– بيىل ماۋسىم ايىندا ەلباسىنىڭ توراعالىعىمەن وتكەن قوردى باسقارۋ جونىندەگى كەڭەستە, الەمدىك ەكونوميكاداعى قالىپتاسقان جاعدايدا, وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردى قولداۋعا باعىتتالعان شارالار جونىندە ەسەپ بەرگەن بولاتىنبىز. ايتا كەتۋ كەرەك, بۇل باعىتتاعى اۋقىمدى جۇمىستار «اتامەكەن» پالاتاسى جانە سالالىق قاۋىمداستىقتارمەن تىعىز بايلانىستا ءىس جۇزىندە اتقارىلۋدا. تۇتاستاي العاندا, بيىل قازاقستاندىق تاۋار وندىرۋشىلەر جىلى دەپ بەلگىلەندى. اقپان ايىندا تۇڭعىش رەت وتكەن «سامۇرىق بيزنەس فورۋمى» وسى جۇمىسقا ەرەكشە سەرپىن بەرىپ, كاسىپكەرلەردى قولداۋعا باعىتتالعان جاڭا ۇسىنىستار قالىپتاستىرىلدى. الدىن الا بولجاۋ نەگىزىندە جانە بيزنەس وكىلدەرىنىڭ ساراپتاۋى بويىنشا, اتالعان شارالار, قور كومپانيالارىنىڭ قارجىسىن ۇنەمدەپ, قازاقستاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردىڭ قارقىندى دامۋىنا ناقتى جانە مول مۇمكىندىك بەرەدى, – دەگەن ول قابىلدانعان شارالار ارقاسىندا ءتيىمدى ناتيجەگە قول جەتكىزىلگەنىن اتاپ ءوتتى. الىشەر پىرمەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, باعدارلاما «سامۇرىق-قازىنا» كومپانيالار توبىنىڭ ونىمدەرىن وتكىزۋدە تىعىرىققا تىرەلگەن كاسىپورىندارمەن تىكەلەي شارتتار جاساسۋدى كوزدەيدى. ءوز كەزەگىندە بۇل كومپانيالار توبىنا قاجەتتى تاۋارلاردى ساتىپ الۋعا, ال كاسىپورىندارعا وندىرىستىك پروتسەستى توقتاتپاۋعا جانە جۇمىس ورىندارىن ساقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
– قوردىڭ يمپورتتى الماستىرۋ باعدارلاماسى ايتارلىقتاي كەڭەيىپ كەلە جاتىر. وسىعان بايلانىستى ءبىز ساتىپ الۋ قىزمەتىندەگى ءداستۇرلى تاسىلدەردى قايتا قاراستىردىق.
ەگەر بۇرىن ول تەك حولدينگىشىلىك وپەراتسيالىق فۋنكتسيانى كوزدەگەن بولسا, قالىپتاسقان جاعدايدا ول وتاندىق بيزنەستى قولداۋدىڭ ناقتى تەتىكتەرىن قامتيدى, – دەدى الىشەر پىرمەتوۆ.
جۇمىس ىستەپ تۇرعان كاسىپورىنداردى قولداۋ باعدارلاماسىنىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا سوماسى 28,3 ملرد تەڭگە بولاتىن 47 جوبا قارالدى, بۇل 38 ءوندىرۋشىنى قامتيدى. كاسىپورىنداردىڭ جوسپارلانعان جۇكتەمەسى ورتا ەسەپپەن 35%-دان 85%-عا دەيىن ۇلعايادى, توقتاپ تۇرعان 2 مىڭ جۇمىس ورنى قالپىنا كەلتىرىلىپ, 800 جاڭا جۇمىس ورنى قۇرىلادى. اتالعان ارتىقشىلىقتار مەن پايدالاردان باسقا, بيۋدجەتكە وندىرىستىك جۇكتەمەنى ۇلعايتۋ ەسەبىنەن 6 ملرد تەڭگەگە جۋىق سالىق تۇسەتىنىن اتاپ ءوتۋ قاجەت.
– ەگەر جوعارىدا ايتىلعانداردى تۇيىندەسەك, جاڭا تاسىلدەردى ىسكە اسىرۋ جۇمىس ورىندارىن ساقتاپ قانا قويماي, بيۋدجەتتى قوسىمشا سالىق تۇسىمدەرىمەن قامتاماسىز ەتىپ جانە جاڭالارىن قۇرۋعا مۇمكىندىك بەرە وتىرىپ, جۇمىس ىستەپ تۇرعان كاسىپورىنداردى قولداۋدىڭ ناقتى تەتىگى بولاتىنىن ايتۋعا بولادى. قور وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردى قولداۋ بويىنشا جۇيەلى جۇمىستى ودان ءارى جالعاستىرۋعا نيەتتى. قور وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردى قولداۋ بويىنشا جۇيەلى جۇمىستى ودان ءارى جالعاستىرۋعا نيەتتى. مۇنداي جۇيەلى شارالار قازاقستان ەكونوميكاسىنا شيكىزات نارىقتارىنىڭ كونيۋنكتۋراسىنا از تاۋەلدى بولا وتىرىپ, جاڭارتىلعان الەۋەتى بار داعدارىستان شىعۋعا ىقپال ەتەتىن بولادى, – دەپ ءسوزىن جالعادى ول.
