كوروناۆيرۋس • 27 ناۋرىز، 2020

COVID-19: ءبىر ادام قايتىس بولدى

545 رەتكورسەتىلدى

وكىنىشكە قاراي، كەشە كوروناۆيرۋس ىندەتىنەن ءبىر ادام قايتىس بولدى. پرەزيدەنت جانىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە وتكەن ونلاين بريفينگتە وسى اۋىر قازا تۋرالى حابارلاعان اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترى داۋ­رەن اباەۆ بۇل جاعداي ىندەتتىڭ قاۋىپتىلىگىن جانە شەكتەۋ شارا­لا­رى­نىڭ قانشالىقتى ماڭىزدىلىعىن كورسەتەتىنىن اتاپ ايتتى.

«وكىنىشكە قاراي، كەشە كوروناۆيرۋستەن ءبىر ايەل ادام قايتىس بولدى. بۇل ورنى تولماس اۋىر قازا. مارقۇمنىڭ جاقىندارىنا كوڭىل ايتامىز. ۆيرۋستىڭ ەل ىشىندە تاراۋى ءوسىپ كەلە جاتىر. بۇل جاعداي – كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ قاۋپىن تاعى ءبىر ەسكە سالىپ وتىر. قازىر بولىپ جاتقان جاعداي – ءبارىمىز ءۇشىن سىناق. وقشاۋلانۋ بو­يىنشا بيلىكتىڭ بارلىق تالابىن ورىنداۋ كەرەك. 28 ناۋرىزدان باستاپ رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار ءۇش قالادا جاڭا شەكتەۋ شارالارى كۇشىنە ەنەدى. بۇگىن ۇكىمەت جاريالاعان نۇر-سۇلتان، الماتى جانە شىمكەنت قالالارىنا قاتىستى شەكتەۋلەر – كومەندانتتىق ساعات ەمەس. بىراق ول تالاپتاردى قاتاڭ ساقتاۋ كەرەك»، دەگەن ول حالىقتى ۇيدەن شىقپاۋعا شاقىردى.

ەسكە سالاي كەتەيىك، مينيستر كۇندىز وتكەن بريفينگتە توتەنشە جاعداي كەزىندەگى زاڭ بۇزۋشىلىق، كىرىسىنەن ايىرىلعاندارعا تولەماقىنىڭ بەرىلۋ ءتارتىبى، كاسىپكەرلىكتى جالعاستىرۋ جانە ءبىلىم بەرۋ، سونداي-اق ەلەكتروندى ۇكىمەت ارقىلى ونلاين قىزمەت الۋدىڭ مۇمكىندىكتەرى تۋرالى بايانداپ، COVID-19 ۆيرۋسىن جۇقتىرعان ەكى ناۋقاستىڭ اۋرۋحانادان شىققانىن ايتتى.

ءمينيستردىڭ حابارلاۋىنشا، ونىڭ ءبىرى الماتى، ەكىنشىسى نۇر-سۇلتان قالاسىندا ەمدەلگەن. ال ولاردىڭ جەكە ما­لىمەتتەرى تەك وزدەرىنىڭ رۇق­ساتىمەن عانا جاريالانۋى ءتيىس ەكەنىن ەسكەرتكەن د.اباەۆ: «كە­شە وسى حابار تاراعان سوڭ بۇقارالىق اقپا­رات قۇرالدارى وكىلدەرى پاتسيەنت­تەر تۋرالى سۇراپ، كوپتەپ حا­بارلاستى. سوندىقتان دارىگەر­لىك قۇپيانى ساقتاۋ جونىندە تاعى دا ەسكە سالامىز. ەشكىم كورو­ناۆيرۋس­پەن اۋىرعان ادام رەتىندە اتى شىققانىن قالامايدى. بۇل ادامداردىڭ بارلىعى ءوز ازاماتتارىمىز. ولار وزىنە قاتىستى جەكە مالىمەتتەردى جا­ريالاماۋعا قۇقىعى بار. ءبىز سول قۇقىعىن سىيلاۋىمىز كەرەك. سونىمەن بىرگە ەگەر ول ادامدار تۋرالى قانداي دا ءبىر اقپارات تاپساڭىزدار، ول كىسىلەردىڭ رۇقساتىنسىز ەشكىمگە بەرمەۋدى سۇرايمىز. ولاردى ەمدەۋ ءتارتىبى تۋرالى جۋرناليس­تەرگە دارىگەرلەر ايتىپ بە­رەدى. مۇنداي سۇحباتتى ءبىز ۇيىم­داس­تىرا الامىز»، دەدى.

توتەنشە جاعداي كەزىندە ەلدەگى زاڭدىلىق پەن ءتارتىپ ساق­تاۋدى قامتاماسىز ەتۋگە قاتىستى بايانداعان ۆەدومستۆو باسشىسى قازىر بارلىق وڭىر­دە پروكۋراتۋرا، پوليتسيا جانە مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتىنىڭ وكىلدەرىنەن قۇ­رالعان ءموبيلدى توپتار جۇمىس ىستەپ جاتقانىن جەتكىزدى. ءمي­نيستردىڭ ايتۋىنشا، ولار بار­لىق جەردە مەديتسينالىق ماس­كالار مەن انتيسەپتيكتەردى رۇق­ساتسىز جوعارى باعادا ساتۋ دەرەكتەرىن انىقتاۋدا. سونداي-اق توتەنشە جاعداي باستالعاننان بەرى قىلمىستىق كودەكستىڭ 214 بابى بويىنشا 15 تەرگەۋ امالى باستالعان. اتاپ ايتقاندا، نۇر-سۇلتان، الماتى قالالارىندا جانە اقتوبە، الماتى، اتىراۋ، قاراعاندى، قوستاناي، باتىس قازاقستان وبلىستارىندا مۇنداي دەرەكتەر انىقتالىپ وتىر. «ەلوردادا جانە اقتوبە وبلىسىندا ماس­كا جانە انتيسەپتيكتى زاڭسىز ساتقان 40 ادام اكىمشىلىك جاۋاپ­كەرشىلىككە تارتىلدى. وسى اكىم­شىلىك جانە قىلمىستىق ىستەر بويىنشا 4 ملن ماسكا مەن 13 مىڭ ليتر انتيسەپتيك تاركىلەندى. ولار دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكەمەلەرىنە بەرىلىپ جاتىر»، دەدى د.اباەۆ.

مينيستر توتەنشە جاعداي ەنگىزۋ سالدارىنان كىرىستەرىن جوعالتقان ازاماتتارعا تولە­نەتىن قاراجات ماسەلەسىنە تاعى دا توقتالدى. «بۇل بويىنشا بۇگىن ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترىنىڭ بۇيرىعى شىعادى. سول جەردە توتەنشە جاعدايلار كەزىندەگى الەۋمەتتىك تولەمدەردىڭ بەرىلۋ ەرەجەسى كورسەتىلەدى»، دەدى ول.

اتالعان تولەمدەر الەۋ­مەتتىك ساقتاندىرۋ مەملەكەتتىك قورىنان تولەنەتىنىن ايتقان داۋرەن اسكەربەك ۇلى ونىڭ تۇر­لەرىن دە اتاپ ءوتتى. «تولەم 2 ءتۇر­لى بولادى. ءبىرىنشى، تو­تەنشە جاعدايعا بايلانىستى اقىسىز ەڭبەك دەمالىسىنا شىققاندارعا. ونىڭ كولەمى ايىنا 42 مىڭ تەڭگە. بۇل ۇساق، شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ قىزمەتكەرلەرى بولۋى مۇمكىن. ولار سوڭعى جىلى مەملەكەتتىك قورعا 3 رەت اۋدارىم جاساعان بولۋى كەرەك. قا­جەتتى ءوتىنىمدى جۇمىسشى ەمەس، جۇمىس بەرۋشى جاسايدى. ءوتىنىمدى اۋداندىق جانە قالا­لىق جۇمىسپەن قام­تۋ شتابتارىنا بەرۋ كەرەك. تولەمدەر توتەنشە جاعداي اياق­تالعانشا جۇرەدى. تولەمنىڭ ەكىنشى ءتۇرى – جۇمىستان شىعىپ قالعاندارعا قاتىستى. ولار تولەمدى 1 ايدان 6 ايعا دەيىن الادى. تولەم كولەمى ايلىقتىڭ 40%-ىن قۇرايدى»، دەگەن مينيستر بۇل تولەمدى الۋ ءۇشىن جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىندا جۇمىسسىز رەتىندە تىركەلىپ، ارىز بەرۋ قاجەت ەكەنىن جەتكىزدى. ارىزدى ونلاين بەرۋگە بولادى. وسىنداي تولەمدەر 1،5 ملن ادامعا بەرىلمەك.

د.اباەۆ كاسىپكەرلەردى قول­داۋ ماقساتىندا ەنەرگەتيكا مي­نيسترلىگى جەر قويناۋىن پايدا­لانۋشىلارعا وتاندىق وندىرۋ­شىلەردەن تاۋاردى كونكۋرس وت­كىزبەي ساتىپ الۋعا رۇق­سات بەر­گەنىن حابارلادى. «بۇ­رىن ول ەكى ايعا دەيىن سوزىلۋى مۇمكىن ەدى. بۇل تۇزەتۋلەر قازاقستاندىق كوم­پانيالاردىڭ ۇزدىكسىز جۇمىسىن جانە بيۋد­جەتكە سالىق ءتۇسىمىن قامتا­ماسىز ەتەدى. بۇدان باسقا، بۇل نورما كاسىپورىندارعا قىز­مەتكەرلەرىن قىسقارتپاۋعا كو­مەكتەسەدى»، دەدى ول.

