12 قىركۇيەك, 2013

قاۋىپسىزدىكتىڭ الدىن الۋ ماسەلەسى قارالدى

394 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

12 09-Nyrtauبۇگىن ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىندە تەررورعا قارسى ورتالىق مۇشەلەرىنىڭ ەكىنشى كەڭەيتىلگەن وتىرىسى بولىپ ءوتتى. جيىنعا سالالىق ۆەدومستۆو جانە بەينە جەلى ارقىلى ايماقتارداعى ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتى دەپارتامەنتىنىڭ باسشىلارى قاتىستى. بۇل تۋرالى Egemen.kz ءتىلشىسى حابارلادى.

وتىرىستا ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ توراعاسى نۇرتاي ابىقاەۆ كۇن تارتىبىنە قويىلعان تەرروريزم قاۋپىنىڭ تارالۋىنا سەبەپ بولاتىن بىرقاتار فاكتورلاردى اتاپ ءوتتى. بۇدان ءبىرشاما جىل بۇرىن ءبىز تەرروريزمدى جەكەلەگەن ەلدەر ارقىلى بىلەتىن بولساق, قازىر ونىڭ ۇعىمىنىڭ ءوزى بۇكىل الەمگە كەڭ تاراپ ۇلگەردى.ناقتى ايتار بولسام, ەكسترەميستىكجانە قىلمىستىق, سونىڭ قاتارىندا قارۋلى توپتاردى جويۋ بويىنشا ارنايى, ءجيى تۇردە بىرلەسكەن ونداعان وپەراتسيالار الدەنەشە رەت تابىستى وتكىزىلدى. دەگەنمەن, ءدال قازىرگى كەزەڭدە ازاماتتاردىڭ ءدىني ساۋاتىن اشۋ وتە ماڭىزدىراق بولىپ وتىر. ول ءۇشىن الدىمەن, اۋەلى جاس ۇرپاققا ءبىلىم ءدانىن ەگەتىن بالالار باقشاسىنداعى تاربيە ماسەلەسىنە زەيىن قويۋىمىز قاجەت. شەت ەلدەن ءدىني ساۋتىن اشىپ كەلەتىن ماماندارىمىزدىڭ بىلىكتىلىگىنە دە زەرتتەۋ جۇرگىزگەن ارتىقتىق ەتپەيدى. ويتكەنى, ءومىر كورىنىسىنەن انىق اڭعارىلعانداي, باسقا ءدىننىڭ جەتەگىنە ەرىپ كەتىپ جاتقانداردىڭ سەكسەن پايىزى جۇمىسسىز جۇرگەن جاستار. سوندىقتان ءبىز جانە جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك بۇل تۇرعىداعى ماسەلەگە سەرگەك قاراۋىمىز ءتيىس.

ءوز كەزەگىندە ءسوز العان ءدىن ىستەرى اگەنتتىگى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى عالىم شويكين راديكالدى دىنگە بوي الدىرىپ جۇرگەندەردىڭ باسىم بولىگى جۇمىسسىزدار قاتارىنان ەكەنىن جاسىرمادى. ءارى سىرتتان كەلەتىندەر تەرىس اعىمداردىڭ تارالۋىنا اسەر ەتىپ جاتقان كورىنەدى. شەت ەلدەرگە تەولوگيالىق ءبىلىم الۋعا بارعانداردىڭ دا قارىم-قابىلەتىن تەكسەرەتىن كەز كەلىپ جەتتى. ول وسىنداي ماسەلەردى كوتەرە كەلە, الداعى ۋاقىتتا شەت ەلدە ءدىني ءبىلىم العىسى كەلەتىن تالاپكەرلەردى ءدىن ىستەرى اگەنتتىگىنىڭ رەتتەيتىنىن جەتكىزدى. «ءدىن سالاسىنداعى مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ ءتۇرلى اسپەكتىلەرىن اقپاراتتىق سۇيەمەلدەۋدىڭ بىرقاتار مەديا-جوسپارلارى جۇيەلى تۇردە جۇزەگە اسىرىلىپ كەلەدى. ماسەلەن, حالقىمىز ءۇشىن ءداستۇرلى سانالاتىن يسلامدى ناسيحاتتاۋ جانە ءسالافيزم مەن باسقا دا ءدىن اتىن جامىلعان جات اعىمدار يدەولوگياسىنىڭ زياندى اسەرىن اشىپ كورسەتۋ جونىندەگى ارنايى مەديا-جوسپار ازىرلەندى. سونداي-اق, ءدىني-ەكسترەميستىك جانە تەرروريستىك توپتاردىڭ اقپاراتتىق قىزمەتىنە بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە شەكتەۋ قويىلدى.بۇل ءۇشىن ءدىني بىرلەستىكتەردىڭ ينتەرنەت-رەسۋرستارىنا مونيتورينگ جۇرگىزۋ جۇمىسى كۇشەيتىلدى. دەگەنمەن, كەيبىر جەكەلەگەن سايتتاردىڭ ءوز اقپارلارىنىڭ ىشىنە سىنامالاپ تەرىس اعىمدار تۋرالى پىكىرلەردى كىرگىزگەنىن جاسىرا المايمىز. ول بويىنشا 116 سايتتىڭ ءىسىن قاراۋ جونىندەگى ماتەريال پروكۋراتۋرا ورگانىنا جونەلتىلدى. نەگىزى, حالىقتىڭ ءدىني ساۋاتىن اشۋدا بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى ەرەكشە ءرول اتقارادى. سوندىقتان ءبىز باق وكىلدەرىنە ءدىني ەكسترەميزم مەن تەرروريزممەن بايلانىستى وقيعالاردى جاريالاۋ جونىندەگى ادىستەمەلىك ۇسىنىستار ازىرلەدىك»,- دەدى ءسوز ورايىندا ع. شويكين.

