مىنە, وسىنداي كەزەڭدە مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ مالىمدەمەسى جاريالاندى. پرەزيدەنت بۇگىندە ءاربىر قازاقستاندىقتى تولعاندىراتىن بارلىق ساۋالعا تولىققاندى ءارى ناقتى جاۋاپ بەردى. ەڭ الدىمەن توتەنشە جاعداي رەجىمىن وسى جىلدىڭ 11 مامىرىنا دەيىن سوزۋ شەشىمى قابىلداندى. بۇل ورىن الىپ وتىرعان قازىرگى قيىندىقتاردان تۋىنداعان جايت. وكىنىشكە قاراي ىندەتتىڭ شارىقتاۋ شەگى ءالى وتكەن جوق. سوندىقتان كارانتيندىك شارالاردى الىپ تاستاۋعا بولمايدى.
رەسمي بيلىك تاراپىنان دەر كەزىندە شىنايى اقپارات حالىققا جەدەل جەتكىزىلۋدە. دەگەنمەن, كارانتين جاعدايىنداعى حالىقتىڭ ەموتسيالىق جاي-كۇيىنە ايلا-شارعى جاساپ وتىرعان ءتۇرلى باعىتتاعى توپتار مەن مۇددەلەردىڭ كونگلومەراتى بايقالادى. ولاردى قازىرگى تاڭدا بىرىكتىرىپ وتىرعان ماسەلە – بيلىكتى سىناۋ جانە ساياسي جاڭعىرۋ جولىنداعى رەفورمالاردى جوققا شىعارۋ. سوندىقتان پرەزيدەنت بوس ءسوز بەن جالعان مالىمەتكە جول بەرمەۋگە شاقىرىپ وتىر.
قازىر الەم ەلدەرى قاۋىپتى ىندەتتىڭ ەكونوميكاعا, حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىنا تيگىزگەن اسەرىن ەسكەرىپ, كوپتەگەن ءىس-شارانى قولعا الۋدا. پرەزيدەنت «ەشكىمدى قيىن جاعدايدا قالدىرمايمىز» دەپ ايتقانداي, ءار ادام, ءار قازاقستاندىق, ءار وتباسى ۇمىت قالعان جوق. قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى ءوزىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن «ساباقتاستىق. ادىلدىك. ورلەۋ» دەپ اتاپ, نەگىزگى ءۇش ۇستانىمىن جاريالاعان بولاتىن. مەملەكەت باسشىسىنىڭ ەلدىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن كوتەرۋگە, ءتۇرلى سالانى قولداۋعا باعىتتالعان بىرقاتار كەشەندى تاپسىرمالار جۇكتەۋىنىڭ ءوزى وسى باعدارلامانىڭ ەل ازاماتتارىنىڭ سۇرانىسىنا نەگىزدەلگەن, بارلىق بۋىن وكىلدەرىنىڭ جاڭا ساپالى ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىنە جەتۋ ءۇشىن قۇرالعانىن دەپ بىلەمىز. سونىڭ ءبىرى تابىسىنان ايىرىلعان ازاماتتارعا ەڭ تومەنگى جالاقى مولشەرىندە قولداۋ كورسەتىلگەنىن ايتۋعا بولادى. وتىنىشتەردى قابىلداۋ ءالى دە جالعاسۋدا. ەڭ تومەنگى ايلىق كورسەتكىشتەگى 42 500 تەڭگەلىك الەۋمەتتىك كومەك بەرىلۋى ولاردىڭ تىعىرىقتان شىعۋىنا سەپتىگىن تيگىزەدى دەپ ويلايمىز.
ەلباسى باستاماسىمەن قۇرىلعان «بىرگەمىز» قوعامدىق قورىنان حالىقتىڭ ءالجۋاز توپتارىنا كىرەتىن ازاماتتارعا 50 مىڭ تەڭگەدەن تاراتۋعا شەشىم قابىلداندى. ەڭ ماڭىزدىسى, ەلىمىزدەگى اتىمتاي ازاماتتاردىڭ قارجىلاي قامقورلىعى ەلدىڭ بەرەكە-بىرلىگىن تاعى ءبىر مارتە دالەلدەي تۇسكەندەي.
شاعىن جانە ورتا كاسىپتىڭ دامۋى ەلدە جۇمىسسىزدىقتى بولدىرماۋدىڭ بىردەن-ءبىر كەپىلى. بۇعان دەيىن شاعىن جانە ورتا كاسىپ يەلەرىنىڭ 1 ماۋسىمعا دەيىن سالىقتان بوساتىلاتىنى تۋرالى ايتىلعان بولاتىن. ەندى پرەزيدەنتىمىز بۇل مەرزىمنىڭ 1 قازانعا دەيىن ۇزارتىلاتىنىن جەتكىزدى. سونداي-اق قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى وسى جاعدايدان كوبىرەك زارداپ شەككەن بيزنەس وكىلدەرىن سالىقتى تولەۋدەن عانا ەمەس, سالىقتىڭ ەسەپتەلۋىنەن دە بوساتۋ قاراستىرىلىپ جاتقانىن مالىمدەدى. وسىنىڭ ءبارى سايىپ كەلگەندە ۇكىمەتتىڭ جانە جەدەل قۇرىلعان مەملەكەتتىك كوميسسيامەن ارنايى تۇزىلگەن جول كارتاسى بويىنشا اتقارىلىپ جاتقان شارالاردىڭ دۇرىس باعىتتا وربىگەنىن كورسەتەدى.
قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ مالىمەتىنشە, كوكتەمگى ەگىس ناۋقانىنا جانە ءونىمدى الدىن الا ساتىپ الۋعا 200 ملرد تەڭگە ءبولىندى. سونىڭ 70 ملرد تەڭگەسى تۇقىم ءوندىرىسىن دامىتۋعا, تىڭايتقىشتار ساتىپ الۋعا جۇمسالادى. جالپى, ازاماتتار مەن بيزنەستى قولداۋ ءۇشىن 6 ترلن تەڭگەگە جۋىق قارجى ءبولىنىپ وتىر. سول سياقتى ەگىن ەگۋمەن اينالىساتىن شارۋا قوجالىقتارىنا جانار-جاعارماي 15 پايىزدىق جەڭىلدىكپەن بەرىلمەك. ال مۇنىڭ ءوزى «كوكتەمنىڭ ءار كۇنى جىلعا ازىق» دەگەندى قاپەرگە ۇستايتىن شارۋا ادامىن الدا قاربالاس شارۋا كۇتىپ تۇرعانىن تاعى ءبىر ەسكە سالعانداي. وسىنىڭ بارلىعى بيزنەسمەندەر مەن حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن كوتەرۋ ءۇشىن مەملەكەت تاراپىنان جاسالىپ جاتقان زور قولداۋ دەپ ەسەپتەيمىز.
قازىر توتەنشە جاعدايعا بايلانىستى ۋنيۆەرسيتەتتەر مەن مەكتەپتەر قاشىقتان وقىتۋ تەحنولوگياسىنا كوشۋدە. ونلاين وقىتۋ – ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ عالامدىق جاڭا بەتالىسى, ونى الەمنىڭ الدىڭعى قاتارلى كوپتەگەن وقۋ ورنى دايەكتى تۇردە جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. سول ارقىلى كوپتەگەن ازامات ۇيلەرىندە وتىرىپ, الدىڭعى قاتارلى ۋنيۆەرسيتەتتەردىڭ ساباقتى قالاي ۇيىمداستىراتىنىن, لەكتسيانى قالاي وقيتىنىن, ساباقتى قالاي جۇرگىزەتىنىن كورىپ, وي-ورىستەرىن كەڭەيتىپ جاتىر. بۇل جالپى كارانتيندىك جاعداي قازاقستاندىق ۋنيۆەرسيتەتتەر ءۇشىن سىناقتان ءوتۋدىڭ دە ءارى وسى باعىتتاعى جەتىستىكتەردى كورسەتۋدىڭ دە جاقسى مۇمكىندىگى بولۋعا ءتيىس. ەندەشە, ەۆوليۋتسيالىق دامۋ قاعيداسى ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ جەكە باسىنىڭ دەربەس باعدارىنا اينالۋعا ءتيىس.
پرەزيدەنت XXI عاسىردى پوستيندۋستريالىق-اقپاراتتىق كەزەڭ ەكەنىن ەسكە سالا وتىرىپ, عىلىم مەن ءبىلىمنىڭ اناليتكالىق جولمەن قارىشتاۋ ۋاقىتى ەكەنىن ەسكە سالاتىن دۇنيە ءجۇزىن جايلاعان ۆيرۋستى اۋىزدىقتايتىن عىلىمي مالىمەتتەر مەن عىلىمي بولجامداردىڭ قاجەتتىلىگىن ايتتى.
پرەزيدەنتتىڭ مالىمدەمەسىن قولداي وتىرىپ, م.اۋەزوۆ اتىنداعى وقمۋ عالىمدارى ددۇ-نىڭ جالپى ەرەجەلەرىنە سايكەس گوست ر 58151. 21-2018 انتيسەپتيكتەر مەن زارارسىزداندىرۋ سۇيىقتىقتارىن زەرتحانالاردا دايىنداپ, قالالىق زارارسىزداندىرۋ مەكەمەلەرىنە ۇسىندى. عالىمدارىمىز تۋىنداعان احۋالعا بايلانىستى ۋنيۆەرسيتەتتىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىنداعى زەرتحانالار مەن عىلىمي ورتالىقتارىندا يممۋنوبيولوگيالىق پرەپاراتتاردى, بيولوگيالىق بەلسەندى زاتتار مەن قوسپالاردى, شوپتىك پرەپاراتتاردى ازىرلەۋ ءۇشىن قوسىلىستار مەن زاتتاردى زەرتتەۋگە كىرىستى. ۋنيۆەرسيتەت عىلىمنىڭ بۇل سالاسىنا باسىم-باعىتتار بەرۋدە.
قاي ۋاقىتتا بولسىن ىندەتتىڭ الدىن الۋدىڭ بىردەن-ءبىر جولى – سالاماتتى ءومىر سالتى. بۇل ورايدا ءار ادام ءوز دەنساۋلىعىنا دۇرىس ءمان بەرىپ, دەنساۋلىعىن كۇتۋ مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋعا نازار اۋدارعانى ءجون. ويتكەنى ادام كاپيتالىنىڭ ساپاسى مەن سانى ونىڭ دەنساۋلىعىنا تىكەلەي بايلانىستى ەكەنى ءسوزسىز. ياعني دەنى ساۋ ۇلت قانا ومىرشەڭ مەملەكەت قۇرا الادى.
داريا قوجامجاروۆا,
م. اۋەزوۆ اتىنداعى وڭتۇستىك قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى,
تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور
