كوروناۆيرۋس • 28 ناۋرىز، 2020

ماسساچۋسەتس تەحنولوگيالىق ينستيتۋتىنىڭ (MIT) زەرتتەۋشىلەرى كوروناۆيرۋستىڭ ءىزىن كەسپەك

36 رەتكورسەتىلدى

دەنساۋلىق سالاسىندا قىزمەت ەتەتىن لاۋازىمدى تۇلعالار مەن عالىمدار ۆيرۋستىڭ تارالۋى ساراپتاما جۇرگىزۋ مەن ىندەتتى جۇقتىرعان ناۋقاستارمەن بايلانىستا بولعان ادامداردى انىقتاۋمەن تىعىز بايلانىستى ەكەنىن ءتۇسىنىپ وتىر. وڭتۇستىك كورەيا مەن قىتايدا ۇكىمەت ۆيرۋس جۇقتىرعانداردى انىقتاپ، ەمدەۋ ءۇشىن تۇرعىنداردى باقىلايتىن ارنايى قۇرىلعىلار قولدانعان.

MIT ۇسىنىپ وتىرعان جوبانىڭ ءساتتى شىعۋى قاتىسۋشىلاردىڭ كوبىرەك بولۋىنا بايلانىستى بولىپ وتىر. ال اقش-تا بۇل قازىر مۇمكىن بە بەلگىسىز.

ماسساچۋسەتس تەحنولوگيالىق ينستيتۋتىنىڭ (MIT) زەرتتەۋشىلەرى Private Kit  قوسىمشاسى ارقىلى كوبىرەك دەرەك جيناۋ ءۇشىن Mayo Clinic سەكىلدى ءىرى تەحنولوگيالىق كومپانيالارمەن، دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىمەن جانە «ۇلكەن تورتتىككە» كىرەتىن Ernst&Young اۋديت فيرماسىمەن بايلانىس ورناتۋدا. جوباعا Facebook Inc. كومپانياسىنىڭ بۇرىنعى جەتەكشىسى، Google X كومپانياسىنىڭ Alphabet Inc. حولدينگىندە قىزمەت ەتكەن رامەش راسكار جەتەكشىلىك ەتەدى. Facebook-ءتىڭ بىرنەشە ينجەنەرى دە بۇل جوبانى دامىتۋعا قاتىسىپ جاتىر.          

«ىندەتتىڭ تارالۋىنىڭ الدىن الۋ – بۇل سانداردىڭ ويىنى. بۇل بارلىعىن كارانتينگە ورنالاستىرۋ دەگەن ءسوز ەمەس»،- دەدى كومپيۋتەر عىلىمدار سالاسىندا دوكتورلىق دارەجەسى بار راسكار مىرزا.

«ۇلگىلەر ءتىپتى ۆيرۋستىڭ 10 پايىزدىق تارالۋ كەزىندە دە جاعدايدى باقىلاۋعا الۋعا بولاتىنىن كورسەتەدى». ول ۆيرۋس تارالعانعا دەيىن ادامداردىڭ بايلانىسىن قاداعالاۋ ستراتەگياسىن ازىرلەۋ دە وتە ماڭىزدى ەكەنىن ايتتى. «بىراق نيۋ-يوركتە، بالكىم، تىم كەش» ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

Facebook پەن Google اق ۇيمەن بىرلەسە وتىرىپ ۆيرۋس جۇقتىرعانداردىڭ ورنىن انىقتاۋ باعىتىندا جۇمىس ىستەپ جاتقان كومپانيالاردىڭ قاتارىندا ەكەنىن مالىمدەدى. ولاردىڭ ايتۋىنشا، قوس كومپانيا ەل ۇكىمەتىمەن بىرگە پاندەميانىڭ سالدارىن جەڭىلدەتۋگە كومەكتەسەتىن شەشىمدەردى ازىرلەۋمەن اينالىسىپ جاتىر.

كەيبىر ەلدەردە ءتيىمدى بولعان قاداعالاۋ قۇرالدارى دەموكراتيالىق ەلدەردە قۇپيالىق تۇرعىسىندا ماسەلە تۋعىزباي قويمايدى. بۇل تەحنولوگيالىق كومپانيالار ءۇشىن ۇلكەن قيىندىق تۋدىرۋدا. ەڭ ۇلكەن ماسەلە ادامداردىڭ لوكاتسياسىن انىقتاۋ قولدانۋشىلاردىڭ رۇقساتىنسىز ورىندالاتىنى بولىپ تۇر.

ماسساچۋسەتس تەحنولوگيالىق ينستيتۋتىنىڭ زەرتتەۋشىلەرى مەن ولاردىڭ سەرىكتەستەرى بۇل جاڭا جوبا جوعارىداعى ماسەلەلەردى شەشەتىنىن ايتادى. جاڭا تەحنولوگيا ادامداردىڭ جەكە دەرەگىن جاريالاماي، قولدانۋشىلاردىڭ وزدەرىنە حابارلاۋ مۇمكىندىگىن ۇسىنادى. برازيليا مەن تايۆان ۇكىمەتتەرى ۇقساس ۇلگىلەردى پايدالانادى.

Covid-19 دياگنوزى انىقتالعان ادامداردىڭ تۇراتىن جەرىن دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى نەمەسە ۇكىمەتتىك مەكەمەلەر جۇكتەيدى، بىراق ولار وزگە اقپاراتتى كورە الامايدى.

Private Kit قوسىمشاسى ۆيرۋس جۇقتىرعان ادامدار مەن وزگەلەردەن تەلەفوندا Google كارتاعا وزدەرىنىڭ تۇرعان جەرىن بەلگىلەۋدى سۇرايدى. جاڭادان قوسىلعان قولدانۋشىلار دا ءوز لوكاتسيالارىن كورسەتۋلەرى كەرەك. وسىلايشا قوسىمشاعا جۇكتەلگەن مالىمەتتەن ۆيرۋس جۇقتىرعانداردىڭ قايدا كوپ ەكەنىن كورۋگە بولادى. جاڭا تەحنولوگيا ۆيرۋس انىقتالعان ادامنىڭ قاسىندا كەتىپ بارا جاتقانىڭىزدى دا كورسەتەدى.    

 

دۋگلاس بەلكين، كيرستەن گريند

Wall Street Journal

اۋدارعان مەرۋەرت بۇركىتباي،

«Egemen Qazaqstan»

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار