كوبىنە كاسىپكەرلەر سالىق تولەمەس ءۇشىن ءارتۇرلى قۋلىقتارعا بارادى. سونداي تانىمال تاسىلدەردىڭ ءبىرى – تاۋارسىز شوت-فاكتۋرالاردى الۋ ءۇشىن ءبىر كۇندىك فيرمالاردىڭ قىزمەتتەرىن پايدالانۋ. سونىمەن قاتار جالاقىنى كونۆەرتكە سالىپ بەرۋ, زاڭسىز ەڭبەك كۇشىن پايدالانۋ, تابىستاردى جاسىرۋ جانە شىعىنداردى نەگىزسىز ۇلعايتۋ دا بار.
– كامەرالدىق باقىلاۋ ناتيجەسىندە مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ جەڭىمپازدارىنىڭ ۇشتەن بىرىنەن الشاقتىقتار انىقتالىپ, ولارعا 18,5 مىڭ حابارلاما جىبەرىلدى. بيۋدجەتكە بارلىعى 176,6 ملرد تەڭگە كولەمىندە سالىقتار قايتارىلدى, – دەيدى مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى جايدار ىڭكارباەۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, سالىق ورگاندارى سالىقتىق جۇكتەمە كوەففيتسيەنتى تومەن, ياعني 3 پايىزدان از سالىق تولەۋشىلەرگە ەرەكشە كوڭىل بولەدى. ماسەلەن, مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا قاتىسۋشىلاردىڭ ءبىرى – «دوستار س» جشس, 2018 جىلى اقمولا وبلىسىندا 1 049 ملن تەڭگە سوماسىنا تۋريستىك مارشرۋتتى اباتتاندىرۋدى جۇزەگە اسىرعان. وعان قاتىستى سالىقتىق تەكسەرۋ تاعايىندالىپ, ناتيجەسىندە 341 ملن تەڭگە سوماسىندا بۇزۋشىلىقتار انىقتالعان.
ج.ىڭكارباەۆ سالىق ورگاندارى مامىلەلەردى جارامسىز دەپ تانۋ تۋرالى تالاپ-ارىزدار بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. بۇگىنگى تاڭدا 20,9 ملرد تەڭگە سوماسىنا سوت شەشىم شىعارعان.
ەلەكتروندىق شوت-فاكتۋرالار بازاسىن پايدالانا وتىرىپ, كوميتەتتە ناقتى ۋاقىت رەجىمىندە مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا قاتىسۋشىلاردىڭ وپەراتسيالارىنا ونلاين-باقىلاۋ جۇرگىزەتىن توپ قۇرىلدى. بۇل ولاردىڭ مەردىگەرلەرى اراسىنداعى ء«بىر كۇندىك فيرمانى» انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. اشىلعان سحەمالار ەكونوميكالىق تەرگەۋ قىزمەتىنە بەرىلەتىن بولادى. ەڭ كوپ بۇزۋشىلىقتارى بار مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا قاتىسۋشىلار بويىنشا سىبايلاس جەمقورلىق قۇراۋشىسى دا جوققا شىعارىلمايدى.
بۇدان باسقا, بارلىق انىقتالعان فاكتىلەر تۋرالى اقپارات جۇمىستاردىڭ قۇنىن تۇزەتۋ ماسەلەسىن قاراۋ ءۇشىن ءتيىستى باعدارلامالار اكىمشىلەرىنە جانە اكىمدىكتەرگە جىبەرىلەتىن بولادى.
– سالىقتاردى تولەۋدەن جالتارۋدى بولدىرماۋدى باقىلاۋدىڭ تاعى ءبىر قۇرالى قۇرىلىس سالاسىنداعى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدى «قازىناشىلىق سۇيەمەلدەۋ» بولىپ تابىلادى. بيۋدجەت اقشاسىن تولەۋ كەزىندە «تاۋەكەلدەردى باسقارۋ» جۇيەسى ارقىلى مەردىگەرلەردىڭ مونيتورينگى تيىمدىلىكتى كورسەتتى. مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا قاتىسۋشىلاردىڭ جارتىسىنىڭ سالىق جۇكتەمەسىنىڭ كوەففيتسيەنتى 2,3 ەسەگە ءوستى. سالىق تۇسىمدەرىنىڭ 54,4 ملرد تەڭگەگە ءوسۋى بايقالادى, – دەيدى ج.ىڭكارباەۆ.
بىلتىر قىركۇيەكتەن باستاپ قۇرىلىس سالاسىنداعى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ ءۇشىن قارجىلىق تۇراقتىلىق جونىندەگى ەرەجەلەر قولدانىسقا ەنگىزىلگەن. بۇل كونكۋرستارعا قاتىسۋعا رۇقسات بەرۋدىڭ نەگىزگى كورسەتكىشتەرىنىڭ ءبىرى جانە مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدىڭ الەۋەتتى قاتىسۋشىسىنىڭ تۇراقتىلىعىن كورسەتەدى.
سونداي-اق كاسىپكەرلەر جاسىرىلعان جالدامالى قىزمەتكەرلەردى كولەڭكەدەن شىعارىپ, جىبەرىلگەن سالىق بۇزۋشىلىقتارىن تۇزەتە باستادى. جۇرگىزىلگەن تۇزەتۋلەر ناتيجەسىندە جىل باسىنان بەرى 5,6 ملرد تەڭگە سوماسىنا قوسىمشا سالىقتار تولەندى. بۇل مەملەكەتتىك ساتىپ الۋعا قاتىسۋشىلار اراسىندا سالاماتتى باسەكەلەستىكتى جاقسارتۋعا مۇمكىندىك بەردى.
مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ج.ىڭكارباەۆ 2020 جىلدىڭ 1 شىلدەسىنەن باستاپ قارجىلىق تۇراقتىلىق كورسەتكىشتەرى جۇمىستار مەن تاۋارلاردىڭ بارلىق تۇرلەرىنە قولدانىلاتىنىن ەسكە سالدى. كۆازيمەملەكەتتىك سەكتورداعى ساتىپ الۋعا, سونداي-اق مەملەكەتتىك باعدارلامالار شەڭبەرىندە قارجىلاندىرۋعا قارجىلىق تۇراقتىلىقتى ەنگىزۋ ماسەلەسى قاراستىرىلۋدا.
كوميتەت سالىق تولەۋدەن جالتارۋ سحەماسىن قولدانۋ, اقىر سوڭىندا, ودان دا ۇلكەن سانكتسيالاردى تولەۋگە اكەلەتىنىن ەسكە سالا وتىرىپ, سالىقتاردى ۋاقىتىندا تولەۋگە كەڭەس بەرەدى.
