ايماقتار • 30 مامىر, 2020

"قازازوت" اق اممياك سەليتراسى ءوندىرىسىن ۇلعايتپاق

1485 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

يدم ءباسپاسوز قىزمەتى حابارلاعانداي, قازاقستاندا اممياك پەن اممياك سەليتراسىن وندىرەتىن جالعىز زاۋىت جارتى عاسىرلىق تاريحىندا قالىپتاسۋ مەن دامىتۋدىڭ كۇردەلى جولىنان ءوتىپ, بۇگىندە الىپ ءوندىرىس وشاعىنا اينالىپ وتىر.  جىلدار بويى جينالعان تاجىريبە مەن وزىق تەحنولوگيالار  ارقىلى كاسىپورىن اگروونەركاسىپتىك كەشەن مەن تاۋ-كەن ءوندىرۋ سالاسى ءۇشىن حيميالىق ءونىم شىعارادى. كومپانيا قىزمەتىنىڭ نەگىزگى تۇرلەرىنە: گەولوگيالىق بارلاۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ, تابيعي گازدى ءوندىرۋ جانە وڭدەۋ, اممياك پەن اممياك سەليتراسىن, سونداي-اق ولاردىڭ تۋىندىلارىن ءوندىرۋ جانە ساتۋ جاتادى.

"قازازوت" اق اممياك سەليتراسى ءوندىرىسىن  ۇلعايتپاق

كومپانيانىڭ دامۋى نەگىزىنەن مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ ارقاسىندا, سونىڭ ىشىندە ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا مۇمكىن بولدى.

وسى باعدارلاما شەڭبەرىندە ازىرلەنگەن جاڭعىرتۋ جوباسى 2011 جىلدان باستاپ كەزەڭ-كەزەڭىمەن جابدىقتاردى اۋىستىرۋدى كوزدەدى. اتاپ ايتقاندا, ءبىرىنشى كەزەڭدە اممياك ءوندىرۋ تسەحىندا اسەرلىك قۇبىرلار جانە تنك-600 پەشىن قاپتامالاۋ, سينتەز كولونناسىنىڭ ساپتامالارى جاڭارتىلدى.

ءبىر جىلدان كەيىن, پايدالانۋعا بەرىلگەن ينۆەستيتسيالىق جوبالاردىڭ تۇساۋكەسەرىنە ارنالعان ۇلتتىق تەلەكوپىرگە قاتىسا وتىرىپ, كاسىپورىن ۇجىمى ەلباسىنا زاۋىتتى جاڭعىرتۋ قورىتىندىلارى تۋرالى بايانداپ بەردى. سول كەزدە زاۋىتتا سۇيىق اممياكتى, ءالسىز ازوت قىشقىلىن جانە اممياك سەليتراسىن شىعاراتىن تەحنولوگيالىق جەلىلەر قايتا جاڭعىرتىلدى. وتكىزىلگەن ءىس-شارالار ازوتتى تىڭايتقىشتاردى ءوندىرۋ كولەمىن ەكى ەسەگە ارتتىرىپ قانا قويماي, ونىڭ وزىندىك قۇنىن تومەندەتۋ كەزىندە ءونىمنىڭ ساپاسىن جاقسارتۋعا مۇمكىندىك بەردى. سول 2012 جىلى "قازازوت" كومپانياسى "وندىرىستىك ماقساتتاعى ۇزدىك تاۋار" نوميناتسياسى بويىنشا قر تۇڭعىش پرەزيدەنتتىنىڭ "التىن ساپا" سىيلىعىنا يە بولدى.

زاۋىتتىڭ كەيىنگى دامۋى اممياك پەن ەلەكتر ەنەرگياسىن سينتەزدەۋ ءۇشىن نەگىزگى شيكىزات – تابيعي گازدىڭ جاڭا سەنىمدى كوزدەرىن ىزدەستىرۋمەن بايلانىستى بولدى. وسى باعىتتا يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسى اياسىندا 2015 جىلدىڭ اقپانىندا بەينەۋ اۋدانىنا قاراستى "شاعىرلى-ءشومىشتى" كەن ورنىن يگەرۋگە ليتسەنزيا الىندى. كومپانيا جەر قويناۋىن پايدالانۋ قۇقىعىن الىپ, تابيعي گازدى ءوندىرۋدى جۇزەگە اسىرا باستادى. وسىلايشا جەكە شيكىزات بازاسى دايىن ءونىمنىڭ وزىندىك قۇنىن ايتارلىقتاي تومەندەتتى.

تابيعي گاز "قازازوت" اق ونىمدەرىن ءوندىرۋ ءۇشىن نەگىزگى شيكىزات رەتىندە پايدالانىلادى. ۇڭعىمادان وندىرىلگەن گاز كىرەتىن مانيفولدتارعا جانە گاز سەپاراتورلارى ارقىلى تۇسەدى, وندا مەحانيكالىق قوسپالار مەن سۇيىقتىقتاردان تازارتىلادى. سودان كەيىن شىعۋ مانيفولدتارى ارقىلى گازدى تكا كىرەتىن كوللەكتورىنا جىبەرەدى. گاز سىعىلادى جانە تەحنولوگيالىق قوندىرعىلار ارقىلى تەحنولوگيالىق قۇبىرلارمەن ماگيسترالدىق گاز قۇبىرىنا تۇسەدى. گازدى تاسىمالداۋ "بەينەۋ" كس 389,5 كم قوسۋ نۇكتەسىندە "ورتا ازيا - ورتالىق" گاز تاسىمالداۋ جۇيەسىنە قوساتىن گاز قۇبىرى بويىنشا جانە "وكارەم-بەينەۋ" گاز قۇبىرى بويىنشا اقتاۋ قالاسىنا دەيىن جۇزەگە اسىرىلادى.

كەلەسى ماڭىزدى كەزەڭ Wartsila فين برەندىنەن زاماناۋي جابدىقتارمەن جابدىقتالعان مەنشىكتى گاز-پورشەندى ەلەكتر ستانتسياسىنىڭ (گپەس) قۇرىلىسى بولدى. ول 2016 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا ىسكە قوسىلدى. گپەس كومپانيانىڭ ەلەكتر ەنەرگياسى مەن بۋعا قاجەتتىلىگىن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەردى, بۇل دا دايىن ءونىمنىڭ وزىندىك قۇنىنىڭ تومەندەۋىنە جول اشتى.

سونداي-اق, وسى ۋاقىت ارالىعىندا تانك جانە ۇرلەۋ گازدارىنان اممياكتى كادەگە جاراتۋ بويىنشا جالپى قۇنى 439 ملن.تەڭگەنى قۇرايتىن قوندىرعى پايدالانۋعا بەرىلدى. زاماناۋي تەحنولوگيا تاۋلىك سايىن 20-25 توننا قوسىمشا اممياكتى الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونىمەن قاتار, زاۋىتتا نەگىزگى وندىرىستىك قۇرال-جابدىقتارعا كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزىلدى جانە جوندەۋگە جاتپايتىن ەسكىرگەن قۇرال-جابدىقتار اۋىستىرىلدى.

اۋقىمدى جاڭعىرتۋدىڭ ارقاسىندا بۇگىندە بارلىق جابدىقتار تولىق جۇمىس ىستەۋدە جانە زاۋىت جىلىنا شامامەن 330 مىڭ توننا اممياك سەليتراسىن وندىرە الادى. سۇرانىستىڭ بولۋىنا بايلانىستى كومپانيا ءوندىرىستى جىلىنا 400 مىڭ تونناعا دەيىن ۇلعايتۋ بويىنشا باعدارلاما ازىرلەۋدە.

"قازازوت" اق وتاندىق ەكونوميكانىڭ ازوتتى مينەرالدىق تىڭايتقىشتارعا دەگەن قاجەتتىلىگىن تولىق قامتيدى. قازىرگى ۋاقىتتا ىشكى نارىققا ءونىمنىڭ 65% جەتكىزىلەدى. وندىرىلەتىن ءونىمنىڭ 35% تاياۋ جانە الىس شەتەلدەرگە ەكسپورتتالادى. "قازازوت" اق ءونىمىنىڭ نەگىزگى ەكسپورتى: رەسەي, ۋكراينا, قىرعىزستان, تۇركمەنستان, گرۋزيا, ءازىربايجان.

سوڭعى جىلدارى الەمدە اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ دامۋ قارقىنىنىڭ ءوسۋى بايقالىپ وتىرعاندىقتان, "قازازوت" اق كومپانياسىنىڭ قىزمەتى ءوندىرىستىڭ قۋاتتارىن ارتتىرۋدى دامىتۋ جونىندەگى باسىم مىندەتتەردى شەشۋگە, ودان ءارى الەمدىك نارىقتارعا شىعا وتىرىپ, ءونىمنىڭ ءار تۇرلەرىن شىعارۋعا جانە ىسكە اسىرۋعا باعىتتالعان.

2019 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا اقتاۋ ق. "قازازوت" اق اۋماعىندا 6 375 ملن. تەڭگە سوماسىنا" بەيتاراپتاندىرۋ جانە بۋلاندىرۋ بولىمشەسى " جاڭا جوباسى ىسكە قوسىلدى. سونىمەن قاتار, 675 ملن.تەڭگەگە "تەحنولوگيالىق اۋا ءۇشىن جيىنتىققا سايكەس ورتادان تەپكىش اۋا كومپرەسسورىن سالۋ" جوباسىن ىسكە اسىرۋ جوسپارلانعان.

بۇگىندە ءوندىرىس وشاعىندا 1220 ادام ەڭبەك ەتەدى. سونداي-اق, "قازازوت" اق مەن ەلىمىزدىڭ تەحنيكالىق جوو اراسىندا كومپانيا بولىمشەلەرىندە كاسىبي تاجىريبەنى ۇيىمداستىرۋ جانە وتكىزۋ تۋرالى كەلىسىم جاسادى. وسىلايشا ستۋدەنتتەر العان تەوريالىق داعدىلارىن پراكتيكالىق بولىممەن تىعىز بايلانىستىرا الادى.

سوڭعى جاڭالىقتار

الماتىدا رەفەرەندۋم باستالدى

رەفەرەندۋم • بۇگىن, 07:39