سۋرەتتەردى تۇسىرگەن رافحات حالەلوۆ
بۇل ورالدىق «زەنيتتىڭ» كونۆەيەرىندە جاسالعان وتىز ءبىرىنشى تەڭىز نىسانى. مانەۆرلىك تۇراق پۋنكتى – ستاتسيونارلىق ايلاقتاردان, نەگىزگى ورتالىقتان الىس جەردە قىزمەت ەتۋشى شەكارا كەمەلەرى مەن كۇزەت كاتەرلەرىنە وتە قاجەتتى كومەكشى قۇرال. ۇزىندىعى 50, ەنى 10 مەترلىك جىلجىمالى ايلاقتىڭ قىزمەتىن ءبىر مەزگىلدە ەكى ۇلكەن كەمە, ەكى شاعىن شەكارا كاتەرى پايدالانا الادى. ياعني, بۇدان بىلاي ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىك تەڭىز شەكاراسىندا جۇرگەن كۇزەت كەمەلەرى جانارماي, سۋ, تاماق قورىن تولتىرۋ ءۇشىن نەگىزگى بازاعا ۇزاق جول شەكپەيدى. ونىڭ ءبارى «اباي» ەسىمىن يەلەنگەن مانەۆرلىك تۇراق پۋنكتىنىڭ كومەگىمەن اتقارىلادى. جىلجىمالى ايلاق نەگىزىنەن ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى قۇرىق ەلدى مەكەنىنىڭ ماڭىندا ورنالاسپاق. ارنايى المالى-سالمالى اپپارەل كوپىر ارقىلى جاعامەن جالعاسىپ, جانارماي جانە ازىق-ت ۇلىك قورىن تولىقتىرىپ وتىرادى. 10 كۇنگە دەيىن اۆتونومدى جۇرە الادى. تابيعاتتىڭ قولايلى كەزەڭىندە اشىق تەڭىزگە دە شىعا الاتىن جىلجىمالى ايلاقتىڭ قىزمەتىن تەڭىزشىلەر دە وتە جوعارى باعالاپ وتىر.
- «زەنيت» زاۋىتىنىڭ ونىمدەرى ءبىزدىڭ شەكارا قىزمەتىندە وتە جوعارى باعالانادى. بۇل كەمەلەردىڭ ساپاسى جوعارى, جۇردەك, وتە ىڭعايلى. ورالدا جاسالعان كەمەلەر مەن كاتەرلەردىڭ كومەگىمەن بيىلعى ءتورت اي ىشىندە ەلىمىزدىڭ تەڭىز شەكاراسىن بۇزعان 41 قۇقىقبۇزۋشىنى قولعا ءتۇسىرىپ, 1 ملرد تەڭگەدەن استام شىعىندى ءوندىرىپ الدىق. بۇگىنگى مانەۆرلىك تۇراق پۋنكتى ءبىزدىڭ كەمەلەردىڭ جۇمىسىن ودان ءارى جاقسارتىپ, اۆتونومدىعىن كۇشەيتەتىن بولدى, – دەيدى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتى شەكارا قىزمەتى ديرەكتورىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ايدار ايمۇرزين.
«زەنيت» زاۋىتىنىڭ ءار كەمەسىن سۋعا ءتۇسىرۋ سالتاناتىنا بۇرىن حالىق كوپ جينالىپ, ەرەكشە توي بولۋشى ەدى. كارانتين كەسىرىنەن قالا حالقى كەلە الماسا دا, زاۋىت ۇجىمى بۇل كۇندى اتاۋسىز قالدىرمادى. بىرنەشە جۇمىسشى ەلىمىزدىڭ شەكارا قىزمەتىنىڭ العىس حاتىنا يە بولدى. باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى عالي ەسقاليەۆ تە زاۋىتتى سوڭعى 30 جىلدان بەرى ۇزدىكسىز باسقارىپ كەلە جاتقان ۆياچەسلاۆ ۋاليەۆكە, زاۋىت ۇجىمىنا ەسەلى ەڭبەگى ءۇشىن العىس ايتتى.
