تەحنولوگيا • 14 شىلدە، 2020

بايىتۋ فابريكاسى بوي كوتەرەدى

16 رەت كورسەتىلدى

تاسكومىرىمەن تورتكۇل دۇنيەگە تانىمال بولعان قاراعاندىدا وتىننىڭ وسى ءتۇرىن بايىتۋ بويىنشا ەلىمىزدە تەڭدەسى جوق فابريكا سالىنباق. مۇنداي باتىل مالىمدەمەنى ارنايى وتكەن بريفينگ بارىسىندا Qaz Carbon كومپانياسىنىڭ اكتسيونەرلەرى ەرلان نىعماتۋلين، داۆيد كەمەرتەليدزە جانە قدب باسقارما توراعاسى اباي سارقۇلوۆ جاسادى.

اتالعان فابريكادا ك ۇلى از، جوعارى ساپالى كو­­مىر بايى­تىلاتىن بولادى. ينۆەس­تور­لاردىڭ جوسپارى بويىنشا وندىرىستىك نىسان 2021 جىلعا قاراي ىسكە قوسىلۋعا ءتيىس ەكەن.

جالپى قۇنى 12 ملرد تەڭگە بولاتىن جوبانى جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىندا كاسىپكەرلەر ءۇشىن «قازاقستاننىڭ دامۋ بانكى» اق تاراپىنان جەتى جىل مەرزىمگە دەپ 9 ملرد 24 ملن تەڭگە مولشەرىندە نەسيە جەلىسى اشىلىپتى. ياعني قارىز قاراجاتى كومپانياعا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋىنىڭ 2015-2019 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدار­لاماسى اياسىندا ۇسىنىلعان. قالعان 3 ملرد تەڭگە شاماسىن­داعى قارجىنى ينۆەستورلار قۇرىلىسقا ءوز جانىنان سالادى.

جاڭادان بوي كوتەرەتىن كا­سىپورىن ساپالى كومىر ءوندىرىپ قويماي، قورشاعان ورتاعا زيان كەلتىرمەيتىن نىسان رەتىندە جاقسى اتقا يە بولماقشى. مىسالى، فابريكاداعى بايى­تۋ ۇدەرىسى سۋ تۇندىراتىن باس­­سەيندەر ءۇشىن سونشا كوپ اۋماق­تى قاجەت ەتپەيتىن جا­بىق بولمەدە ىسكە اسىرىلادى. اۆتوماتتى جانە ەلەكترون­دى جاڭا تەحنولوگيالار ار­قى­لى ءوندىرىستىڭ بارلىق كەزەڭ­دەرىن كاسىپورىننىڭ باسقارۋ ورتالىعىنان وپەراتور باقى­لايتىن بولادى. جوبانىڭ بۇ­گىن­گى كۇندە قورشاعان ورتاعا اسەردى باعالاۋ مەملەكەتتىك ەكولوگيالىق ساراپتاماسىنان وتكەنىن دە ايتا كەتكەن ءجون.

بريفينگتە Qaz Carbon جشس-نىڭ اكتسيونەرى ەرلان نىعماتۋلين كومىردى بايىتۋ ءۇشىن ىلعالدى بايىتۋ تەحنولوگياسىنىڭ قولدانى­لاتىنىن ءمالىم ەتتى. ياعني ول پايدالى قازبالاردى شيكى­زاتتىڭ جالپى تاۋ-كەن ماسساسىنان بارىنشا اجىراتىپ الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

– بايىتۋدىڭ بارلىق ءراسى­مى حيميالىق رەاگەنتتەردى قول­دانباي جابىق تسيكلدە وتەدى. بۇل قورشاعان ورتاعا اسەر ەتۋدىڭ تازالىعىنا الىپ كەلەدى جانە جالپى جوبانىڭ ەكولوگيالىق وڭ اسەرىن ەداۋىر ارتتىرادى. بايىتۋ فابريكاسىنداعى ون­دىرىستىك ۇدەرىستەردى اۆتومات­تاندىرۋدىڭ جوعارى دەڭگەيى دايىن ءونىمنىڭ ساپاسى مەن تەحنولوگياسىنىڭ ساقتالۋىن باقىلاۋعا مۇم­كىن­دىك بەرەدى. فابريكانىڭ قۋات­تىلىعى ساعا­تىنا 300 توننا نەمەسە جىلىنا 1 800 000 توننا بولادى، – دەدى ول.

شيكىزات رەتىندە قاراعاندى ءوڭىرىنىڭ كومىرىن پايدالاناتىن جاڭا كاسىپورىن دايىن ءونىمدى ەكسپورتقا شىعارۋدى كوزدەيدى. ودان بولەك، قاراعاندى فەررو­قورىتپا زاۋىتىندا – YDD Corporation كومپانياسىندا پاي­دالانۋ دا جوسپاردا بار ەكەن.