ەستەرىڭىزگە سالا كەتسەك, «سامۇرىق-قازىنا» قورى 2020 جىلدى قازاقستاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردى قولداۋ جىلى دەپ جاريالاپ, بىرقاتار شارالاردى ناقتىلاعان بولاتىن. ولاردىڭ ءبىرى وففتەيك-كەلىسىمشارت مەحانيزمى مەن يمپورتتى الماستىراتىن ءونىم تاپسىرىسىنا كەپىلدىك بەرۋ قۇرالى بولدى. قور «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىمەن بىرلەسىپ جاڭا وندىرىستەر قۇرۋ بويىنشا ينۆەستيتسيالىق جوبالاردى قاراستىردى. الىشەر پىرمەتوۆ 2019 جىلى ىسكە قوسىلعان يمپورت الماستىرۋ باعدارلاماسى تۋرالى دا ايتىپ ءوتىپ, باعدارلاما اياسىندا يمپورت الماستىرۋعا باعىتتالعان جاڭا وندىرىستەردى ناقتى قۇرۋعا باعىتتالعان جاڭا باستامالاردى قولداۋ ءۇشىن وففتەيك-كەلىسىمشارتتارىنىڭ مەحانيزمى ىسكە اسىرىلىپ جاتقانىن جەتكىزدى.
– وسى ماقساتتا ءبىز ۇكىمەت جانىنداعى جوبالاۋ كەڭسەسىمەن, كاسىپكەرلەر پالاتاسىمەن جانە سالالىق قاۋىمداستىقتارمەن جۇمىس ىستەيمىز. اتالعان شارالار مەن جاڭا تاسىلدەر بيزنەس-قاۋىمداستىقپەن ءوزارا ءتيىمدى ىنتىماقتاستىق مۇمكىندىكتەرىن جوققا شىعارمايدى. سوندىقتان بۇگىنگى الاڭدا بيزنەس ورتادا كاسىپكەرلەر ءۇشىن جاڭا مۇمكىندىكتەر تۋرالى اقپارات بەرگىمىز كەلدى. مۇنداي جۇيەلى شارالار, ءسوزسىز, قازاقستان ەكونوميكاسىنا شيكىزات نارىقتارىنىڭ كونيۋكتۋراسىنا از تاۋەلدى بولا وتىرىپ, جاڭارتىلعان الەۋەتى بار داعدارىستان شىعۋعا ىقپال ەتەتىن بولادى, – دەدى الىشەر پىرمەتوۆ.
بريفينگ اياسىندا الىشەر پىرمەتوۆ كاسىپكەرلەر مەن تاۋار وندىرۋشىلەرمەن ارنايى قۇرىلعان سايتتى كوپشىلىك نازارىنا ۇسىندى. اتالعان سايت (https://svoyzavod.kz/) ارقىلى وففتەيك-شارت جاساسۋ نەمەسە يمپورت الماستىرۋ ءۇشىن پۋلعا تاۋارلاردى ەنگىزۋگە ءوتىنىم بەرۋگە بولادى. ءوز كەزەگىندە, قور كومپانيالار توبى وندىرۋشىلەرگە ولاردىڭ ونىمدەرىن ساتىپ الۋعا كەپىلدىك بەرەدى. 2018-2020 جىلدار قورىتىندىسى بويىنشا قور كومپانيالار توبى 37 وففتەيك-شارت جاساپ, ينۆەستيتسيا كولەمى 218 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. ودان بولەك 2 مىڭ جاڭا جۇمىس ورنى قۇرىلىپ, كاسىپورىندار 11,5 ملرد تەڭگە سالىق تولەدى. «سامۇرىق-قازىنا» ۇسىنىپ وتىرعان ءىس-شارالار وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردى قولداۋدىڭ اجەپتاۋىر تەتىگىنە اينالادى. قوردىڭ ساتىپ الۋلارىنا وتاندىق وندىرۋشىلەردىڭ قولجەتىمدىلىگىن كەڭەيتۋ, قولدانىستاعى بيزنەستى قولداۋدىڭ جاڭا تەتىكتەرىن ەنگىزۋ, ىشكى سۇرانىستى قاناعاتتاندىرۋعا باعىتتالعان جاڭا وندىرىستەردى قۇرۋ جونىندەگى باعدارلامالاردى ىسكە اسىرۋ دامۋدىڭ قوسىمشا كەڭىستىگىن قالىپتاستىرىپ وتىر.
