جيىندا ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆ پەن جامبىل وبلىسىنىڭ اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆ جەرگىلىكتى تۇرعىندارمەن بىرگە وزەكتى ماسەلەلەردى جانە مەملەكەتتىك باعدارلامالاردىڭ ىسكە اسىرىلۋ بارىسىن تالقىلادى.
– بيىل كوپتەگەن الەۋمەتتىك ماسەلەلەر شەشىلدى. اۋىلدار گازبەن, سۋمەن, ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتىلۋدە. جولدار جوندەلىپ, الەۋمەتتىك نىساندار سالىنۋدا. بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىم بولماسا, مۇنىڭ بارىنە قول جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەستىگىن تۇرعىندار جاقسى تۇسىنەدى. اعا بۋىن ءوز تاراپىنان ۇلتارالىق كەلىسىم ماسەلەلەرىنە ايرىقشا كوڭىل ءبولىنىپ, جاستاردى حالىقتىق داستۇرلەر مەن سىيلاستىق نەگىزىندە تاربيەلەۋدەمىز, – دەدى قورداي اۋداندىق «قوعامدىق كەلىسىم» قوعامدىق كەڭەسىنىڭ توراعاسى ابدىبەك سەيىلحانوۆ.
– تۇڭعىش پرەزيدەنت – ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ باستاماسىمەن قۇرىلعان قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى ەلىمىزدە تۇراتىن كوپتەگەن ەتنوستار اراسىنداعى بەيبىت جانە ۇيلەسىمدى قارىم-قاتىناستى نىعايتۋعا كومەكتەستى. وسى بىرەگەي مودەلسىز ەلدىڭ تۇراقتى دامۋى مۇمكىن ەمەس ەدى. وسكەلەڭ ۇرپاققا وسى قۇندىلىقتاردى ساقتاۋ جانە جەتكىزۋ – ءاربىر ادامنىڭ مىندەتى. «مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا قورداي اۋدانىن دامىتۋعا بيىل 35 ملرد تەڭگە ءبولىندى. مۇنىڭ ءبارى حالىقتىڭ يگىلىگى ءۇشىن, ءومىر ءسۇرۋ ساپاسى مەن دەڭگەيىن ارتتىرۋ ماقساتىندا جاسالۋدا. ءبىزدىڭ ارمان-تىلەگىمىز ورتاق, ءبارىمىز بەيبىتشىلىكتە ءومىر ءسۇرۋدى قالايمىز, –دەدى ە.توعجانوۆ.
سورتوبە اۋىلىنداعى كەزدەسۋدە مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا اۋداندا جۇزەگە اسىرىلعان «بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىم» جوباسىنىڭ ناتيجەلەرى سارالاندى. بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىمدى ساقتاۋ مەن نىعايتۋعا باعىتتالعان جوبا اياسىندا قوعامدىق-ساياسي احۋالعا مونيتورينگ جۇرگىزىلىپ, جەرگىلىكتى تۇرعىنداردى مازالايتىن ماسەلەلەر انىقتالىپ, شەشىمىن تاپقان. جۇمىس توپتارى مىڭنان استام كەزدەسۋ وتكىزىپ, وندا 30 مىڭعا جۋىق تۇرعىن قامتىلعان. وڭىرگە ساپارى بارىسىندا ەرالى توعجانوۆ ماسانچي اۋىلىنداعى اعىمداعى جىلدىڭ اقپان ايىندا ورىن العان تارتىپسىزدىكتەردەن كەيىن قايتا قالپىنا كەلتىرىلگەن بىرقاتار كوممەرتسيالىق نىساندار مەن تۇرعىن ۇيلەردى ارالادى. اۋىل تۇرعىندارى كورسەتكەن قولداۋى ءۇشىن مەملەكەت باسشىسىنا العىستارىن جەتكىزدى.
دەلەگاتسيا قورداي اۋدانىنىڭ گۆاردەيسكي اۋىلىنداعى بيولوگيالىق قاۋىپسىزدىك پروبلەمالارىن عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ جانىنداعى وتاندىق يممۋندىق پرەپاراتتار شىعاراتىن زاۋىتتىڭ قۇرىلىسىن بارىپ كوردى. اتالعان زاۋىت مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس سالىنۋدا. ۆيتسە-پرەمەرگە زاۋىتتىڭ قۇرىلىس-مونتاجداۋ جۇمىستارىنىڭ بيىل اياقتالاتىندىعى, قازىر بارلىق ينجەنەرلىك كوممۋنيكاتسيالار جۇرگىزىلگەنى باياندالدى. زاۋىت ءوز جۇمىسىن كەلەسى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا باستايدى دەپ جوسپارلانۋدا. مۇندا الەمدىك ستاندارتتارعا سايكەس يممۋنوبيولوگيالىق پرەپاراتتار, ونىڭ ىشىندە كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنا, تۇماۋعا, تۋبەركۋلەزگە, برۋتسەللەزگە, نودۋليارلىق دەرماتيتكە جانە باسقا دا ينفەكتسيالىق اۋرۋلارعا قارسى ۆاكتسينالار شىعارىلاتىن بولادى. جىل سايىن بيوپرەپاراتتاردىڭ 30-60 ميلليون دوزاسىن ءوندىرۋ جوسپارلانعان. ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ينستيتۋت قىزمەتكەرلەرىمەن كەزدەسىپ, ولارمەن اڭگىمەلەستى.
جامبىل وبلىسىنىڭ اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆ اتالعان ءىرى زاۋىتتىڭ سالىنۋى ايماق ەكونوميكاسىنىڭ دامۋىنا جاڭا سەرپىن بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. بۇدان سوڭ ە.توعجانوۆ ينستيتۋت قىزمەتكەرلەرىنە ارنالعان 60 پاتەرلىك ءۇيدىڭ قۇرىلىس بارىسىمەن تانىستى. نىسان كەلەسى جىلدىڭ باسىندا پايدالانۋعا بەرىلەدى. تاعى ەكى تۇرعىن ءۇيدىڭ قۇرىلىسى جوسپارلانۋدا. ينستيتۋت جۇمىسىمەن تانىسقان سوڭ دەلەگاتسيا قورداي اۋدانىنىڭ دامۋى, سونداي-اق عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن شەشۋ جونىندە كەڭەس وتكىزدى.
سونىمەن قاتار, ە.توعجانوۆ وبلىستىق جەدەل جاردەم ستانساسىنىڭ باس دارىگەرى ۆەنەرا بالقىبەكوۆاعا جەدەل جاردەم كولىكتەرىنىڭ كىلتىن تابىس ەتتى.
– جامبىل وبلىسىنا جۇمىس ساپارىمدى قورداي اۋدانىنان باستادىم. پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس, بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم جوباسى اياسىنداعى كۇن تارتىبىندە تۇرعان ماسەلەلەر وندا ءجۇز پايىز ورىندالعانىن كوردىم. جەرگىلىكتى حالىقپەن, ءاربىر ەتنوس وكىلدەرىمەن كەزدەسىپ, پىكىرلەستىم. كوروناۆيرۋستىڭ اسەرىنەن مەديتسينا سالاسىندا كوپتەگەن قيىندىقتار تۋىنداعانىن بىلەسىزدەر. ول كەزەڭدى بىرلىكتىڭ ارقاسىندا بۇكىل ەل بولىپ بىرگە ەڭسەردىك. ونداي قيىندىق ەندى بولماسىن دەپ تىلەيىك. مىنە, بۇگىن ءوڭىردىڭ دەنساۋلىق سالاسىن ىلگەرىلەتەتىندەي ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسى جاراقتاندىرىلىپ وتىر. الەمدى جايلاعان وسى ىندەتتىڭ الدىن الۋ شارالارىنا بايلانىستى ناقتى تاپسىرمالار دا بەرىلدى. سونىڭ ءبىرازى جۇزەگە اسىرىلعان. ءدارى-دارمەكتىڭ ەكى ايلىق قورى تولىقتاي قامتاماسىز ەتىلگەن. سونىمەن قاتار ءاربىر وبلىستا ارنايى تۇراقتىلىق قورلارى قۇرىلعان بولاتىن. جامبىل وبلىسى دا بۇل ءىستى ستاندارتقا ساي ورىنداپ وتىر, – دەدى ۆيتسە-پرەمەر.
ۇكىمەتتىك دەلەگاتسيا ايماقتىڭ كوروناۆيرۋس ىندەتىنە ىقتيمال جاڭا تولقىنىنا دايىندىعىن تەكسەرىپ, تاراز قالالىق 200 توسەكتىك كوپبەيىندى اۋرۋحاناسىنىڭ ينفەكتسيالىق بولىگىنە باردى. بۇل رەتتە ە.توعجانوۆ مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە ناۋقاسقا وكپەنى جاساندى جەلدەتۋ قاجەت بولاتىن اسقىنۋلاردىڭ الدىن الۋ جانە بولدىرماۋ قاجەتتىگىن تاپسىردى.
وڭىرگە ساپارى بارىسىندا ە.توعجانوۆ جامبىل اۋدانىنا دا باردى.ول ءوندىرىس جەلىسىن, ءدارى-دارمەكتەر مەن مەديتسينالىق بۇيىمداردىڭ قويماسىن ارالاپ, سەرىكتەستىكتىڭ جۇمىسىن جوعارى باعالادى. سونىمەن قاتار دارىگەرلەرگە ەرەن ەڭبەگى ءۇشىن العىس ايتىپ, مەملەكەت باسشىسى كوروناۆيرۋسقا قارسى ءىس-قيمىل بويىنشا ۇكىمەت پەن دارىگەرلەردىڭ الدىنا ناقتى مىندەتتەر قويعانىن اتاپ ءوتتى.
– ءبىزدىڭ مىندەتىمىز – وسى تاپسىرمالاردىڭ بارلىعىن ورىنداۋ. بۇل ءۇشىن ءدارى-دارمەكتەردىڭ ەكى ايلىق قورى قالىپتاستى, دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكەمەلەرىنىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسى جاڭارتىلۋدا. جامبىل وبلىسىنىڭ شالعاي ەلدى مەكەندەرىن ساپالى مەديتسينالىق كومەكپەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن سەگىز ءموبيلدى كەشەن الىندى. جەدەل جاردەم ستانساسىنىڭ اۆتوپاركى جاڭارتىلۋدا. مۇنىڭ ءبارى كومەكتى دەر كەزىندە كورسەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى, – ۆيتسە-پرەمەر. بۇدان كەيىن وبلىستىق اكىمدىكتە بەينە-بايلانىس ارقىلى ۇكىمەتتىك دەلەگاتسيانىڭ وڭىرگە جۇمىس ساپارىنىڭ قورىتىندىسى سارالاندى.
جامبىل وبلىسى
