«حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسىن دامىتۋ يدەياسىنىڭ ءوزى مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن جاڭعىرتۋ جونىندەگى ەلباسىنىڭ ستراتەگيالىق باعىتىنىڭ قيسىندى جالعاسى بولىپ وتىر. سوندىقتان بولىمگە جۇكتەلگەن مىندەتتەردىڭ اۋقىمى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جۇمىس الگوريتمىن بىرىڭعاي ۇيلەسىمدى ەكوجۇيە رەتىندە وزگەرتۋ ارقىلى عانا ەمەس, جەكەلەگەن ازاماتتىڭ قابىلداۋى ارقىلى دا باعالاۋعا بولاتىن جۇيەلى ناتيجەلەرگە باعىتتايدى.
بۇل ورايدا, وتىنىشتەرمەن جۇمىس بويىنشا بارلىق مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ, ازاماتتىق قوعامنىڭ مۇددەلى ينستيتۋتتارىنىڭ جۇمىسىن ۇيلەستىرۋدى قامتيتىن جاڭا ينستيتۋتتىق ورتانى دامىتۋ ءۇشىن جاعدايلار قالىپتاستىرۋ ءبولىم جۇمىسىنىڭ ءبىرىنشى كەزەكتەگى مىندەتتەرىنىڭ بىرىنە اينالدى.
ءوتىنىش بەرۋشىنىڭ كوزقاراسى تۇرعىسىنان ونىڭ ۇنىنە قۇلاق اسۋ دەگەنىمىز – ءوز سۇراقتارىنا مەملەكەت تاراپىنان قاناعاتتاندىرارلىق جاۋاپ الۋدى نەمەسە كوتەرىلگەن ماسەلەنى قالاي شەشۋگە بولاتىندىعى تۋرالى قول جەتىمدى جانە ۇعىنىقتى مالىمەت الۋدى بىلدىرەدى.
مەملەكەتتىك ورگاندارعا قويىلاتىن تالاپ – ءوتىنىش بەرۋشىگە قۇلاق اسۋ جانە ونىڭ ءوتىنىمىن ساپالى قاناعاتتاندىرۋ.
بولىمگە جۇكتەلگەن باقىلاۋ فۋنكتسيالارىن ەسكەرە وتىرىپ, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جۇمىس ساپاسىن جاقسارتىپ, ارتتىرۋ شارالارى قابىلداندى. ءبولىم مينيسترلىكتەر مەن اكىمدىكتەردى ءوتىنىش يەلەرىمەن جۇمىس ىستەۋ تاسىلدەرىن جەتىلدىرۋگە ىنتالاندىردى. ءوتىنىش بەرۋشىنىڭ جوعارى تۇرعان ورگانعا حابارلاسۋىن كۇتپەي, ءتيىستى جۇمىستىڭ ساپاسىن ءوز دەڭگەيىندە قامتاماسىز ەتۋ الدەقايدا ناتيجەلى بولاتىندىعىنا كوزدەرى جەتتى. مەنىڭشە, ءبولىم جۇمىسىنىڭ باستى ناتيجەلەرىنىڭ ءبىرى وسى.
– ءبولىمدى باسقارعانىڭىزعا ەكى ايدان استى. تۇرعىنداردى قانداي ماسەلەلەر ءجيى الاڭداتادى؟ كەلىپ تۇسكەن شاعىمدارعا قاراپ قاي ايماقتاردا ءوتىنىش بىلدىرۋشىلەر سانى كوپ ەكەنىن ايتا الاسىز با؟
– جالپى, ءبولىم قۇرىلعان كۇننەن باستاپ تۇرعىنداردان 30 مىڭنان استام ءوتىنىش كەلىپ تۇسكەن, بۇل دەگەنىمىز, ورتا ەسەپپەن ايىنا 2,5 مىڭ ءوتىنىش. بۇل ورايدا نۇر-سۇلتان جانە الماتى قالالارى كوش باستاپ تۇر دەسە بولادى.
ءوتىنىش بەرۋشىلەر اكىمشىلىككە ءتۇرلى ماسەلەلەر بويىنشا جۇگىنەدى. بەلگىلى ءبىر ماسەلەلەرگە قاتىستى شاعىمدار مەن وتىنىشتەردەن بولەك, كەيبىر ازاماتتارىمىز زاڭنامانى جەتىلدىرۋ بويىنشا, الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جوبالارعا قاتىستى باستامالار كوتەرىپ, بىرەگەي جوبالارىن دا ۇسىنىپ جاتادى.
