كەشە پرەزيدەنت جانىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە بۇگىن باستالاتىن «دامۋشى نارىقتاردىڭ ەكىنشى ەۋرازيالىق فورۋمىنا» قاتىستى بريفينگ بولىپ ءوتتى. ونى ادەتتەگىدەي اتالعان قىزمەتتىڭ رەسمي وكىلى التاي ابيبۋللاەۆ جۇرگىزدى.
كەشە پرەزيدەنت جانىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە بۇگىن باستالاتىن «دامۋشى نارىقتاردىڭ ەكىنشى ەۋرازيالىق فورۋمىنا» قاتىستى بريفينگ بولىپ ءوتتى. ونى ادەتتەگىدەي اتالعان قىزمەتتىڭ رەسمي وكىلى التاي ابيبۋللاەۆ جۇرگىزدى.
بريفينگتىڭ ءبىرىنشى بولىمىندە ا.ابيبۋللاەۆ ەلىمىزدە جانە شەتەلدەردە بولاتىن ماڭىزدى شارالار تۋرالى ايتتى. قازاقستان وڭىرلىك ىنتىماقتاستىق پەن قاۋىپسىزدىكتى شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى اياسىندا نىعايتۋعا زور ءمان بەرەدى. ءبىزدىڭ ەلىمىزگە سي ءتسزينپيننىڭ مەملەكەتتىك ساپارى اياسىندا ەكى ەلدىڭ كوشباسشىلارى بۇل ماسەلەلەردى كەڭىنەن تالقىلاعانىنا توقتالدى. وسى ايدىڭ 13-دە ەل پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ بىشكەكتە وتەتىن شىۇ-عا مۇشە مەملەكەتتەر باسشىلارى كەڭەسىنىڭ 13-ءشى وتىرىسىنا قاتىسادى. باسقوسۋدا ۇيىم دامۋىنىڭ بولاشاعى, مۇشە مەملەكەتتەر اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋ جونىندەگى ءىس-شارالار تالقىلانادى, دەدى ا.ابيبۋللاەۆ.
سونداي-اق, ەلىمىزگە رەسەي سىرتقى ىستەر ءمينيسترى سەرگەي لاۆروۆ رەسمي ساپارمەن كەلمەك. ونى مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قابىلدايدى. سونداي-اق, سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ەرلان ىدىرىسوۆ پەن سەرگەي لاۆروۆ اراسىندا وتەتىن كەلىسسوزدە ساياسي, ساۋدا-ەكونوميكالىق, مادەني-گۋمانيتارلىق سالالارداعى جانە حالىقارالىق دەڭگەيدەگى تۇيتكىلدى ماسەلەلەر ءسوز بولادى.
ايماقارالىق جانە شەكارا ماڭىنداعى ىنتىماقتاستىق اياسىندا وتىن-ەنەرگەتيكالىق جانە عارىش سالاسىنداعى, تاۋەلسىز مەملەكەتتەر دوستاستىعى, ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق قاۋىمداستىق, كەدەن وداعى, ءبىرتۇتاس ەكونوميكالىق كەڭىستىك, ۇجىمدىق قاۋىپسىزدىك تۋرالى شارت ۇيىمى, شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى, ازياداعى ءوزارا ىقپالداستىق جانە سەنىم شارالارى جونىندەگى كەڭەس جانە بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى اياسىنداعى ىنتىماقتاستىقتاعى ءوزارا ارەكەتتەرگە كوڭىل بولىنەدى, دەدى ا.ءابيبۋللاەۆ.
ەلىمىزدە مونوقالالاردى دامىتۋدىڭ 2012-2020 جىلدارعا ارنالعان باعدارلاماسى بەكىتىلدى. 27 مونوقالاداعى 1 ملن. 530 مىڭ تۇرعىنعا باعىتتالعان باعدارلامانىڭ باستى ماقساتى – جەرگىلىكتى ەكونوميكانى ءارتاراپتاندىرۋ ارقىلى شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋ, جاڭا ءوندىرىس ورىندارىن اشۋ, حالىقتى جاڭا جۇمىس ورىندارىمەن قامتاماسىز ەتۋ. باعدارلاما بۇگىنگە دەيىن قالاي ىسكە اسىپ جاتىر, ۇكىمەت قانداي ماسەلەلەرگە ءمان بەرۋى قاجەت, وسى جانە باسقا دا ماسەلەلەر 10 قىركۇيەكتە وتەتىن ۇكىمەتتىڭ ءداستۇرلى وتىرىسىندا قارالادى, دەدى اتالعان قىزمەتتىڭ رەسمي وكىلى.
