وقيعا • 11 قىركۇيەك، 2020

ايدارلىاشادان 350 ملن جىل بۇرىنعى تىرشىلىك يەلەرى تابىلدى

2124 رەت كورسەتىلدى

حرومتاۋ اۋدانىنىڭ «اقجار» اۋىلدىق وكرۋگى اۋماعىندا ورنالاسقان «ايدارلىاشا» گەولو­گيالىق قيماسى – تاريحي تۋريزمگە سۇرانىپ-اق تۇرعان جەر. جازىق دالانىڭ بويىندا 1500 مەترگە دەيىن سوزىلىپ جاتقان قىراتتى القاپ تۇڭعىش رەت 1950 جىلدارى گەولوگتار نازارىن وزىنە اۋدارعان. قاتپار-قاتپار قاباتتاردىڭ جەراس­تى تاقتايشالارىنىڭ ءبىر-بىرىمەن سوقتىعىسۋى سالدارىنان جەر بەتىنە كوتەرىلگەن شاعىن عانا بولىگى، تىرشىلىك جارالعانداعى الەمدىك مۇحيتتىڭ تابانى ەكەنىن اقتوبەلىك گەولوگ-بارلاۋشى روستيسلاۆ سيگەلدين سول جىلدارى انىقتاپ بەردى.

ويتكەنى قيما قاتپارلارىنان 350 ميلليون جىل بۇرىن كاربون كەزەڭىنىڭ سوڭى مەن پەرم كەزە­ڭىنىڭ باسىندا تىرشىلىك ەتكەن جان­دىكتەردىڭ قالدىقتارى مەن وسىم­دىكتەر تاڭبالارى تابىلدى. ۇلۋ قابىرشاقتارى، ومىرتقالى جانە ومىرتقاسىز جاندىكتىڭ قاڭقالارى، تاستا تاڭبالانعان تابيعاتى بەلگىسىز وسىمدىكتەر، ءتىرى اعزالار – بەريميتتەر، ومونيتتەر قالدىقتارىن 1970 جىل­دارى اقتوبە وبلىستىق ولكە­تانۋ مۋزەيىن باسقارعان رىس­جان ءىلياسوۆا مۋزەي قورىنا جيناقتاپ، بەلي­مەنتتەر، گريفەيا-ۇلۋ، ۇلۋتاس جادىگەرلەرىنەن ەكسپوزيتسيا جاساق­تادى. ايدارلىاشا قيماسى قازاق­ستاننىڭ كيەلى جەرلەر كارتاسىنا ەنگىزىلگەلى بەرى بۇل جاققا تۋريس­تەر قارقىندى تۇردە كەلە باستادى. قازىرگى كەزدە حرومتاۋ اۋدانىنىڭ باسشىلىعى وسى كيەلى مەكەندى اشىق اسپان استىنداعى مۇراجايعا اينال­دىرۋدى قولعا الىپ جاتىر. جا­قىندا ۇعا كوررەسپوندەنت-مۇشە­سى، تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى جاكەن تايماعامبەتوۆ باستاعان ءبىر توپ عالىم كەلىپ، ايدارلىاشا قي­ماسىن گەولوگتار مەن پالەنتولوگتار قوسىلىپ كەشەندى تۇردە زەرتتەۋ كەرەك دەگەن قورىتىندىعا كەلدى. «اي­دارلىاشا گەولوگيالىق قيما­سىنىڭ ەڭ ەجەلگى سىنىقتارى تەرەڭدە جاتىر. تەكتونيكالىق قوزعالىستىڭ اسەرىنەن قابات جوعارى كوتەرىلىپ كەت­كەندە، ادامزات جاراتىلماستان بۇرىن الەمدىك مۇحيتتا تىرشىلىك ەتكەن قوس­مەكەندىلەر، بالىقتار، ومىرت­قالى جانە ومىرتقاسىز جاندىكتەردىڭ مۇ­حيت تۇبىنە شوككەن قالدىقتارى جەر بە­تىنە شىعىپ قالعان. بۇل – وتە سي­رەك قۇبىلىس»، دەيدى تاريح عىلىم­­دا­رى­نىڭ دوكتورى جاكەن تايماعام­بە­توۆ.

 

اقتوبە وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

دوللار باعامى ارزاندادى

قارجى • بۇگىن، 15:49

ۇقساس جاڭالىقتار