ادەتتە مۇنداي ۇسىنىستاردى ءتيىستى مەملەكەتتىك ورگانعا ساراپتاماعا جىبەرەمىز. ناتيجەسىندە ولاردىڭ پىكىرىن ەسكەرە وتىرىپ ناقتى شەشىمدەر قابىلدايمىز.
مىسالى, مەملەكەت باسشىسىنىڭ اتىنا اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋ ستراتەگياسىنا قاتىستى ءوز كوزقاراسىن جولداعان عالىمعا اگروونەركاسىپتىك كەشەندى دامىتۋدىڭ جاڭا مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ تۇجىرىمداماسىن ازىرلەۋ جونىندەگى جۇمىس توبىنىڭ قۇرامىنا كىرۋ ۇسىنىلدى.
ال ونەرتاپقىشتىڭ اۋا تازارتۋ سۇزگىلەرىن ورناتۋ جوباسى الماتى قالاسىنىڭ كوشەلەرىندە سىناقتان ءوتىپ, ناتيجەلەرى ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگىنە جىبەرىلدى.
بولىمگە تۇرعىنداردان بيزنەس-جوبالار دا كەلىپ تۇسەدى. مىسالى, ءساپفيردىڭ وپتيكالىق مونوكريستالدارىنىڭ يننوۆاتسيالىق ءوندىرىسىن ىسكە قوسۋ نەمەسە نيتريت تۇزىن وندىرۋگە قولداۋ كورسەتۋ تۋرالى وتىنىشتەر دە بار. مۇنداي ءوتىنىش بەرۋشىلەردى, ادەتتە اكىمدەر نەمەسە مينيسترلەر وزدەرى قابىلدايدى. كەزدەسۋ بارىسىندا جوبالاردى ىسكە اسىرۋ ماسەلەسى جان-جاقتى قاراستىرىلادى.
زاڭنامالاردى جەتىلدىرۋگە قاتىستى وتىنىشتەر دە مۇقيات تالدانادى. ولار جيناقتالىپ, قاجەت بولعان جاعدايدا ۇكىمەت پەن جاۋاپتى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ باقىلاۋىنا بەرىلەدى.
مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ قابىلداۋىندا بولىپ, ۇجىمدىق شاعىم جاساعان مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جانداردىڭ وتىنىشتەرى ءبولىمنىڭ تىكەلەي قاتىسۋىمەن مۇقيات قارالىپ, ماسەلەنىڭ نەدەن شىققانىنا تالداۋ جاسالدى. ناتيجەسىندە ەسكىرگەن نورمالارعا وزگەرىستەر ەنگىزىلىپ, كەيبىر قۇقىقتىق ماسەلەلەردەگى ولقىلىقتار جويىلدى.
ودان بولەك, مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەردىڭ ەتيكا قاعيدالارىن بۇزۋىنا, وتىنىشتەردى ۋاقىتىندا قاراماي, سولار بويىنشا قاجەتتى شەشىم قابىلداماۋىنا قاتىستى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ جۇمىسىنا بايلانىستى دا شاعىمدار ءتۇسىپ جاتادى. وسىدان ءبىر اي بۇرىن بىزگە اۋىلداسىنا قىسىم جاساپ, كۇش كورسەتەمىن دەپ قوقان-لوققى جاساعان اۋىلدىق وكرۋگ اكىمىنىڭ ۇستىنەن شاعىم ءتۇستى. اكىمگە بىردەن ءتيىستى شارا قولدانىپ, جاعدايدى رەتتەدىك. مۇنداي وتىنىشتەردى دە ءوز باقىلاۋىمىزدا ۇستايمىز.
جالپى, بىزگە كەلىپ تۇسكەن وتىنىشتەردىڭ باسىم بولىگى پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ باقىلاۋىنا الىنادى.