بۇل جونىندە Qaz Carbon جشس-نىڭ اكتسيونەرى داۆيد كەمەرتەليدزە تارقاتىپ ايتىپ بەردى.

– قازاقستاندا ءىرى ينۆەس­تيتسيالىق جوبالاردى ىسكە اسىرۋ بويىنشا مول تاجىريبەمىز بار. سوندىقتان الىس جانە تاياۋ شەتەل نارىعىنىڭ، سونىمەن قاتار ىشكى نارىقتىڭ قا­جەتىن زەرتتەي وتىرىپ، جاڭا جوبالاردى ىسكە اسى­­­رۋدى قولعا الدىق. ءىس جۇ­زىن­دە قازاقستاندا بىرەگەي ينۆەستيتسيالىق احۋالدىڭ قا­لىپتاسقانىنا عانا ەمەس، سونىمەن بىرگە قوسىلعان قۇنى جوعارى ءونىم جاساۋ ءۇشىن ۇلكەن شيكىزات بازاسى بار ەكەنىنە كوز جەتكىزدىك، – دەپ اتاپ ءوتتى كاسىپكەر.

بريفينگ بارىسىندا «قازاق­ستاننىڭ دامۋ بانكى» اق­ باس­قارما توراعاسى اباي سارقۇلوۆ بۇل جوبانى ىسكە اسىرۋ مەملەكەت باسشىسى­نىڭ ينۆەستيتسيا تارتۋ، وڭ­دەۋ ونەركاسىبىندەگى ەڭبەك ونىم­دىلىگىن ارتتىرۋ جونىندەگى تىكە­لەي تاپسىرمالارىنىڭ ورىندالۋىنا يگى اسەرىن تيگىزەتىنىن ايتتى.

زاماناۋي كاسىپورىن جۇمىس ىستەي باستاعاندا 110 ادامدى تۇراقتى جۇمىسپەن قامتيتىن بولادى. ال نىسان قۇرىلىسى كەزىندە 500-دەن استام ادام جۇمىسقا تارتىلماق. ال زاۋىت، جوعارىدا ايتقانىمىزداي، ءوز ونىمدەرىن ەكسپورتقا شىعا­راتىن بولادى. مۇنىڭ ءوزى ەلى­مىزدىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتىن دا­مىتۋعا ۇلەس قوسادى دەگەن ۇمىت­كە نەگىز بەرەدى.

 قارجىلاندىرۋدىڭ ەكىنشى بولىگى قازىر جۇمىس ىستەپ تۇر­عان قۇيۋ وندىرىسىمەن اينالىساتىن زاۋىتتى جاڭعىرتۋعا باعىت­تالادى. ال بۇل ءوز كە­زە­گىندە بولات جانە شويىن ونىم­­­دەرىن شىعارۋ بويىنشا قولدانىستاعى قۋاتتاردى ۇل­عاي­تۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ەسكە سالار بولساق، اتالعان زاۋىت 2018 جىلى شەتەلدىك ينۆەستورلاردىڭ قاتىسۋىمەن اۋقىمدى جاڭعىرتۋدان وتكىزىل­گەن بولاتىن. بۇل كاسىپورىن نەگىزىنەن شويىن جانە بولات ونىمدەرىن شىعارۋمەن، كوكس جانە جارتىلاي كوكس وندىرۋمەن اينالىسادى. جىل­دىق جوبالىق قۋاتى 120 مىڭ توننا بولاتىن­ زاۋىت 900-دەن استام بولات جانە شويىن ونىمدەرىن شىعارادى.

زاۋىتتى جاڭعىرتۋ بو­يىنشا ينۆەستورلار ەكى جىل ىشىندە 8 ملرد تەڭگەدەن اس­تام جەكە ينۆەستيتسيا سالىپ، 1 216 جاڭا جۇمىس ورنىن اشقان. كومپانياداعى قىز­­مەتكەرلەردىڭ ورتاشا جا­­­لاقىسى 245 مىڭ تەڭگەنى قۇ­رايدى. بىلتىر كومپانيا تاراپىنان مەملەكەتكە 2،1 ملرد تەڭگە مولشەرىندە سالىق تولەنگەن. Qaz Carbon جشس-نىڭ جاڭا جوبالارىن جۇزەگە اسىرۋ ايماق ەكونوميكاسىن ارتاراپتاندىرۋعا سەرپىن بەرەدى جانە سوڭعى بۋىن تەحنولوگيالارىنىڭ ترانسفەرتى ەسەبىنەن ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋعا سۇبەلى ۇلەس قوسادى.

 

قاراعاندى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

اداسقان بالالار امان-ەسەن تابىلدى

ايماقتار • 07 تامىز، 2020

ۇقساس جاڭالىقتار