وتىرىستا شىعىپ سويلەگەندەردىڭ دەنى ازاماتتاردىڭ ءدىني ساۋاتتىلىعىنا ەرەكشە نازار اۋداردى. ول ءۇشىن الدىمەن يمامداردىڭ ساۋاتىن كوتەرۋ كەرەكتىگى ايتىلدى. ال ەلىمىز بويىنشا وسى ۋاقىت ارالىعىنا دەيىن 800 يمام بىلىكتىلىك كۋرسىنان وتكەن. باستىسى, باعىتى بەيمالىم شەت ەلدەردەگى ءدىني وقۋ ورىندارىندا ءبىلىم الىپ جاتقان قازاقستاندىقتاردى كەرى قايتارۋ ماسەلەسى قولعا الىندى. بۇل ورايدا دەرەككە جۇگىنسەك, سوڭعى ەكى جىل ىشىندە سول جەرلەردە ءبىلىم الىپ جاتقان 232 ازاماتىمىز ەلىمىزگە كەرى قايتارىلعان. قالعان 440 ازاماتتى ۋاقىت سوزدىرماي ەلگە اكەلۋ ماسەلەسىن قاراستىرۋىمىز ءتيىس.

جالپى, ساناۋلى ۋاقىت ىشىندە ەلىمىزدە ەكسترەميستىك جانە تەرروريستىك ءىس-ارەكەتتى انىقتاۋ, الدىن الۋ جانە بەيتاراپتاندىرۋ جۇيەسى قالىپتاستىرىلدى. حالىقارالىق زاڭ شىعارۋشى-نورماتيۆتىك بازا قۇرىلىپ, ەكسترەميزم مەن تەرروريزم كورىنىستەرىنىڭ جولىن كەسۋ بويىنشا دايەكتى مەملەكەتارالىق ىنتىماقتاستىق قالىپتاستىرىلدى.تەرروريزمگە قارسى كۇرەس بو­يىنشا جەدەل بولىمشەلەردى نى­عايتۋمەن قاتار, ۇلتتىق قاۋىپ­سىزدىك كومي تەتى جانىندا ۆەدوم­ستۆو­ارالىق تەرروريزمگە قارسى ورتالىق پەن ونىڭ شتابى قۇرىلدى جانە وسى باعىت نەگىزىندە مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ قىزمەتىن ۇيلەستىرۋ جۇكتەلدى. وبلىس جانە اۋدان ورتالىقتارىندا, استانا مەن الماتى قالالارىندا وسىنداي قۇرىلىمدار – ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ اۋماقتىق ورگاندارى جانىندا تقو ۇيلەستىرۋ كوميسسيا­لارى قۇرىلدى. ۇقك تقو تەرروريزم مەن ەكسترەميزم كورىنىستەرىنىڭ ەنۋىنە قۇقىقتىق توسقاۋىل قويۋعا تىكەلەي قاتىستى, بۇل تەرروريستىك قاتەرلەرگە قارسى ءىس-قيمىلدىڭ بارلىق اسپەكتىلەرىن زاڭدى تۇردە بەكىتۋگە مۇمكىندىك بەردى. جيىندا وسىناۋ ماڭىزدى ماسەلەلەرمەن قاتار الدا تۇرعان مىندەتتەر دە اتالىپ ءوتىلدى. سونىڭ ەڭ باستىسى, ۇرپاقتى ەلجاندىلىققا تاربيەلەۋ.

وتىرىستا شىعىپ سويلەگەن ءبىلىم جانە عىلىم ۆيتسە-ءمينيسترى مۇرات ابەنوۆ بيىلدان باستاپ ەلىمىز مەكتەپتەرىندە «ءدىنتانۋ» ءپانى وقۋ باعدارلاماسىنا ەنگىزىلگەنىن اتاپ ءوتتى. الايدا, بۇل پاننەن ءدارىس بەرەتىن ۇستازدار جەتىسپەيدى ەكەن. ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ توراعاسى ن. ابىقاەۆ وسى جانە جوعارىدا كوتەرىلگەن باسقا دا ماسەلەلەردى جەدەل رەتتەۋ كەرەكتىگىن ايتىپ, جيىندى قورىتىندىلادى.

ءامىرحان الماعانبەتوۆ.

سوڭعى جاڭالىقتار