– اتاۋىنا سايكەس, ءبولىم مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ وتىنىشتەرمەن قالاي جۇمىس ىستەيتىنىن قاداعالايتىنى بەلگىلى. ايتىڭىزشى, قازىرگى تاڭدا وتىنىشتەردە نەگىزىنەن قانداي وزەكتى ماسەلەلەر ءجيى كورسەتىلەدى؟
– ءوتىنىش بەرۋشىلەردىڭ اراسىندا جەكەلەگەن جەرگىلىكتى كەيبىر شەنەۋنىكتەردىڭ بىلىكسىزدىگى تۋرالى شاعىناتىندار, ولاردىڭ فورماليزمگە, بيۋروكراتياعا جول بەرەتىندىگىن ايتاتىندار كەزدەسەدى. سونىڭ سالدارىنان ەل ىشىندەگى ماسەلەلەردى جوعارعى مەملەكەتتىك قۇرىلىمدار دەڭگەيىندە شەشۋگە ۇمتىلىس جاسالىپ جاتادى.
ازاماتتاردىڭ كوبى وزدەرىن تولعانتقان ماسەلەگە بايلانىستى ءتيىستى جاۋاپتى قۇرىلىمعا جۇگىنبەي, بىردەن بىرنەشە مەكەمەگە شاعىمدانادى.
پرەزيدەنت اكىمشىلىگى مەن ورتالىق مەملەكەتتىك ورگاندار جۇمىسىنىڭ كوپ بولاتىنى تەگىننەن تەگىن ەمەس. ويتكەنى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ قۇزىرەتىنە كىرەتىن ايماقتىق ماسەلەلەرگە قاتىستى وتىنىشتەر دە كەلىپ جاتادى (اۋلانى اباتتاندىرۋ, جاڭا اۆتوبۋس باعىتىن اشۋ جانە ت.ب.). 2019 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا, ونداي وتىنىشتەردىڭ ۇلەسى 70 پايىزدان جوعارى بولعان.
تاعى ءبىر وتىنىشتەر توبىن جاقسى قىزمەتكە ورنالاسۋعا كومەك سۇرايتىنداردىڭ حاتتارى قۇرايدى. وسى ورايدا بىرنەشە ديپلومى بار ماماننىڭ تەك مەملەكەتتىڭ كومەگىنە يەك ارتۋىنىڭ قيسىنى بولا قويار ما ەكەن؟ وعان قوسا, كوپتەگەن ازامات جەكە ماسەلەلەرىن تەك مەملەكەت باسشىسىنا شاعىمدانۋ ارقىلى شەشۋگە بولادى دەپ جاڭساق ويلايدى.
ءبولىم قازىرگى جاعدايدا تۋىنداعان ماسەلەلەردى ءتيىمدى جانە ۋاقتىلى شەشۋ جانە ازاماتتاردىڭ جەرگىلىكتى بيلىك ورگاندارىنا دەگەن سەنىمىن نىعايتۋ ماقساتىندا شاعىم قاراۋدىڭ بىرىڭعاي ستاندارتىن جاساپ, ەنگىزۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزۋدە.
وسى ماقساتتا ءبىز بارلىق وبلىستىق اكىمدىكتەردە وتىنىشتەردى قاراۋدى باقىلاۋ بويىنشا جەكە قۇرىلىمدىق بولىمدەردى, سونىمەن بىرگە ازاماتتاردى قابىلداۋ بويىنشا فرونت-وفيستەر قۇرۋدى قولعا الدىق.
ءبىزدىڭ ءبولىمنىڭ ۇلگىسىمەن ءاربىر وبلىس اكىمدىگى ءوتىنىش بەرۋشىلەردىڭ ارىز-شاعىمىنا قۇلاق اسىپ, وڭتايلى شەشىمىن تابۋدى باستى ماقسات ەتەتىن ديالوگ مادەنيەتىنىڭ جاڭا ۇلگىسىن ەنگىزەدى دەگەن سەنىمدەمىز.
– ال وسى ءوتىنىش بەرۋشىلەرمەن جۇمىس ىستەۋدىڭ الەمدە قانداي تاسىلدەرى بار؟ «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەتتىڭ» ءمىنسىز مودەلى بار ما؟
– «مىنا ەلدىڭ مودەلى ەڭ ءتيىمدى» دەپ بولە-جارا ايتۋ قيىن. «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تالاپتارىن ورىنداۋدىڭ كوپتەگەن نۇسقاسى بار. ولار تاريحي تاجىريبەنىڭ ەرەكشەلىكتەرىنە, قازىرگى احۋالدىڭ سيپاتتارىنا جانە قوعامدىق پروتسەستەردىڭ دامۋ ديناميكاسىنا بايلانىستى بولادى. ولاردىڭ بارلىعى ازاماتتارعا اقپاراتتىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋدى, سونىمەن بىرگە ازاماتتىق قوعامدى قانداي دا ءبىر ساياسي نە باسقارۋ بويىنشا شەشىمدەر قابىلداۋ, تالقىلاۋ ىسىنە قاتىستىرۋدى مەڭزەيدى.
