ساياسات • 08 جەلتوقسان، 2020

كيبەرشابۋىلعا قايتسەك توتەپ بەرەمىز؟

29 رەت كورسەتىلدى

ەلوردادا «كيبەرقاۋىپسىزدىك نۇر-سۇلتان-2020» وقۋ-جاتتىعۋى جاريالاندى. بۇل تۋرالى كەشە ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىنىڭ الاڭىندا وتكەن ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا ايتىلدى.

ۇيالى تەلەفونعا توتەنشە جاعدايلار مينيسترلىگى تاراپىنان كەلىپ ءتۇسىپ جاتاتىن سمس حابارلامالار قاتارىنا وسىدان بىرەر كۇن بۇرىن تسيفرلىق دامۋ، يننوۆاتسيا­لار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى جولداعان حابارلاما قوسىلعان ەدى. ەلدى ەلەڭ ەتكىزگەن دە وسى حابارلاما بولدى. بۇل حابارلامادا كەيبىر شەتەلدىك ينتەرنەت-رەسۋرستارعا قول جەتكىزۋ مۇمكىندىگىن ساقتاۋ ءۇشىن قاۋىپسىزدىك سەرتيفيكاتىن جۇكتەپ الۋ قاجەتتىلىگى ايتىلادى. ماسەلەنىڭ ءمان-جايىن ءباسپاسوز ءماسليحاتى بارىسىندا وسى سالانىڭ ماماندارى ءتۇسىندىردى.

– بيىل دۇنيە ءجۇزى جاڭا ءبىر قاۋىپپەن بەتپە-بەت كەلدى. ول – covid-19 پاندەميا­سى. ىندەتپەن كۇرەس تاجىريبەسى كورسەتىپ وتىرعانداي، ۆيرۋس ادام اعزاسىنا زالال كەلتىرىپ قانا قويماي، جاھاندىق ەكونوميكاعا جانە ءاربىر جەكەلەگەن مەملەكەتكە ايتار­لىق­تاي زيانىن تيگىزىپ وتىر. وكىنىشكە قاراي، ىندەت ءبىزدىڭ مەملەكەتتى دە اينالىپ وتپەدى. جا­قىندارىمىز بەن تانىستارىمىزدان ايىرىلدىق. كاسىپكەرلەر شىعىنعا باتىپ جاتىر. تۇرعىندار كارانتيندىك شارالار كەزىندە ىڭعايسىزدىققا تاپ بولدى. الايدا ءبىزدىڭ ەلىمىز پاندەميانىڭ جاعىمسىز سالدارىن جويۋ بويىنشا بارلىق قاجەتتى شارالار­دى قولعا الىپ، تۇرعىندار مەن جەكە كا­سىپكەرلىككە قولداۋ كورسەتىلۋدە. بۇل ماسە­لەنى تسيفرلىق دامۋ، يننوۆاتسيالار جانە اەرو­عارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى نەگە قوزعاپ وتىر دەمەڭىز. بەلگىلى بولعانداي، الەۋمەتتىك سالادان بولەك، پاندەميا كەزىندە ەلدىڭ تسيفرلى ينفراقۇرىلىمى دا اۋىر سوققىعا ۇشىرادى، – دەدى تسيفرلىق دامۋ، يننوۆاتسيا­لار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ توراعاسى رۋسلان ابدىقالىقوۆ.

كوميتەت توراعاسىنىڭ ايتۋىنشا، مەم­لەكەتتىك ينتەرنەت-رەسۋرستارعا قاتىستى پروب­لەمالار تسيفرلاندىرۋ سالاسىن­داعى ۇيىمداس­تىرۋشىلىق پەن تەحنولوگيا­لىق بازا­نىڭ كەمشىلىكتەرىن كورسەتتى. ال كيبەرقاۋىپ­سىزدىكتىڭ نەگىزگى پرينتسيپتەرى – قۇپيالىق، تۇتاستىق جانە قولجەتىمدىلىك سانالادى. ماسەلەنىڭ ءمانىسى دە وسىندا.

– تۇسىنىكتى بولۋى ءۇشىن ايتايىن، ەلەكتروندى ۇكىمەتتىڭ ءاربىر ءىرى اقپاراتتاندىرۋ نىسانى (بۇل قارجى سەكتورىنا دا قاتىستى)، ۇنەمى ءتۇرلى كيبەرشابۋىلداردىڭ ىقپالىندا بولادى. جىل سايىن اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىكتىڭ ميللياردتاعان وقيعاسى تىركەلەدى. بيىلدىڭ وزىندە شامامەن 4 ملرد وقيعا ورىن الىپ، 200 ملن كيبەرشابۋىل جاسالدى. بۇدان باسقا پاندەميا كەزىندە جانە قاشىقتان جۇمىس ىستەۋگە كوشۋ كەزەڭىندە تسيفرلى ينفرا­قۇرىلىمعا تۇسكەن جۇكتەمە كۇرت ارتتى. ءبىز بۇعان دايىن بولماي شىقتىق، – دەدى سپيكەر.

ونىڭ ايتۋىنشا، كيبەرقاۋىپسىزدىك وقۋ-جات­تى­عۋلارىنىڭ نەگىزگى ماقساتى – مەملە­كەتتىك ورگانداردىڭ، اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ بولىمشەلەرىنىڭ جانە جەدەل ورتالىقتاردىڭ، اسا ماڭىزدى نىسانداردىڭ تۋىنداعان قاۋىپ-قاتەرلەرگە قارسى تۇرۋعا ازىرلىگىن تەكسەرۋ بولىپ وتىر.

– وقۋ-جاتتىعۋلار بارىسىندا شارتتى بۇزۋشى ءدىني ەكسترەميستىك پيعىلمەن ەلەكتروندى ۇكىمەتتىڭ اقپاراتتاندىرۋ وبەكتى­لەرىنە، اقپاراتتىق-كوممۋني­كا­تسيا­لىق ينفرا­قۇرىلىمنىڭ اسا ماڭىزدى وبەكتىلە­رىنە جاپپاي شابۋىل جاسايدى، مەملەكەتتىك ينتەرنەت-رەسۋرستاردى بۇزۋعا، الەۋمەتتىك جەلىلەردە جالعان اقپارات تاراتۋعا، فيشينگ جانە زياندى باع­دارلامالىق قامتاماسىز ەتۋدى تاراتۋعا ارەكەت ەتەدى. سوڭعى ءىس-شارا كيبەرجاتتىعۋلار جوسپارى بويىنشا ءسال ەرتەرەك باستالدى جانە كوپتەگەن مەملەكەتتىك قىزمەتشى ءوز جۇمىس ورىندارىندا تەستىلىك زياندى باعدارلامالىق قامتاماسىز ەتۋگە (بق) فيشينگتىك تارالىمعا تاپ بولدى، – دەدى كوميتەت توراعاسى.

اتالعان ۆەدومستۆو ۇيىمداستىرعان وقۋ-جاتتىعۋلارعا ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتى، «مەم­لەكەتتىك تەحنيكالىق قىزمەت» اق، زاڭدى تۇلعالاردىڭ قوعامدىق بىرلەستىگى، «كيبەر­شا­بۋىلداردى تالداۋ جانە تەرگەۋ ورتالىعى» وكىلدەرى قاتىسۋدا.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

قازاقستاندا قانشا ادام ۆاكتسينا الدى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 10:42

ۇقساس جاڭالىقتار