سونداي-اق ەلىمىزدەگى ەپي­دە­ميا­لىق جاعدايعا بايلانىستى نۇر-سۇلتان، الماتى، شىم­كەنت قالالارىنداعى جانە تۇر­كىستان، اقمولا، الماتى وب­لىس­تارىنداعى بالاباقشالار جۇمى­سىن توقتاتتى. ال قالعان وڭىر­لەردە بالاباقشالار شتات­تىق رە­جىمدە جۇمىس ىستەيدى. بىراق با­لاباقشالارعا بالا­لار­­دى اتا-انالار ءوز ەركىمەن اپارۋ­عا مۇمكىندىگى بار. ال اپار­­ما­عان جاعدايدا بالا­لار­دىڭ با­لا­باقشاداعى ورنى ساق­تالادى. قا­زىرگى ۋاقىتتا شتات­تىق رەجىم­دە جۇمىس ىس­تەيتىن بالا­باق­شا­لارعا تەك 67 مىڭ بالا كەلۋ­دە، بۇل كورسەتكىش 11%-دى قۇ­رايدى. «بۇل جەردە ءبى­لىم باسقارمالارىنىڭ باسشى­لارىنا ايتارىمىز، جالپى بالا­باقشالاردا مۇمكىندىگىنشە از بالالار جيناقتالعان كە­زەكشى توپتار جۇمىس ىستەۋىن قامتاماسىز ەتۋ قاجەت»، دەدى مينيستر.

ورتا ءبىلىم بويىنشا مەكتەپ وقۋ­شى­لارىن قاشىقتان وقىتۋ جونىندەگى جۇ­مىس توبى قۇ­رىل­عانىن، نەگىزگى كون­­تەنت رەتىندە تەلەۆيزيالىق سا­­باق­­تار مەن دايىن تسيفرلى رە­سۋرس­­­تار ۇسى­نىلاتىنىن ايتتى. «تەلە­­ۆي­­­دەنيەگە 2 مىڭنان اس­تام ساباق تۇ­سىرىلەدى. قازىرگى تاڭ­دا 200-گە جۋىعى دايىن»، دەدى مينيستر.

پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسى­مەن قازاقستاننىڭ بارلىق قالالارىندا حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىقتارى جابىلدى. «الايدا مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ 80%-دان استامىن egov.kz پورتالىنان الۋعا بولادى. سونداي-اق بىر­قا­تار قىزمەتتەر مەن سەرۆيس­تەر ءموبيلدى قوسىمشادا، تە­لەگرامم مەن الەۋمەتتىك جە­لىلەردە قولجەتىمدى. جاقىن ارادا ونلاين-قىزمەتتەر سانى ارتادى. سونىمەن قاتار 1414 باي­لانىس ورتالىعى جۇمىس ىستەيدى. بۇل ارقىلى ءبىر ۋا­قىتتا مىڭنان استام ادام كەڭەس الا الادى. كەڭەس بەرۋ بەينەبايلانىس ارقىلى دا قولجەتىمدى. 21 ناۋرىزعا دەيىن قۇجات تاپسىرعان ازاماتتار قۇجاتتارىن سول تاپسىرعان ورتالىقتان 28 ناۋرىزعا دەيىن الا الادى»، دەدى اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترى.

سونىمەن كەشەگى دەرەكتەرگە سايكەس ەلىمىزدە 111 ادام كوروناۆيرۋس جۇقتىرعان. نۇر-سۇلتان قالاسىندا – 61، الماتى قالا­سىندا – 40، شىم­كەنت قالا­سىندا – 2 جاعداي تىر­كەلسە، قارا­عاندى قالاسىندا – 4، الما­تى وبلىسىندا – 1، اقتوبە وبلىسىندا – 1، جامبىل وبلىسىندا – 1، سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا 1 ناۋقاس انىقتالىپ وتىر.

سوڭعى جاڭالىقتار

الماتى: جولاۋشىلار اعىنى مەن كولىك سانى ازايدى

وڭتۇستىك قازاقستان • بۇگىن، 18:10

بەتپەردە كيگەن كوكتەم - 6

قوعام • بۇگىن، 17:09

د دارۋمەنى - ينفەكتسيالاردىڭ «جاۋى»

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 16:47

شىمكەنت: تسيفرلى وتباسىنىڭ ءبىر كۇنى

وڭتۇستىك قازاقستان • بۇگىن، 15:58

ازيانىڭ احۋالى قانداي بولماق

ەكونوميكا • بۇگىن، 15:23

ۇقساس جاڭالىقتار