الايدا «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەتتىڭ» نەگىزگى قاعيداتى – قوعامنىڭ مەملەكەتكە دەگەن سەنىمىن نىعايتۋدىڭ شارتى رەتىندە حالىقپەن كەرى بايلانىستىڭ ءتيىمدى ارنالارىن ورناتۋ بولسا كەرەك.
ءبىزدىڭ قوعام ءۇشىن بەلگىلى فورمالاردا وتەتىن «قىزۋ تىڭداۋلاردى» كۇشەيتۋمەن بىرگە مەملەكەتتىك قولداۋلاردىڭ بەلسەندى مودەلىن ىسكە قوساتىن «باستاماشىل تىڭداۋلارعا» ەرەكشە كوڭىل ءبولۋ ۇسىنىلادى.
اڭگىمە ءاربىر مەملەكەتتىك ورگاننىڭ ءوز «كليەنتتەرىنىڭ» تالاپتارى مەن مۇقتاجدىقتارىن ءبىلۋى قاجەتتىگىندە بولىپ وتىر. ول ءۇشىن ءبىز اتالعان مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ بارلىق تسيفرلى اقپاراتتىق بازاسىن, ونىڭ ىشىندە ازاماتتاردان كەلىپ تۇسەتىن وتىنىشتەر بازاسىن پايدالانۋعا ءتيىسپىز.
– بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا «ەلەكتروندى ءوتىنىش» جوباسى كەڭىنەن ناسيحاتتالدى. ءسىزدىڭ پايىمداۋىڭىزشا, تسيفرلاندىرۋدىڭ اۋقىمى قانداي؟
– قازىرگى تاڭدا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان «ەلەكتروندى ءوتىنىش» جۇيەسى ء«بىر تەرەزە» قاعيداتى بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن بۇكىل مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ اراسىندا بىرىڭعاي اقپاراتتىق الاڭ جاساۋدى كوزدەيدى.
وندا ازاماتتاردىڭ وتىنىشتەرىن قاراۋ جۇيەسى دە ءتيىمدى جاسالدى. كوپ بولىگى كونسۋلتاتسيالار, ءتۇسىندىرۋ, كەزەككە قويۋعا كومەكتەسۋ قىزمەتتەرىن فرونت-كەڭسە قىزمەتكەرلەرى اتقارىپ, وزگەشەلىگى بار وتىنىشتەردى قابىلداۋ ۇيىمداستىرۋ ارقىلى نەمەسە جاۋاپتى مەملەكەتتىك مەكەمە دەڭگەيىندە قاراستىرۋدى رەتتەدىك. ال مەملەكەتتىك ورگاننىڭ جاۋابىنا قاناعاتتانباعان جاعدايدا ءوتىنىش بەرۋشىنىڭ قۇقىعى مەن مۇددەسىن قورعاۋعا قۇقىق جۇيەسى كىرىسەدى.
بۇل – ءتۇرلى مەكەمەلەردىڭ بيۋروكراتيالىق ارەكەتتەرىنىڭ جولى قيىلادى, ءبىر-بىرىنە سىلتەي المايدى دەگەن ءسوز, ياعني, قاعازباستىلىققا جول بەرىلمەيدى, ەكىجاقتى جاۋاپكەرشىلىك ارتادى.
– تسيفرلى دەرەكقور ازاماتتاردىڭ اۋەلى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانعا, سودان كەيىن عانا جوعارى دەڭگەيدەگى مەكەمەگە ارىزدانۋى ءتيىس دەگەن پىكىردى تۇبىرىنەن وزگەرتە الا ما؟ قانداي دەڭگەيدە قارالسا دا ماسەلەنىڭ شەشىمى ماڭىزدى ءارى ورتاق مۇددە ەمەس پە؟
– ۇسىنىلىپ وتىرعان جۇيە مەملەكەتتىك باسقارۋدىڭ كەز كەلگەن دەڭگەيىنە ازاماتتاردىڭ شاعىمدانۋىن شەكتەمەيدى.