- سۋداعى سىيىمدىلىعى 500 توننادان استام مانەۆرلىك تۇراق پۋنكتىن پايدالانۋعا بەرۋ – ەلىمىزدىڭ قورعانىس قابىلەتىن نىعايتۋعا ارنالعان ۇلكەن جۇمىس. «زەنيت» زاۋىتى جىلدان جىلعا تاجىريبەسى مولايىپ, كۇردەلى تەحنيكالاردى جاساپ كەلەدى. ەلىمىزدە تۇڭعىش رەت جاسالىپ وتىرعان جىلجىمالى ايلاق قۇرىلىسى ءۇشىن زاۋىت ۇجىمىن قۇتتىقتايمىن. سونداي-اق زاۋىتتى مەملەكەتتىك تاپسىرىسپەن قامتاماسىز ەتكەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ باسشىسىنا, «قازاقستانينجينيرينگ» كومپانياسى باسشىلارىنا العىس بىلدىرەمىن. ءبىزدىڭ ورال قالاسىندا تەك «زەنيت» ەمەس, «باتىس قازاقستان ماشينا جاساۋ كومپانياسى», «گيدروپريبور» زاۋىتتارى دا مەملەكەتتىك تاپسىرىس الىپ, قورعانىس باعىتىنداعى ونىمدەردى شىعارىپ وتىر. ءوڭىر ەكونوميكاسى ءۇشىن بۇل ۇلكەن كومەك. بۇگىندە «زەنيت» زاۋىتىندا 900-دەي جۇمىسشى قىزمەت ەتەدى. مەن زاۋىت جۇمىسشىلارىنىڭ سانى بۇرىنعى كەزدەگىدەي 4,5 مىڭ ادامعا جەتىپ, ءوسىپ-وركەندەۋىن تىلەيمىن, - دەدى عالي ناجىمەدەن ۇلى.
جىلجىمالى ايلاقتى سۋعا ءتۇسىرۋ سالتاناتىنان كەيىن ءبىز ونىڭ جاڭا قوجايىنىن اڭگىمەگە تارتتىق.
- قازاقستان اسكەري تەڭىز كۇشتەرىنىڭ نەگىزگى بازاسى اتىراۋ, باۋتينو جانە اقتاۋ قالالارىندا ورنالاسقان. ال ءبىزدىڭ تەڭىز شەكارامىز وتە ۇلكەن, اسىرەسە وڭتۇستىك جاعالاۋدا ءبىزدىڭ كەمەلەرگە قىزمەت كورسەتەتىن ايلاق جوق. سوندىقتان ولار جانارماي, ازىق-ت ۇلىك قورىن تولتىرۋ ءۇشىن 200 ميلل جول ءجۇرىپ, نەگىزگى بازاعا كەلەتىن ەدى. مىسالى ءبىزدىڭ كاتەرلەر قۇرىق پەن باۋتينو اراسىنا 10 ساعات جۇرەر ەدى. ەندى ۋاقىت ۇنەمدەلەدى, ءتۇرلى وقيعالاردا جەدەل ارەكەت ەتۋگە مۇمكىندىك تۋادى. ءبىزدىڭ كەمەلەردىڭ دەربەس قىزمەت ەتۋ مۇمكىندىگى مولايادى. قاۋىپسىز توقتاپ تۇرا الادى. سوندىقتان بۇل مانەۆرلىك تۇراق پۋنكتى ءبىزدىڭ قىزمەتىمىزگە وتە ماڭىزدى قۇرال بولدى, - دەيدى شەكارا قىزمەتىنىڭ تەڭىز باسقارماسىنىڭ باستىعى, 1 رانگالى كاپيتان سابىر حاسانوۆ.
ايتا كەتەيىك, ءدال قازىر ورالدىق «زەنيت» زاۋىتىنىڭ كونۆەيەرىندە سۋداعى سىيىمدىلىعى 70 توننالىق «ايبار» كەمەسى جانە 2 دانا «قايسار» جۇردەك كاتەرى جاسالىپ جاتىر. زاۋىت ديرەكتورىنىڭ ءوندىرىس جونىندەگى ورىنباسارى ۆيكتور ءپودحۆاتيليننىڭ ايتۋىنشا سۋداعى سىيىمىدىلىعى 750 توننالىق الىپ كەمە قۇراستىرۋ جوباسى تالقىلانىپ جاتىر ەكەن. ەگەر مەملەكەت تاپسىرىس بەرىلسە, ول 2021 جىلى قولعا الىنباق.
...ال بۇگىنگى «اباي» جىلجىمالى ايلاعى شاعان وزەنىندە بىرنەشە كۇن سىناقتان ءوتىپ, جايىق وزەنى ارقىلى اتىراۋعا, ودان ءارى باۋتينو ايلاعىنا جەتكىزىلەدى. سول جەردە تولىق جابدىقتالىپ, قورىتىندى سىناقتان وتكەن سوڭ قازاقستان قارۋلى كۇشتەرىنىڭ قاراماعىنا بەرىلمەك.
باتىس قازاقستان
