڭدەرى مەن كولەمدەرى كورسەتىلگەن ەگجەي-تەگجەيلى جول كارتاسىن ازىرلەپ، ۇسىنادى.

 

زارەما شاۋكەنوۆا،

پرەزيدەنت جانىنداعى قازاقستان ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ءدۇبىرلى «دالا ديدارى»

ونەر • بۇگىن، 08:34

تۇيە كوتەرگەن تيمۋر

ايماقتار • بۇگىن، 08:32

جىگەر جانىعان جۇزدەسۋ

ساياسات • بۇگىن، 08:26

ۆاكتسينالاۋ – ماڭىزدى مىندەت

ۇكىمەت • بۇگىن، 08:17

قاراعاندىدا كارانتين كۇشەيتىلدى

ايماقتار • بۇگىن، 08:09

بيزنەستە ايەلدەردىڭ ۇلەسى قانداي؟

ەكونوميكا • بۇگىن، 07:59

URKER ۇسىنعان ۇزدىكتەر

ونەر • بۇگىن، 07:57

كوروناۆيرۋس باسەڭدەر ەمەس

الەم • بۇگىن، 07:56

كەشىرىم ايى كەلدى

رۋحانيات • بۇگىن، 07:50

ءۇشىنشى بەسجىلدىق: مەجە مەن مىندەت

ەكونوميكا • بۇگىن، 07:35

بايراعى بيىك باعزى ونەر

رۋحانيات • بۇگىن، 07:33

ەكى الپاۋىتتىڭ ايقاسى

بوكس • بۇگىن، 07:25

پاۆلوداردا جاعداي كۇردەلەنە ءتۇستى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 07:21

ورازانىڭ ءار ءساتى ساۋاپ

رۋحانيات • كەشە

ءسوزدىڭ جەتى بوياۋى

تانىم • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار