سپورت • 21 اقپان، 2020

دانيار قاسقاراۋوۆ: باسەكەلەستىك سپورتشىلاردىڭ شەبەرلىگىن ارتتىرادى

82 رەتكورسەتىلدى

قازاقستاندا ىرگەتاسى قالانعان «الاش پرايد» كومپانياسى الداعى كۇندەرى ەل اۋماعىندا ەرەجەسىز جەكپە-جەكتەن ەكى بىردەي اسا ءىرى حالىقارالىق تۋرنير وتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىر. ونىڭ ءبىرى – تۇركىستاندا، ەكىنشىسى – الماتىدا ۇيىمداستىرىلادى. بايراقتى باسەكەلەر قارساڭىندا ءبىز اتالعان ۇيىمنىڭ پرەزيدەنتى دانيار قاسقاراۋوۆپەن جولىعىپ، ازدى-كەم اڭگىمەلەسكەن ەدىك.

– ءوزىڭىز باس­قارىپ وتىرعان «الاش پرايد» كومپانياسى بۇعان دەيىن دە رەس­پۋب­ليكامىزدىڭ بىرقاتار ايماعىندا ءدۇ­بىر­لى دودالار ۇيىمداستىرىپ، جەك­پە-جەك دەسە دەلەبەسى قوزاتىن جان­كۇيەرلەردىڭ ىستىق ىقىلاسىنا بو­لەن­گەنى بەلگىلى. ال بۇل جولى قا­لىڭ كورەرمەنگە قانداي سىي دايارلاپ وتىر­سىز­دار؟

– 22 اقپاندا كونە شاھار – تۇر­كىس­تاندا «گران-پري الاش پرايد – 2020» ءتۋرنيرىنىڭ تۇساۋى كەسىلەدى. بۇل رەتتە ءبىز 61،2 كيلو سالماق دارەجەسى بويىنشا وتەتىن باسەكەلەر بارىسىندا ورتالىق ازيانىڭ ەڭ ۇزدىك ورەنىن انىقتايمىز. سول كەشتە جارىس جولىنا سەگىز سپورتشى شىعادى: قازاقستاننان – مۇقاعالي نەسىپباي مەن الىشەر عابدۋللين، وزبەكستاننان – ءنۇرالى ماجيدوۆ پەن مۇراتجان قادىروۆ، قىرعىزستاننان – ءاليماردان ابدىقاروۆ پەن بوستون انار­بەكوۆ جانە تاجىكستاننان – سايد­شوح رۋزيمەتوۆ پەن مەحروز ۋما­روۆ. وسىلاردىڭ اراسىنان وزعان وع­لانعا التىن بەلبەۋ جانە 1 ميلليون تەڭگە كولەمىندە سىياقى تابىس­تالادى. سونىمەن قاتار قارشىعا داۋىتبەك، عالىمجان قاناەۆ، جاندوس يسابەكوۆ، ولجاس ەسقاراەۆ سىندى سايىپقىرانداردىڭ قاتىسۋىمەن بىرنەشە رەيتينگتىك باسەكەلەر ۇيىمداس­تىرىلادى.

– تاڭداۋلارىڭىز نەلىكتەن ءدال وسى سالماق دارەجەسىنە تۇسكەنىن تۇسىندىرە كەتسەڭىز؟

– ونىڭ ەش قۇپياسى جوق. الداعى ۋاقىتتا ءبىز بارلىق سالماق دارەجەلەرى بويىنشا مىقتىلاردى انىقتاۋ ماق­ساتىندا ەل اۋماعىندا وسىنداي جارىستار ۇيىمداستىرۋدى كوزدەپ وتىرمىز. بۇل ءبىر جىل كولەمىندە جۇزەگە اسا­تىن شارۋا. ماسەلەن، 11 ساۋىردە شىم­كەنتتە وتەتىن تۋرنيردە 66 كيلو سالماقتاعى سايىپقىراندار سايىسقا تۇسەدى. سولاردىڭ اراسىنان دا ۇزدىكتى انىقتايمىز. وسىلايشا حالىقارالىق فەدەراتسيا بەكىتكەن بارلىق سەگىز سالماق دارەجەسى بويىنشا «الاش پرايد» نۇسقاسى بويىنشا التىن بەلبەۋ يەگەرلەرى بەلگىلى بولادى.

– وسى جارىستاردا كۇش سىناساتىن سپورتشىلار قانداي تالاپتار بويىنشا انىقتالادى؟

– ۇيىمداستىرۋ جۇمىستارى وڭ شەشى­مىن تاپقاننان كەيىن ءوزىمىزدىڭ رەسمي سايتىمىز ارقىلى «پالەنباي كۇنى قازاقستاندا وسىنداي بايراقتى باسەكە وتكەلى جاتىر» دەپ بارشا جۇرتقا حابارلايمىز. كورشىلەس ەلدەردىڭ فەدەراتسيالارى مەن ءتۇرلى كلۋب وكىلدەرىنە ارنايى حات جولدانادى. باق سىناۋعا نيەت بىلدىرگەندەر بىزبەن بايلانىسقا شىعادى. وسىلايشا كوپتەگەن ۇمىتكەر­لەر اراسىنان كورسەتكىشتەرى ەڭ جاقسى جىگىتتەردى ىرىكتەپ الامىز.

– ال الماتى تورىندە وتەتىن جارىس جايىندا نە ايتاسىز؟ وسى تۋرنيرگە قاتىسۋشىلاردىڭ اتاق-داڭقىنا قاراپ-اق، 6 ناۋرىزدا الاتاۋ باۋرايىندا الاپات ايقاستىڭ كۋاسى بولاتىنىمىزدى سەزىپ تۇرعاندايمىز...

– 6 ناۋرىزداعى جارىستى ءبىز چە­شەن­ستاننىڭ اسا-سىمەن (Absolute Championship Akhmat) بىرلەسىپ ۇيىم­داستىرامىز. بۇگىنگى تاڭدا اسا ەرەجەسىز جەكپە-جەك الەمىندەگى ەڭ بەلدى ۇيىمداردىڭ ءبىرى. دەڭگەيى مەن بەدەلى جاعىنان ولار ازىرگە UFC مەن Bellator پروموۋشەندەرىنەن عانا قالىپ كەلەدى. «الاش پرايدتىڭ» سول ۇيىممەن ىسكەرلىك بايلانىس ورناتقانىنا ەكى-ءۇش جىلدىڭ ءجۇزى بولدى. سول كەزدەن بەرى الماتىدا ەكى بىردەي ءتۋرنيردىڭ جالاۋى جەلبىرەدى. سول باسەكەلەردىڭ اسا جوعارى دەڭگەيدە وتكەنىنە سان مىڭ جانكۇيەر كۋا. بۇل جولى دا «الماتى ارەناعا» جينالعان كورەرمەندەر ءار جەكپە-جەكتى ايىزدارى قانىپ تاماشالاپ، ۇيلەرىنە كەرەمەت اسەرمەن ورالاتىنىنا كۇمانىم جوق.

– داعىستاندىق راسۋل ميرزاەۆ ەرجان ەستانوۆپەن ەكى رەت جۇدىرىق­تاسىپ، ەكەۋىندە دە جەڭىسكە جەتتى. ودان كەيىن ارمان وسپانوۆپەن كۇش سى­ناسۋعا ءتيىس ەدى. الايدا ءتۇرلى سەبەپتەرمەن قوس مىقتىنىڭ جولدارى قيىسپادى. سول كەزدە باق وكىلدەرىنە بەرگەن سۇحباتىنىڭ بىرىندە راسۋلىڭ «ەرجان با، ارمان با! ماعان ءبارىبىر» دەپ ايتقانى بار. شىنى كەرەك، قاپ تاۋى قىرانىنىڭ بۇل سوزىنە كادىمگىدەي شامدانىپ قالدىق. ءسىز قالاي ويلايسىز، قازاقتىڭ قايسار ۇلى «قارا جولبارىستى» جەڭە الا ما؟

– ارينە كۇنى بۇرىن بولجام ايتۋ قيىن. ءبىر انىعى، بۇل جولى ەكەۋىنە دە وڭاي بولمايدى. ميرزاەۆ تا (18 جەڭىس،
2 جەڭىلىس)، وسپانوۆ تا (9 جەڭىس،
3 جەڭىلىس) وزدەرىنىڭ سپورتتىق مانسابىندا مول تاجىريبە جيىپ، تالاي بيىك بەلەستى باعىندىرعانى بارشاعا ءمالىم. الايدا سوڭعى كەزدەرى ولاردىڭ جولى بولماي ءجۇر. سوڭعى ەكى جارىم جىل ارالىعىندا ارمان ءۇش رەت ۇتىلدى. راسۋل دا ەكى رەت جەڭىلىستىڭ كەرمەك ءدامىن تاتتى. ەندى سول ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋ كەرەك. سوندىقتان دا وزدەرىنىڭ مىقتىلىعىن دالەلدەۋ ءۇشىن قوس سپورتشىنىڭ دا الماتىدا ەش ايانىپ قالمايتىنى انىق.

– «الماتى ارەنادا» وتەتىن جارىستا قازاقستاننىڭ جالپى قانشا سپورتشىسى ونەر كورسەتەدى؟

– ارمان وسپانوۆتان بولەك، ءبىزدىڭ ەلدەن تاعى بەس جىگىت جەكپە-جەككە شىعادى. اتاپ ايتساق، 65،9 كيلو سالماقتاعى ەرمەك تلاۋوۆ (16 جەڭىس، 6 جەڭىلىس) چەشەنستاندىق ءاليحان سۋلەيمانوۆپەن (10 جەڭىس، 2 جەڭىلىس) جانە نۇرسۇلتان قاسىمحانوۆ (9 جەڭىس، 2 جەڭىلىس) بەلارۋستىك يۆان جۆيربليامەن (7 جەڭىس، 3 جەڭىلىس) جۇدىرىقتاسادى. 70،4 كيلو سالماق دارەجەسىندەگى ارتەم رەزنيكوۆ (20 جەڭىس، 6 جەڭىلىس) ينگۋشەتيالىق حامزات اۋشەۆپەن (13 جەڭىس، 3 جەڭىلىس) ايقاسادى. 93 كيلو سالماقتاعى اسىلجان باقىتجان ۇلى (10 جەڭىس، 1 جەڭىلىس) يسپانيالىق دانيەل تولەدو (9 جەڭىس، 7 جەڭىلىس) جانە ەۆگەني ەگەمبەرديەۆ (10 جەڭىس، 2 جەڭىلىس) پولشالىق كارل سەلينسكيمەن (17 جەڭىس، 8 جەڭىلىس) كۇش سىناسادى.

– ايتۋلى جارىستىڭ باستى جەك­پە-جەگىندە كىمدەر ايقاسادى؟

– باستى ايقاس برازيليالىق 61،2­ كيلو سالماقتاعى دانيەل دە ال­مەيدا (26 جەڭىس، 6 جەڭىلىس) مەن چەشەنستاندىق ءشامىل شاحبۋلاتوۆ (11 جەڭىس، 2 جەڭىلىس) اراسىندا وتەدى. ولاردىڭ ەكەۋىنىڭ دە ەسىمدەرى ءدۇيىم جۇرتقا جاقسى تانىس. ماسەلەن، ءداپ وسى شاحبۋلاتوۆ بىلتىر كۇزدە وتكەن جارىستا راسۋل ميرزاەۆتى اۋىر نوكاۋتقا جىبەرگەن. برازيليا وكىلىنىڭ دە اتاعى الىسقا جايىلعان.

– وتكەن جىلدىڭ قاراشا ايىن­دا اسا ۇيىمداستىرعان تۋرنير­دە جەتى جىگىتىمىز جەكپە-جەككە شىعىپ، سولاردىڭ اراسىنان تەك نۇر­سۇل­تان قاسىمحانوۆ قانا جەڭىسكە جەت­­كەن ەدى. وسى جولى دا سونداي جاع­داي قاي­تالانسا، جەرگىلىكتى جان­كۇيەر­لەردىڭ كوڭى­لىنە كىربىڭ تۇسپەي مە؟

– بىردەن ايتا كەتەيىك، اسا تۋرنير­لەرىنە كىل مىقتىلار عانا قاتىسادى. بۇل جارىستا كىمنىڭ جەڭىپ، كىمنىڭ جەڭىلەتىنىن كۇنى بۇرىن جورامال­داۋ مۇمكىن ەمەس. ءيا، بىلتىر نۇرسۇلتاننان باسقا جىگىتتەرىمىزدىڭ تەگىستەي ۇتىل­عانى راس. بىراق ءتۇرلى سەبەپتەرمەن ول جارىسقا ارمان، اسىلجان، ارتەم جانە ەۆگەني سىندى مىقتىلار قاتىس­قان جوق. سودان كوپتى كورگەن كانىگى سپورت­شىلاردى وزگە ورەندەرمەن الماس­تىرۋعا ءماجبۇر بولدىق. وكىنىشكە قاراي، ولاردىڭ دەنى ۇتىلىپ قالدى. دەسەك تە بۇل ەرەجەسىز جەكپە-جەك الە­مىندەگى ەڭ ۇزدىك پروموۋشەننىڭ ءبىرى ۇيىمداستىرعان ءتۋرنيرى ەكەنىن ەستەن شىعارماعان ءجون. ءبىز دە ءوز شاكىرتتەرىمىزدىڭ تەك كۇشتىلەرمەن عانا ايقاسقانىن قالايمىز. ويتكەنى سپورتشىلاردىڭ شەبەرلىك دەڭگەيى تەك مىقتى باسەكەلەستىك جاعدايىندا عانا وسەدى. ءبىزدىڭ ۇستانعان پوزيتسيامىز وسىنداي. سوندىقتان بۇل جولى دا الداعى باسەكەلەرگە بولجام جاساۋعا اسىقپايمىز.

– اڭگىمەڭىزگە راحمەت. الداعى جا­رىس­­تاردا جەرلەستەرىمىزگە ساتتىلىك تىلەي­مىز.

 

اڭگىمەلەسكەن

عالىم سۇلەيمەن،

«Egemen Qazaqstan»

 

 الماتى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

عاسىر زۇلماتى

قوعام • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار