قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگى حالىق پەن بيزنەستى قولداۋ جونىندەگى شارالاردىڭ ورىندالۋ مونيتورينگىن جالعاستىرۋدا. اگەنتتىكتىڭ حابارلاۋىنشا, 28 ساۋىرگە دەيىن ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەرگە جانە وزگە دە نەسيەلەۋ ۇيىمدارىنا قارىزدار مەن ميكروكرەديتتەر بويىنشا تولەمدەردى توقتاتا تۇرۋ تۋرالى 1 844 599 ءوتىنىم ءتۇستى. ونىڭ ىشىندە 1 831 489 ءوتىنىش جەكە تۇلعالاردان بولسا, 13 110 شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىسى توتەنشە جاعداي كەزەڭىندە كرەديتتەر بويىنشا مەرزىمدى كەيىنگە شەگەرۋدى سۇراعان. ناتيجەسىندە 1 661 232 جەكە تۇلعا 237,4 ملرد تەڭگە سوماعا نەمەسە بارلىق قارىز الۋشىنىڭ 31,3%-ى تولەمدەردى توقتاتا تۇرۋعا مۇمكىندىك الدى. ونىڭ 299 363-ءى حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعىنان وسال توپتارىنىڭ وكىلدەرى ەكەنىن ايتا كەتۋ كەرەك.
سونىمەن بىرگە 11 561 شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىسىنىڭ جالپى سوماسى 138,8 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن نەسيەسى كەيىن وتەلەتىن بولدى. قالعان وتىنىمدەر قارالىپ جاتىر, 10 جۇمىس كۇنى ىشىندە ولار بويىنشا ءتيىستى شەشىمدەر قابىلدانۋعا ءتيىس.
بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدە شامامەن 5,3 ملن ازاماتتىڭ – 4,4 ترلن تەڭگەگە جۋىق, 26,2 مىڭعا جۋىق شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىسىنىڭ – 3,9 ترلن تەڭگەگە تارتا بانكتىك قارىزدارى مەن ميكروكرەديتتىك ۇيىمدارعا بەرەشەگى بار.
– ەكىنشى دەڭگەيدەگى بانكتەردەن الىنعان دەرەكتەرگە سايكەس, شاعىن جانە ورتا بيزنەس سۋبەكتىلەرى مەن جەكە كاسىپكەرلەر 274,8 ملرد تەڭگە نەسيە الۋعا 1 313 ءوتىنىم بەردى. ونىڭ ىشىندە جالپى كولەمى 62,5 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن 246 ءوتىنىش ماقۇلداندى, – دەپ حابارلادى قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
توتەنشە جاعداي كەزىندە الەۋمەتتىك جاردەماقى الۋ ءۇشىن 1,7 ملن ادام تولەم كارتوچكاسىن جانە كارتوچكالىق شوت اشتى. پرەزيدەنت ق.توقاەۆتىڭ مەملەكەتتىك كوميسسيانىڭ 2020 جىلعى 10 ساۋىردەگى وتىرىسىندا بەرگەن تاپسىرماسى شەڭبەرىندە قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگى ەكىنشى دەڭگەيدەگى بانكتەرمەن تولەم كارتوچكالارىن بانكتەردىڭ بولىمشەلەرىنە بارماي-اق قاشىقتان الۋ الگوريتمىن دايىنداعان بولاتىن.
– وسىعان دەيىن بارلىعى 1 013 558 ازامات قاشىقتان كارتوچكالىق شوت جانە تولەم كارتوچكاسىن اشتى, تولەم كارتوچكالارى 700 مىڭداي كليەنتتىڭ ۇيىنە جەتكىزىلىپ بەرىلدى. قاشىقتان «قازاقستاننىڭ حالىق بانكى» اق – 564 615, Kaspi Bank – 358 884, Forte Bank اق – 26 745, «بانك تسەنتر كرەديت» اق –
25 258 تولەم كارتوچكاسىن اشقان. «قازپوشتا» اق 88 397 تولەم كارتوچكاسىن ازاماتتاردىڭ ۇيىنە اپارىپ بەردى, – دەپ حابارلادى اگەنتتىك.
پرەزيدەنت تاپسىرماسى بويىنشا ۇلتتىق بانك قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىمەن بىرلەسىپ شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىن جەڭىلدىكپەن كرەديتتەۋ باعدارلاماسىن ازىرلەگەن بولاتىن. باعدارلامانى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن شاعىن, ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىنە جانە دارا كاسىپكەرلەرگە ەكىنشى دەڭگەيدەگى بانكتەرگە نەگىزدەلگەن سالىمدار ورنالاستىرۋ ارقىلى 600 ملرد تەڭگە ءبولىندى.
بيزنەستى قولداۋ تەتىگى ەكىنشى دەڭگەيدەگى بانكتەردىڭ توتەنشە جاعدايدى ەنگىزۋ ناتيجەسىندە زارداپ شەككەن شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىنە, جەكە كاسىپكەرلەرگە اينالىم كاپيتالىن تولىقتىرۋ ءۇشىن 12 ايعا دەيىنگى مەرزىمگە جىلدىق 8%-دان اسپايتىن مولشەرلەمە بويىنشا جەڭىلدىكپەن كرەديتتەر بەرۋى ارقىلى ىسكە اسىرىلادى. ەكىنشى دەڭگەيدەگى بانكتەر قاراجاتتى 3 اي ىشىندە تولىق يگەرۋگە ءتيىس.
قاراجات كىمدەرگە بەرىلەدى؟ باعدارلاما شەڭبەرىندە يگەرىلۋگە ءتيىس قاراجات شوب سۋبەكتىلەرىنە كرەديت بەرۋگە جۇمسالۋعا ءتيىس. ءار قارىز الۋشىعا قاتىستى اقشا كولەمىنە ليميت قويىلعان. ول زاڭدى تۇلعالارعا, شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرى ءۇشىن 3 ملرد تەڭگەدەن اسپايدى; جەكە كاسىپكەرلەرگە بەرىلەتىن ەڭ ۇلكەن نەسيە – 50 ملن تەڭگە.