سايلاۋ • 29 جەلتوقسان، 2020

ەكسپورتقا ەرەكشە ءمان بەرگەن ءجون

17 رەت كورسەتىلدى

پارلامەنت ءماجىلىسى دەپۋتاتتىعىنا كانديدات رابيعا توقسەيىتوۆا مەن شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ ءماسليحاتىنا ۇمىتكەر فاريد ابىتاەۆ باستاعان «اۋىل» حالىقتىق-دەموكراتيالىق پاتريوتتىق پارتياسىنىڭ ۇگىت-ناسيحات توبى وسكەمەندەگى «استانا-بيزنەس» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ ۇجىمىمەن كەزدەسۋ وتكىزىپ، كەيىن اباي كەسەنەسىنە باردى.

كەزدەسۋ بارىسىندا ر.توقسەيىتوۆا مەن ف.ابىتاەۆ «اۋىل» پارتياسىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسى تۋرالى ايتىپ، «ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگى تۋرالى» زاڭ جوباسىنا توقتالدى. «اۋىلدىقتاردىڭ» ايتۋىنشا، ەكسپورتتى يگەرۋگە ۇمتىلاتىن كەز كەلگەن وتاندىق كاسىپورىن ەلدىڭ ىشكى جالپى ءونىمىنىڭ وسۋىنە ىقپال ەتەدى. ال بۇل ءوز كەزەگىندە ۇلتتىق ۆاليۋتا مەن ينفلياتسيا دەڭگەيىن تۇراقتاندىرا تۇسەدى.

«ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگى تۋرالى» زاڭ جوباسىن قابىلداۋ اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىنىڭ ەكسپورتىن دامىتۋدى بەلسەندى ىنتالاندىرۋدى جانە قوماقتى قولداۋ كورسەتۋدى كوزدەيدى.

كانديدات ف.ابىتاەۆ ستاتيستيكالىق مالى­مەت­تەرگە توقتالىپ، ورامدى ويىن ءبىلدىردى. ماسە­لەن، 2011 جىلمەن سالىستىرعاندا 2019 جى­لى قازاقستاننىڭ ەكسپورت كولەمى 84 ملرد-تان 58 ملرد اقش دوللارىنا دەيىن تومەن­دەدى. وسى كەزدە اگروونەركاسىپ كەشەنى ونىمدەرىنىڭ ەكسپورتى 1،8 ملرد-تان 3،2 ملرد اقش دوللارىنا دەيىن (نە­مە­سە ەكسپورتتىڭ جالپى قۇرىلىمىنداعى ۇلەس­تىڭ 5،65%-ى) تۇراقتى ءوسىپ وتىردى. مۇن­داي سالىستىرۋ اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ ءونىمى الەم­دىك نارىقتا ءاردايىم سۇرانىسقا يە بو­لا­تى­نىن جانە اگروونەركاسىپ كەشەنى­نىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتىن دامىتقان جاعدايدا قازاق­ستان ايقىن جولعا تۇسە الاتىنىن بايقاتادى.

اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىنىڭ ەكسپورت كولەمى ارتقانىنا قاراماستان، اگروونەركاسىپ كەشەنىندەگى قىزمەتكەرلەردىڭ ورتاشا ايلىعى وتە تومەن (301،4 اقش دوللارى). بۇل كورسەتكىش قازاقستانداعى 2010-2019 جىلدارداعى ورتاشا ايلىق جالاقىمەن سالىستىرعاندا 38،2-53%-عا تومەن. پارتيا بۇل جاعدايدى ەكسپورت كولە­مى­نىڭ جەتكىلىكسىزدىگىمەن بايلانىس­تى­را­دى. اگرارلىق سالانى يگەرگەن الەم­دەگى جە­تەكشى ەل­دەردە ءونىم 20%-دان باس­تاپ، 40%-عا دە­يىن ەكسپورتتالادى. ال بىزدە بۇل كور­­سەت­­­كىش 6%-دان از. ماسەلەن، اۋىل شا­رۋ­ا­­شى­­لى­عى كاسىپورىندارى مەن تۇراقتى ەكس­­پورت­­پەن اينالىساتىنداردى الىپ قارايىق. شارۋاشىلىقپەن ەمەس، ەكسپورتپەن اينالىساتىنداردىڭ جالاقى كولەمى 17%-عا جوعارى.

بۇل كەزدەسۋدەن كەيىن ۇگىت-ناسيحات توبى اباي كەسەنەسىنە باردى. كانديداتتار اقىن رۋحىنا تاعزىم ەتىپ، كەمەڭگەردىڭ ءومىر جولىنا توقتالدى. اتالعان ءىس-شارا ۇلى اقىننىڭ 175 جىلدىعىنا ورايلاستىرىلدى.

– اباي – حالىق بىرلىگى يدەياسىنىڭ بەلسەندى جاق­تاۋ­شىسى بولدى. ونىڭ شىعارمالارى ەلىمىز­­دىڭ عانا ەمەس، الەمنىڭ مادەني مۇراسى­نىڭ دامۋىنا ۇلكەن ۇلەس قوسادى. اباي قۇنان­باي ۇلى ارقاشان ۇلتتى بىرىكتىرۋگە جانە ءادىل قوعام قۇرۋعا ۇمتىلعان بولاتىن. «اۋىل» پارتياسى دا وسىنداي قاعيدانى ۇستانادى، – دەيدى ر.توقسەيىتوۆا.

سونداي-اق وسى پارتيانىڭ اتىنان پارلا­مەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتار ت.راقىمبەكوۆ جانە ز.الىپبەك باس رەداكتورلار كلۋبىنىڭ مۇشەلەرىمەن ونلاين-رەجىمدە كەزدەسۋ وتكىزدى. كەزدەسۋدە اۋىلدى دامىتۋ ماسە­لەلەرىن باق-تا جاريالاۋ ماسەلەلەرى تال­قىلاندى. بۇدان بولەك قوستاناي وبلىسىندا اتال­عان پارتيا اتىنان وبلىستىق ءماسليحات دەپۋ­تاتتىعىنا كانديداتتار اگروونەركاسىپ كەشە­نى سالاسىنداعى جەتەكشى كاسىپكەرلەرمەن ونلاين كەزدەسۋ وتكىزىپ، ولارعا پارتيانىڭ ساي­لاۋالدى باعدارلاماسىن تانىستىردى. ال اقمولا وبلىسىندا پارتيانىڭ اتىنان وب­لىستىق جانە اۋداندىق ءماسليحاتتار دەپۋتات­تىعى­نا كانديداتتار «Kaz Tech سەلماش» جشس ۇجىمىمەن كەزدەستى.

سوڭعى جاڭالىقتار

«وميكرون» جەدەل تارالۋدا

الەم • بۇگىن، 08:23

ۇقساس جاڭالىقتار