تسيفرلىق تەحنولوگيانىڭ مىندەتى – ءار دەڭگەيدىڭ قۇزىرەتىنە قاراي بيزنەس-ۇدەرىستەردىڭ ءتيىمدى الگوريتمىن قالىپتاستىرۋ, ماسەلەلەردى سۇرىپتاۋ جانە ونى ءتيىستى دەڭگەيدە شەشىم قابىلداۋعا جىبەرۋ.
ياعني ءوتىنىش بەرۋشىنىڭ ماسەلەسىنەن ونى تىكەلەي شەشۋگە ءتيىستى اتقارۋشى دا, حات يەسى دە حاباردار بولادى.
بۇعان قوسا, مەملەكەتتىك مەكەمەنىڭ ماسەلەنى قاراۋى, شەشىم قابىلداۋى تۋرالى بۇكىل اقپارات ورتاق دەرەكقوردا ساقتالادى. بۇعان جەرگىلىكتى بولىمشەلەر مەن ازاماتتاردىڭ ءوتىنىشىن قاراۋدى باقىلاۋ ءبولىمى جاۋاپتى بولادى. مۇنداي بولىمدەردى قۇرۋ جونىندەگى جۇمىستار قازىرگى تاڭدا وبلىستىق دەڭگەيدەگى بارلىق اكىمدىكتەردە اياقتالدى.
ونىڭ ۇستىنە, ۇسىنىلىپ وتىرعان «كليەنتكە» بەيىمدەلگەن كوزقاراستىڭ يدەولوگياسى تاياۋدا عانا قابىلدانعان مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ وتىنىشتەردى قاراۋ قىزمەتىن باعالاۋداعى جاۋاپكەرشىلىكتى ارتتىرۋعا ارنالعان اكىمشىلىك پروتسەدۋرالىق-پروتسەستىك كودەكسكە تولىق سايكەس كەلەدى.
– تسيفرلى تەحنولوگيالار ازاماتتاردى جەكە قابىلداۋ تاجىريبەسىنىڭ كۇشىن جويا ما؟
– جوق, جويمايدى... ازاماتتاردىڭ مەملەكەتتىك ورگاندار باسشىلىعىنىڭ قابىلداۋىنا جازىلۋ قۇقىعىن ەشقانداي الدىڭعى قاتارلى تەحنولوگيالار الماستىرا المايدى.
وعان قوسا, «E-ءوتىنىش» جوباسى اياسىندا ءوتىنىش بەرۋشىمەن جۇمىس ىستەۋدىڭ جاڭا پاراديگماسى باستى نازاردى فرونت-كەڭسەلەردىڭ جۇمىسىنا اۋدارادى.
ءىس جۇزىندە, ازاماتتاردى قابىلداۋدىڭ بىرىڭعاي ورتالىقتارىن «ازاماتتارعا ارنالعان ۇكىمەت» سانالاتىن حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىقتارى نەگىزىندە قۇرۋعا بولادى.
ازاماتتاردى قابىلداۋ ورتالىقتارى ءوتىنىش بەرۋشىنىڭ ماسەلەسىن شەشۋگە كومەكتەسۋ كەزىندە كەشەندى اقىل-كەڭەس بەرۋ قىزمەتتەرىن ۇسىنۋى كەرەك, سونىڭ ىشىندە ءوتىنىشتى ءتيىستى مەكەن-جايعا جىبەرۋ, قاراستىرىلۋى جاعدايى تۋرالى ەسەپ بەرۋ جانە تاعى باسقاسى بار.
سونىمەن قاتار جوبا شەڭبەرىندە قۇقىقتىق توپتامانىڭ ماسەلەلەرىن شەشۋگە نەگىزدەلگەن باس پروكۋراتۋرا جانىنداعى قۇقىق قورعاۋ قىزمەتى ورتالىعى, جوعارعى سوتتىڭ احۋال ورتالىعى جانە سوت كەڭسەلەرى, سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگىنىڭ «ادالدىق الاڭى» دەپ اتالاتىن جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل كەڭسەلەرى سىندى قولدانىستاعى ارنالار جۇمىسىن ۇيلەستىرۋ ۇسىنىلادى.