شارامىزدىڭ نەگىزگى بولىگىندە ايتايىن دەگەنىم, مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باستاماسى بويىنشا, سونىمەن قاتار, باسقا دا حالىقارالىق كورنەكتى قايراتكەرلەردىڭ, بۇرىنعى مەملەكەت جانە ۇكىمەت باسشىلارىنىڭ قاتىسۋلارىمەن تۇڭعىش رەت استانادا «ەۋرازيا ءححى عاسىردا: جاڭارۋ ارقىلى جەتەكشىلىك» تاقىرىبىندا دامۋشى نارىقتاردىڭ ەكىنشى ەۋرازيالىق فورۋمى وتەدى, دەپ ءسوزىن جالعادى ا.ابيبۋللاەۆ.
اتالعان فورۋمدا پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ «قازاقستان-2050: الەمنىڭ 30 دامىعان مەملەكەتتەرىنىڭ قاتارىنا كىرۋ» تاقىرىبىندا ءسوز سويلەيدى دەپ كۇتىلۋدە. ەلىمىزدە تۇڭعىش رەت ءوتكىزىلگەلى تۇرعان حالىقارالىق شارانىڭ ءمانى مەن ماڭىزىن اشىپ كورسەتۋ ماقساتىمەن, سونداي-اق ونىڭ جۇمىسىنا كىمدەر جانە قانداي ساراپشىلار قاتىساتىن بولادى, قازاقستان جانە حالىقارالىق قاۋىمداستىق ءۇشىن نەندەي وزەكتى ماسەلەلەر تالقىلانادى, استاناداعى ءىس-شارانىڭ ايىرماشىلىعى نەدە؟ وسى, تاعى باسقا دا سۇراقتارعا جاۋاپ بەرۋ ءۇشىن بريفينگكە پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەربول ورىنباەۆ, دامۋشى نارىقتاردىڭ ەۋرازيالىق فورۋمىنىڭ تەڭ توراعاسى حاريندەر كولي مەن «نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتى» اق پرەزيدەنتى شيگەو كاتسۋ ارنايى شاقىرتىلىپتى. ءبىرىنشى ءسوز كەزەگىن العان پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ە.ورىنباەۆ ەلىمىزدىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا توقتالىپ, وتكىزىلەتىن فورۋمنىڭ ماڭىزدىلىعىن تاراتىپ ايتتى.
ەۋرازيالىق فورۋمنىڭ تەڭ توراعاسى حاريندەر كولي فورۋمنىڭ ماقساتى مەن جۇمىسى تۋرالى باياندادى. مۇنداي فورۋمداردىڭ ماقساتى – دامۋشى نارىقتار تاپ بولاتىن ماسەلەلەردى تالقىلاپ, ەلدەر اراسىنداعى ديالوگتى جاقسارتۋ. جاھاندىق ەكونوميكادا دامۋشى نارىقتاردىڭ ماڭىزى ارتىپ كەلەدى. بۇگىنگى كۇنى دامۋشى نارىقتاردىڭ جاھاندىق ىشكى جالپى ونىمدەگى ۇلەسى 40 پايىزدى قۇراپ وتىر, دەدى حاريندەر كولي.
شەتەل ساراپشىسى اتاپ ءوتكەندەي, كەيبىر زەرتتەۋلەر بويىنشا 2050 جىلعا دەيىن دامۋشى نارىقتاردىڭ جاھاندىق ءىجو-دەگى ۇلەسى 70%-عا جەتەتىن كورىنەدى. ياعني 2050 جىلعا قاراي قازىرگى دامۋشى نارىقتار جەتەكشى كۇشكە يە بو لادى ەكەن. تەڭ توراعانىڭ سوزىنە قاراعاندا, اتالمىش جاھاندىق فورۋم وسىعان دەيىن جەتى رەت ءوتكەن. كەلەسى جيىن ۆاشينگتوندا قازان ايىندا ۇيىمداستىرىلادى. شارا جەتەكشىلەرى قازاقستاننىڭ ۆيتسە-پرەمەرى ە.ورىنباەۆتى وسى ۇلكەن شاراعا شاقىرىپ وتىر. ول شاقىرۋدى قابىل الدى. ءبىز وندا «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىن تالقىلايتىن بولامىز, دەيدى كولي.
دامۋشى ەلدەردىڭ ەكىنشى ەۋرازيالىق فورۋمىنىڭ استانادا وتكىزىلۋىنە ءبىز دە ۇلكەن قىزىعۋشىلىق تانىتتىق. ويتكەنى, قازاقستاننىڭ العا قويعان ماقساتتارىنىڭ ورىندالۋىنا ۋنيۆەرسيتەت تە قىزمەت ەتەدى, دەدى «نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتى» اق پرەزيدەنتى شيگەو كاتسۋ ءسوز كەزەگىندە.
نۇرباي ەلمۇراتوۆ,
«ەگەمەن قازاقستان».
