وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى ەرجان ءابىلحانوۆتىڭ ايتۋىنشا, اتىراۋ قالاسىن كوگالداندىرۋ جوباسىنا قورشاعان ورتاعا زياندى لاستاۋشى زاتتار شىعاراتىن ءىرى كاسىپورىنداردى تارتۋ جوسپارلانىپتى. وسىعان وراي ون جىل بويى ىسكە اسىرىلاتىن جوبا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ەلدى جاپپاي كوگالداندىرۋ تۋرالى تاپسىرماسىنا وراي قولعا الىنىپ وتىر.
– پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىنا بايلانىستى وبلىس اكىمدىگى اتىراۋ قالاسى مەن ونىڭ اينالاسىندا تال ەگۋدى جۇزەگە اسىراتىن ىرگەلى جوبانى دايىندادى. بۇل – ون جىلعا سوزىلاتىن جوبا. جاقىندا كوگالداندىرۋعا ارنالعان ۋچاسكەلەر, جاۋاپتى ورىنداۋشى, سونداي-اق تال ەگۋ كەستەسى ايقىندالادى, – دەيدى ە.ءابىلحانوۆ.
ارينە, اتالعان جوبانى جۇزەگە اسىرۋ وڭاي ەمەس. ويتكەنى جوباعا ينۆەستيتسيا قاجەت. سول سەبەپتەن جاباعا اتموسفەرالىق اۋاعا قالدىق شىعاراتىن مۇناي-گاز ءوندىرۋ جانە مۇناي وڭدەۋ كاسىپورىندارىن ينۆەستور رەتىندە اتسالىسۋعا تارتۋ كوزدەلىپ وتىر. وسى ورايدا «لاستاۋشى قالپىنا كەلتىرەدى» قاعيداسى ەسكەرىلىپتى. سوعان سايكەس «تەڭىزشەۆرويل», NCOC, «ەمبىمۇنايگاز», اتىراۋ مۇناي وڭدەۋ زاۋىتى سەكىلدى جەتەكشى كاسىپورىندار انىقتالدى. بۇل كاسىپورىندارعا كوگالداندىرۋدى جۇرگىزۋ, ءۇش-بەس جىل بويى العاشقى كۇتىم جاساۋ ءۇشىن ارنايى ۋچاسكەلەر بەكىتىلمەك. بۇل ۋچاسكەلەر قالالىق نەمەسە ورمان شارۋاشىلىعى جانە جانۋارلار دۇنيەسى اۋماقتىق ينسپەكتسياسى بالانسىنا بەرىلەدى.
جوبانى ۇسىنۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا, كەلەسى جىلى اتىراۋ قالاسىنىڭ ماڭىنان «جاسىل بەلدەۋ» قۇرۋ يدەياسى ىسكە اسىرىلا باستايدى. ونى وبلىستىڭ ورمان شارۋاشىلىعىندا وسىرىلگەن, اتىراۋدىڭ قاتال كليماتىنا بەيىمدەلگەن كوشەتتەرمەن قامتۋ جوسپارى بار. بۇل جوباعا قازىردىڭ وزىندە «تەڭىزشەۆرويل», NCOC, اتىراۋ مۇناي وڭدەۋ زاۋىتى, «Eمبىمۇنايگاز», وزگە دە كومپانيالار قاتىساتىنىن راستاپ وتىر. جاقىندا مۇناي-گاز ونەركاسىبى سالاسىنداعى كاسىپورىندارمەن مەموراندۋمعا قول قويىلىپ, جۇمىس باستاۋ الادى.
– بۇل جوبانى ىسكە اسىرۋ ايماقتاعى ەكولوگيالىق احۋالدى جاقسارتادى. قالا تۇرعىندارى ءۇشىن جاڭادان دەمالىس ءارى سەرۋەندەيتىن ورىندار پايدا بولادى. كوپ ۇزاماي ءبىز قالامىزدى «جاسىل اتىراۋ» دەپ ايتاتىن كۇنگە جەتەمىز, – دەيدى وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى ە.ءابىلحانوۆ.
ال اتىراۋ قالاسىنىڭ اكىمدىگى ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, شاھاردى كوگالداندىرۋ جۇمىسىنا 4,69 ملرد تەڭگە ءبولىنىپ وتىر. وسى ورايدا جاسىل جەلەك ەگۋدى مەملەكەت-جەكە مەنشىك ارىپتەستىگى باعدارلاماسى اياسىندا جەكە سەرىكتەسكە بەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانىپتى.
– جوبانى ىسكە اسىرۋ مەرزىمى – 5 جىل, جالپى سوماسى – 4,69 ملرد تەڭگەدەن استام. بيىل «اتىراۋ قالاسىن كوگالداندىرۋ» مەملەكەت-جەكەمەنشىك ارىپتەستىك جوباسى اياسىندا 375 مىڭ گۇل ەگىلدى. سونداي-اق قالانىڭ 38 كوشەسىندە, 15 ساياباعى مەن الاڭىندا ەگىلگەن وسكىندەرگە, اعاشتارعا, جالپى الاڭى 40 612 شارشى مەترلىك گۇلزارلارعا, بۇتالى قورشاۋلارعا كۇتىم جاساۋ قولعا الىندى. بىرنەشە جىلدىق تاريحى بار «سۋتياگين باعى» اۋماعىنىڭ 1,5 گەكتارى قايتا جانداندى. جەڭىس ساياباعىندا جەمىس اعاشتارى ەگىلدى. قازىر ونىڭ 900-ى تامىر جايدى. سونداي-اق قالانىڭ 12 كوشەسىندە 200 شاقىرىمدىق سۋارۋ جەلىسىن جاڭعىرتۋدى اياقتاۋ كوزدەلىپ وتىر, – دەپ حابارلادى قالالىق اكىمدىكتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
وتكەن اپتادا اتىراۋ قالاسىنىڭ «بالىقشى» شاعىن اۋدانىنداعى جاڭا ساياباققا 1 مىڭ جەمىس اعاشىنىڭ كوشەتىن ەگۋ اكتسياسى باستالدى. العاشقى كۇنى ساياباقتىڭ 2 گەكتار اۋماعىنا 380 كوشەت ەگىلدى. ساياباققا كوشەت ەككەندەردىڭ قاتارىندا وبلىس اكىمى ماحامبەت دوسمۇحامبەتوۆ تە بار.
– جىل باسىنان بەرى قالانى كوگالداندىرۋ جوسپارىنا سايكەس, 20 مىڭعا جۋىق تال ەگىلگەن ەدى. اتىراۋدى جاسىل قالاعا اينالدىرۋ الدا دا جالعاسادى. وسىعان وراي ناقتى جوبامىز بار, – دەيدى اتىراۋ قالاسىنىڭ اكىمى قايرات ورازباەۆ.
اتىراۋ وبلىسى