وسىلايشا, كەڭسەگە جۇگىنگەن ءوتىنىش بەرۋشى ءتۇرلى ينستانتسيالارعا جۇگىرمەي-اق كەشەندى كومەك الاتىن بولادى.
– ءسىز «قىزۋ تىڭداۋلار» تۋرالى ايتتىڭىز. بۇل رەتتە, مەملەكەت وتىنىشتەردىڭ كەلىپ ءتۇسۋىن كۇتپەي-اق كومەككە مۇقتاج جانداردى ءوز بەتىنشە تابۋعا جانە ولارعا كومەك كورسەتۋگە دايىن با؟
– قالىپتاسقان تاجىريبەگە سايكەس, الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋگە ەڭ الدىمەن ازاماتتاردىڭ ءوز باستامالارى نەگىز بولادى.
وسىلايشا, بۇگىندە از قامتىلعان وتباسىلار وزدەرىنە قاراستىرىلعان قولداۋ پاكەتىنە يە بولۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك ورگاندارعا بىرنەشە مارتە جۇگىنۋگە ءماجبۇر. ااك الۋ ءۇشىن اۋداننىڭ الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ بولىمىنە, جۇمىسقا ورنالاسۋ ءۇشىن – جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىنا, ساناتورلىق-كۋرورتتىق جولداما الۋ ءۇشىن – دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنە جۇگىنۋ قاجەت جانە تاعى باسقا.
ياعني ءار ۇيىم ءۇشىن قاجەتتى قۇجاتتار پاكەتىن جيناپ, ءتيىستى ءوتىنىشتى جەكە-جەكە تولتىرۋ كەرەك. الايدا قولدانىستاعى اقپاراتتىق جۇيەلەردىڭ مالىمەتىن ەسكەرە وتىرىپ, العاشقى ءوتىنىش كەزىندە-اق قوسىمشا قاجەتتىلىكتەردى انىقتاپ, ءتيىستى قولداۋ كورسەتۋگە بولار ەدى.
بۇل رەتتە مەملەكەت ازاماتتاردىڭ وتىنىشتەرى بويىنشا عانا ارەكەت ەتىپ قويماي, ءوزى دە باستاماشى بولىپ, مۇقتاج ادامدار ءۇشىن قاراستىرىلعان الەۋمەتتىك قولداۋدىڭ مۇمكىندىكتەرى مەن تەتىكتەرىن پايدالانۋدى ۇسىنعانى ماڭىزدى بولماق.
بۇل باعىتتاعى نەگىزگى مىندەت – مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ قولدانىستاعى دەرەكقورلارىن بارىنشا ءتيىمدى پايدالانۋ بولۋى مۇمكىن.
ياعني مەملەكەتتىك ورگاندار ناقتى ۋاقىت رەجىمىندە جاستار, جۇمىسسىزدار, مۇگەدەكتەر سىندى ساناتتاعى ازاماتتارمەن جۇمىس ىستەپ, ولاردىڭ ناقتى قاجەتتىلىكتەرىن, الەۋمەتتىك جاعدايىنداعى وزگەرىستى بايقايدى جانە بىرىڭعاي قىزمەتتەر پاكەتى ارقىلى جان-جاقتى كومەك ۇسىنا الادى.
ماسەلەن, مەگاپوليسكە كوشىپ كەلگەن جاس وتباسى اۆتوماتتى تۇردە الەۋمەتتىك قولداۋ ورگاندارىنىڭ كليەنتىنە اينالىپ, اتالعان ورگاندار جاس وتباسىعا جۇمىس تابۋ, بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ, باسپانا الۋعا كەزەككە تۇرۋ, بالالاردى بالاباقشاعا ورنالاستىرۋ سىندى ماسەلەلەردى شەشۋدىڭ جەكە دارا جولدارىن ۇسىنا الار ەدى.
مۇنداي كوزقاراس «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» قىزمەتتەرىن دامىتۋدىڭ قيسىندى جالعاسىنا اينالادى.
جوبانىڭ تۇتاس قاعيداتىن مەملەكەت باسشىسى قولداپ, قۋاتتاپ وتىر. ال مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ەندىگى مىندەتى – وسى جوبانى ىسكە اسىرۋعا بارىنشا وڭتايلى جاعداي جاساۋ.
اڭگىمەلەسكەن
جولدىباي بازار,
«Egemen Qazaqstan»
